

D3887

པྲ་ཛྙཱ་ཝརྨ་དང་། ཞུ་ཆེན་གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་བནྡེ་ཡེ་ཤེས་སྡེ་ལ་སོགས་པས་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པ།། །།འདི་ལ་ཤློ་ཀ་སྟོང་སུམ་བརྒྱ་བརྒྱད་ཅུ་ཡོད་དོ།།[་@##། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། མ་དྷྱ་མ་ཀཱ་ལོ་ཀ་ནཱ་མ། བོད་སྐད་དུ། དབུ་མ་ སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ།འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །འདི་ན་མི་མཁས་གང་དག་ལྟ་བ་ཉམས་པས་དངོས་ལ་ཞེན་པའི་གདོན་ཆེན་གྱིས། །ཟིན་པའི་དབང་གིས་བློ་གྲོས་ཉམས་པས་ཆེ་བའི་ཆེ་བ་ཀླུ་སྒྲུབ་ལ་སོགས་ལ། །སྨོད་པར་བྱེད་ཀྱང་བདག་ཉིད་ཕུང་བ་འབའ་ཞིག་ བྱེད་དུ་ཟད་པ་དེ་དག་གི་།འབྱུང་པོའི་གདོན་རྣམས་ཞི་བར་བྱ་ཕྱིར་སྙིང་རྗེས་གསོ་བའི་ཐབས་ནི་བརྩམ་པར་བྱ། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་དྲ་བ་མཐའ་དག་འབྱུང་བའི་རྩ་བ་ནི་དངོས་པོར་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཡིན་པས་དེ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ཏེ། ལེགས་པའི་གོ་འཕང་འདོད་པ་རྣམས་ལ་ཆོས ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་འདི་རྩོམ་མོ།།འདི་ན་ཁ་ཅིག་དོན་དམ་པ་ཟབ་མོའི་ཚུལ་གྱི་རྒྱ་མཚོའི་གཏིང་མི་དཔོགས་ནས་སྨྲ་བ། ལུང་ངམ་རིགས་པའི་སྒོ་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་བསྒྲུབ་པར་འགྱུར་གྲང་ན། རེ་ཞིག་བཀའ་ལུང་གི་སྒོ་ནས་ནི་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ སུ་ཡང་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཚིག་ནི་འདོད་པ་ཙམ་གྱི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བུའི་དངོས་པོ་དང་འབྲེལ་པ་མེད་པས་ཚད་མ་དང་མི་ལྡན་པའི་ཡང་ཕྱིར་རོ། །འབྲེལ་པ་ཡོད་དུ་ཆུག་ན་ཡང་ཚུ་རོལ་མཐོང་བ་རྣམས་ཀྱིས་གཏན་ལ་དབབ་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། རྟོགས་པར་བྱེད་པ་གང་དག་དེའི་གསུང་རབ་ཀྱི་ལུགས་ཁས་ལེན་པ་དེ་དག་ལ་ཡང་གང་གིས་ན་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་དངོས་པོ་མ་ལུས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་བུའི་ཚིག་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཉེ་བར་བསྟན་པར་མི་ནུས་སོ། །མདོ་ཁ་ཅིག་ལས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་མ་སྐྱེས པ་གཟོད་མ་ནས་ཞི་བ།རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་དྲང་བའི་དོན་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་བྱ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བསྟན་པ་ནི་དགོངས་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ་པོ་ཀུན་ བརྟགས་པ་དང་།གཞན་གྱི་དབང་དང་། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་རྣམས་ནི་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་མཚན་ཉིད་དང་། སྐྱེ་བ་དང་། དོན་དམ་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ལས་དགོངས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་གསུངས་ཏེ། དེ་བས་ན་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་མ་སྐྱེས་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་གཟོད་མ་ ནས་ཞི་བའོ།།དེའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་ཀྱིས་འཕགས་པ་དགོངས་པ་ངེས་པར་འགྲེལ་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་མདོའི་དོན་གྱི་དགོངས་པ་སྦྱར་བ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་གཉིས་སུ་སྣང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཁོ་ནར་ ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་བྱེ་བྲག་འབྱེད་ཀྱི།རང་རིག་པ་ཙམ་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་སུ་སྣང་བ་ཡང་བརྫུན་པའི་ཕྱིར་དེས་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ངོ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བརྫུན་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་། །དེ་བས་ན་ཀུན་བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་སོགས་པར་གསུངས་ཀྱི།དོན་དམ་པར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་རེ་ཞིག་ལུང་གི་སྒོ་ནས་ནི་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རིགས་པའི་སྒོ་ནས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་མངོན་སུམ་གྱིས་ནི་དངོས་པོ་མ་ལུས་པ་དབེན་པར་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཡུལ་ནི་དངོས་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ རོ།།དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་ཡང་རང་གི་ངོ་བོ་ཉེ་བར་སྟོན་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྟེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་ནི་དོན་བྱེད་ནུས་པ་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་རོ།།མངོན་སུམ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བཅས་པ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་དམ་བཅས་པ་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ།

由般若瓦玛和主译师班智耶喜德等人翻译、校对并审定。此论有一千三百八十颂。


梵语为：Madhyamakāloka-nāma，藏语为：中观光明论。
顶礼文殊童子。
此处有些无知者由于见解退失，被执著实有的大魔所持，心智衰退，诽谤龙树等大德。他们只是在自取灭亡。为了平息他们的魔障，以悲心开示对治之法。
一切烦恼网的根源是执著实有，为了让希求善果之人断除此执，宣说诸法无自性而作此论。
此处有人因不能测度胜义甚深之理的大海而说：'通过教证或理证来证成诸法无自性是不可能的。首先，通过教证是不能做到的，因为没有人接受教证。言说只是随顺欲乐而已，因为它与事物没有关联，所以不具有量的性质。即使有关联，凡夫也无法确定。对于那些接受其教法的追随者来说，也无法找到任何能令他们毫无怀疑地了解一切事物无自性的言教。'
有些经中说：'一切法无自性、无生、本来寂静、自性涅槃'等等，这也应理解为不了义。因为世尊的教法是通过种种密意而趣入的。
其中，遍计所执、依他起、圆成实三种自性，分别是从特征、生起和胜义无自性的角度，密意宣说诸法无自性。因此无自性故无生，因此本来寂静，因此自性涅槃。如是世尊在《解深密经》等经中已经解释了经义的密意。
再者，唯有二取显现的识才能分别诸法的生等差别，仅仅自证分则不能。二取显现是虚妄的，所以由此安立的一切自性也都是虚妄的。因此，是从遍计所执相无自性的角度宣说诸法无生等，而不是从胜义的角度。所以首先通过教证是不能做到的。
通过理证也不能，因为首先不能通过现量了知一切事物是空的，因为现量的对象是事物。无事物由于无自性，无论如何也不应理能显示自性而生起识。如果能生起识，就会成为事物，因为事物的特征是有作用。如果现量本身有自性，那么主张一切法无自性就会遭到破坏。

།འོན་ཏེ་དེ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཡིན་ན་ནི། ཇི་ལྟར་དེས་དངོས་པོ་མ་ལུས་པ་དབེན་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར། གཞན་ཡང་དོན་གཞན་གྱིས་དབེན་པའི་ཕྱོགས་ལ་སོགས་པ་འགའ་ཞིག་འཛིན་ན་ནི་དེ་ལས་གཞན་པས་སྟོང་པ་ཉིད་མངོན་སུམ་གྱིས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པར་འགྱུར་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ལ་ནི་གང་འགའ་ཞིག་མངོན་སུམ་དུ་དམིགས་པས་ཆོས ཐམས་ཅད་དབེན་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་དབེན་པའི་དངོས་པོ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དེ།དེ་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་དུ་འདུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་ནང་དུ་མ་འདུས་ན་ནི་རང་གིས་དམ་བཅས་པ་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ལ་སོགས་ པ་རྣལ་འབྱོར་པའི་མངོན་སུམ་གྱིས་ཡང་དག་པར་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་མཁས་པ་རྣམས་ཡོངས་སུ་ཚིམ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ།དེ་ལ་རིགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཤེས་པ་དེ་ཡང་མེད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི། དེའི་ཚེ་དེ་ཇི་ལྟར་ཚད་མར་འགྱུར། འོན་ཏེ་ ཡོད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དམ་བཅས་པ་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ།།རྗེས་སུ་དཔག་པའི་སྒོ་ནས་ཀྱང་དངོས་པོ་མ་ལུས་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྱེད་ལ་གཞི་ཆོས་ཅན་འགའ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་གཏན་ཚིགས་དང་དཔེ་ལ་སོགས་པ་ཡང་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཐམས་ཅད་ གཞི་དང་རང་གི་ངོ་བོ་མ་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་དེས་དེ་བསྒྲུབ་པར་འགྱུར།ཇི་སྟེ་གཞན་ལ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཕ་རོལ་པོས་ཁས་བླངས་པའི་གཏན་ཚིགས་ལ་སོགས་པས་རང་གི་ཕྱོགས་རབ་ཏུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ལུགས་ནི་སྒྲུབ་པ་དང་སུན་འབྱིན་པ་གཉི་ག་ ལ་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་ཕ་རོལ་པོས་ཁས་བླངས་པའི་གཏན་ཚིགས་ལ་སོགས་པ་དངོས་སུ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་མ་ཡིན་གྱི། གཞན་དག་རྣམ་པར་རྨོངས་པས་དེ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་བརྟགས་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་ན་ནི་ཇི་ ལྟར་དེས་ན་ཁྱེད་ཀྱི་ཕྱོགས་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པར་འགྱུར།འོན་ཏེ་དེ་དངོས་པོའི་ཚུལ་གྱིས་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ན་ནི་འོ་ན་ནི་དེའི་ཚེ་གཞན་འབའ་ཞིག་ལ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྱེད་ལ་ཡང་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་རྣམས་གྲུབ་པ་དང་མ་གྲུབ་པ་ནི་སྐྱེས་བུའི་འདོད་པས་ལྷག་པར་ འབྲང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།ཕ་རོལ་པོས་ཁས་བླངས་པའི་སྒྲུབ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་ན་དངོས་པོ་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུའང་ཅིའི་ཕྱིར་ཁས་མི་བླང་། གང་དུ་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་དབེན་པ་དང་རྟགས་གང་དང་ཡང་ལྷན་ཅིག་འབྲེལ་པར་མ་གྲུབ་སྟེ། དེ་ནི་ཤིན་ ཏུ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཇི་སྟེ་གྲུབ་ན་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དེ་ཁོ་ན་མཐོང་བ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་ཡང་འགྱུར་ལ། དང་པོ་ཉིད་ནས་གྲུབ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རྟགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དོན་མེད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་རེ་ཞིག་རང་བཞིན་དང་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་དག་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ ཉིད་མེད་པར་སྒྲུབ་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་དག་ནི་དངོས་པོ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱེད་ཀྱི་ལུགས་ཀྱིས་དེ་གཉིས་སྲིད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཅི་ཡང་གང་དང་ཡང་ལྷན་ཅིག་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ མི་སྲིད་དོ།

然而，如果它是无自性的，那么它如何能了知一切事物都是空寂的？再者，如果执取某些方位等离于他义的事物，那么就应当能以现量证知它离于其他的空性，但对于宣说一切法无自性的人们来说，并没有任何可以通过现量所缘而了知一切法空寂的事物，因为连一点点离于一切法自性的事物也没有，这也是因为它已包含在一切法之中的缘故。如果不包含在其中，就会违背自己的承诺。
说'这是由遍知者等瑜伽行者的现量如实证知'这样的说法，智者们也不会满意，因为这其中没有正理。如果瑜伽行者的智慧也是不存在的，那么它如何能成为量？如果存在，那么就违背了承诺。
通过比量的方式也不能成立一切事物都是空性，因为你们没有任何所依的有法，而且因和喻等也都是未生的缘故。如果一切因都是所依和自性不成立的，那么它如何能成立彼？如果说'因为对方承许，所以用他方承许的因等来成立自宗'，这也不合理，因为规则是说在能立和能破二者中都必须是成立的。
如此，如果对方所承许的因等并非真实存在，而仅仅是其他人由于愚痴而增益为存在的话，那么它如何能正确成立你们的主张？如果它是以事物的方式确实存在，那么就不仅仅是他人所成立，因为你们也成立的缘故。事物的成立与否并不随人的意愿而转。
如果承许对方所承许的能立等是存在的，为什么不承许事物是有自性的呢？一切法空性与任何因都没有建立关联，因为这是极为隐蔽的缘故。如果已经成立，那么就会有一切人都能见到真实的过失，而且因为从一开始就已成立，所以随顺于因就成了无义。
此外，首先自性因和果性因都不能成立一切法无自性，因为它们是成立事物的缘故。按照你们的观点，这两者也是不可能的，因为如此一切法都是未生的缘故，不承许任何事物与任何其他事物有因果关系，所以果性因是不可能的。

།ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་གང་གི་ཡང་རང་གི་ངོ་བོ་ཅི་ཡང་མེད་པས་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ལྟ་ག་ལ་ཡོད། མི་དམིགས་པ་ཡང་དེ་སྒྲུབ་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་མེད་པའི་ཐ་སྙད་གྲུབ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་ གཞན་གྱིས་དབེན་པའི་དངོས་པོ་རྟོགས་ན་དམ་པ་མ་ཡིན་པའི་བསྟན་བཅོས་མཉན་པས་ཡིད་རྣམ་པར་རྨོངས་པ་ཁ་ཅིག་དེ་ལ་གཞན་གྱིས་དབེན་པར་ཐ་སྙད་འཇུག་པར་མི་བྱེད་པ་རྣམས་ལ་དེའི་ཐ་སྙད་རབ་ཏུ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་ཡིན་ན་ཁྱེད་ལ་ནི་གང་དུ་དེའི་ཐ་སྙད་རབ་ཏུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཆོས་ཐམས ཅད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་དབེན་པའི་དངོས་པོ་མངོན་སུམ་གྱིས་རྟོགས་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དེ།རང་གི་ཕྱོགས་ཉམས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་པ་ཉིད་དོ་། །དེ་དང་འགལ་བ་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་མི་སྲིད་པ་ཁོ་ན་སྟེ། དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ ཅད་དབེན་པ་དང་འགའ་ཡང་ལྷན་ཅིག་འགལ་བ་ལ་སོགས་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།འོན་ཏེ་གྲུབ་ན་ནི་དེ་དང་འགལ་བ་ལ་སོགས་པ་ཁོ་ན་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་མི་འདོད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་འགལ་བ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་རྣམ་པར་གཞག་སྟེ། ལྷན་ ཅིག་མི་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་དང་།ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་གང་ཞིག་གང་ཡོད་པས་ངེས་པར་མེད་པ་དེ་གཉིས་ནི་འགལ་བ་དང་པོར་རྣམ་པར་གཞག་སྟེ། དཔེར་ན་གྲང་བ་དང་ཚ་བའི་རེག་པ་ལྟ་བུའོ། །གང་ལ་གང་ཞིག་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ གང་རྣམ་པར་གཅད་པ་མེད་ན་མེད་པ་དེ་གཉིས་ནི་དེ་ལ་འགལ་བ་གཉིས་པར་རྣམ་པར་གཞག་སྟེ།དཔེར་ན་ཆོས་ཅན་གཅིག་ལ་ཅིག་ཅར་དངོས་པོ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་ལྟ་བུའོ། །འགལ་བ་དེ་ལྟ་བུ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀ་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་སྨྲ་བ་ལ་མི་སྲིད་པ་ཁོ་ན་སྟེ། ནམ་མཁའི་ཨུཏྤལ་ལ་སོགས་པ་ལ་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་ཉིད་ཀྱང་མེད་ལ་གཞན་རྣམ་པར་གཅད་པས་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ཡང་མེད་དེ། དེ་ནི་དངོས་པོའི་མཐའ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོད་པར་རྣམ་པར་གཅད་པས་འདི་ཡོངས་སུ་གཅོད་པར་རྣམ་པར་འཇོག་མོད་ཀྱི། དེ་ཡང་ལ་ལར་ཡོད་པ་འགའ་ཞིག་རྣམ པར་གཅད་པ་གྲུབ་ན།གྲུབ་པར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན། ཁྱེད་ནི་གང་དུ་ཡང་གང་ཞིག་རྣམ་པར་གཅད་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡང་ཡོད་པར་མི་འདོད་དོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་ཉེ་བ་ཡིན་ན་ཁྱེད་ལ་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་འགའ་ཡང་ཡོད་པར་མ་གྲུབ་པོ། །ཇི་སྟེ་གྲུབ་ན་ནི་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་གང་ ཡིན་པ་དེ་ཉིད་དངོས་པོ་གྲུབ་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་རྣམ་པར་གཅད་པས་ངོ་བོ་ཉིད་འགའ་ཞིག་ཡོངས་སུ་གཅོད་པར་གྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དེ་ཉིད་ཁོ་བོ་ཅག་གི་དངོས་པོ་བསྒྲུབས་པར་ཡང་འགྱུར་བས་དེ་ལྟ་ན་རེ་ཞིག་དེ་དང་འགལ་བ་དམིགས་པ་མི་སྲིད་དོ། །དེ་མི་སྲིད་ ན་འགལ་བས་ཁྱབ་པ་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་མི་སྲིད་པ་ཁོ་ན་སྟེ།དེ་ཐམས་ཅད་འགལ་བས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཕྱིར་འགལ་བ་མ་གྲུབ་ན་དེ་དག་ཀྱང་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པ་ཡང་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དང་། ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ ཡང་དག་པར་གྲུབ་ན་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དགག་པའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་ཡིན་ན།ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བཅས་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ལ་ནི་གང་གིས་ཀྱང་ཁྱབ་པར་མ་གྲུབ་པོ། །ཇི་སྟེ་གྲུབ་ན་ནི་ཁྱབ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་དངོས་པོར་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །རྒྱུ་མི་དམིགས་པ་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་ བུའི་དངོས་པོར་གྲུབ་ན་འབྲས་བུའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དགག་པའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་ཡིན་ན།ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་ལ་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་གྲུབ་པ་མེད་དོ། །གྲུབ་ན་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་དེ་ཉིད་དངོས་པོར་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་གང་ ཞིག་བཀག་པས་འདི་དག་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བའི་བྱེད་རྒྱུ་གཅིག་པུ་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ།

由于一切法无自性，任何事物都没有自性，因此怎么会有自性的因相呢？不可得也不能成立这一点，比如首先没有自性不可得的名言成立，如果以现量了知离他的事物，有些人由于听闻非正法论典而心生迷惑，对于那些不对此安立离他名言的人们，为了成立其名言而作努力，然而对于你们来说，根本没有任何以现量了知离一切法的事物，以便于何处成立其名言，如前所说，这是因为会导致自宗失坏之过。
相违的可得等也完全不可能存在，因为这是极其隐蔽的缘故，一切法空性与任何相违等都不成立的缘故。如果成立的话，则与此相违等本身就成立为实有，因此不会成为不希望的过失。如是诸事物的相违分为两种：同时不共住的特征和互相远离而住的特征。其中，对于因缘具足的某法，由于某法的存在必定导致另一法不存在的两者，安立为第一种相违，如冷触和热触。对于某法，某一遮遣若无所遮则不存在的两者，安立为第二种相违，如在一个有法上同时有和无。
如此两种相违对于说一切法无自性者来说都是完全不可能的，因为如同虚空中的青莲花等，既无因缘具足性，也无由遮遣他法而遮遣，因为这是事物的边际。虽然由遮遣有而安立此遮遣，但这也只有在某处成立遮遣某个有时才能成立，而你们不承认在任何处有任何可遮遣的存在。当一切法无自性近时，对你们来说任何因缘具足性都不成立。若成立的话，则因缘具足性本身就成立为事物了。
如果由遮遣一切法无自性而遮遣某个自性，那么此时这正好成立了我们的事物，如此则首先相违可得是不可能的。若此不可能，则相违遍及可得等也必定不可能，因为这一切都由相违所分别，若相违不成立则彼等也不可能的缘故。能遍不可得也是在正确成立所遍和能遍事物时，为了否定所遍而运用，然而对于一切法无自性来说，任何能遍都不成立。若成立的话，则能遍本身就成立为事物了。
因不可得也是在因果事物成立时，为了否定果的自性而运用，然而对于一切法无自性来说，因果事物的成立是不存在的。若成立的话，则成为因果的那个本身就成立为事物了。对于一切法来说，也没有任何一个作因，通过否定它就能成立这些为无自性。

།ཁ་ཅིག་གིས་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་བྱེད་རྒྱུ་གཅིག་པུ་ཁས་བླངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བཀག་ཀྱང་འདི་དག་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་ནི་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཐམས་ཅད་རང་གི་ རྒྱུ་ཁོ་ན་ལས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་དག་ནི་སོ་སོ་རང་རང་གི་རྒྱུ་དགག་པར་བྱ་བར་ཡང་མི་ནུས་ཏེ། དེ་ནི་གྲགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་བདག་མེད་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་དུ་སྒྲུབ་ན་དེའི་ཚེ་དཔེ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་བརྙན་ལ་སོགས་པ་དཔེ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཁ་ཅིག་ ནི་ཕྱིའི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཁོ་ནར་འདོད་ལ།གཞན་དག་ནི་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འདོད་པས་དེ་དག་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་ཉི་ཚེ་བའི་བདག་མེད་པ་བསྒྲུབ་པར་འདོད་ལ། དེ་ལ་ཡང་གལ་ཏེ་མུ་སྟེགས་པས་ཀུན་བརྟགས་པའི་གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པ་འགོག་པར་བྱེད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དོ།།འོན་ཏེ་འཇིག་རྟེན་ན་གྲགས་པ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དཔེ་ཡང་མེད་ལ། དམ་བཅས་པ་ཡང་མངོན་སུམ་དང་འགལ་ལོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་འབྲེལ་པ་རབ་ཏུ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་ཚད་མར་ཁས་ལེན་ན་ ནི་དེའི་ཚེ་དངོས་པོར་གྲུབ་པ་ཉིད་དེ།འདི་ལྟར་མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི་རྟོག་པ་དང་བྲལ་ཞིང་མ་ནོར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །མ་ནོར་བའི་ཤེས་པས་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དག་ཀྱང་ཇི་ལྟར་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གསལ་བར་བྱ་བར་ནུས། དེ་སེལ་ན་ནི་མངོན་སུམ་ལ་གནོད་པ་ བྱས་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལ་གནོད་ན་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་ལེགས་པར་མི་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །མངོན་སུམ་དེ་ཉིད་ལས་འབྲེལ་པ་ཐོབ་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཡང་དེ་ཉིད་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པར་ཡང་ཇི་ལྟར་འགྱུར། འོན་ཏེ་མངོན་སུམ་དུ་གྲུབ་པའི་དོན་ལ་གནོད་པར་མི་བྱེད་ན་ནི་དེའི་ ཚེ་དངོས་པོར་སྨྲ་བ་རྣམས་ལེགས་པར་གནས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ།ཐོབ་པར་བྱ་བ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཡོད་པའི་ཆོས་ཤིག་སྟོན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དེ་ལས་བཟློག་པ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་འགལ་བ་ ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་མེད་པའི་ཆོས་ཤིག་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་མེད་པ་དང་དངོས་པོ་མེད་པར་ལྷན་ཅིག་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ན་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན། ཇི་སྟེ་གཉི་གའི་ཆོས་ཤིག་ཡིན་ན་ནི་དེ་ཡང་ངེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ལས་དེ་ འགྲུབ་པར་འགྱུར་བའི་ཚད་མ་གཞན་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ནི་ཚིག་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་མི་འགྲུབ་སྟེ། ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཚིག་ཀྱང་འགལ་ཏེ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཡིན་ན་ནི་ཇི་ལྟར་དེ་གྲུབ་པར་འགྱུར། ཐལ་བར་བསྒྲུབས་པས་ཀྱང་ མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་མི་འགྲུབ་སྟེ།དེ་ལྟ་བུའི་ཐལ་བ་ཉིད་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐལ་བར་སྒྲུབ་པའི་སྒོ་ནས་ནི་གཞན་གྱི་ཕྱོགས་ལ་གནོད་པ་ཙམ་དུ་འགྱུར་གྱི། རང་གི་ཕྱོགས་འགྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་གཉི་ག་ལ་གྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས་གཞན་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། གང་ཡང་དངོས་པོ་རྣམས་ནི་རང་ལས་མི་སྐྱེ་སྟེ། མ་སྐྱེས་པ་རྣམས་ནི་མེད་པས་གང་དུ་ཡང་རྒྱུ་ཉིད་དུ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེས་ཟིན་པ་རྣམས་ཀྱང་ཡང་བདག་ཉིད་བསྐྱེད་པ་དོན་མེད་དེ། གྲུབ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱེ་བྲག་མེད་པ་ཡིན་ན་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་ཡང་རིགས་པ་མ ཡིན་ཏེ།དེའི་རྒྱུ་ནི་བྱེ་བྲག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་རྣམས་གཞན་ལས་ཀྱང་མི་སྐྱེ་སྟེ། གཞན་ཉིད་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་རེ་ཞིག་གཞན་དུ་གྱུར་པ་རྟག་པ་ལས་ཀྱང་འདི་དག་མི་སྐྱེ་སྟེ། རྟག་པ་ནི་རིམ་དང་ཅིག་ཅར་དག་གིས་དོན་བྱེད་པར་འགལ་བའི་ ཕྱིར་རོ།།མི་རྟག་པ་ལས་ཀྱང་རེ་ཞིག་ཞིག་པ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དེའི་ཚེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་ཞིག་པ་ལས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏོ་། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།

有些人虽然否定了单独承许大自在天等为作者，但这些也不能成立为无自性，因为一切都是从各自的因中产生。
这些也不能否定各自的因，因为那是众所周知的。
再者，如果要证成无我是一切法的对境，那么此时喻例就不成立。
凡是影像等作为喻例的，有些认为仅是外在事物的本性，其他则认为是心识的本性，所以他们都承许是实有。
如果想要证成局部的无我，对此如果是要破除外道所遍计的胜性等，那么此时就成了成立已成之法。
如果是世间共许的色等，那么此时既无喻例，所立宗也违背现量。
再者，如果为了成立比量的关联而承许现量为量，那么此时就成立为实有了，因为现量的定义是离分别且无错乱。
对于无错乱的认识所确定的事物本性，怎么能被比量否定呢？如果否定它就成了违背现量。
如果违背现量，比量也就不能安立了。
从现量本身获得关联的比量，又怎么会违背它呢？
如果不违背现量所成立的对境，那么此时实事论者就完全正确安立，因为已获得所应获得的。
再者，如果为了证成一切法无自性而说明有法的因相，那么此时就成了相违因，因为可以由此证成相反的。
如果是无法，那么此时由于无和无实在相互之间没有关联，怎么能成立呢？
如果是二者的法，那也是不确定的，因为在相违品中也存在。
也没有其他能成立它的量。
它也不能仅由言词成立，因为会导致一切能成立一切的过失。
言词也相违，如果是无自性，怎么能成立它呢？
以应成法证成也不能成立所欲证的义，因为如此的应成本身不成立。
通过应成证明的方式只能破除他方的观点，而不能成立自方的观点，因为这需要依赖其他为双方所共许的因相。
又如诸事物不从自生，因为未生的不存在，所以于任何处都不合理成为因。
已生的再生自身也无意义，因为已经成立了。
如果无差别，则因果事物也不合理，因为其因是差别。
诸事物也不从他生，因为他性不成立。
再者，首先不从常住的他性中生，因为常住以次第和同时作用相违。
也不从无常中生，首先不从已灭的生，因为那时已不存在。
也不从未灭的生，因为会导致因果同时的过失。

།དུས་མཉམ་པར་འབྱུང་བ་དག་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་ཡང་རིགས་ པ་མ་ཡིན་ཏེ།གྲུབ་ཟིན་པའི་གནས་སྐབས་ན་གཉི་ག་ཡང་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པས་ཕན་ཚུན་ཕན་འདོགས་པར་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་གྲུབ་པའི་གནས་སྐབས་ན་ནི་གཉི་ག་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཧ་ཅང་ཕན་འདོགས་པར་མི་བྱེད་པ་ཉིད་དོ། །གཉི་ག་ལས་ཀྱང་མི་ སྐྱེ་སྟེ།ཇི་སྐད་བཤད་པའི་སྐྱོན་གཉི་གར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང་། གཅིག་ལ་གཉིས་ཉིད་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་རྣམས་ནི་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་འབྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རེས་འགའ་བ་ཉིད་དུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་བ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རང་ལས་མ་ ཡིན།གཉི་ག་ལས་མ་ཡིན། རྒྱུ་ཞིག་པ་ལས་ཀྱང་མ་ཡིན། རྒྱུ་མེད་པ་ལས་ཀྱང་མ་ཡིན། རྒྱུ་རྟག་པར་འདོད་པ་ལས་ཀྱང་འབྲས་བུ་མི་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་རིགས་ན། རྒྱུ་གཞན་མི་རྟག་པར་འདོད་པ་མ་ཞིག་པ་ལས་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་ལ་གོ་འགལ་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ན་གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལས་ འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་ཡང་དགག་།འདི་ལ་ནི་གནོད་པ་བྱེད་པའི་ཚད་མ་ཡང་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ། །གཞན་དུ་གྱུར་པ་དངོས་པོ་ཙམ་ཡང་མི་འགྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གང་གི་མཇུག་ཐོགས་སུ་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ཉིད་གཞན་ཞེས་བྱའོ། །འབྲས་བུ་སྐྱེ་བའི་སྔོན་རོལ་དུ་དེ་ལ གཞན་ཞེས་བྱ་བ་མ་གྲུབ་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་དངོས་པོ་ལ་ནི་ཉམས་པ་མེད་པ་ཉིད་དོ།།ཁ་ཅིག་གིས་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། གཞན་ཉིད་དང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པར་འགལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་འགལ་བའི་ཚུལ་དེ་ནི་དགག་ པར་ནུས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་ན་ནི་གཞན་འགའ་ཞིག་ལ་དབུལ་བ་ཉིད་དང་། བླུན་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་མཐོང་བས་གཞན་ཉིད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་དབུལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཉེ་བར་ལེན་པར་འགྱུར་ཏེ་། འོན་ཏེ་ གཞན་མ་ཞིག་པ་མ་ཆོད་པ་ལས་འབྲས་བུ་སྐྱེ་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་དུས་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།མཆོད་པར་འབྲས་བུ་སྐྱེ་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་དུས་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ཀྱིས་འབྲས་བུ་ཡོད་པའི་དུས་ན་རྒྱུ་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་འབྲས་བུ་ཡོད་པར་གྱུར་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་རྒྱུ་འགག་པར་འགྱུར་ཏེ། སྲང་མདའི་མཐོན་དམན་བཞིན་པས་དུས་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ལྟ་ཐལ་བར་ག་ལ་འགྱུར། དེས་ན་རྒྱུ་གནས་སུ་ཟིན་ཀྱང་དེའི་ཚེ་འབྲས་བུ གྲུབ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་དོན་མེད་པ་ཉིད་དོ།།གཞན་ཡང་དཔེར་ན་དངོས་པོ་ཞིག་ནས་མེད་པ་མཆོད་པར་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པ་ལ་གཞག་པར་བྱ་བ་དངོས་པོ་དང་ལྷན་ཅིག་དུས་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་བ་ལྟར་འབྲས་བུ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བས་མི་འགལ་བ་ཉིད་དོ། །དཔེར་ན་གྲིབ་མ་དང་ཉི་མ་ དག་དང་འབབ་ཆུའི་རྒྱུན་དག་ལ་ཆུའི་རྒྱུན་སྔ་ཕྱི་དག་མཆོད་ཀྱང་ཡུལ་གཅིག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ལྟར་འདི་ལ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བས་དུས་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ།།གཞན་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཅིག་ཤོས་ལ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་འབྲས་བུ་ ཡོད་པ་ཡང་མི་སྐྱེ་སྟེ།སྐྱེ་བ་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་ཡང་སྐྱེ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་བ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འབྲས་བུ་ཡོད་པ་སྐྱེ་བ་དགག་ན་ཁྱེད་ལ་གཉི་ག་ལ་གྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས་དང་དཔེ་མེད་དེ། གྲུབ་ན་ནི་ངོ་བོ་ ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་དམ་བཅས་པ་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ།།གྲངས་ཅན་ལ་སོགས་པས་ཀུན་བརྟགས་པའི་འབྲས་བུ་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་མི་རུང་དུ་ཆུག་ན་ཡང་། འབྲས་བུ་མེད་པ་སྐྱེ་བ་ལ་གོ་འགལ་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ན་གང་གིས་ན་འདི་ཡང་དགག་།རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་ཡང་སྐྱེ་བར་ཐལ་བར་ཡང་མི་ འགྱུར་ཏེ།དེ་དག་ལ་དེ་ལྟ་བུའི་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་མི་སྐྱེ་བ་ཡིན་གྱི་མེད་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

同时生起的事物不应该成为因果关系的事物，因为在已经形成的阶段，两者都已经是形成的本质，所以彼此不会互相产生作用。在未形成的阶段，两者都不存在，所以更不会产生作用。
也不是从两者产生，因为会导致前述的两种过失，并且一个事物具有两种性质是相违的。
诸事物也不是无因而生，因为可见其是偶尔性的。这种说法也不合理，因为这样：不是从自身产生，不是从两者产生，也不是从已灭的因产生，也不是从无因产生，也不是从认为是常住因中产生果。这是合理的，那么从认为是无常因且未灭的因中产生果有什么相违呢？为什么要否定从那里产生果呢？对此根本没有任何能够破斥的量。
也不是不成立其他的事物本身，因为这样：在其后果生起的那个就称为'他'。虽然在果生起之前，'他'这个概念尚未成立，但对事物本身并没有损害。
有些人说因为是他者所以是能破的量，这也是不确定的，因为他性和产生作用并不相违。这种不相违的道理也不能否定，因为会导致过度扩张。
如此的话，由于见到某些他者具有贫穷、愚昧等性质，以他性为因的所有推理都将导致接受贫穷等性质。
如果认为'从未灭未断的他者中产生果会导致因果同时'是能破的量，这也不合理。即使在灭时产生果，因果也不会成为同时，因为在刹那性中，当果存在时因已不住。当果存在时因即灭，就像天平的高低一样，怎么会有同时性呢？因此，即使因仍然存在，当时果已经形成，所以是无意义的。
另外，比如事物灭后成为无，在第二刹那建立的事物与前者不会同时，果也与之相似所以不相违。比如影子与太阳，以及河流的水流，前后相续虽然灭但不会在同一处，这里也是如此，所以不会成为同时。
因为不承认他者是实有，所以另一个因不成立。又说'有的果不生，因为生起无意义；无的也不生，因为会导致兔角等也应生起'，这也不合理。如果要否定有果生起，你们双方都没有成立的因和喻，如果成立的话，就会违背无自性的立宗。
即使数论等所计度的有果之说不成立，但无果生起有什么相违呢？为什么要否定这个？也不会导致兔角等生起，因为它们不生是由于没有那样的因，而不是因为是无。

།ཐམས་ཅད་ལས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བར་ཐལ་བར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། རྒྱུའི་ནུས་པ་སོ་སོར་ངེས་པའི་སྒོ་ནས་རྣམ་པར་གནས་པ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུའི་ནུས་པ་སོ་ སོར་ངེས་པ་ཡང་གདོན་མི་ཟ་བར་ཁས་བླང་དགོས་ཏེ།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཀུན་རྫོབ་པ་ལ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ལས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར། གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་ཞིག་པ་དང་མ་ཞིག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དོན་དམ་པ་པའི་སྐྱེ་བ་ལ་ གནོད་པ་བྱེད་ན་ཀུན་རྫོབ་པ་ལ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་གནོད་པ་མི་བྱེད་དེ།དངོས་པོའི་སྟོབས་ལས་འོངས་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཡུལ་ནི་སྐྱེས་བུའི་འདོད་པའི་དབང་གིས་རྣམ་པར་དབྱེ་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་མངོན་སུམ་གྱིས་གནོད་པར་དོགས་པས་དེ་ལ་གཏན་ཚིགས་མི་འཇུག་ གོ་ཞེ་ན།འོ་ན་ནི་འདི་གཏན་ཚིགས་མ་ཡིན་ཏེ། གནོད་པར་བྱར་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་དག་རྒྱུ་གཅིག་ལས་ཀྱང་འབྲས་བུ་དུ་མ་སྐྱེ་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ལ།དུ་མ་ལས་ཀྱང་གཅིག་སྐྱེ་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དུ་ན་རྒྱུའི་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དུ་མ་ལས་ཀྱང་འབྲས་བུ་དུ་མ་མི་སྐྱེ་སྟེ། འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་འབྲས་བུ་རེ་རེ་ལ་རྒྱུ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བྱེད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་དེ་ཉིད་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། དུ་མ་ལས་རེ་རེ་ཞིག་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་རེ་རེ་ལ་མི་བྱེད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཇི་ ལྟར་དུ་མ་ལས་དུ་མ་སྐྱེ་བ་ཡིན།གཅིག་ལས་གཅིག་སྐྱེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། མིག་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོ་དག་ལས་དེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེའི་དེའི་ཚེ་རང་གི་རིགས་མཐུན་པའི་སྐད་ཅིག་མ་མི་སྐྱེ་ན་ཐམས་ཅད་ལོང་བ་དང་འོན་པ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ ཟེར་བ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་ལོང་བ་དང་འོན་པ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་གླེང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་མི་སྲིད་པ་ཉིད་དོ། །ཐམས་ཅད་ཚོགས་པ་ཁོ་ན་ལས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་གཅིག་ལས་གཅིག་སྐྱེ་བ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ། ། གང་གིས་ན་གཅིག་ལས་དུ་མ་སྐྱེ་བ་དང་། དུ་མ་ལས་གཅིག་སྐྱེ་བ་འགལ་བར་འགྱུར་བ་རྒྱུའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡང་འཕོས་ནས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མི་འདོད་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་མར་མེ་ལ་སོགས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་དུ་མ་ཅན་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་འབྲས་བུ་རང་གི་ངོ་བོ་དུ་མ་ཅན་སྐྱེད་པ་མཐོང བ་ཉིད་དོ།།རྒྱུའི་ཐ་དད་པ་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། རྒྱུའི་བྱེ་བྲག་ལས་འབྲས་བུའི་བྱེ་བྲག་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུའི་བྱེ་བྲག་ལས་འབྲས་བུའི་བྱེ་བྲག་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་འདི་ཁོ་ན་རྒྱུའི་ཐ་དད་པ་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་། ། གང་ཡང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཞི་བའོ་ཞེས་ཟེར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་འདིའི་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཉིད་དང་། ངོ་བོ་ཉིད་དང་བཅས་པར་ལྷན་ཅིག་འགལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཉིད་ངོ་བོ ཉིད་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་གྲགས་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་འགལ་བ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ཏེ།ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པ་མ་སྐྱེས་པ་རྣམས་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བཅས་པར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་དངོས་པོ་རྣམས་དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བཅས་པར་མ་གྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་འདི་དག་ ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ།གང་དག་དོན་དམ་པར་མེད་པ་དེ་དག་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་མི་སྐྱེ་བར་མཐོང་སྟེ། དཔེར་ན་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལྟ་བུའོ། །ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་མཚུངས་ན་ཇི་ལྟར་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་སྣང་བ་དེ་བཞིན་དུ་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ ཅིའི་ཕྱིར་སྣང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ།སྣང་བའི་བྱེ་བྲག་ངེས་པ་འདི་ལ་རྒྱུ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ།

不会导致一切从一切产生的过失，因为由于因的功能各自决定而安住确定的缘故。因的功能各自决定也必须承认，若不如此，对于因果事物世俗谛中为何不是一切从一切产生？
再者，如果已坏和未坏等分别对胜义生起有所损害，那么对世俗谛为何不造成损害？因为从事物力量所生的因由境，不应该由补特伽罗的意愿而分别。
若说由于怀疑现量会有所损害，因此因由不适用。那么这就不是因由，因为可以被损害的缘故。
有些人说从一因也不应该生多果，从多因也不应该生一果。否则就不会由因的差别而造成差别。
正因为如此，从多因也不生多果，因为如果每一果都由所有因产生，那么此时因的差别就不会造成差别，因为从多因生一果的缘故。
若每一果不由所有因产生，那么此时如何从多因生多果？
从一因生一果也不合理，因为从眼等根生其识时，若不生自类刹那，则一切将成盲聋等事物的过失。
说这些也不合理，因为首先所说将成盲聋等事物的过失，由于不承认故不成立。由于是从一切和合而生，故从一因生一果丝毫也没有。
由于不承认因的自性转变而成为能生，故从一因生多果和从多因生一果相违，然而仅由灯等具有多自性的存在，可见能生具有多自性的果。
也不会有因的差别不造成差别的过失，因为从因的差别生果的差别故。从因的差别生果的差别，正是因的差别造成差别。
又说凡是缘起者即自性寂灭，这对此是不定，因为缘起性与有自性不相违故。
由于缘起性即是有自性所共许，因此因由也相违，因为虚空花等未生者无有自性的体验。
若诸事物胜义中无有自性，则此时这些在世俗中也不成为自性，因为见到凡是胜义中无者，世俗中也不生自性，如石女儿。
若无自性相同，如何色等显现而兔角等为何不显现？因为对此显现差别的决定毫无因由。

།གང་དག་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ནི་གཅིག་དང་དུ་མའི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་མེད་པའོ་ཞེས་ཟེར་བ་དེ་ལ་ཡང་གལ་ཏེ་ཐལ་བར་སྒྲུབ་ན་ནི་དེའི་ཚེ་གཞན་དག་དེ་ལྟ་བུ་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་ གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ།གཅིག་དང་དུ་མའི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བའི་དངོས་པོ་ནི་སུ་ཡང་ཁས་མི་ལེན་ཏོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རང་དགར་སྒྲུབ་ན་ཡང་གཏན་ཚིགས་ཅིག་ཤོས་ལ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་ཅན་བདག་ཉིད་ལ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཞི་མ་གྲུབ་པ་ཡང་ཡིན་ལ། མི་ མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ།།གཞན་ཡང་འདི་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པ་དག་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དམ། མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་གྲང་ན། གལ་ཏེ་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་གཅིག་ དང་དུ་མའི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བའི་དངོས་པོའི་ངོ་བོར་ཁས་བླངས་པར་གྱུར་པས་དེ་ཡང་མི་འདོད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་དང་། རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོར་མི་འགྱུར་ཏེ། གཉི་ག་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཕན་ ཚུན་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།གང་ཞིག་ཉེ་བར་བརྗོད་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་མཚན་ཉིད་དེ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་གོ་བར་མི་བྱེད་ཅིང་། གོ་བར་བྱ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རྟའི་རྭ་ལྟ་བུ་ཡིན་ལ། ཇི་སྐད་བཤད་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། སྒྲུབ་པ་དག་ཀྱང་ཉེ་བར་ བརྗོད་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ།།གང་དག་ཕན་ཚུན་མ་འབྲེལ་པ་དེ་དག་ནི་གོ་བར་བྱ་བ་དང་གོ་བར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རི་འབིགས་བྱེད་དང་གངས་ཅན་དག་ལྟ་བུ་ཡིན་ལ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། སྒྲུབ་པ་དག་ཀྱང་ཕན་ཚུན་མ་འབྲེལ་པ་ཡིན་ནོ། ། ཅི་སྟེ་གཉི་ག་ཡང་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་བདག་ཉིད་ནི་དངོས་པོ་ཁོ་ན་ལ་རྣམ་པར་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཞིག་གང་ལས་ཐ་དད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་པ དེ་དག་ལ་ནི་གོ་བར་བྱ་བ་དང་།གོ་བར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་མེད་དེ། དཔེར་ན་ཤིང་དང་ལྗོན་པ་དག་ལྟ་བུ་ཡིན་ལ། ཇི་སྐད་བཤད་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། སྒྲུབ་པ་དག་ཀྱང་ཐ་དད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །བྱས་པ་ཉིད་དང་མི་རྟག་པ་ཉིད་དག་གིས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ ནི་ལྡོག་པས་བྱས་པའི་བྱེ་བྲག་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།གལ་ཏེ་འདི་ལ་ཡང་ལྡོག་པས་བྱས་པའི་བྱེ་བྲག་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་ནི་སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་དག་བཞིན་དུ་དེ་དག་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་ཇི་ལྟར་གཅིག་དང་དུ་མའི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་ བའི་གཏན་ཚིགས་འདི་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཅན་ཡང་དངོས་པོ་མེད་པར་སྒྲུབ་ན་ནི་ཆོས་ཅན་ལས་བཟློག་པ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་འགལ་བ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལྟར་ན་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པ་ལ་ཚད་མ་ཅི་ཡང་མེད་དོ། ། གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་ཆོས་གཞན་བཞིན་དུ་དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དེ་ཡང་བརྫུན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱིས་དེའི་ཆོས་གཞན་བཞིན་དུ་སྤོང་བར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བྱེད་ན་ནི་རྣལ་འབྱོར་པ་ཡང་མེད། རྣལ་འབྱོར་པའི་ཤེས་པ ཡང་མེད།དེས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་སོ་སོར་རིག་པ་ཡང་མེད། དེས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡང་མེད། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཡང་མེད་དེ། དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་བཤིག་པ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ རྣལ་འབྱོར་པའི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་པར་ཐལ་བར་ཡང་འགྱུར་རོ།།གཞན་ཡང་ཁྱེད་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་དམ་བཅས་པ་འདི་ནི་རིགས་པ་དང་ལུང་ལ་སོགས་པ་དང་འགལ་བར་འགྱུར་རོ།

对于那些说'一切事物因为离一和多的自性故无自性'的人，如果要作归谬论证，由于其他人不承认这样的主张，因此因不成立，因为任何人都不承认离一和多自性的事物。正因为如此，如果要作自立论证，因对另一方也不成立。由于这样的有法对自身不成立，所以是所依不成，又因为对异品的离开有怀疑，所以也是不定。
再者，对此所立和能立是非有的体性还是无的体性呢？如果是非有的体性，那么就成了承认离一和多自性的事物的体性，这也就不会成为不想要的。如果是无的体性，那么就不会成为所了知和能了知的事物，因为二者都无自性，因为互不关联，因为无差别。
凡是离一切言说相的特征，既不能表达什么，也不是所表达的，如同马角一样。如前所说的所立和能立也是离一切言说相的特征。
凡是互不关联的，就不是所了知和能了知的事物，如同毗湿奴和自在天一样，所立和能立也是互不关联的。如果认为由于二者都是无事物的体性，所以必定有其本质特征的关联，这也不合理，因为其本质只存在于事物中。
凡是彼此无差别体性的，就没有所了知和能了知的事物，如同树木和树一样，如前所说的所立和能立也是无差别的体性。以所作性和无常性也不能说是不定，因为在那里有遮遣所作的差别。如果认为在这里也必定有遮遣所作的差别，这不合理，因为如此的话，就如同蓝色和黄色一样，它们将成为实有。
再者，如同以此离一和多自性的因来证成诸事物无自性一样，如果也要证成有法无事物，那么因为是要证成与有法相违的，所以因成相违。如此，对于证成无自性就没有任何量。
再者，如果识也如其他法一样在胜义中无自性，那么此时它也是虚妄的，所以瑜伽师们会像舍弃其他法一样舍弃它。如果这样做，就既没有瑜伽师，也没有瑜伽师的智，也没有他们对真实的各别证悟，也没有诸佛世尊的无住涅槃，也没有一切种智，因此这将摧毁一切建立。
由于在世俗中承认瑜伽师的智等，所以诸佛也将成为具有颠倒。再者，你们主张一切法无自性，这将与理和教等相违。

།འདི་ ལྟར་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་དང་དུས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གིས་གསལ་བ་ཁོ་ནར་སྣང་བའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པས་རེ་ཞིག་དང་པོར་མངོན་སུམ་དང་འགལ་བ་འཇུག་པར་གསལ་བ་ཉིད་དོ།།མེ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་གང་དག་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ དུ་འདོད་པ་དེ་དག་ཀྱང་དེར་འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་རྟགས་དུ་བ་ལ་སོགས་པ་ངེས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཚད་མ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཡང་དག་པར་གྲུབ་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཁོ་ནའོ།།དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ཡང་རེས་འགའ་བ་ཉིད་ཀྱིས་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལ་ལྟོས་པར་གྲགས་ཏེ། རྒྱུ་མེད་པ་ནི་ལྟོས་ པ་མེད་པས་རེས་འགའ་བ་ཉིད་དུ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་དམ་བཅས་པ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གནོད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པའི་གྲོང་ཁྱེར་ལ་སོགས་པ་ཤིན་ཏུ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་མཐའ་དག་གི་མིག་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་སྐྱོབ་པ་ བདག་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱན་སྒྲིབ་པ་མི་མངའ་བས་མངོན་སུམ་དུ་གཟིགས་ཏེ།གཞན་དག་ལ་ཡང་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པར་ཡིད་ཆེས་པའི་ལུང་གི་སྒོ་ནས་ཡང་དག་པར་གྲུབ་པས་ལུང་དང་འགལ་བ་ཡང་ཡིན་ཏེ། ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པ་ མེད་པ་དག་ལ་ནི་དེ་ལྟར་གཟིགས་པ་དང་བསྟན་པ་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཕྱི་དང་ནང་གི་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་རྣམ་པ་དུ་མར་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་འདི་དག་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་ན་ཇི་ལྟར་རུང་སྟེ། ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པ་ ཤིན་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་ནི་གཏན་ནས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ།།ལས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ལྷ་དང་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་འགྲོ་བར་གྱུར་པ་གང་དག་རང་བྱུང་ཉིད་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་བསྟན་པ་དེ་དག་དང་ཡང་ཇི་ལྟར་འགལ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། རུས་སྦལ་ གྱི་སྤུ་ལ་སོགས་པ་ཤིན་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་ལས་གོས་བྱ་བར་བསྟན་པ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཡིད་དུ་འོང་བ་དང་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་ལ་སྐུར་པ་བཏབ་པས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཕྱོགས་ལ་སྐུར་བ་བཏབ་པར་འགྱུར་རོ། །མདོ་ལ་སོགས་པ་ལས་འཕགས་ པ་རྣམས་ཀྱིས་ལམ་བསྒོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་གོང་ནས་གོང་དུ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་འབྲས་བུ་རྟོགས་པར་རྣམ་པར་གཞག་པ་གང་ཡིན་པ་དེར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ།རྟོགས་པ་དང་། རྟོགས་པར་བྱ་བ་དང་། རྟོགས་པར་བྱེད་པ་རྣམས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རི་བོང་གི་རྭ་ ལས་བྱས་པའི་ཐེམ་སྐས་ཀྱི་ལམ་ལ་མོ་གཤམ་གྱི་བུའི་རྐང་པ་བཞག་ནས་རྟའི་རྭ་ལས་བྱས་པའི་ཀ་བའི་ཚོགས་བཙུགས་པའི་ཁང་བཟངས་རྒྱ་ཆེ་ཞིང་རབ་ཏུ་མཐོ་བའི་སྟེང་དུ་འཛེག་པ་ནི་མེད་དེ།དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཕྱོགས་ལ་སྐུར་པ་བཏབ་པའི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ ཁྱེད་ཀྱི་ཕྱོགས་གཉི་ག་ལ་སྐུར་པ་བཏབ་ན་བདེན་པ་བཞི་བཀག་པ་ཡིན་ནོ།།ས་བོན་དང་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་དང་། སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པར་གནག་རྫིའི་ཆུང་མ་ཡན་ཆད་ལ་གྲགས་པས་དམ་བཅས་པ་ལ་གྲགས་པས་གནོད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། ། གཏན་ཚིགས་སྦྱོར་བར་འདོད་པས་གཞན་དག་ངེས་པ་བསྐྱེད་པར་འདོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལས་ངེས་པ་སྐྱེ་བར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་བ་ཡང་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་ཀྱིས་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པའི་ཚད་མའི་སྒོ་ནས་དངོས་པོ་རྣམས་ཡོད་པ་ཉིད་དུ བསྟན་པ་དེ་ལ་ཡང་གནོད་པར་འགྱུར་ཏེ།འདི་ལྟར་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པས་སྔོན་པོ་ཤེས་ཀྱི་སྔོན་པོའོ་སྙམ་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མ་རྟོགས་པ་དང་བྲལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ ཞེས་བྱ་བ་རབ་ཏུ་བསྟན་ཏོ།།ནམ་མཁའི་ཨུཏྤལ་ལ་ཡོད་པའི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ནི་མིག་གི་སེམས་ཀྱིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མེད་དོ།

如此，由于色等境和时间状态的差别而明显显现，因此确定为具有自性，首先明显违背现量。
凡是火等诸事物被认为是隐蔽性的自性，那些也是由无错乱的标志烟等确定所生的量比量所正确成立的本性之自性。
诸事物的生起也是偶尔性的，故知依赖因缘，因为无因则无所依赖，不应成为偶尔性。
因此，所立也为比量所违。
三十三天城等极为隐蔽的诸事物，也为一切世间之眼即怙主以无障碍智慧眼亲见，为向他人宣说而由可信教证门中正确成立，故也违背教证。
对于虚空之花等无有之物，如是见及宣说是不合理的。
薄伽梵所说的内外诸事物的种种缘起，若彼等无自性，如何合理？因为虚空之花等极无之物决定不生。
善不善业果即成为天与地狱等诸趣，彼等自然正确宣说，与此等如何不相违？因为从龟毛等极无之物制衣之说不应理。
因此，诽谤可意不可意业果即成诽谤染污分。
经中所说圣者以修道力渐次证得出世间果之安立也将不成，因为无有能证、所证及能证者。
兔角所造阶梯之道上置石女子之足，建立马角所造柱群之广大高耸宫殿而上升是不存在的。因此成为诽谤清净分之过失。
如是，诽谤你的二边即是遮破四谛。
种子与苗等所生及能生事物的自性，为牧童妻子以上皆共知，故所立为共知所违。
欲作因明论式者以欲令他生定解，故承认由此生定解，因此也违背自语。
又对于薄伽梵自身以现量等诸量门中宣说诸事物为有，于彼亦成违害。如是，具眼识者知青而非执为'此是青'等，以此等说明青等诸事物是以离现量证知之相而证知。
虚空莲花中所有的青等非为眼识所经验。

།གང་ཅུང་ཟད་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ནི་འགོག་པའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་གཏན་ཚིགས་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བས་ཁྱབ་པས་ ཉེ་བར་སྟོན་པ་མཛད་པས་དངོས་པོ་རྣམས་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཚད་མས་རབ་ཏུ་གྲུབ་པའི་སྐད་ཅིག་མར་གནས་པའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསལ་བར་རབ་ཏུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་ཡང་དག་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། ནམ་མཁའི་པདྨ་ ལ་སོགས་པའི་ཤིན་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་ལ་ནི་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པའི་ཆོས་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དུ་བ་ལས་ནི་མེར་ཤེས་ཏེ། །ཆུ་སྐྱར་ལས་ནི་ཆུ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་མེ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ལས་ཡང་དག་པར་བྱུང་བའི་ངེས་པས་ངེས་པར་གཟུང་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ ཡིན་ནོ་ཞེས་གསལ་བ་ཁོ་ནར་རབ་ཏུ་བསྟན་ཏེ།ཆུ་སྐྱར་ལ་སོགས་པའི་རྟགས་མཐོང་བས་སྨིག་རྒྱུའི་ཆུ་ལ་སོགས་པ་མེད་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པར་འཐད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་མེད་པར་སྨྲ་བ་ལ་ཆོས་མངོན་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་རྒྱུ་དྲུག་དང་རྐྱེན་བཞི་བཤད་ པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཇི་ལྟར་རུང་སྟེ་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་འགའ་ཡང་མེད་ན་དེ་དག་གི་རྒྱུ་ལ་སོགས་པ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ།།མདོ་ལས་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་དག་གིས་ཆོས་མཐའ་དག་ཡང་དག་པར་བསྡུས་པར་བརྗོད་ལ། ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཁོ་ནའི་ངོ་བོར་རབ་ཏུ་བསྟན་ན།དེ་ཇི་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པ་ཡིན་པར་འགྱུར། གལ་ཏེ་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ཆོས་ཤིག་མི་སྐྱེ་བར་སྒྲུབ་ན་ནི་དེའི་ཚེ་བརྩད་པ་མེད་དེ་དེ་ལས་མ་གཏོགས་ པའི་ཆོས་ནི་ཁོ་བོ་ཅག་ཀྱང་ཁས་མི་ལེན་ཏོ་།།ཇི་སྟེ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཚད་མ་ལ་སོགས་པ་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་སུན་དབྱུང་བ་འདི་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གླགས་མི་ཐོད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། འོ་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དངོས་པོ་ཁས་བླངས་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་ཚད་མ་ལ་སོགས་པ་ཀུན་རྫོབ་ཅེས་ བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་ཉེ་བར་བརྗོད་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་མཚན་ཉིད་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་ལས་ལོག་པར་བརྗོད་དགོས་སོ་།།དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་འཇིག་རྟེན་དང་ལུང་དང་འགལ་བ་ཇི་ལྟར་སྤོངས་པར་འགྱུར། ཁོ་བོ་ཅག་ནི་ནུས་པ་མ་ལུས་པ་དང་བྲལ་བའི་ མཚན་ཉིད་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་ལས་ལོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ལ་དངོས་པོ་ཞེས་བརྗོད་དེ།གལ་ཏེ་ཁྱེད་ལ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་དོ་ཞེས་མིང་དུ་འདོགས་ན་ནི་དགའ་དགུར་འདོགས་ལ་རག་གོ། །མིང་དུ་བཏགས་པ་ཙམ་གྱི་སྒོ་ནས་ནི་དངོས་པོ་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོར་འབྲང་བ་མེད་དེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ཡང་ཅི་ཡིན་པ་བརྗོད་དགོས་སོ། །གལ་ཏེ་ཐམས་ཅད་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཀུན་རྫོབ་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ནུས་པ་མེད་པར་སྨྲས་པར་འགྱུར་ལ། སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱས་ན་ནི་དེ་ནུས་པ་ཡིན་ན། དེ་ཇི་ལྟར་ནུས་པ་དང་མི་ནུས་པ་ཕན་ཚུན་འགལ་བ་འདི་དག་གཅིག་ལ་ལྡན་པར་འགྱུར། མེད་པའི་སྒོ་ནས་ཡོད་པ་ཉིད་འགྲུབ་པར་ཡང་ཇི་ལྟར་འགྱུར། ཇི་སྟེ་ཐམས་ཅད་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། དངོས་པོའི་ངོ་བོ ཉིད་ཁོ་ན་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་ནི་དེའི་ཚེ་བརྩད་པ་མེད་དེ།ཁྱེད་ཀྱིས་དམ་བཅས་པ་ནི་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ། །དངོས་པོ་ཡང་སྐྱེ་བ་ཁོ་ན་ཞེས་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བ་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། སྐྱེ་བ་སྐྱེ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་རྫོབ་ལས་བཟློག་པ་སྐྱེ་བ་མེད་ པ་ཡང་དོན་དམ་པ་ཡིན་པས་དེའི་ཚེ་དོན་དམ་པར་སྐྱེ་བ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་སྐྱེ་བ་མེད་དོ་ཞེས་སྨྲ་བར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་ན་ནི་བརྗོད་པ་འབྲེལ་བ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །གཉིས་ཀ་དང་གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་འགལ་བའི་ཕྱིར་མི་སྲིད་པ་ཁོ་ནའོ།

以'凡是有生起性质的一切法，都是有灭性质的'这句话，通过因遍于所立而显示，诸法由现量成立为刹那性的有法，这是明显地显示的。
为了显示这点，说它们是具有自性的，因为对于虚空之莲花等完全不存在的事物来说，生灭性质是不合理的。
'从烟知有火，从水鸟知有水'，这是通过果法为因而确定火等事物确实存在的自性，这是明显地显示的。因为见到水鸟等相而推断蜃气所现之水等不存在是不合理的。
对于说一切法无生的观点，阿毗达磨等所说的六因四缘如何能成立？因为若无任何所生法，则它们的因等是不合理的。
经中说蕴界处摄一切法，而这些蕴等，世尊都显示为因果的自性，那么怎么能说一切法都是无生的呢？
如果是要证明除蕴等之外的法不生，那么就没有争议，因为我们也不承认除此之外的法。
如果认为'由于世俗谛中承认量等，所以这些过失都不能成立'，那么这就变成承认实有了。因为所谓世俗的量等，必定要说它异于兔角等离一切功能的性质。
若不如此，如何能避免与世间和经教相违？我们说离一切功能的兔角等之外的，就称为实有。
如果你们也要在世俗谛中安立为有，那随你们高兴。仅仅依靠名言安立并不能使事物成为那样的自性，因为这会导致太过。
此外，还需要解释什么是世俗。如果说一切都是无，这是不合理的，因为相互矛盾。
也就是说，所谓世俗说是无功能，而说是生等则是有功能，那么这相互矛盾的有功能和无功能怎么能同时存在于一法中？怎么能通过无而成立有？
如果说不是一切都无，那是什么？如果说唯有事物的自性是世俗，那就没有争议了，但你们的主张就被破了。
事物即是生起。因此，怎么能说'世俗中生起'呢？生起就是生起。
与世俗相反的无生是胜义，那么'胜义中无生'就变成了'无生是无生'，这样就成了无关联的表述。
亦有亦无、非有非无的分别也因为矛盾而根本不可能。

།འོན་ཏེ་མི་རྟག་པའི་ དོན་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེའི་ཚེ་མི་རྟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཞིག་ཡིན། གལ་ཏེ་རྟག་པ་མེད་པ་ཙམ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་དེའི་སྒོ་ནས་ཇི་ལྟར་འགྲོ་བ་ལ་གྲགས་པར་འགྱུར། འོན་ཏེ་རྟག་པ་ལས་གཞན་པ་ཞིག་མི་རྟག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། རྟག་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ ཕྱིར་དེ་ནི་ཤུགས་ཀྱིས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་པས་དེའི་ཚེ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཤེས་པས་རྟོགས་པ་ཡོད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ནི་ཇི་ལྟར་ན་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཁས་མ་བླངས་པ་ཡིན། རྗེས་སུ་དཔག་པས་རྟོག་པ་ ཡང་སྤང་བ་བྱས་པར་འགྱུར་ཏེ།དེ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྟེ་འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་པ་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལ་ཡང་འཇིག་རྟེན་འདི་གང་ཡིན་པར་འདོད། ཅི་བསྟན་བཅོས་བྱེད་པ་རྣམས་སམ། །འོན་ཏེ་སྐྱེ་བོ་ཕལ་པ་ཡིན། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་པོ་ལྟར་ན་དངོས་པོ་ ལ་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་རང་བཞིན་དུ་མར་འགྱུར་ཏེ།གཅིག་ལ་ཡང་བསྟན་བཅོས་བྱེད་པ་མང་པོ་རྣམས་རྣམ་པ་དུ་མར་སྒོ་འདོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ལྟར་ན་བདག་མེད་པ་དང་ལས་དང་འབྲས་བུ་ལ་སོགས་པ་ཁས་བླང་བར་མི་བྱ་སྟེ། འདི་དག་ནི་སྐྱེ་བོ་ཕལ་པ་ལ་གྲགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། འོན་ཏེ་སྒྱུ་མའི་དོན་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལ་ཡང་སྒྱུ་མའི་དོན་ཞེས་བྱ་བ་འདི་གང་ཡིན་པ་བརྗོད་པར་བྱ་དགོས་སོ། །གལ་ཏེ་ཐམས་ཅད་མེད་པ་ཡིན་ན་ནི་སྔར་བཤད་པའི་ཉེས་པར་ཡང་འགྱུར་ལ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བ་དག་ཏུ་ཡང་ཇི་ལྟར་འགྱུར། འོན ཏེ་སྒྱུ་མ་ནོར་བའི་ཤེས་པས་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་འདི་ཤེས་བྱ་ནང་གི་ཡིན་པའི་ཚུལ་ལས་ཁྱད་པར་ཅི་ཡོད།ཇི་སྟེ་ཀུན་རྫོབ་སྒྲ་ཙམ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ལེགས་པར་བཤད་པ་དང་ཉེས་པར་བཤད་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། བསྟན་པར་བྱ་བའི་དོན་མེད་ན་སྒྲ་ཙམ་ ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཇི་སྟེ་སྒྲའི་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་ཅི་ཡང་ཁྱད་པར་མེད་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཀྱང་གང་གི་ནང་དུ་བསྡུ་བར་འགྱུར། རེ་ཞིག་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ལ།ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ནི་ཐ་སྙད་གདགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་དུ་མདོ་ལས་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་གང་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་ཇི་སྙེད་ཡི་གེ་དང་སྒྲས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། འདིས་ནི་མདོར་ན་ཀུན་རྫོབ་སྒྲའི་དོན་ཡིན་ནོ་ ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་སྣང་བ་དང་རྣམ་པར་བརྟག་པར་བྱ་བའི་དོན་དེ་དག་གཅིག་ཏུ་བྱས་ནས་སྤྱིའི་རྣམ་པ་གཟུང་སྟེ། དེ་སྐད་དུ་བརྗོད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་འདོད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དོན་དམ་པ་ལ་ཡང་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཡང་ཚིག་གི་ངོ་བོར་གཞག་པར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་དག་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའི་ནང་དུ་འདུས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་དངོས་པོར་ཡོད་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདེན་པའི་ཁྱད་པར་གཞན་གྱིས་ཁ་བསྐང་བར་བྱ་བའི་རྣམ་པ་གཞན་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་བརྟེན་ནས་སྐྱེས་པའི་གཟུགས་དང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རང་རིག་པ་དག ལ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ཞེས་མིང་དུ་འདོགས་ན་ནི་དགའ་དགུར་ཐོགས་ལ།ཟན་ཡང་བྱིན་ཅིག་།ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་དེ་ཅུང་ཟད་ཡོད་པས་བརྩད་པ་མེད་དོ། །ཇི་སྟེ་སྐད་ཅིག་ལས་ཕན་ཆད་དུ་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་མི་བརྟན་པའི་དོན་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་དོན་ནོ། །དེ་ལས་བཟློག་པ་རྟག་པའི་ དོན་ནི་དོན་དམ་པའོ་ཞེ་ན།དེ་ལྟ་ཡིན་ན་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་དེ། འདི་ལྟར་ཁྱེད་ཀྱིས་ཀྱང་དངོས་པོ་སྐད་ཅིག་པར་ཁས་བླངས་ལ། ཁོ་བོ་ཅག་ཀྱང་དེར་ཟད་པས་བརྩད་པ་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་དངོས་པོའི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་བདག་མེད་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཉིད་གང་ ཡིན་པ་དེ་དོན་དམ་པར་ཡིན་ལ།དེ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་བྱུང་ཡང་རུང་མ་བྱུང་ཡང་རུང་། དུས་ཐམས་ཅད་དུ་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རྟག་པར་འདོད་དོ།

若说无常义是世俗谛义，那么此时所谓无常是什么？若仅是无有常性，如何能为世间所知？若说无常是异于常性者，由于常性是分别的本性，因此它便是无分别智，那么若说世俗有，就等于说无分别智能了知，这样的话，如何能说未承许事物的自性？推理分别也应当舍弃，因为它具有分别。
若说世间共许为世俗，那么此世间是指什么？是指论师们还是凡夫？若是第一种情况，事物将有相互矛盾的多种自性，因为对同一事物，诸多论师会作出不同的增益。若是第二种情况，则不应承许无我、业果等，因为这些并非凡夫所共许。
若说幻化义是世俗谛义，那么也应说明何为幻化义。若说一切皆无，则将有前述过失，烦恼和清净又如何成立？若说幻化是错乱知，那与内在认知有何差别？若说世俗仅是名言，则善说恶说等差别也不应有，因为若无所诠义，仅有名言便无差别。
若说是语言的对象，那时如何能无差别？诸如乐等自证所知，又归属何处？暂且不属世俗，因为它们不可言说，而世俗谛是可安立名言的。如经中说：'何为世俗谛？即世间名言所有文字语言所显示。'此即简要说明世俗是语言的对象。
若欲将显现和所分别义合为一体而执取共相，如此表述，则胜义谛也将有此过失，因为它也是可言说的。这些也不属于胜义谛，因为胜义中有实在性。也没有其他可补充的谛的差别。
若对缘起的色、乐等自证也安立世俗谛之名，则随意安立，也无争议，因为有少许不颠倒性。若说由于刹那不住故，无常义是世俗义，与此相反的常义是胜义，如此则是成立已成，因为你们也承许事物是刹那性，我们也如此认为，故无争议。
同样，世俗事物的总相本性，即无我性等法性，是胜义谛，这也是不论如来出世与否，一切时中皆不变异，故认为是常。

།འོན་ཏེ་མི་བདེན་པའི་དོན་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་དེ་བདེན་པར་འགྱུར། གཅིག་ལ་བདེན་པ་དང་མི་བདེན་པ་ ཉིད་ཕན་ཚུན་འགལ་བ་ནི་མི་འཐད་དོ།།ཀུན་རྫོབ་ནི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཅི་ཡང་རུང་བ་ཞིག་ཏུ་ཁས་བླངས་བར་བྱ་དགོས་སོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་དེས་འགྲོ་བ་ལ་བདེན་པ་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་པར་འགྱུར། དེ་ཁས་ལེན་ན་ནི་དམ་བཅས་པའི་དོན་བོར་བ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཚད་ མའམ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་གྲང་ན།གལ་ཏེ་ཚད་མ་ཡིན་ན་ནི་འདི་ཇི་ལྟར་ཀུན་རྫོབ་ཡིན། འོན་ཏེ་ཚད་མ་མ་ཡིན་ན་ནི་འདི་ལས་ཇི་ལྟར་བདག་མེད་པ་འགྲུབ་པར་འགྱུར། གདོན་མི་ཟ་བར་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ས་བོན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་ཡང་ཁས་ བླང་དགོས་ཏེ།ས་བོན་མེད་པའི་ཀུན་རྫོབ་ནི་མི་འཐད་དོ། །ས་བོན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ནི་དངོས་པོར་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཁས་ལེན་ན་དེ་ལ་སྒྲོ་བཏགས་པ་བརྫུན་པའི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ཡིན་ལ། སྒྲོ་མ་བཏགས་པ་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ནི་ དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ཡིན་པས་བདེན་པ་གཉིས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་རུང་བར་འགྱུར་རོ།།དེ་ཁས་མི་ལེན་ན་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱང་མེད། དོན་དམ་པར་རྣམ་པར་གཞག་པར་ཡང་མི་ནུས་ཏེ། རྣམ་པར་གཞག་པའི་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་དོན་དམ་པ་གྱི་ན་ཞིག་ཡིན་ ན་ནི་དེའི་ཚེ་གང་གི་དོན་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དེ་འདི་དོན་དམ་པར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ།།དེ་ཇི་ལྟར་ན་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ངེས་པར་གཟུང་བ་ཡང་ཡིན། འདི་ནི་དོན་དམ་པའི་སྒྲར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུའང་འོས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་འདི་དོན་དམ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ལ། འདིའི་དོན་ཡང་དམ་ པ་མ་ཡིན་ནོ།།འདི་ནི་ཡེ་ཤེས་དམ་པའི་དོན་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། གྱི་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་དམ་པ་གྱི་ན་ཉིད་ཅིག་ཡིན་ན་ནི་དོན་དམ་པར་དངོས་པོ་རྣམས་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་གྱི་ན་ཉིད་ཅིག་བཀག་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ཏེ། དེས་ན་དངོས་པོ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པར་འགྱུར་རོ། ། གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པ་དག་གཅིག་པར་འདོད་ན་ནི། དེའི་ཚེ་བདེན་པ་གཉིས་སུ་རྣམ་པར་གཞག་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཏེ་གཉིས་ལས་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་དོར་དགོས་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་ཐ་དད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་གཉི་ག་ཡང་སོ་སོར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཉིད དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།ཇི་སྟེ་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པའོ་ཞེ་ན། གཅིག་ལ་ཕན་ཚུན་འགལ་བ་འདི་གཉིས་སུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་ཡང་མ་ཡིན། ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་འདི་ཡང་རིགས་པ་མ་ ཡིན་ཏེ།འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་འདི་དག་ནི་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་དགག་པ་ཅིག་ཤོས་བསྒྲུབ་པ་མེད་ན་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་དེའི་ཚེ་དགག་པར་ཡང་ཇི་ལྟར་ནུས་ཏེ། སྒྲུབ་པ་དང་དགག་པ་དག་ཅིག་ ཅར་གཅིག་ལ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།གཞན་ཡང་ཁྱེད་ཀྱི་ལྟར་ན་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་རྫོགས་པ་ཡང་རུང་བར་དཀའོ། །དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱང་ཐོབ་པར་དཀའ་བ་ཁོ་ན་སྟེ། འདི་ལྟར་མཆོད་པ་དང་ཕན་གདགས་པར་འདོད་པས་གང་བྱིན་པ་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་དང་བ་ སྐྱེད་པར་བྱེད་ཀྱི།སྦྱིན་པར་བྱ་བ་དང་། སྦྱིན་པ་པོ་དང་། ལེན་པ་མི་དམིགས་པ་ལ་བརྟེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་ཅི་སྦྱིན་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་མི་དམིགས་སམ། འོན་ཏེ་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཕྱོགས་དང་པོ་ལྟར་ན་སུས་ཀྱང་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་བྱིན་པས་བསོད་ནམས་མེད་ པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།སེམས་ཅན་མེད་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དོན་གྱི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་ངལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་དོན་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་མེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྦྱིན་པར་ བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་གཟིགས་པའི་ཕྱིར་རོ།

若说'非真实的就是世俗谛'，那么它如何成为真谛？一法中真与不真相互矛盾是不合理的。世俗谛必须承认某种事物的本性。若不如此，如何能成立它对众生是真谛？若承认此，则舍弃了所立宗。
再者，世俗是量还是非量？若是量，如何是世俗？若是非量，如何由此能成立无我？必须承认世俗的种子——识等在胜义中存在，因为无种子的世俗是不合理的。凡是种子即是成立为事物。
再者，若承认事物的本性，则对它增益虚妄的本性即是世俗谛，未增益的事物本性即是胜义谛，如此二谛的区分是合理的。若不承认此，则无世俗，也不能安立胜义，因为无安立之因。
再者，若胜义是空无，则为何而证成，这也不会成为胜义。如此怎能为智慧所取？这甚至不适合称为胜义之名，因为它既非胜义，其义也非殊胜。这也非殊胜智慧之义，因为是空无。若胜义是空无，则'诸法胜义中无'即仅是遮遣空无，因此将导致承认事物存在。
再者，若认为世俗与胜义是一，则如何安立二谛？必须舍弃其中之一。若是异，则二者各自成立，将导致实在性的过失。若说'非异非不异'，如何于一法中有此二相互矛盾？因此，'非异亦非不异'这一立场也不合理，因为相违。
如此，异与不异相互排除而住的特征，若无遮遣一方即成立另一方则不存在。此时如何能遮遣？因为肯定与否定同时于一法相违故。
再者，依你之见，圆满福德智慧资粮也难以成立。因无此故，证得佛果也极为困难。如此，以供养与利益心所施之物能生起极大信心，而非依于布施物、施者、受者不可得。
如此，是因无布施物等而不可得？还是因非境界故？若如初者，则因无人施任何物而成无福德之过。因无众生，则菩萨们为众生利益所作的精进也将成无义。因此，非是无。
也非是非境界，因为世尊已见到布施等事物故。

།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔར་གྱུར་པས་དོན་དུ་གཉེར་བ་རྣམས་ལ་སྲས་ལ་སོགས་པ་ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་བཏང་བར་འགྱུར། ཁྱེད་ནི་དམིགས་པ་ལ་བརྟེན་པའི་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་དག་པར་ཡང་མི་ འདོད་དེ།དེ་ལྟ་བས་ན་ཚོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་མི་སྲིད་དོ། །དེ་མེད་པས་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱི་གོ་སྐབས་ཀྱང་ཐག་བསྲིངས་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་དོན་གང་ཡིན་པར་འདོད། གལ་ཏེ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པའི་ཕྱིར་ ངོ་བོ་ཉིད་མེད་དོ་ཞེ་ན།དེའི་ཚེ་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་དེ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལ་རག་ལས་པའི་ཕྱིར་ཁོ་བོ་ཅག་ཀྱང་དངོས་པོ་རྣམས་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་མི་འདོད་དོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་ཡོད་པའམ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཇི་སྟེ་འགགས་པ་རྣམས་ཡང་དེའི་ བདག་ཉིད་དུ་མི་སྐྱེ་བས་རང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་དོ་ཞེ་ན།འདི་ཡང་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་དེ། ཁོ་བོ་ཅག་ཀྱང་འགགས་པ་རྣམས་ཀྱང་སྐྱེ་བར་ནི་མི་འདོད་དོ། །འོན་ཏེ་རང་བཞིན་དེ་ལ་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་འདོད་དོ་ཞེ་ ན།དེ་ཡང་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དེ། སྐྱེས་མ་ཐག་ཏུ་འཇིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་སྐད་ཅིག་མ་གཞན་དུ་གནས་པར་ཡང་མི་འདོད་དོ། །ཇི་སྟེ་ཇི་ལྟར་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་དངོས་པོར་ཡོངས་སུ་བརྟགས་ པ་དོན་དམ་པར་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་དོ་ཞེ་ན།དེ་ལྟ་ན་ཡང་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་ཁོ་ན་སྟེ། ཁོ་བོ་ཅག་ཀྱང་ཀུན་བརྟགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་འདོད་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཐམས་ཅད་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་གལ་ ཏེ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོས་ཀུན་བརྟགས་པའི་བདག་ཉིད་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་དང་བྲལ་དུ་ཟིན་ཀྱང་འོན་ཀྱང་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་དུ་ནི་གནས་པ་ཁོ་ནའོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ་གལ་ཏེ་འདི་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་ ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བར་མི་འགྱུར་རོ།།དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཡང་མ་སྐྱེས་པའི་དོན་འདི་གང་ཡིན་པར་འདོད་གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དང་པོ་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་མ་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདི་ ཡང་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་དེ་ཁོ་བོ་ཅག་ཀྱང་འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པར་ནི་འདོད་དོ།།འོན་ཏེ་སྔར་སྐྱེས་ཟིན་པའི་དངོས་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པའོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ཡང་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་དོ། །ཁོ་བོ་ཅག་ཀྱང་སྔར་སྐྱེས་ཟིན་པ་ཡང་སྐྱེ་བར་མི་འདོད་དེ། དེ་ནི་ཞིག་ པའི་ཕྱིར་རོ།།འོན་ཏེ་སྔོན་མེད་པ་ཅི་ཡང་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་མ་སྐྱེས་པའོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ཡང་མི་འདོད་པ་བསྒྲུབས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འཁོར་བ་ན་སྔོན་མེད་པའི་སེམས་ཅན་འབྱུང་བར་ནི་མི་འདོད་དོ། །ཆོས་སྔོན་མེད་པར་སྐྱེ་བར་ཡང་མི་འདོད་དེ། དུས་ཐམས་ཅད་དུ་སྔར་འགགས་ པ་དང་རིགས་མཐུན་པའི་ཆོས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ།།འོན་ཏེ་ཇི་ལྟར་བྱིས་པས་ཀུན་བརྟགས་པའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་མ་སྐྱེས་པའོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ཡང་འགལ་བ་མེད་དེ། བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་སྐྱེ་བར་མི་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་བདག་ཉིད་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་མ་སྐྱེས་པའོ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་ཡང་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལ་རག་ལས་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་མེད་དེ། ཇི་སྐད་དུ་སྔར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐམས་ཅད་དུ་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ནི་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་དང་འགལ་བ་བཟློག་པར་དཀའོ། །འོན་ཏེ་འདི་དག་ཕན་ཚུན་ཁྱད་པར་མི་སྐྱེ བའི་ཕྱིར་མ་སྐྱེས་པའོ་ཞེ་ན།དེ་ལྟ་ན་ཡང་གལ་ཏེ་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ལས་བསམས་ནས་སྨྲ་ན་དེའི་ཚེ་ཉེས་པ་མེད་དོ།

如果不是这样的话，世尊在作为菩萨时，对于所求的人们怎么会完全布施儿子等呢？你们也不承认依靠所缘的清净布施等，因此圆满资粮是不可能的。由于没有这个，因为无因，所以成佛的机会也会遥遥无期。
再者，对于'一切法无自性'这句话，你认为是什么意思？如果说因为没有自体所以无自性的话，那时就是成立已成，因为一切事物都依赖因缘，我们也不承认诸法无因。如果不是这样，因为无所依，就会成为常有或常无。
如果说已灭的诸法不再以其本性生起，因为以自体无实事，所以无自性的话，这也是成立已成，我们也不承认已灭的诸法会生起。
如果认为因为不常住于彼自性，所以无自性的话，这也是成立已成，因为生起即灭故为刹那，我们也不承认刹那法住于其他刹那。
如果说因为凡夫所分别的能取所取事物在胜义中不以彼自性存在，所以无自性的话，如此也只是成立已成，我们也承认以遍计所执的自性是无自性。如果不是这样，一切就都成为见真实性了。
再者，如果一切事物在胜义中虽然离开了凡夫各自分别的能取所取相的自性，但却是安住于圣智境界的无二自性。如果不是这样，若说因为这个也没有所以成为无自性的话，那时就不会有染污和清净了。
同样，对于'一切法无生'这句话，你认为这个无生的含义是什么？如果说因为一切事物最初无生故是无生的话，这也是成立已成，我们也承认轮回无始。
如果说因为已生的事物也不再生，所以一切法无生的话，如此也是成立已成。我们也不承认已生的再生，因为那已经灭了。
如果说因为先前不存在的任何东西都不生，所以是无生的话，如此也不是成立不想要的，因为我们不承认在轮回中出现先前不存在的众生。也不承认先前不存在的法生起，因为在一切时中都是生起与先前灭去的同类法。
如果说因为不如凡夫所分别的自相而生，所以是无生的话，如此也无矛盾，因为不承认以分别的自性而生。
如果说因为自体不生故无生的话，那时也无矛盾，因为一切事物依赖因缘，如前所说。
如果说因为一切的一切都不生的话，那样就难以避免与所见等相违。
如果说因为这些互不生起差别，所以无生的话，如此也是如果从真如的本性来说的话，那时就无过失。

།འོན་ཏེ་འཇིག་རྟེན་ན་གྲགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ན་ནི། དེའི་ཚེ་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་དང་འགལ་བ་གང་གིས་བཟློག་པར་འགྱུར། ཇི་སྟེ་རང་གི་ངོ་བོ་ལས་ དོན་དམ་པ་གཞན་དུ་གྱུར་པ་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་བ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་མ་སྐྱེས་པའོ་ཞེ་ན།དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཉེས་པ་མེད་དེ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་གཞན་གྱིས་མ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ཡང་མི་འདོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་འགའ་ཡང་མི་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་རྣམ་པ་འདིས་གཟོད་མ་ནས་ཞི་བ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་གི་དོན་ཀྱང་དཔྱད་པར་བྱ་བ་ཁོ་ནའོ། །གཞན་ཡང་མདོ་སྡེ་མང་པོ་དང་འགལ་བ་གཞན་ཡང་སྣང་བ་ཉིད་དེ། དེ་སྐད་དུ་འཕགས་པ་དགོངས་པ་ངེས་པར་འགྲེལ་པ་ལས། དེ་ལྟ་བས་ན་ངས་མཚན་ཉིད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་ལས་དགོངས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པའོ་ཞེས་བཤད་དོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ་མཚན་ཉིད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་ཀྱང་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཁོ་ན་ལ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་ནོ། ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་དད་པ་ལས་ཀྱང་རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་ལ་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པར་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པར་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་དད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་མ་ཡིན་པར་དགོངས་པའི་ཚུལ་བཞིན་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་དད པའི་སྐྱེ་མཆེད་དུ་འགྱུར་རོ།།རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་ལ་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པར་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་དམ་པ་མ་ཡིན་པའི་ལྟ་བ་ཉི་ཤུ་རྩ་བརྒྱད་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ་མཚན་མའི་ལྟ་བ་དང་། ལྟ་བ་མ་ཡིན་པར་ལྟ་བའི་ལྟ་བ་དང་། ཐ་ སྙད་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་ལྟ་བ་དང་།ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་ལྟ་བ་དང་། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་ལྟ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱས་པར་གསུངས་ནས་རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལ་མཚན་མའི་ལྟ་བ་གང་ཞེ་ན། ངས་སྦྱོར་བ་ལས་བྱུང་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་ དགོངས་ཏེ།ཆོས་རྣམས་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པ་ལ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་མངོན་པར་ཞེན་ཅིང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་མེད་པ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་ཏེ། མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་མ་ཉེ་བར་བཟུང་ནས་མེད་པའི་ལྟ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་མཚན་མའི་ལྟ་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ལྟ་བ་ལ་མ་ཡིན་པར་ལྟ་བའི་ལྟ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ལྟ་བ་སྟེ། དེ་ལ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ནི་ལྟ་བར་འདུ་ཤེས་སུ་མི་འགྱུར་ཏེ། མེད་པར་ལྟ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་ལྟ་བ་ཆེན་པོ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལྟ་བས་ན་ལྟ་བ་ལ མ་ཡིན་པར་ལྟ་བའི་ལྟ་བ་ཞེས་བྱའོ།།དེ་ལ་ཐ་སྙད་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་ལྟ་བ་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་ལྟ་བ་དང་། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་ལྟ་བ་ནི་མཚན་མའི་ལྟ་བ་དེས་ཐམས་ཅད་ལ་སྐུར་པ་བཏབ་ན་ཐ་སྙད་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་ལྟ་ བ་ལ་ཡང་མངོན་པར་ཞེན་པར་འགྱུར།ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་ལྟ་བ་ལ་ཡང་མངོན་པར་ཞེན་པར་འགྱུར། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་ལྟ་བ་ལ་ཡང་མངོན་པར་ཞེན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་བས་ན་ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་མཚན་མའི་ལྟ་བའི་གཞི་ཅན་ ཁོ་ནའོ་ཞེས་རྒྱས་པར་བརྗོད་དོ།།འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས་ཀྱང་། བརྟགས་པའི་དངོས་པོ་མེད་པ་སྟེ། །གཞན་གྱི་དབང་ནི་ཡོད་པ་ཡིན། །སྒྲོ་འདོགས་པ་དང་སྐུར་འདེབས་པའི། །མཐའ་ལ་རྟོག་པ་བརླག་པར་འགྱུར། །བརྟགས་པའི་ ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ནི།།ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པ། །གཞན་གྱི་དབང་ལ་བརྟེན་ནས་ནི། །མི་རྣམས་ཀྱི་ནི་རྣམ་རྟོག་སྐྱེ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། འདི་ལས་ནི་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ནི་དོན་དམ་པར་ཡོད་ལ། དེ་ལ་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་ མེད་པ་ལ་སོགས་པར་བཤད་དོ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ།

然而，如果是依据世间共许的自性，那么在此时，将以何种违背见闻等的方式来遮遣呢？如果说由于从自性中远离了胜义谛所转变的有为相的生起，故是无生的话。
即便如此也无过失，因为一切事物皆无作用故。如果说是因为不是由自在天等他者所生故，即便如此也不违背我们的观点，因为我们不承认有自在天等任何造物主故。
如是，以此方式对本来寂静、自性涅槃等词义也应当如是观察。
此外，还可见到与众多经典相违的其他情况，如在《圣解深密经》中说道：'因此，我依据相无自性性而说一切法无生。'而相无自性性也仅仅是就遍计所执自性而安立的。
在《信大乘经》中也说：'善男子，菩萨若对法不如理而作文字般的分别，则不能成为信大乘的根基。若不执著文字而如理作意了解密意，则能成为信大乘的根基。'
'善男子，如是菩萨若对法不如理而作文字般的分别，则会产生二十八种不正见，即：相见、非见见、诽谤言说见、诽谤杂染见、诽谤真实见'等等广说。
又说：'善男子，其中何为相见？我依缘生自性而说诸法空性，若对此执著文字表面意义，认为染污法和清净法也是空性，执取空性之相而成为空见，故称为相见。'
'其中非见见是指菩萨执空见，他执著文字表面意义而不认为是见，反而认为空见才是其大见，故称为非见见。'
'其中诽谤言说见、诽谤杂染见、诽谤真实见，是指由于该相见否定一切，因此也会执著于诽谤言说见，也会执著于诽谤杂染见，也会执著于诽谤真实见。'
因此广说一切见都是以相见为基础。
在《圣楞伽经》中也说：'所分别事物是空，依他起性是有，远离增益和损减二边的分别将会消失。由遍计所执自性，诸法皆无生，依托依他起性，人们生起分别。'
由此表明，依他起自性的缘起在胜义中是有，而在其上以遍计所执自性无生等而说。

།ཡང་དེ་ཉིད་ལས། ཕུང་པོ་ལ་ནི་བདག་མེད་དེ། །བདག་ལའང་ཕུང་པོ་མེད་པ་ཉིད། །དེ་དག་ཇི་ལྟར་རྟག་བཞིན་མིན། །དེ་དག་མེད་པ་ཉིད་ཀྱང་མིན། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། དགག་པ་འདི་གཉིས་ཀྱིས་ཀྱང་ཕུང་པོ་རྣམས་ཡོད་ པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།སྟོང་པ་ཉིད་ཆེན་པོའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། ལས་ཀྱང་ཡོད། རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡང་ཡོད་དེ། བྱེད་པ་པོ་ནི་མི་དམིགས་སོ་ཞེས་གསུངས་པ་དེ་དང་ཡང་འགལ་ཏེ། འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་དོན་དམ་པར་ལས་ཀྱང་ཡོད། རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡང་ཡོད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཆོས་ཐམས་ ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་མི་འགྱུར་རོ།།འོན་ཏེ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་བྱེད་པ་པོ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པས་བྱེད་པ་པོ་མི་དམིགས་སོ་ཞེས་བརྗོད་པར་མི་བྱའོ། །ཡང་འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས། ཇི་ལྟར་བྱིས་པས་རྣམ་བརྟགས་ལྟར། །དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཡོད་པ་ཉིད། ། གལ་ཏེ་ཇི་ལྟར་མཐོང་དེ་ཉིད། །ཐམས་ཅད་དེ་ཉིད་མཐོང་བར་འགྱུར། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་མེད་པའི་ཕྱིར། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་དག་པ་མེད། །དེ་དག་ཇི་ལྟར་མཐོང་བཞིན་མིན། །དེ་དག་མེད་པ་ཉིད་ཀྱང་མིན། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། འདི་ལས་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཀུན ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་།རྣམ་པར་བྱང་བ་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་ཉེས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ལས། དོན་ཡོད་མ་ཡིན་སེམས་ཉིད་དེ། །ཕྱི་རོལ་དོན་མཐོང་ལོག་པ་ཡིན། །རིགས་པས་རྣམ་པར་ལྟ་རྣམས་ཀྱི། །གཟུང་དང་འཛིན་པ་འགག་པར་ འགྱུར།།ཇི་ལྟར་བྱིས་པས་རྣམ་བརྟགས་ལྟར། །ཕྱི་རོལ་དོན་ནི་ཡོད་མ་ཡིན། །བག་ཆགས་ཀྱིས་ནི་བསྒྲིབས་པའི་སེམས། །དོན་དུ་སྣང་བར་རབ་ཏུ་འབྱུང་། །ཞེས་གསུངས་སོ། །འཕགས་པ་ས་བཅུ་པ་ལས་ཀྱང་། འདི་ལྟ་སྟེ། ཁམས་གསུམ་པ་འདི་ནི་སེམས་ཙམ་མོ་ཞེས་ གསུངས་ཏེ།དེ་བཞིན་དུ་འཕགས་པ་དགོངས་པ་ངེས་པར་འགྲེལ་པ་དང་། ལང་ཀར་གཤེགས་པ་དང་། སྟུག་པོ་བཀོད་པ་ལ་སོགས་པ་ལས། ཆོས་ཐམས་ཅད་སེམས་ཙམ་གྱི་ལུས་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཁོ་ན་དོན་དམ་པར་ཡོད་ཀྱི། གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་ འགྱུར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་བརྩེགས་པ་ལས་ཀྱང་། འོད་སྲུངས་རྟག་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ནི་མཐའ་གཅིག་གོ། །འོད་སྲུངས་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ནི་མཐའ་གཉིས་པའོ། །འོད་སྲུངས་དེ་བཞིན་དུ་ཡོད་ ཅེས་བྱ་བ་འདི་ནི་མཐའ་གཅིག་གོ།།འོད་སྲུངས་མེད་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ནི་མཐའ་གཉིས་པའོ། །མཐའ་འདི་གཉིས་ཀྱི་དབུས་གང་ཡིན་པ་ནི་གཏན་དུ་མེད་པ། མི་གནས་པ། སྣང་བ་མེད་པ། རྣམ་པར་རིག་པ་མེད་པ་གནས་པ་མེད་པ་སྟེ། འདི་ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་དབུ་མའི་ལམ་ལ་ཡང་དག་ པར་སོ་སོར་རྟོག་པའོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ།འདིས་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ། བསྟན་དུ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ། རྟག་པ་དང་ཆད་པའི་མཐའ་གཉིས་དང་བྲལ་བ་ཡོད་དོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་མཛད་ནས་འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་ སྤྲིན་ལས་ཀྱང་།རིགས་ཀྱི་བུ་གལ་ཏེ་དོན་དམ་པ་ཞིག་ཡོད་པར་མ་གྱུར་ན་ནི་ཚངས་པར་སྤྱོད་པའི་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་བརྩེགས་པ་དེ་ཉིད་ལས་གང་དག་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་དེ་ལ་ཡང་སྐུར་བ་བཏབ་ནས་ཆོས་ཐམས་ ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་ཅིང་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ལྟ་བ་དེ་དག་ནི་གསོར་མི་རུང་ངོ་ཞེས་བསྟན་ཏེ།ཇི་སྐད་དུ་འོད་སྲུངས་གང་ཟག་ཏུ་ལྟ་བའི་རི་རབ་ཙམ་ནི་བླའི། མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ལྟ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མ་རུང་ པར་མི་འགྱུར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཕགས་པ་དགོངས་པ་ངེས་པར་འགྲེལ་པ་ལས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གསུངས་ཏེ།བྱམས་པ་གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་དང་། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་ བྱང་བར་ཀུན་བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིད་དང་།རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་གཏན་བྲལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་མི་དམིགས་ཏེ། འདི་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མཐའ་དག་ཅེས་བྱའོ་ཞེས་གང་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ།

又从彼经中说：'蕴中无有我，我中亦无蕴，彼等非如常，彼等亦非无。'以此二种否定也显示诸蕴是实有。
从《大空性经》中亦说：'业亦有，异熟亦有，然作者不可得。'与此相违，如是若胜义中业亦有，异熟亦有，则一切法不应成无自性。若世俗中有，则作者亦应世俗中有，不应说作者不可得。
又从《圣楞伽经》中说：'如同凡夫所分别，一切事物皆实有，若如所见即是实，一切即成见真实。由诸法皆是空性故，烦恼清净皆非有，彼等非如所见相，然彼等亦非全无。'此中显示若一切法皆是无，则成诽谤烦恼及清净之过失。
又从彼经中说：'义非有唯心，外境所见错，以理观察者，所取能取灭。如同凡夫所分别，外境之义实非有，为习气所蔽之心，显现为境而生起。'
从《圣十地经》中亦说：'譬如三界唯是心。'如是从《圣解深密经》、《楞伽经》、《华严经》等中，由显示一切法唯是心之体性故，唯心胜义中有，余则非有。
因此一切法非能成立为无自性。从《圣宝积经》中亦说：'迦叶，常是一边，迦叶，无常是第二边。迦叶，如是有是一边，迦叶，无是第二边。此二边之中，即是毕竟无、不住、无相、无分别、无住，此即是如实观察诸法中道。'此中显示胜义中有识，具足不可说等功德，远离常断二边。
正因如此，《圣宝云经》中亦说：'善男子，若无胜义，则梵行无义。'从彼《圣宝积经》中说明若于胜义有识亦加以诽谤，执著一切法空性，见空性者不可救药。如说：'迦叶，宁起如须弥山我见，不起增上慢空见。'等。
正因如此，为令不成为不善，世尊于《圣解深密经》中说空性之相：'弥勒，于依他起相及圆成实相中，遍计所执相之杂染清净一切种相皆远离，于彼不可得，此即是一切空性之相。'

།གང་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་བྱ་བ་དོན་དམ་པའི་ དངོས་པོ་གདོན་མི་ཟ་བར་ཡོད་དོ།།གཞན་དུ་ན་འཕགས་པ་དགོངས་པ་ངེས་པར་འགྲེལ་པ་ལས་བརྗོད་པ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན། གང་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་གང་འཕགས་པའི་གཟིགས་པས་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་རྫོགས་ པར་སངས་རྒྱས་པ་སྟེ།བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་དེ་ཁོ་ན་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདུས་བྱས་ཞེས་བྱ་བ་དང་དེ་བཞིན་དུ་འདུས་མ་བྱས་ཞེས་བྱ་བར་མིང་དུ་བཏགས་སོ་ཞེས་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་དང་འགལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་དོན་དམ་པར་ན་ཐེག་པ་ཆེན་ པོའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཐེག་པ་ནི་གཅིག་ཁོ་ནར་ཟད་དེ།ལྷག་མ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་རིགས་པ་དང་། ལུང་དང་འགལ་ཏེ། འདི་ལྟར་སྒྲུབ་པའི་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་མཐོང་བའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་དད་པ་སྣ་ཚོགས་པར་དམིགས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཁ་ཅིག་ནི་གཅིག་ ཏུ་གཞན་ལ་ཕན་པའི་བསམ་པ་ལ་ཞུགས་པར་སྣང་ངོ་།།གཞན་དག་ནི་རྒྱུ་མེད་པ་ཁོ་ནར་ཕ་རོལ་པོ་སྡུག་བསྔལ་བ་ཁོ་ནར་མངོན་པར་དགའོ། །གཞན་དག་ནི་བདག་ལ་ཕན་པ་དང་། བདེ་བ་ཆུང་ངུ་ལ་ཡིད་ཆགས་ཤིང་གཞན་ལ་འཁུ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཁ་ཅིག་ནི་རང་གི་བདེ་བ་ཕུན་ སུམ་ཚོགས་པ་སྒྲུབ་པ་ལྷུར་ལེན་ཅིང་ཕ་རོལ་ལ་གནོད་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་བ་ལས་རྣམ་པར་ལོག་པ་ཡིན་ནོ།།ལ་ལ་ནི་འཁོར་བའི་བདེ་བ་ཙམ་འདོད་ཅིང་བསོད་ནམས་དག་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཞན་དག་ནི་སྲིད་པའི་བདེ་བ་འདོད་པ་ལས་རྣམ་པར་ལོག་ཅིང་བདག་ཉིད་རྣམ་པར་ཐར་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ བརྩོན་པར་བྱེད་དོ།།གཞན་དག་ནི་ཕ་རོལ་པོ་ཁོ་ན་གྲོལ་བར་བྱ་བར་སེམས་ཤིང་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་གོ་འཕང་གི་རྒྱུ་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དག་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་པར་དམིགས་སོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་ལྟར་སྒྲུབ་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དམིགས་ནས་དེའི་རྒྱུའི་བྱེ་བྲག་སེམས་ ཅན་རྣམས་ཀྱི་འདོད་པའི་མཚན་ཉིད་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་སྟེ།འབྲས་བུའི་བྱེ་བྲག་ནི་རྒྱུའི་བྱེ་བྲག་གིས་བྱས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་ཉིད་འདོད་པའི་སྒོ་ཁོ་ན་ནས་འཇུག་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དད་པ་ཁོ་ན་འཇུག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ངེས་སོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དད་པའི་བྱེ་བྲག་ དེ་ཡང་རིགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་མེད་ན་མེད་པ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རིགས་ཐ་དད་པས་ཇི་ལྟར་མཐུན་པར་རིགས་ཀྱིས་བྱས་པའི་སྒྲུབ་པའི་བྱེ་བྲག་གི་སྒོ་ནས་ཐེག་པའི་མཚན་ཉིད་འབྲས་བུ་ཡང་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་རིགས་པས་ཐེག་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཁོ་ནའོ།། ཁམས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་མདོ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཀྱང་། སེམས་ཅན་ནི་ཁམས་སྣ་ཚོགས་པ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཁམས་སྣ་ཚོགས་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཁམས་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་མེད་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། འཕགས་པ་ལང་ཀར གཤེགས་པ་ལས་ཀྱང་།མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རིགས་ལྔར་ཉེ་བར་བསྟན་ཏོ། །འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་བསྟན་པ་ལས་ཀྱང་གསུམ་པོ་འདི་དག་ནི་ངེས་པར་འབྱིན་པར་བྱེད་པའི་ཐེག་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་། ཐེག་ པ་ཆེན་པོ་ཞེས་གསུངས་སོ།།དེ་བཞིན་དུ་མདོ་སྡེ་མང་པོ་གཞན་དག་ལས་ཀྱང་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་ཐེག་པ་གསུམ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ལུང་གི་སྒོ་ནས་ཀྱང་ཐེག་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་བོ། །འཕགས་པ་དམ་པའི་ཆོས་པདྨ་དཀར་པོ་ལ་སོགས་པ་ལས། ཐེག་པ་ནི་གཅིག་ཁོ་ ནའོ་ཞེས་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་དགོངས་པ་ཅན་དུ་བལྟ་བར་བྱ་སྟེ།མཉམ་པ་ཉིད་ལ་དགོངས་པ་ལ་སོགས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་དགོངས་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཐེག་པ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པས་ཐེག་པ་གཅིག་པ་ཉིད་དེ། ཐེག་པ་ནི་བགྲོད་པར་ བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཡང་ན་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་བགྲོད་པར་བྱེད་པའི་གང་ཟག་བདག་མེད་པར་མཚུངས་པ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་གཅིག་པ་ཉིད་དོ།

诸圣者各自所证悟的胜义谛之事物确实存在。否则，就会与圣者《解深密经》中所说'非无事物'相违背。那么此事物是什么呢？即是圣者智慧以及圣者所见不可言说性之现前圆满证悟，为了证悟不可言说之法性，故而假立名称为'有为'以及'无为'。
你所说胜义中大乘之相唯一乘，其余非是的说法，与理与教相违。如是，由见到种种修行相，可知众生有种种信解。因为有些人唯一趣入利他之心，有些人无因地只乐见他人痛苦，有些人执著于自利小乐而嗔恨他人。
同样，有些人专注追求自身圆满安乐而远离损害他人及其痛苦。有些人仅希求轮回之乐而行福德。同样，其他人则远离希求有之乐，为自身解脱而精进。有些人唯思解脱他人，而趣入布施等波罗蜜多等圆满菩提果位之因。
因此，见到如是无量修行后，应由其因的差别推知众生欲乐之相，因为果的差别是由因的差别所造。由见到唯从自欲门而入，故定知信解唯是趣入之因。
众生信解之差别若无种性差别则不存在，因此由众生种性差异，随顺种性所作的修行差别门中，乘之体性果报也是种种，以此理证定知乘有种种。
《界蕴经》等中亦说众生有种种界。世尊所说知种种界力，若无种种界性，如何能有？《楞伽经》中亦示现五种证悟种性。《无尽慧所说经》中亦说：'此三种是出离乘，即声闻乘、独觉乘及大乘。'
如是其他诸多经中亦说声闻等三乘，故从教证门中亦成立乘有种种。《圣妙法白莲华经》等所说'唯一乘'者，应视为具密意，因为是依平等性等而说。
其密意是：由法界相无差别故是一乘，因为乘是所趣。或者由声闻等能趣补特伽罗无我平等性故是一乘。

།ཡང་ན་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་གཅིག་པ་ཉིད་ དོ།།ཡང་ན་རིག་པ་མ་ངེས་པའི་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཁོ་ནས་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ། །རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བདག་ཉིད་ལྟ་བུའི་བསམ་པ་བརྙེས་ལ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་སུ་སྐྱེས་པ་སྔོན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཚོགས་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་སུ་བྱ་བའི་བསམ་པ་ཐོབ་སྟེ། བསམ་པ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་ཐོབ་པ་དེའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་གཅིག་པ་ཉིད་དོ། །རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཉན་ཐོས ལ་སོགས་པའི་ཐེག་པས་རྣམ་པ་དུ་མར་ངེས་པར་འབྱུང་བ་ལྟ་བུའི་སྒོ་ནས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་གཅིག་པ་ཉིད་དོ།།ཡང་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཐེག་པ་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་དེའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་ཐེག་པ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་བཤད་ དོ་ཞེས་དེ་ལྟ་བུའི་དགོངས་པས་ཐེག་པ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ།།ཡང་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་སུ་མ་ངེས་པ་རྣམས་ཀུན་དུ་དྲང་བའི་ཕྱིར་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་སུ་མ་ངེས་པ་རྣམས་ཡང་དག་པར་གཟུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དགོངས་པ་འདི་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཕགས་པ་ཆོས་བཅུ་པ་དང་། འཕགས་པ་དགོངས་པ་ངེས་པར་འགྲེལ་པ་དང་འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་གསལ་བར་བསྟན་པ་ཉིད་དོ། །གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྐྱེ་བ་བརྒྱུད་པ་དུ་མས་ཚོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱི་གོ་འཕང་ཐོབ་པར་འགྱུར་གྱི། ཉན་ཐོས་ཀྱིས་སྲིད་པའི ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་མ་ལུས་པ་སྤངས་པ་ལ་ནི་གང་གིས་ན་དེ་དག་གིས་སྐྱེ་བ་བརྒྱུད་པ་དུ་མས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་ཡང་སྲིད་པར་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་ནི་འགའ་ཡང་མི་སྲིད་དོ།།ཇི་ལྟར་སྲིད་པའི་རྩ་བ་ཕྲ་རྒྱས་ཏེ། །ཞེས་བཤད་ལ་དེ་དག་ཀྱང་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་ ལས་རབ་ཏུ་འབྱུང་བ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པ་དང་འདོད་པ་ཡིན་ནོ།།འཕགས་པ་རྣམས་ནི་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་དང་འགལ་བ་བདག་མེད་པའི་ལམ་གོམས་པས་ཕྲ་རྒྱས་ཐམས་ཅད་རྩ་བ་དང་བཅས་ཏེ་བཅད་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ཆད་ན་དེ་དག་གི་སྐྱེ་བ་ཡང་གཞི་མེད་པའི་ཕྱིར་ཆད་པ་ཡིན་པས་དེ་དག་གི་ སྐྱེ་བ་བརྒྱུད་པ་དུ་མས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཐོབ་པར་ལྟ་ག་ལ་འགྱུར།གང་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དམ་པའི་ཆོས་པདྨ་དཀར་པོ་ལས་ཉན་ཐོས་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་ལུང་བསྟན་པ་མཛད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྤྲུལ་པའི་ཉན་ཐོས་རྣམས་སྤྲུལ་ནས་སམ། བྱང་ཆུབ་ཏུ་ ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་རྣམས་ལས་དགོངས་ནས་མཛད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་བལྟ་སྟེ།འདི་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་བསྟན་པ་ཉིད་དོ། །གང་ཡང་འཕགས་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྒྱལ་པོ་ལས། འདི་ན་སྣོད་མིན་སེམས་ཅན་འགའ་ཡང་ མེད།།འགྲོ་བ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་འགྱུར། །ཞེས་འབྱུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་བཤད་པའི་དུས་དེ་ན་ཉེ་བའི་འགྲོ་བ་རྣམས་ལས་དགོངས་ནས་གསུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །ཁ་ཅིག་ལས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཅན་ནོ་ཞེས་ འབྱུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དགོངས་ནས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་དོན་དམ་པར་ཐེག་པ་གསུམ་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་ལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བཅས་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། ཕྱོགས་སྔ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འདི་ལ་ལན་གདབ་ པར་བྱ་སྟེ།[་(]ད་[,]དེ་[)]ལ་རེ་ཞིག་ལུང་གི་སྒོ་ནས་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་སྒྲུབ་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་སུ་ཡང་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་བརྗོད་པར་བྱའོ།

或者由于解脱的性相无有差别，故为一乘。或者由于未定种性的声闻唯依大乘而得出离，故说为一乘。另一方面，诸佛世尊具足大悲，对一切众生获得如自己般的意乐，而生于声闻种性者中，昔日圆满修集菩提资粮者，亦获得成佛之意乐，由于获得无有差别的意乐，故为一乘。另一方面，由于世尊自身示现以声闻等乘种种出离的方式而示现涅槃，故为一乘。或者由于无有胜过大乘的其他乘，故依此而说为一乘，以如是密意而说为一乘。或者为了引导未定声闻种性者及摄受未定菩萨种性者，此密意即是世尊于《圣十法经》、《圣解深密经》及《圣楞伽经》等中明显宣说。
复次，诸菩萨以多生相续圆满资粮者将获得佛位，而声闻断尽一切有之系缚者，则无有任何可能使彼等以多生相续而获得所应成就之佛果，因为无有任何投生。如说'有之根本即随眠'，而彼等唯从执我而生起，此乃确定及所许。诸圣者以修习与我见相违的无我之道，已连根断除一切随眠。彼断除时，由于彼等之生亦无有根基而断除，故彼等如何能以多生相续而获得所应成就之佛果？
又世尊于《妙法白莲经》中授记诸声闻成佛者，应视为是对化现的声闻授记或是对回向菩提者而说，此即是世尊于《圣楞伽经》等中所说。又于《圣三摩地王经》中说：'此中无有不堪能之众生，此等一切众生皆当成佛。'此说亦应了知是依当时临近的众生而说。某些经中说'一切众生具如来藏'者，亦是依真如性相之真如而说。是故，胜义中三乘亦是存在，一切法亦是有自性，此乃前说。因此对此当作答复：'首先，仅从经教方面无法成立一切法无自性，因为无人承许此义。'对此所说当予以回答。

།ཅི་སུ་ཡང་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་ལུང་གཅིག་ཏུ་བླང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའམ། འོན་ཏེ་བླང་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན། དེ་ལ་རེ་ཞིག་ཕྱོགས་དང་པོ་ལྟར་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་ནི་སུ་ཡང་ལུང་གང་ལ་ཡང་བརྟེན་པར་བྱ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་སུ་ཡང་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ཁ་ཅིག་ང་རྒྱལ་གྱིས་སམ། དོན་དུ་མི་གཉེར་བས་སམ། སྡིག་པའི གྲོགས་པོ་དང་ཕྲད་པས་སམ།ཡིད་རྣམ་པར་རྨོངས་པས་སམ། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཡང་དག་པ་མ་རྙེད་པས་སམ། གཞན་གྱི་ངོར་འཇུག་པས་སམ། དད་པ་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོ་དང་བྲལ་བས་སམ། ལེགས་པར་རྟོགས་པའི་མཁས་པ་ དང་བྲལ་བས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གསུང་རབ་རིན་པོ་ཆེ་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་དང་བར་དུ་དགེ་བ་ལ་མི་བརྟེན་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཅི་དེ་ཙམ་གྱིས་མཁས་པ་རང་དང་གཞན་ལ་ཕན་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ཐབས་ཐོབ་པ་ལེགས་པར་རྟོག་པ་ལ་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱང་རྟེན་པར་མི་བྱེད་དམ།ཚོང་པ་ངན་པ་ རྣམས་ཀྱིས་རིན་ཐང་མེད་པའི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ཡོངས་སུ་མ་ཤེས་ནས་བོར་ཞེས་ཏེ།ཚོང་པ་བཟང་པོ་ལེགས་པར་རྟོག་པ་ལ་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱང་དེ་མི་ལེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་བསྲེགས་པ་དང་བདར་བ་དང་བཅད་པ་དག་གིས་གསེར་བཟང་པོ་བཞིན་དུ་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་ དཔག་པ་དང་ཕན་ཚུན་འགལ་བ་དག་གིས་མི་འགལ་བའི་ཕྱིར་དང་།ལུང་གཞན་ཡང་དེ་ལས་བཟློག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མཁས་པ་མངོན་པར་མཐོ་བ་དང་། ངེས་པར་ལེགས་པའི་འབྲས་བུ་འདོད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་མ་ལུས་པར་བསྒྲུབ་པ་ལ་གཟོ་བ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ ནས།གསུང་རབ་རིན་པོ་ཆེ་གཅིག་ཏུ་དགེ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་བརྟེན་པར་བྱ་བ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ཡིན་ན་ནི། དེའི་ཚེ་ཁྱེད་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གསུང་རབ་ཉིད་ཡོངས་སུ་བརྟགས་ཏེ་ཁས་ལེན་ན་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་ དབུ་མའི་ལམ་གསལ་རབ་ཏུ་བསྟན་པ་མཛད་པ་འདི་ལ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་མི་བརྟེན།གལ་ཏེ་བདག་ཉིད་དེ་ལ་བརྟེན་མི་ནུས་སུ་ཆུག་ནའང་། འོན་ཀྱང་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཞལ་སྔ་ནས། རིགས་པའི་སྒྲོན་མའི་ཚོགས་རྣམ་པ་དུ་མས་འདི་གསལ་རབ་ཏུ་བརྗོད་ན་དེའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཀྱང་ཅིའི་ ཕྱིར་ཁས་མི་ལེན།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སློབ་དཔོན་དེ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་དང་། ས་དང་པོ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་ལུང་བསྟན་ཏོ། །གལ་ཏེ་འདིས་འདི་ལོག་པར་སྟོན་པར་འགྱུར་ན་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་ལུང་ སྟོན་པར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་སློབ་དཔོན་གྱི་ཚིག་སྤངས་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བཀའ་སྤངས་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་ལུང་དང་ལྡན་པས་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཞལ་སྔ་ནས་བསྟན་པའི་ལམ་བོར་ནས། འཕགས་པ་མ་ཡིན་པའི་སྐྱེ་བོས་རབ་ཏུ་བསྟན་ པ་ལ་བརྟེན་པར་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཁོ་བོ་ཅག་གི་སྒྲ་རྣམས་ལ་དོན་དམ་པའི་འབྲེལ་པ་འགའ་ཡང་མི་འདོད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་བཀག་པས་མི་འདོད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་འདི་ནི་བརྡ་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལ་སྨྲ་བ་པོའི་འདོད་པས་ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒོ་ནས་སྟོན་པར་ བྱེད་དོ།།དོན་དང་སྐབས་ལ་སོགས་པས་འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་མིས་བརྗོད་པའི་སྒྲ་རྣམས་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་དོན་དང་འབྲེལ་པ་མེད་པར་ཡང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ངེས་པར་བྱ་བར་མི་ནུས་ཏེ། གཞན་དུ་ན་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་ཆད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །སྡང་བ་མ་ཡིན་པ་དང་། མ་རྨོངས་པ་དང་། མ་ཆགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཚིག་བདེན་པའི་དོན་ཉིད་སྟོན་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚིག་ལོག་པའི་དོན་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་རང་གི་རྒྱུད་ལ་ཡང་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་བཀའ་གང་ཞིག་ཚུལ་གསུམ་གྱི་བརྟག་པས་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་དང་བར་དུ དགེ་བར་ངེས་པ་དེ་ནི་མི་སླུ་བའི་ཕྱིར་དེ་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བརྟེན་པར་བྱ་བ་ཉིད་དོ།།ཁོ་བོ་ཅག་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་རབ་དང་ཞེ་འགྲས་པའི་མི་མུ་སྟེགས་ཅན་རྣམས་ལ། དེ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བཀའ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

由于任何人都不承认，所以是否完全不应当接受经典，还是应当接受？对此，首先按照第一种情况是不合理的。如果这样的话，任何人对任何经典都将不应依止，因为任何人都不承认的缘故。对此，有些人由于我慢，或不求义利，或遇恶友，或心迷乱，或未遇真实善知识，或随顺他人，或缺乏信等根，或缺乏善解通达的智者，虽然不依止佛陀最初、最后、中间都善妙的珍贵教法，但难道仅仅因此，通达善巧方便、能利益自他的智者们也不依止吗？
就像劣等商人不识无价宝珠而丢弃，但善巧通达的优秀商人却不会不取。或者，如同以烧、磨、切等方式验证纯金一样，由于不违背现量、比量和相互矛盾，以及其他经典也不相违背的缘故，对于希求增上和解脱圆满果报的智者们，舍弃这些而唯一依止完全善妙的珍贵经典，这就是第二种立场。那么，如果你们审察后承认佛陀的教法，为何不依止佛陀在般若波罗蜜多等经中明显宣说的中道？即使自己不能依止，但当圣者龙树以众多理智明灯清晰阐述时，为何不凭其力量而承认？
正因为如此，佛陀为了说明这一点，以及因为证得初地的缘故，在楞伽经等经中授记了这位论师。如果他错误宣说这些，佛陀就不会如此授记。因此，舍弃论师的言教就等同于舍弃佛陀的教言。所以，对于具有经教依据的人来说，舍弃圣者龙树所教导的道而依止非圣者的教说是不合理的。
我们对声音并不承认有胜义的关联。因此，遮破它并不会导致不想要的结果。然而，这是对了知约定俗成的人，通过说者的意乐以世俗名言而说明。对于无错乱者所说的声音，若与所要表达的意义完全无关，则在任何情况下都无法确定，否则一切世俗言说都将断绝。
由于无嗔者、无痴者、无贪者的言语表达真实义的缘故，并非一切言语都是错误的，这在自相续中也可以确定。因此，经由三相观察而完全清净、始终善妙的教言，由于无欺的缘故，智者们应当依止。我们并非为了成立这一点而对与如来教法有嗔恨的外道们说佛陀的教言是量。

།འོན་ ཀྱང་ལུང་གི་དོན་དཔྱོད་ན་དེའི་ལུང་དང་ལྡན་པ་ལ་དེ་ཁུངས་ཉིད་དུ་རབ་ཏུ་སྟོན་ཏོ།།དེ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བཀའ་མེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པར་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ངེས་པའི་དོན་གྱི་མདོ་ལ་བརྟེན་པར་གསུངས་ཀྱི། དྲང་བའི་དོན་ ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།ངེས་པའི་དོན་ཀྱང་གང་ལ་བྱ་ཞེ་ན། ཚད་མ་དང་བཅས་པ་དང་། དོན་དམ་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ་དེ་ནི་དེ་ལས་ལོགས་ཤིག་གཞན་གང་དུ་ཡང་དྲང་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་སྐྱེ་བ་ཡང་ཚད་མས་ཡང་དག་པར་གྲུབ་སྟེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་ནི་རིགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་དམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་སྐད་དུ་འཕགས་པ་ཆོས་ཡང་དག་པར་སྡུད་པ་ལས། མི་སྐྱེ་བ་ནི་བདེན་ནོ། །སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཆོས་གཞན་ནི་མི་བདེན་ཏེ། བརྫུན་པ་སླུ་བའི་ཆོས་ཅན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། ། འཕགས་པ་བདེན་པ་གཉིས་བསྟན་པ་ལས་ཀྱང་། ལྷའི་བུ་དོན་ནི་དོན་དམ་པར་མི་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་རྣམ་པར་གཞག་གི་འགའ་ཙམ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡང་དེ་ཉིད་ལས། ལྷའི་བུ་འདི ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་ཁམ་སའི་སྣོད་ཀྱི་ནང་གི་ནམ་མཁའ་གང་ཡིན་པ་དང་།རིན་པོ་ཆེའི་སྣོད་ཀྱི་ནང་གི་ནམ་མཁའ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་དོན་དམ་པར་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཁོ་ནར་ཟད་དེ། འདི་ལ་ཐ་དད་དུ་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ། །ལྷའི་བུ་དེ་བཞིན་དུ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ དོན་དམ་པར་ཤིན་ཏུ་མི་སྐྱེ་བ་ཉིད་དོ།།རྣམ་པར་བྱང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་དོན་དམ་པར་ཤིན་ཏུ་མི་སྐྱེ་བ་ཉིད་དོ། །འཁོར་བ་ཡང་དོན་དམ་པར་ཤིན་ཏུ་མི་སྐྱེ་བ་ཉིད་དོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བར་དུ་ཡང་དོན་དམ་པར་ཤིན་ཏུ་མི་སྐྱེ་བ་ཉིད་དེ། འདི་ལ་ཐ་དད་དུ་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ། ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དོན་དམ་པར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཤིན་ཏུ་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་སྐྱེ་བ་མེད་པ་འདི་ཡང་དོན་དམ་པ་དང་མཐུན་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པ་ཞེས་བྱའི་དངོས་སུ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་སུ་ནི་དོན་དམ་པ་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་གང ཅུང་ཟད་ཇི་ཙམ་དུ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དོན་དམ་པའི་དབང་དུ་བསྟན་པ་མཛད་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ནི་ངེས་པའི་དོན་དུ་གཟུང་བར་བྱ་ལ་བཟློག་པ་ནི་དྲང་བའི་དོན་ཏོ།།དེ་སྐད་དུ་འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་བསྟན་པ་ལས། ངེས་པ་དང་དྲང་བའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེའི་མཚན་ཉིད་ བཤད་དེ།ངེས་པའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ནི་གང་། དྲང་བའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ནི་གང་ཞེ་ན། མདོ་སྡེ་གང་དག་ཀུན་རྫོབ་བསྒྲུབ་པ་བསྟན་པ་དེ་དག་ནི་དྲང་བའི་དོན་ཞེས་བྱའོ། །མདོ་སྡེ་གང་དག་དོན་དམ་པ་བསྒྲུབ་པ་བསྟན་པ་དེ་དག་ནི་ངེས་པའི་དོན་ཞེས་བྱའོ། །མདོ་སྡེ་གང་དག་ཚིག་དང་ཡི་ གེ་སྣ་ཚོགས་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་དྲང་བའི་དོན་ཞེས་བྱའོ།།མདོ་སྡེ་གང་དག་ཟབ་མོ་བལྟ་དཀའ་བ་རྟོགས་པར་དཀའ་བ་བསྟན་པ་དེ་དག་ནི་ངེས་པའི་དོན་ཞེས་བྱའོ། །མདོ་སྡེ་གང་དག་བདག་དང་། སེམས་ཅན་དང་། སྲོག་དང་། གསོ་བ་དང་། སྐྱེས་བུ་དང་། གང་ཟག་ དང་།ཤེད་ལས་སྐྱེས་པ་དང་། ཤེད་བུ་དང་། བྱེད་པ་པོ་དང་། ཚོར་བ་པོ་སྐད་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་བཤད་པར་བྱ་བ་བདག་པོ་མེད་པ་ལས་བདག་པོ་ལྟ་བུར་བསྟན་པ་དེ་དག་ནི་དྲང་བའི་དོན་ཞེས་བྱའོ། མདོ་སྡེ་གང་དག་དངོས་པོ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་དང་། སྨོན་པ་མེད་པ་ དང་།མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པ་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། མ་སྐྱེས་པ་དང་། སེམས་ཅན་མེད་པ་དང་། སྲོག་མེད་པ་དང་། གང་ཟག་མེད་པ་དང་། བདག་པོ་མེད་པ་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་སྟོན་པ་དེ་དག་ནི་ངེས་པའི་དོན་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་རྒྱས་པར་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པའོ། །སྐྱེ་བ་ མེད་པ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པ་མདོ་གཞན་དག་ལས་དགོངས་པ་གཞན་གྱི་ངེས་པའི་དོན་དུ་བཤད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པར་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལྟ་ན་ནི་བདག་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པ་ཡང་ངེས་པའི་དོན་དུ་འགྱུར་རོ།

然而若考察经义，则于具有此教证者，明显显示为其根据。说'无有宣说此义的世尊教言'亦不应理。如是，世尊说依止了义经，而非依止不了义经。
何为了义？即具有正量及依胜义而说者，因为此不能转为他义故。一切法不生亦为正量所成，故此以具有正理而称为胜义。
如是《圣法集经》中说：'不生是真实，生等其他法非真实，是虚妄欺诳之法。'
《圣二谛经》中亦说：'天子，义于胜义中是不生。'此于一切染污及清净诸法中安立，而非仅于某些法。
如是彼经中又说：'天子，譬如瓦器中之虚空与宝器中之虚空，于胜义中唯是虚空界，此中毫无差别。天子，如是染污亦于胜义中极不生，清净亦于胜义中极不生，轮回于胜义中极不生，乃至涅槃于胜义中亦极不生，此中毫无差别。何以故？以于胜义中一切法极不生故。'
如是，此不生亦因顺于胜义故称为胜义，而非真实，因为真实胜义超越一切戏论故。
是故，凡是依不生等相之胜义而作宣说者，皆应执为了义，相反者则为不了义。
如是《圣无尽慧所说经》中说明了义与不了义经之相：'何为了义经？何为不了义经？宣说世俗谛者是不了义，宣说胜义谛者是了义。宣说种种文字者是不了义，宣说甚深难见难解者是了义。'
宣说我、众生、命、养育、士夫、补特伽罗、意生、儿子、作者、受者等种种言说，于无主中示现似有主者是不了义。宣说空性、无相、无愿、无造作、无生、未生、无众生、无命、无补特伽罗、无主等解脱门者是了义，如是广说。
说'其他经中所说不生等是依其他密意而说为了义'亦不应理，若如是则说我等亦应成为了义。

།དེ་ལྟ་བས་ན་དོན་དམ་པ་བརྗོད་པ་ཁོ་ན་ངེས་པའི་དོན་ཡིན་ལ། བཟློག་ པ་ནི་དྲང་བའི་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ།།འཕགས་པ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་ལ་འཇུག་པ་ཡེ་ཤེས་སྣང་བའི་རྒྱན་ལས་ཀྱང་། ངེས་པའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དོན་དམ་པའོ་ཞེས་གསུངས་ལ། སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་ པས་བསྟན་པ་ལས།ངེས་པའི་དོན་ཏོ་ཞེས་བསྟན་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཁོ་ན་དོན་དམ་པའོ་ཞེས་བྱ་བར་ངེས་སོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་ན། འོ་ན་ཇི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཕགས་པ་དགོངས་པ་ངེས་པར་འགྲེལ་པ་ལས། ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ་པོ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་ པ་རྣམ་པ་གསུམ་ལས་དགོངས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་བསྟན་ཞེ་ན།འདི་ནི་ཉེས་པ་མེད་དེ། གང་དག་ཀུན་རྫོབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་ཡང་སྐུར་པ་འདེབས་པར་བྱེད་པ་དང་། དམ་པ་མ་ཡིན་པའི་བསྟན་བཅོས་མཉན་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་བློ་གྲོས་ཕྱིན་ཅི་ ལོག་ཏུ་གྱུར་པ་གང་དག་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་བརྫུན་པ་ཁོ་ན་ལ་ཡང་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོར་སྒྲོ་འདོགས་ཤིང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་ཡང་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པར་འགྱུར་བ་དེ་དག་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང་སྐུར་པ་འདེབས་པའི མཐའ་གཉིས་སུ་ལྷུང་བའི་བློས་དོན་དམ་པའི་ཚུལ་གྱི་རྒྱ་མཚོ་མཐའ་གཉིས་དང་བྲལ་བ་ཤིན་ཏུ་ཟབ་མོ་ལ་མི་འཇུག་པས་དེའི་དོན་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པ་དོན་དམ་པའི་དབང་དུ་མཛད་པ་ཁོ་ནར་བརྗོད་ཅིང་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་དགོངས་པ བསྟན་པས་དབུ་མའི་ལམ་མཐའ་གཉིས་དང་བྲལ་བ་རབ་ཏུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ངེས་པའི་དོན་ཁོ་ན་གཞུང་འཛུགས་པར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ།།དབུ་མ་པ་རྣམས་ཀྱང་ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཁས་མི་ལེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་ན་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་དང་འགལ་བ་ཇི་ལྟར་སྤོངས་ པར་འགྱུར།དེ་ལ་དངོས་པོ་མ་བརྟགས་ན་གྲགས་པ་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་སྒྱུ་མ་བཞིན་དུ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སྒྱུ་མ་བཞིན་དུ་གཞན་གྱི་རྐྱེན་གྱི་དབང་གིས་སྐྱེའི། བདག་ཉིད་ཁོ་ན་ནི་མ་ཡིན་པས་སྐྱེ་བ་ངོ་བོ་ཉིད་ མེད་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་སྟེ།མཁས་པ་རྣམས་ནི་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ངེས་པར་འཛིན་ཏེ་རང་བཞིན་ནི་བཅོས་མ་ཉིད་དུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མ་བྱུང་བ་ལ་བྱུང་བ་དང་། བྱུང་ནས་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ལ་ཡོད་པ་དང་ མེད་པ་དག་ནི་རིམ་གྱིས་ཀྱང་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་སྐད་དུ། རང་བཞིན་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དག་ལས། །འབྱུང་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་བྱུང་ན་ནི། །རང་བཞིན་བྱས་པ་ཅན་དུ་འགྱུར། །རང་བཞིན་དག་ནི་ཇི་ལྟ་བུར། །བྱས་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར། །གལ་ཏེ་ རང་བཞིན་གྱིས་ཡོད་འགྱུར།།དེ་ནི་མེད་པ་ཉིད་མི་འགྱུར། །རང་བཞིན་གཞན་དུ་འགྱུར་བར་ནི། །ནམ་ཡང་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བཤད་དོ། །ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་ཡིན་ན། །མེད་པར་རུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བཤད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་འཕགས་པ་ཀླུའི་ རྒྱལ་པོ་མ་དྲོས་པས་ཞུས་པ་ལས།གང་ཞིག་རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་པ་དེ་མ་སྐྱེས། །དེ་ལ་སྐྱེ་བའི་རང་བཞིན་ཡོད་མ་ཡིན། །རྐྱེན་ལ་རག་ལས་གང་དེ་སྟོང་པར་བཤད། །གང་ཞིག་སྟོང་ཉིད་ཤེས་ཏེ་བག་ཡོད་ཡིན། །ཞེས་བསྟན་ཏོ། །ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་རྒྱ་མཚོས་ཞུས་པ་ལས། གང་དག་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་། །དེ་དག་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མེད། །གང་དག་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ། །དེ་དག་གང་དུའང་མི་འབྱུང་ངོ་། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འཕགས་པ་ཡབ་དང་སྲས་མཇལ་བ་ལས་ཀྱང་། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལ་འཇུག་པས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས ལ་འཇུག་པ་བསྟན་ཏེ།ཇི་སྐད་དུ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལ་མ་རིག་པ་ནི་མ་རིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་མ་མཆིས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་མ་རིག་པ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བྲལ་བ་ལགས་སོ། །ཆོས་གང་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་མ་མཆིས་པ་དེ་ནི་དངོས་པོ་མ་མཆིས་པའོ།

因此应当了知，唯有胜义谛的言说才是了义，相反的则是不了义。
在《圣一切佛境界智光庄严经》中也说：'了义即是胜义谛。'在《圣无尽慧所说经》中也说无生等是了义。因此可以确定唯有无生等才是胜义谛。
如果是这样，那么为何世尊在《圣解深密经》中依据三种无自性而说一切法无自性呢？
这并无过失。有些人诽谤世俗自性，以及由于执著听闻非正法等，智慧颠倒，对于世俗中不存在的虚妄法也增益为常等实体，并且如实执著色等显现，这些人堕入增益和诽谤二边的见解，无法趣入远离二边极为甚深的胜义道理大海。为此，世尊宣说无生等唯是依胜义而说，并通过宣说三种无自性的密意，显示远离二边的中道，因此建立唯了义之教。
中观师们也并非不承认三自性的安立。否则，如何能遮破与现见等相违？
其中，未经观察时如幻显现的缘起诸法，即是依他起自性。这也是在世俗中如幻般依他缘而生，而非自生，故安立为生无自性。
智者们确定认为，凡是缘起的即是自性空，因为自性不应是造作的。
未生者不会生，已生者不会无，因为即使次第性的有无也是相违的。
如说：'自性从因缘生，是不合道理的。若从因缘生，自性则成所作。自性怎么会是所作？若有自性，则不会成无。自性转变为他性，这是永远不合理的。'
又说：'若由自性有，则不可能成无。'
世尊在《圣无热恼龙王所问经》中也说：'从缘所生者未生，彼无生之自性。依缘者说为空，知空者即谨慎。'
在《海龙王所问经》中说：'凡是缘起法，彼等无自性，凡是无自性，彼等皆不生。'
因此，在《圣父子相见经》中也通过趣入缘起而说明趣入法界，如说：'世尊，其中无明以无明性而不存在。为什么呢？因为无明离自性。任何法若无自性即是无实体。'

།གང་དངོས་པོ་མ་ མཆིས་པ་དེ་ནི་ཡོངས་སུ་མ་གྲུབ་པའོ།།གང་ཡོངས་སུ་མ་གྲུབ་པ་དེ་ནི་སྐྱེ་བར་ཡང་མི་འགྱུར། དེ་འགག་པར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །གང་མ་སྐྱེས་མ་འགགས་པ་དེ་ནི་འདས་པ་ཞེས་གདགས་པར་བགྱི་བ་མ་ལགས། མ་འོངས་པ་མ་ལགས། ད་ལྟར་བྱུང་བ་ཞེས་གདགས་པར་བགྱི་ བ་མ་ལགས་སོ།།གང་དུས་གསུམ་དུ་ཡང་མི་འཐད་པ་དེ་ནི་མིང་མ་མཆིས་པ། མཚན་ཉིད་མ་མཆིས་པ། མཚན་མ་མ་མཆིས་པ། གདགས་སུ་མ་མཆིས་པ་སྟེ། སེམས་ཅན་རྣམས་གཟུང་བའི་ཕྱིར་མིང་ཙམ་དང་། བརྡ་ཙམ་དང་། ཐ་སྙད་ཙམ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དང་། བརྗོད་པ་ཙམ་དང་། གདགས་པ་ཙམ་ནི་མ་གཏོགས་སོ། །མ་རིག་པ་ནི་དོན་དམ་པར་མི་དམིགས་སོ། །ཆོས་གང་དོན་དམ་པར་མི་དམིགས་པ་དེ་ནི་གདགས་པར་བགྱི་བ་མ་ལགས། ཐ་སྙད་གདགས་པར་བགྱི་བ་མ་ལགས། བརྗོད་པར་བགྱི་བ་མ་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས མིང་ཙམ་དང་བརྡ་ཙམ་གང་ལགས་པ་དེ་ཡང་ཡང་དག་པ་མ་ལགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་གསུངས་སོ།།དེའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་ཡང་དག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་ནི་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་ཀྱང་ རྐྱེན་ལ་རག་ལས་པར་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་བས་ན་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་འདི་སྒྱུ་མ་དང་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་གོ། །དེ་སྐད་དུ། འཕགས་པ་དགོངས་པ་ངེས་པར་འགྲེལ་པ་དེ་ཉིད་ལས། དཔེར་ན་སྒྱུ་མ་བྱས་པ་ལྟར་དེ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་ཉེ་བར་བལྟ་བར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་དང་ཁྱད་པར་མེད་པ་དེ་ཉིད་ལ་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་དོན་དམ་པ་པའི་རང་གི་ངོ་བོར་སྒྲོ་འདོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཀུན བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ།།དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་ཀུན་བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་གོ། །ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་འདི་ཡང་དངོས་སུ་ན་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཁོ་ན་ལ་རྣམ་པར་གཞག་སྟེ། དེ་ཉིད་ལ་དེའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་བརྟགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་གཞག་པའི་མཚན་ཉིད་དོན་དམ་པ་པས་སྟོང་པའི་ཕྱིར་མ་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་མ་འགགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་གཟོད་མ་ནས་ཞི་བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྐད་དུ། འཕགས་ པ་དགོངས་པ་ངེས་པར་འགྲེལ་པ་དེ་ཉིད་ལས།གང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པ་དེ་ནི་མ་སྐྱེས་པའོ། །གང་མ་སྐྱེས་པ་དེ་ནི་མ་འགགས་པའོ། །གང་མ་འགགས་པ་དེ་ནི་གཟོད་མ་ནས་ཞི་བའོ། །གང་གཟོད་མ་ནས་ཞི་བ་དེ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ་ཞེས་ གསུངས་སོ།།ཡང་དེ་ལྟ་བས་ན་ངས་མཚན་ཉིད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་ལས་དགོངས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པའོ་ཞེས་བཤད་དོ་ཞེས་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེར་ཡང་སྒྲ་ཇི་བཞིན་གྱི་དོན་དུ་ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་དེ་སེལ་བར་ཡང་མཛད་ལ། གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀུན་རྫོབ་ པ་ལ་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཀུན་བརྟགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་དབེན་པ་སྒྲུབ་ཅིང་སྐུར་པ་མི་འདེབས་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཡང་སྟོན་པ་ཡིན་གྱི།དོན་དམ་པ་ཉིད་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །མཚན་ཉིད་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་འགའ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། མཚན་ཉིད་མེད་པའི་དངོས་ པོ་ནི།།འགའ་ཡང་གང་ནའང་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་རྟག་ཏུ་རང་བཞིན་གྱིས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཁོ་ནར་གནས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་རྟག་ཏུ་སྒྲོ་བཏགས་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་ཚད་ མས་ཡང་དག་པར་གྲུབ་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་དོན་དམ་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་འདི་ནི་དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཡིན་ནོ།

凡是无实体的，即是完全不成立的。凡是完全不成立的，既不会生起，也不会灭去。凡是不生不灭的，不可说为过去，不是未来，也不可说为现在。
凡是在三时中都不成立的，即是无名、无相、无标志、无可施设的，除了为了摄受众生而施设的仅仅是名称、仅仅是符号、仅仅是言说、仅仅是世俗、仅仅是表述、仅仅是假立而已。无明在胜义中是不可得的。任何在胜义中不可得的法，即是不可假立、不可言说、不可表述的。
世尊广说：'仅仅是名称和符号的，也都不是真实的。'因此，依他起自性不应被认为是真实的自性，如果是这样的话，幻术等也将成为实在，因为它们在依缘而起这一点上没有差别。
因此，这依他起自性与幻术无异，所以安立为无自性生。如此在《圣解深密经》中说：'应当如观察幻术一样，观察无自性生。'
在与幻术等无差别的依他起自性上，凡是增益常、无常等胜义自性的，即是遍计所执自性。由于它不成立为所遍计的相，故安立为无相自性。
这无自性实际上只是在依他起自性上安立的，因为正是在它上面遍计其相。因此，一切法由于空离如所安立相的胜义相，故是无生的。
因此是无灭的。因此是本来寂静的。因此是自性涅槃的。如此在《圣解深密经》中说：'凡是以自相而无的即是无生的。凡是无生的即是无灭的。凡是无灭的即是本来寂静的。凡是本来寂静的即是自性涅槃的。'
又如此，我依无相自性而说'一切法无生'的这种说法，也遮除了执著为如言义的分别，并且显示依他起自性世俗谛中离如前所说遍计所执性而不否定的世俗体性，而不是胜义谛。
无相的自性是不合理的，如说：'无相的事物，于任何处都不存在。'一切法胜义中恒时安住于自性本空，即是圆成实自性，因为它恒时成立为无增益的缘故。
它以量所证成的体性称为胜义，又因为由无自性所区分，所以也是无自性。因此，这是胜义无自性。

།དེ་སྐད་དུ་འཕགས་པ་དགོངས་པ་ངེས་པར་འགྲེལ་པ་ལས། དེ་ནི་དོན་དམ་པ་ཡང་ཡིན་ལ། ཆོས་ རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཡང་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའོ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་འདིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པ་ངེས་པའི་དོན་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་དོན་དམ་པ་ལ་ དགོངས་ནས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་དང་འགལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ལ།སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དགོངས་པ་བསྟན་པ་ཡང་ངེས་པའི་དོན་ཉིད་དུ་འགལ་བར་མི་བྱེད་དོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པ་ངེས་པའི་དོན་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་ པའི་ཕྱིར་དང་།མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་དང་འགལ་བ་བསལ་བའི་ཕྱིར་། སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་རྟོག་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར་འཕགས་པ་དགོངས་པ་ངེས་པར་འགྲེལ་པ་དེ་ཉིད་ལས། དོན་དམ་ཡང་དག་འཕགས་གཞན་ཡང་། །ངས་དོན་དམ་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཆོས་བདག་མེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ལས་ ཀྱང་དགོངས་ཏེ།ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་འགགས་པ་དང་། གཟོད་མ་ནས་ཞི་བ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་བཤད་དོ་ཞེས་བསྟན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་ན། འོ་ན་དད་པ་ཆེར་འབྱུང་གི་མདོ་ལས། ངས་གང་སྦྱོར་བ་ལས་ བྱུང་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་དགོངས་ཏེ།ཆོས་ཐམས་ཅད་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་མངོན་པར་ཞེན་ཅིང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་མེད་པ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་ནས་མེད་པའི་མཚན་མ་བཟུང་སྟེ། མེད་པའི་ ལྟ་བར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་མཚན་མའི་ལྟ་བ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་རྒྱས་པར་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ཇི་ལྟར་དྲང་ཞེ་ན། འདི་ལ་ཡང་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་སྦྱོར་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་སྐྱེས་པ་ཉིད་ཀྱི་སྒྱུ་མ་བཞིན་དུ་ ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་སྦྱོར་བ་ལས་བྱུང་བ་ཞེས་བྱའོ།།དེ་སྐད་དུ་འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལས། སྦྱོར་བ་ལས་བྱུང་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ཉིད་ལ་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཀུན་བརྟགས་པའི་ ངོ་བོ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་རྟོགས་པས་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལ་གློ་བུར་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྦྱོར་བ་ལས་བྱུང་བ་ཞེས་བྱའོ།།ངོ་བོ་ཉིད་འདི་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཀ་ཡང་དོན་དམ་པར་མི་རུང་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་འདིས་དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཡིན་གྱི། ཀུན་རྫོབ་པའི་ ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་མེད་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་མེད་ན་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་རྣམ་པར་གཞག་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་དེས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཡིན་གྱི་དོན་དམ་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མདོ་གཞན་དག་ལས་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པའི་དགོངས་ པ་མི་ཤེས་པ་གང་དག་སྔར་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་དངོས་པོའི་ངོ་བོར་བཟུང་ནས།ཕྱིས་དེ་ཡང་མེད་པར་སེམས་ཤིང་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པ་ལ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་གྱི་དོན་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དེ་དག་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་མ་གཟུང་བའི་ཕྱིར་མཚན་མ་ལ་སོགས་པའི་ ལྟ་བར་འགྱུར་བས་དེ་དགག་པའི་ཕྱིར་འདི་གསུངས་ཀྱི།དབུ་མ་པ་རྣམས་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དེ་མཚན་མར་འཛིན་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ལོག་པར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་ལ་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་མར་འཛིན་པ་མེད་དེ། ཇི་སྐད་དུ། གཞན་གྱི་རྐྱེན་མིན་ཞི་ བ་སྟེ།།སྤྲོས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མ་སྤྲོས་པ། །ཐ་དད་དོན་མིན་རྣམ་མི་རྟོག། །འདི་ནི་ཡང་དག་མཚན་ཉིད་དོ། །ཞེས་བཤད་པ་དང་། ཡང་། ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་རྟག་པར་འཛིན། །མེད་ཅེས་བྱ་བ་ཆད་པར་ལྟ། །དེ་ལྟས་ཡོད་དང་མེད་ཉིད་ལ་། །མཁས་པས་གནས་པར་མི་བྱའོ། །ཞེས་བཤད་ པ་ལྟ་བུའོ།

如是在《圣解深密经》中说道：'彼乃胜义，又以诸法无自性而分别，故名胜义无自性。'由于此无自性即是一切法皆无自性，因此无生等教说是了义。此是依胜义而说，故不违见等，亦非如言执著。因此，说明密意亦不违背了义。
正因如此，为证成无生等教说是了义，为遣除与见等相违，为遣除如言执著，即彼《圣解深密经》中说：'胜义正圣复次，我依胜义无自性法无我所分别，亦密意说一切法无生、一切法无灭、本来寂静、自性涅槃。'
若如是者，则《大信生经》中广说：'我依遍计所执自性密意说一切法皆空，若如言执著，于染污法及清净法亦执为空，取空相已，成为空见。是故名为相见。'此如何会通？
对此，如前所说依他起自性，世俗中由因缘和合力而生，如幻无自性，故名遍计所执。如《圣般若波罗蜜多经》中说：'遍计所执自性非有，以是缘起故。'
即彼如前所说遍计所执自性，亦由分别而成，故于彼是客尘，名遍计所执。此二种自性皆非胜义谛理，故一切法以此自性胜义无自性，非由无世俗自性。
若无彼，则染污清净诸法安立亦不应理。以彼是由此分别，非由胜义，如余经中所说。
是故，不解胜义密意者，先执世俗自性为实有，后复认为空无，于无生等教说如言执著，彼等由执无实等相故成相见等，为遮彼故说此，非为中观师。彼等说真如离一切执相，故无执著无实等相。
如说：'不依他缘寂，无诸戏论所戏论，无异义无分别，此是真实相。'又说：'有即是常执，无即是断见，是故于有无，智者不应住。'

།གང་དག་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་མར་འཛིན་པ་དེ་དག་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བར་བྱ་བའི་སྐབས་མེད་པ་ཉིད་དེ། གང་དག་རང་དངོས་གཞན་དངོས་དང་། །དངོས་དང་དངོས་མེད་ཉིད་མཐོང་བ། །དེ་དག་སངས་རྒྱས་བསྟན་པ་ལ། །ཡང་དག་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ ནོ།།ཞེས་བཤད་པ་གང་ཡིན་པའོ། །དངོས་པོ་མེད་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་འདི་དངོས་པོར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་པར་མདོ་ལས་བརྗོད་དེ། ཇི་སྐད་དུ། འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས། མེད་པ་ཡོད་པའི་ཟླས་དྲངས་ཏེ། །ཡོད་པའང་མེད་པའི་ཟླས་དྲངས་ སོ།།དེ་ཕྱིར་མེད་པར་བརྗོད་མི་བྱ། །ཡོད་པ་ཉིད་དུའང་མི་བརྟག་གོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་དབང་མེད་པ་རྣམས་ཁོ་ན་མཚན་མ་ལ་སོགས་པའི་ལྟ་བ་ཡིན་གྱི། དངོས་པོར་འཛིན་པ་ཐག་བསྲིངས་པ་རྣམས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ནི་ གང་ལའང་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་སྐད་དུ། གང་དག་བརྟེན་ནས་དངོས་པོ་རྣམས། །བདེན་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་འདོད་པ་། །དེ་དག་ལ་ཡང་ཇི་ལྟ་བུར། །རྟག་སོགས་སྐྱོན་དེར་འགྱུར་མ་ཡིན། །གང་དག་བརྟེན་ནས་དངོས་པོ་རྣམས། །ཆུ་ཡི་ཟླ་བ་ལྟ་བུར་ནི། །ཡང་དག་མ་ཡིན་ལོག་ མིན་པར།།འདོད་པ་དེ་དག་ལྷས་མི་འཕྲོགས། །དངོས་པོར་ཁས་ལེན་ཡོད་ན་ནི། །འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་ལས་བྱུང་བའི། །ལྟ་བ་མ་རུང་ཡོངས་སུ་འཛིན། །དེ་ལས་བྱུང་བའི་རྩོད་པ་འཛིན། །ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གང་དག་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པ་ལ་སྒྲ་ཇི་ བཞིན་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དེ་དག་དགག་པའི་ཕྱིར་མཚན་མ་ལ་སོགས་པའི་ལྟ་བ་སྨད་ཀྱི་དབུ་མ་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་ནི་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པ་ལ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་དག་དོན་དམ་པར་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་དང་། ཀུན་རྫོབ་པའི་ སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་སྐད་དུ། དེ་ཉིད་ཚོལ་ལ་ཐོག་མར་ནི། །ཐམས་ཅད་ཡོད་ཅེས་བརྗོད་པར་བྱ། །དོན་རྣམས་རྟོགས་ཤིང་ཆགས་མེད་ལ། །ཕྱིས་ནི་རྣམ་པར་དབེན་པ་ཉིད། །རྣམ་པར་དབེན་དོན་མི་ཤེས་ལ། །ཐོས་པ་ཙམ་ལ་འཇུག་བྱེད་ཅིང་། །གང་དག་ བསོད་ནམས་མི་བྱེད་པ།།སྐྱེས་བུ་ཐ་ཤལ་དེ་དག་བརླག་།འབྲས་བུར་བཅས་པའི་ལས་རྣམས་དང་། །འགྲོ་བ་དག་ཀྱང་ཡང་དག་བརྗོད། །དེ་ཡི་རང་བཞིན་ཡོངས་ཤེས་དང་། །སྐྱེ་བ་མེད་པའང་བསྟན་པ་ཡིན། །འཇིག་རྟེན་དབང་དུ་རྒྱལ་བ་རྣམས། །ང་ དང་ང་ཡི་ཞེས་གསུངས་ལྟར།།དེ་བཞིན་ཕུང་པོ་སྐྱེ་མཆེད་ཁམས། །དགོས་པའི་དབང་གིས་བཤད་པ་ཡིན། །ཞེས་བཤད་དོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་ན། འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས། བརྟགས་པའི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད། །གཞན་གྱི་དབང་ནི་ཡོད་མ་ཡིན། །སྒྲོ་ འདོགས་པ་དང་སྐུར་འདེབས་པའི།།མཐའ་ལ་རྟོག་པ་བརླག་པར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ཇི་ལྟར་དྲང་སྙམ་པ་ལ། འདིར་ཡང་གང་ཞིག་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཇི་སྐད་བཤད་པ་ལ་ཡང་དག་པར་སྒྲོ་འདོགས་པར་བྱེད་པའི་སྒྲོ་འདོགས་པ་དེ་དགག་ པའི་ཕྱིར་བརྟགས་པའི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་སོ།།གང་དག་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཇི་སྐད་བཤད་པ་ཀུན་རྫོབ་པ་ཡང་འགོག་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་དབང་ནི་ཡོད་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་སོ། །གང་ཞིག་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་མཐའ་འདི་གཉིས་སུ་རྟོག་པར་བྱེད་ པ་དེ་ནི་དབུ་མའི་ལམ་ལ་མི་འཇུག་སྟེ།གཡང་སའི་གནས་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་ཕུང་པོ་དང་འདྲ་བས། སྒྲོ་འདོགས་པ་དང་སྐུར་འདེབས་པའི། །མཐའ་ལ་རྟོག་པ་བརླག་པར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་སོ། །འདིས་ནི་ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་བརྟགས་པ་ཡི། །ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མ་ སྐྱེས་པ།།གཞན་གྱི་དབང་ལ་བརྟེན་ནས་སུ། །མི་རྣམས་ཀྱི་ནི་རྣམ་རྟོག་སྐྱེ། །ཞེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ཀྱང་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་མཐའ་བསལ་བར་མཛད་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དོན་དམ་པར་གཞན་གྱི་དབང་ ཇི་ལྟར་བརྟགས་པ་བཞིན་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མ་སྐྱེས་པ་ཉིད་དོ།།འདིས་ནི་སྒྲོ་འདོགས་པའི་མཐའ་བསལ་བ་ཡིན་ནོ།

凡是执著无实等相之人，即是无有见到真实之机会，如说：'若见自性他性，及见有性无性，彼等于佛教法，非为如实见。'所说即是此义。执著无实此事是以执著实有为前提，经中说道，如在《圣楞伽经》中所说：'无以有对显，有亦以无显，是故不应说无，亦不应思有。'如是所说。
因此，唯有对实有执著而不得自在者，才是相等见解，而非远离实执者，因为他们不住于任何处。如是说道：'若人依缘起，欲成诸法实，于彼如何成，常等过失耶？若人依缘起，如水中月影，非实亦非虚，彼不为天夺。若有执实有，从贪嗔所生，恶见遍执取，从彼生诤论。'如是所说。
因此，为了遮遣那些如言执著无生等教法之人，而呵责相等见解，但中观论师们并非如言执著无生等教法，因为他们承许胜义无生等，并且也说世俗生等之故。如是说道：'求真实最初，当说一切有，已解义无著，后则说远离。不知远离义，仅依闻趋入，若人不修福，下劣者当毁。宣说有果业，及诸众生道，遍知其自性，无生亦所说。诸佛随世间，说我及我所，如是蕴处界，依所需而说。'如是所说。
若如是者，《圣楞伽经》中说：'遍计所执无，依他起非有，增益及损减，分别见当灭。'此说如何理解？此中亦是为遮遣如前所说对遍计自性起增益执著之增益，故说'遍计所执无'。为遮遣否定如前所说世俗依他起自性者，故说'依他起是有'。若人于如前所说二边起分别，则不入中道，因住险处故如蕴，故说'增益及损减，分别见当灭'。
此亦遮遣所说：'一切诸法皆，遍计性不生，依于依他起，世人起分别。'此说亦已遮遣。此亦遮遣如前所说增益损减二边，如是胜义中依他起如所计不生故，以遍计自性不生。此即遮遣增益边。

།གཞན་གྱི་དབང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་སྤྲུལ་པས་སྤྲུལ་པ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཞན་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་དེ་བས་ན། གཞན་གྱི་དབང་ལ་བརྟེན་ནས་སུ། །མི་རྣམས་ཀྱི་ནི་རྣམ་རྟོག་སྐྱེ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །འདིས་ནི་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་མཐའ་བསལ་བ་ཡིན་ཏེ། ཀུན་རྫོབ་པའི་སྐྱེ་བ་ལ་སྐུར་བ་མི་འདེབས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་དང་དེ་ལས་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན པ་དང་དངོས་པོ་རྣམས་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པར་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ནི་བྱིས་པ་རྣམས་སྐྲག་པའི་གནས་ཡོངས་སུ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་སྐྱེ་བའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་བཞུགས་པ་ལ་དགོངས་པས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའི་དོན་དམ་པར་ནི་མ་ཡིན ཏེ།དེ་ནི་མདོ་ཉིད་ལས་བཀག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་དུ། འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས། བློ་ཡིས་རྣམ་པར་གཞིགས་ན་ནི། །གཞན་དབང་མེད་ཅིང་བརྟགས་པའང་མེད། །གྲུབ་པའི་དངོས་པོ་ཡོད་མིན་ན། །བློ་ཡིས་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་བརྟགས། །ངོ་བོ་ཉིད་མེད་ རྣམ་རིག་མེད།།དངོས་པོ་མེད་ཅིང་ཀུན་གཞི་མེད། །བྱིས་པ་རོ་དང་འདྲ་བ་ཡི། །ངན་རྟོག་རྣམས་ཀྱིས་འདི་དག་བརྟགས། །ཞེས་གསུངས་སོ། །འཕགས་པ་ཆོས་ཡང་དག་པར་སྡུད་པ་ལས་ཀྱང་། རིགས་ཀྱི་བུ་འཇིག་རྟེན་གནས་པ་འདི་ནི་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་ པ་ཡིན་པས་དེ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་ཅན་གྱིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྐྲག་པའི་གནས་ཡོངས་སུ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་ཐ་སྙད་ཀྱི་དབང་གིས་སྐྱེའོ།།འགག་གོ་ཞེས་གསུངས་ཀྱི་རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ལ་ཆོས་འགའ་ཡང་སྐྱེ་བ་ནི་མེད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་ རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལས་ཀྱང་།ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་དེ་ལྟར་ན་གཟུགས་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པའོ། །གང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་དེ་ལ་ནི་སྐྱེ་བ་ཡང་མེད། འགག་པ་ཡང་མེད་དོ། །གང་ལ་སྐྱེ་བ་ཡང་མེད། འགག་པ་ཡང་མེད་པ་དེ་ནི་གཞན་དུ་འགྱུར་བར་མི་མངོན་ཏེ། ཚོར་ བ་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་ཡང་དེ་དང་འདྲའོ་ཞེས་རྒྱས་པར་གསུངས་སོ།།འདི་ལ་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཁོ་ན་རང་བཞིན་ཡིན་པར་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་གློ་བུར་བ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ལས་ཕྱི་རོལ་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ལྟར་སྒྲའི་དོན་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། འོན་ཏེ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དོན་དམ་པར་མ་སྐྱེས་པ་རྣམས་ལ་ཡང་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོའི་རང་བཞིན་དུ་ཀུན་བརྟགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་གིས་དེའི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་ཀུན་བརྟགས་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་གྱི་སྒྲར་བརྗོད་པར་བྱ་བར འགྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་འདོད་པའི་དོན་དང་མི་འགལ་བའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་མེད་དོ།།མདོ་གཞན་ལས། རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་རྣམས་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པར་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དུ་མི་འགྱུར་རོ་། །སྒྲ་ཇི་བཞིན་ མ་ཡིན་པར་དགོངས་པ་ཅན་གྱི་དོན་ཚུལ་བཞིན་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་འདིར་ཡང་དོན་དམ་པའི་དགོངས་པ་མི་ཤེས་པ་གང་དག་ཀུན་རྫོབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་ཡང་སྐུར་པ་འདེབས་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་ཆོས་ལ་ཚུལ་བཞིན མ་ཡིན་པར་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དུ་མི་འགྱུར་བས་དེ་དགག་པའི་ཕྱིར་འདི་གསུངས་པར་ཟད་དོ།།མདོ་ཐམས་ཅད་ལས་ཀྱང་སྒྲ་ཇི་བཞིན་གྱི་དོན་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་དང་། དགོངས་པ་ཅན་གྱི་དོན་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ལ་ འབད་པ་ཡང་དག་པར་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་དང་།གཞན་ཡིད་ཆེས་པ་ཡང་དག་པར་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་གསུངས་ཀྱི། དབུ་མ་པའི་གཞུང་ལུགས་དགག་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དབུ་མ་པ་རྣམས་ཀྱི་ནི་སྒྲ་ཇི་བཞིན་གྱི་དོན་དུ་མི་རྟོག་གོ་ཞེས་སྔར་བཤད་ཟིན་ཏོ།

由于他者自性在世俗谛中生起，并且依靠它如同幻化所幻化般产生其他分别，因此说：'依靠他者自性，人们的分别得以生起。'这是遣除诽谤边的，因为不诽谤世俗谛的生起。
因此，凡是宣说他者自性存在以及诸法生起等的一切教法，都是为了让凡夫远离恐惧而依据世俗谛的自性和生起而宣说的，应当理解这是基于此意趣而说，并非胜义谛。因为经中已经否定了胜义谛。
如《楞伽经》中说：'以智慧观察时，他性不存在，遍计也不存在。若无成就之事物，智慧如何能遍计？无自性亦无识，无事物亦无藏，如同愚人执着尸，诸恶分别计度此。'
《正法集经》中也说：'善男子，世间住于此，执着生灭，因此如来大悲者为了断除世间恐惧，依世俗言说有生有灭，善男子，实则无有任何法生起。'
《般若波罗蜜多经》中也广说：'具寿舍利子，如是色以自性空。凡是自性空者，既无生也无灭。凡是无生无灭者，不显现为他异。从受到识等亦复如是。'
在此，仅遍计所执性为自性是不合理的，因为它超出了暂时性的自性之外，且如此解释词义不合理。
若说对于胜义中未生的色等，凡夫遍计为有生等性的自性，由于他们遍计为其自性，故可说为自性之词，则此时不违所欲义故无过失。
其他经中说：'善男子，菩萨若不如理而随文解释诸法，则不能成为大乘信解处。若不随文而如理作意了知密意义，则能成为大乘信解处。'此处也是为了遮止那些不了知胜义密意而诽谤世俗自性的人，因为他们不如理分别法故不能成为大乘信解处，为了遮止他们而说此法。
一切经典也都是为了断除执着随文义，为了致力通达密意义，为了生起他人正信而说，并非为了破除中观宗义，因为如前所说中观师不执着随文之义。

།དེ་སྐད་དུ། འཕགས་པ་དཀོན་ མཆོག་སྤྲིན་ལས་ཀྱང་།ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དོན་དམ་པ་ལ་མཁས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་དག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་གཟུགས་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པར་བྱེད་པ་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་སོ་སོར་རྟོག་པར་བྱེད་ཅིང་དེ་གཟུགས་ལ་སོ་སོར་རྟོག་ པ་ན་གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་མི་དམིགས།ཀུན་འབྱུང་བ་མི་དམིགས། འགོག་པ་མི་དམིགས་པ་ནས་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་སྐྱེ་བ་མི་དམིགས་ཏེ། དེ་ཡང་དོན་དམ་པར་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་འཇུག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཡིན་གྱི། ཐ་སྙད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། ། འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས་ཀྱང་། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ནི་ཐམས་ཅད་ཡོད། །དམ་པའི་དོན་དུ་ཡོད་མ་ཡིན། །དངོས་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་དང་། །དམ་པའི་དོན་ཀྱང་བསྟན་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །གང་དག་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་དོན དམ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་སྐྱེ་བ་དང་།ཀུན་རྫོབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་མི་སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་དུ་གཞུང་འཛུགས་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་ནི་འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་སྤྲིན་ལ་སོགས་པ་ལས་གསུངས་པ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་དང་འགལ་བ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ཏེ། ལོག་པར་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་དེ་ལས་ ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་མི་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་དང་ཀུན་རྫོབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པར་བརྗོད་དོ།།བདེན་པ་གཉིས་བསྟན་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་ལྷའི་བུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་དོན་དམ་པར་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་ཞི་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་ཡང་འགལ་བར་འགྱུར་རོ།།ཡང་འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས་ཀྱང་། དངོས་རྣམས་སྐྱེ་བ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ། །དམ་པའི་དོན་དུ་རང་བཞིན་མེད། །རང་བཞིན་མེད་ལ་འཁྲུལ་པ་གང་། །དེ་ནི་ཡང་དག་ཀུན་རྫོབ་འདོད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །འཕགས་ པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལས་ཀྱང་།རབ་འབྱོར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མ་གཏོགས་པར་བྱིས་པ་རྣམས་གང་ལ་གནས་ཏེ་ལས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ནི་སྐྲའི་རྩེ་མོའི་ཆ་ཤས་གཟུགས་པ་ཙམ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་ཡང་འགལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དངོས་པོའི་ རང་གི་ངོ་བོ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་ཡང་བཀག་པའི་ཕྱིར་རོ།།གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མ་བཀག་པའི་ཕྱིར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ན་སྟེ། དེ་ཉིད་ཀྱང་། རང་བཞིན་མེད་ལ་འཁྲུལ་པ་གང་། །དེ་ནི་ཡང་དག་ཀུན་རྫོབ་འདོད། །ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན། དེ་ཡང་ རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།གལ་ཏེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་དངོས་པོ་ཡོད་ན་དེའི་ཚེ་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་ཡང་བཀག་པའི་བཀའ་ཇི་ལྟར་རྣར་འོང་བར་འགྱུར། གང་གི་ཚེ་མདོའི་དོན་དངོས་པོའི་བག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་ཀྱང་བྱིས་པ་རྣམས་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་མི་བདེན་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་ ཉེ་བར་བརྟགས་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་ལས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་རྣམ་པར་འཆད་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་དེ་རྣར་འོང་བར་འགྱུར་རོ།།འཕགས་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྒྱལ་པོ་ལས། ཆོས་ཀུན་རྟག་ཏུ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་། །རྒྱལ་བའི་སྲས་རྣམས་དངོས་ པོ་རྣམ་པར་འཇིག་།སྲིད་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་སྟོང་། །ཉི་ཚེའི་སྟོང་ཉིད་མུ་སྟེགས་ཅན་རྣམས་ཀྱི། །ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་དེ་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ཡང་ལེགས་པར་དྲངས་པར་འགྱུར་རོ། །གང་ཡང་མདོ་གཞན་དག་ལས། སྲིད་པ་གསུམ་ནི་བརྟགས་པ་ཙམ། །དངོས པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་མེད།།ངན་རྟོག་རྣམས་ནི་བརྟགས་པ་ལ། །དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རྟོག་།ཅེས་གསུངས་པ་དེ་ཡང་ལེགས་པར་དྲངས་པར་འགྱུར་རོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་སོགས་པ་ནི་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་རུང་བ་མ་ཡིན་ནོ་། །འདི་ལྟར་ཁྱེད་ནི་ཁམས་གསུམ་པའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་དག་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པ་ཉེ་བར་འཛིན་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་སོགས་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་དོ།

如是说，《圣宝云经》中也说：'云何菩萨善巧胜义？善男子，此中菩萨以正智慧观察色乃至识，当其观察色时，不见生起，不见集起，不见灭尽，如是乃至识亦不见生起。此乃以入无生胜义之智慧，非以世俗自性。'
《圣楞伽经》中亦云：'世俗中一切有，胜义中则非有，诸法无自性，是为胜义教。'
若有人执著无生等教法，认为一切法胜义自性中有生，世俗自性中无生，如是建立教义者，皆与《圣宝云经》等所说相违，因为是邪解之故。如是彼经中说一切色等胜义中无生等性，世俗自性中有生等。
此亦与《二谛教》等所说'天子，一切法胜义中无生故寂静'等教相违。
又《圣楞伽经》中说：'诸法生世俗，胜义无自性，于无自性中，迷乱名世俗。'
《圣般若波罗蜜多经》中亦云：'须菩提，除颠倒外，凡夫所依而造作业之事物，乃至毫毛许亦不可得。'若执著此说则相违，因为已遮破极微细的事物自性故。
若作是念：由未遮破颠倒，故颠倒自性之事物确实存在，即如所说'于无自性中，迷乱名世俗'者。此理不然。若颠倒事物存在，则如何能听闻遮破极微细事物自性之教？当经义解释为：虽一切事物皆无，然凡夫于非真实事物自性颠倒分别而执著造业时，此理则可听闻。
《圣三摩地王经》中偈云：'诸法恒时性本空，佛子毁坏诸事物，三有一切悉皆空，片面空性外道许。'此亦善加引证。
又于他经中说：'三有唯分别，无有事物性，恶分别妄执，执为事物性。'此亦善加引证。
颠倒等不应是事物性。如是汝等说三界心心所为非真实分别，由显现执取非真实相故，说为颠倒等性。

།གང་དག་བརྫུན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཉེ་བར་འཛིན་པས་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་སྣང་བ་དེ་དག་ཇི་ལྟར་ཡང་དག་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དག་ནི་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པས་དེ་ཉིད་བདག་ཉིད་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་ནི་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གྲངས་ཅན་ལ་སོགས་པས་ཀུན་བརྟགས་པའི་གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པའི་འགྱུར་བ་བདག་ལ་སྡང་དུ་ཅི་ཡོད་དེ། གང་གིས་ན་ཁྱེད་དེ་དག ཀྱང་ཁས་ལེན་པར་མི་བྱེད།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་ན། །ཇི་ལྟར་བུར་ན་གཞན་དུ་འགྱུར། །ཞེས་བཤད་དོ། །འཕགས་པ་བདེན་པ་གཉིས་བསྟན་པ་ལས་ཀྱང་། ལྷའི་བུ་ཇི་ལྟར་བདག་དོན་དམ་པར་བདག་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ལྷའི་བུ་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱང་དོན་དམ་ པར་ཉོན་མོངས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ལྷའི་བུ་གལ་ཏེ་དོན་དམ་པར་བདག་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིན་པར་གྱུར་ན་ལྷའི་བུ་དེའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པ་ཡང་དོན་དམ་པར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་ཞེས་གསུངས་སོ། །འདིས་ནི་འདི་སྐད་དུ་བདག་ལ་སོགས་པ་བརྫུན་པའི་རྣམ་པ་ཉེ་བར་འཛིན་པར་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་ བདག་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་བརྫུན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ན་ཤུགས་ཀྱིས་ཁམས་གསུམ་པའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཐམས་ཅད་བརྫུན་པའི་རྣམ་པ་ཉེ་བར་འཛིན་པར་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་རང་གི་རྣམ་པ་གཞན་དུ་དེ་དང་ཐ་མི་དད་ པ་ཉིད་ཀྱིས་བརྫུན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཉིད་དོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་ནི་ཁྱད་པར་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ཉོན་མོངས་པ་ཡིན་པས་དེ་བརྫུན་པ་ཉིད་ཡིན་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་བརྫུན་པ་ཉིད་ཁོ་ནའོ་ཞེས་ཡོངས་སུ་བསྟན་པ་ཉིད་དོ། །གལ་ཏེ་དོན་དམ་པ་པའི་ དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་འགའ་ཡང་མེད་ན།འོ་ན་དེའི་ཚེ། ཕུང་པོ་ལ་ནི་བདག་མེད་དེ། །བདག་ལའང་ཕུང་པོ་ཡོད་མ་ཡིན། །དེ་དག་ཇི་ལྟར་བརྟགས་བཞིན་མིན། །དེ་དག་མེད་པ་ཉིད་ཀྱང་མིན། །ཞེས་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ཇི་ལྟར་དྲང་སྟེ། འདི་ལས་ནི་དགག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།འདིས་ནི་ཁུངས་སུ་མི་རུང་བ་ཉིད་དེ། འདི་ལྟར་འདིར། དེ་དག་ཇི་ལྟར་བརྟགས་བཞིན་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་འདིས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ཡོད་པ་ཉིད་བཀག་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་དག་མེད་པ་ཉིད་ཀྱང་མིན། །ཞེས་བྱ་བས་འདི་དག་ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒོ་ ནས་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་བཞིན་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱིས་བརྟགས་པའི་བདག་ཉིད་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་མེད་པ་ཉིད་ལ།ཕུང་པོ་རྣམས་ནི་ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཡོད་པ་ཉིད་དོ་། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསལ་བར་བསྟན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་གཅིག་ ལ་མེད་པ་ཉིད་དུ་གསུངས་ནས་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་པ་ཇི་ལྟར་འབྲེལ་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར།འཕགས་པ་ཚངས་པས་ཞུས་པ་ལས། ཕུང་པོ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་ཡང་འགལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཇི་སྐད་དུ། གང་གིས་ཕུང་པོ་མ་སྐྱེས་ཤིང་། །འབྱུང་ བ་མེད་པ་ཡོངས་ཤེས་དེ།།འཇིག་རྟེན་ན་ཡང་སྤྱོད་འགྱུར་ལ། །འཇིག་རྟེན་འདི་ལའང་མི་གནས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་སྤྲིན་ལས་ཀྱང་། ཕུང་པོ་རྣམས་དོན་དམ་པར་མེད་པ་ཉིད་ལ། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་གསལ་རབ་ཁོ་ནར་ བསྟན་ཏེ།རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་བཅུ་དང་ལྡན་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ལ་མཁས་པ་ཡིན་ནོ། །བཅུ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། གཟུགས་སུ་འདོགས་པར་ཡང་བྱེད་ལ། དོན་དམ་པར་གཟུགས་སུ་དམིགས་པར་ཡང་མི་བྱེད། མངོན་ པར་ཞེན་པར་ཡང་མི་བྱེད་དེ།ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲའོ་ཞེས་གང་རྒྱས་པར་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ།

对于那些执持虚妄本性而显现为其自性的事物，怎么会成为真实的事物呢？因为彼此性和他性是相互排斥而存在的特征，所以同一事物变成他性是相违的。若不如此，数论派等所遍计的胜性等的变化，于我有何嫌恶，以致你们也不承许那些呢？正因为如此，所以说：'若有自性存在，怎么会变成他性？'
在《圣二谛教授经》中也说：'天子，如同我于胜义中不是我，同样，天子，烦恼于胜义中也不是烦恼。天子，若于胜义中我是真实的，天子，因此烦恼也将于胜义中成为真实。'这表明：由于执持我等虚妄相，所以一切烦恼如同我等唯是虚妄本性。
如是，以此间接表明三界的一切心和心所，由于执持虚妄相，以其相不异于彼而唯是虚妄本性。对于菩萨而言，特别是一切分别都是烦恼，既然它是虚妄的，就完全显示一切分别唯是虚妄。
若问：如果完全没有胜义的事物自性，那么所说'蕴中无我，我中无蕴，非如所计，亦非全无'如何解释？因为这里表明蕴等是有的，即遮遣的意思。答：这不能作为依据。这里'非如所计'否定了真实存在，'亦非全无'表明这些在世俗门中如现而有，明显表明外道所计我体即使在世俗中也无，而蕴在世俗门中是有，但非胜义有。
若不如此，那时先说无后又说有，怎么会有关联？这也将违背《圣梵天所问经》中所说蕴无自性的真实义。如其所说：'谁能了知蕴无生，现证无有诸生起，彼于世间能行走，然于此世不安住。'
在《圣宝云经》中也明确表明蕴在胜义中是无，在世俗中是有：'善男子，具足十法的菩萨是通达世俗谛的。何为十法？即：假立为色而于胜义中不执著色相，也不生起执著；受、想、行、识也是如此。'如是广说。

།འཕགས་པ་རིན་ཆེན་འབྱུང་གནས་ལས་ཀྱང་། ཉི་མས་བྱིན་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་ནི་རི་མོ་བྱུང་བར་མ་ གྱུར།འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། མ་བྱུང་མ་འགགས་པ། འགྲོ་བ་དང་འོང་བ་མེད་པ། མ་སྐྱེས་པ། འཆི་འཕོ་མེད་པ། མངོན་པར་མ་གྲུབ་པ། བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཡིན་པས་ཐ་སྙད་ཙམ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ། །ཉི་མས་བྱིན་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་བྱུང་ བར་མ་གྱུར།འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་བ་ནས་དེ་བཞིན་དུ་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་ཟད་ཅེས་བྱ་བའི་བར་དུ་རྒྱས་པར་གསུངས་པ་དོན་དང་སྦྱར་བར་བྱའོ། །འོ་ན་ནི་དོན་དམ་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ཆེན་པོ་ལས། ལས་ཀྱང་ཡོད། རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡང་ཡོད་དེ། །བྱེད་པ་པོ་ནི་མི་དམིགས་སོ་ཞེས་གསུངས་པ་གང་ ཡིན་པ་འདི་དང་འགལ་བར་འགྱུར་ཏེ།འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་དོན་དམ་པར་ལས་ལ་སོགས་པ་ཡོད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་བྱེད་པ་པོ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པས་བྱེད་པ་པོ་ནི་མི་དམིགས་སོ་ཞེས་བརྗོད་དུ་ མི་རུང་ངོ་ཞེ་ན་།འདིར་ཡང་སྔ་མ་བཞིན་དུ་འགལ་བ་མེད་དེ། འདི་ལྟར་ལས་དང་འབྲས་བུ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཁོ་ནར་ཡོད་པ་ཉིད་ལ། མུ་སྟེགས་ཅན་གྱིས་ཀུན་བརྟགས་པའི་བྱེད་པ་པོ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་མེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་འགལ་བའི་གོ་སྐབས་སུ་ག་ལ་འགྱུར། འོ་ན་མདོ་ གཞན་དག་ལས།ཇི་ལྟར་བྱིས་པས་རྣམ་བརྟགས་ལྟར། །དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཡོད་པ་ཉིད། །གལ་ཏེ་ཇི་ལྟར་མཐོང་དེར་འགྱུར། །ཐམས་ཅད་དེ་ཉིད་མཐོང་བར་འགྱུར། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་མེད་པའི་ཕྱིར། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་དག་པ་མེད། །དེ་དག་ཇི་ལྟར་མཐོང་བཞིན་ མིན།།དེ་དག་མེད་པ་ཉིད་ཀྱང་མིན། །ཞེས་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ཇི་ལྟར་དྲང་ཞེ་ན། འདི་ཡང་སྔར་བཤད་ཟིན་པར་ཟད་དེ། འདི་ལྟར་འདིར་ཡང་གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་བཞིན་ཁོ་ནར་དོན་དམ་པར་ཡོད་པར་གྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཐམས་ཅད་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བར་ འགྱུར་རོ་ཞེས་འདིས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཉིད་དུ་གཞུང་བཙུགས་པ་ཡིན་ནོ།།ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་མེད་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ཀྱང་དངོས་པོ་རྣམས་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་དེ། དེ་དག་ཇི་ལྟར་མཐོང་བཞིན་མིན། །ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ རོ།།ཐ་སྙད་ཀྱི་བདེན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་རབ་འབྱོར་ཐོབ་པ་དང་། མངོན་པར་རྟོགས་པ་དང་། སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་ནི་ཐ་སྙད་དུ་ཡིན་གྱི། དོན་དམ་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །འོ་ན་དེ་ཉིད་ལས། དོན་ཡོད་མ་ཡིན་སེམས་ཉིད་དེ། །ཕྱི་རོལ་དོན་མཐོང་ལོག་པ་ཡིན། །རིགས་པས་རྣམ་པར་ལྟ་རྣམས་ཀྱི། །གཟུང་དང་འཛིན་པ་འགག་པར་འགྱུར། །ཇི་ལྟར་བྱིས་པས་རྣམ བརྟགས་ལྟར།།ཕྱི་རོལ་དོན་ནི་ཡོད་མ་ཡིན། །བག་ཆགས་ཀྱིས་ནི་བསྒྲིབས་པའི་སེམས། །དོན་དུ་སྣང་བ་རབ་ཏུ་འབྱུང་། །ཞེས་གསུངས་པ་དང་། གཞན་ལས་ཀྱང་། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་།ཁམས་གསུམ་པ་འདི་ནི་སེམས་ཙམ་མོ་ཞེས་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ཡང་ཇི་ ལྟར་དྲང་།དེ་བཞིན་དུ་འཕགས་པ་དགོངས་པ་ངེས་པར་འགྲེལ་པ་དང་། འཕགས་པ་སྟུག་པོ་བཀོད་པ་ལ་སོགས་པ་ལས། ཆོས་ཐམས་ཅད་སེམས་ཙམ་གྱི་ལུས་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཁོ་ན་དོན་དམ་པར་ཡོད་ཀྱི། གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྒྲུབས་པར་འགྱུར་རོ།

在《圣宝源经》中，日施如是说：'譬如虚空中未曾有过图画，将来也不会有图画，无生无灭，无来无去，未生，无迁移，非实有，不可言说，仅是名言，唯是世俗。'日施，如是从色乃至识，未曾有过，将来也不会有，乃至同样唯是世俗为止，应当广泛地与义理相结合。
那么，在《胜义空大经》中所说：'业也存在，异熟也存在，但不见有作者'，这与前说岂不相违？如此，若胜义中有业等，则一切法非无自性。若是世俗有，则作者也应世俗有，不应说'不见有作者'。
此处如前无相违，因为业和果仅在世俗中存在，而外道所遍计的作者即使在世俗中也不存在，为显示此义故，何来相违之处？
那么其他经中说：'如同凡夫所遍计，一切事物皆实有，若如所见即是真，则应一切皆见实。因诸法皆是空性，烦恼清净皆非有，然彼非如所见相，彼等亦非全无有。'此说应如何理解？
这也如前所说，即此中若一切事物如其所显现般真实存在于胜义中，则应一切皆见真实，由此建立一切法胜义无生。'因诸法皆是空性'也说明诸法世俗中存在，因为经中说'然彼非如所见相'。
依世俗谛安立烦恼和清净，这在《般若波罗蜜多经》中已说明，如经云：'须菩提，得与证悟，生与灭，烦恼与清净，是世俗有，非胜义有。'
那么，同一经中说：'义非有唯心，见外境乃妄，以理观察者，能所取皆灭。如凡夫所计，外境实非有，为习气所蔽，心现似境相。'又他处说：'善男子们，三界唯心。'此等又当如何理解？
同样在《圣解深密经》和《圣密严经》等中，显示一切法唯是心的自性，由此是否成立唯有心真实存在于胜义中，而其他则不然？

།དེའི་ཕྱིར་ ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།དེ་ཡང་ཁུངས་སུ་མི་རུང་བ་ཉིད་དེ། ཇི་ལྟར་སེམས་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱང་མདོ་དེ་དང་དེ་ལས་རྣམ་པ་དུ་མར་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཁོ་ན་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་ཡང་ཅི་སྟེ་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་མི་ བཟུང་།འོན་ཏེ་དོན་ཚད་མས་གནོད་པའི་ཕྱིར་དང་། མདོ་གཞན་དག་ལས་ཀྱང་བཀག་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་ཡོད་པར་རྣམ་པར་མི་གཞག་སྟེ། གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་ཙམ་ལ་གཞུག་པ་ལ་ལྡེམ་པོར་དགོངས་པས་གདུལ་བར་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་བསམ་པ་ལ་ ལྟོས་ཏེ།དེ་བསྟན་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་བརྗོད་ན་གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ནི་སེམས་ཀྱང་འོག་ནས་འབྱུང་བའི་ཚད་མས་གནོད་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་མདོ་གཞན་ལས་ཀྱང་། ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པ་ཉིད་དུ་མ་འཛིན་པར་སེམས་ཙམ་པོ་ཉིད་དེ་ནི་རིམ་གྱིས་ དོན་དམ་པའི་ཚུལ་གྱི་རྒྱ་མཚོ་ལ་གཟུང་བའི་ཕྱིར་བསྟན་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ་སྙམ་དུ་ཟུང་ཤིག་།འདི་ལྟར་གང་ཞིག་ཅིག་ཅར་ཆོས་མ་ལུས་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་མི་ནུས་པ་དེ་རེ་ཞིག་སེམས་ཙམ་ལ་བརྟེན་ནས། རིམ་གྱིས་ཕྱིའི་དོན་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་ལ་འཇུག་གོ། ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། རིགས་པས་རྣམ་པར་ལྟ་རྣམས་ཀྱི། །གཟུང་དང་འཛིན་པ་འགག་པར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེའི་འོག་ཏུ་རིམ་གྱིས་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་སོ་སོར་རྟོག་ན། དེ་ཡང་བདག་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་ནས་ཟབ་མོའི་ཚུལ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་སྐད་དུ། བཅོམ ལྡན་འདས་ཀྱིས།སེམས་ཙམ་ལ་ནི་བརྟེན་ནས་སུ། །ཕྱི་རོལ་དོན་ལ་མི་རྟོག་གོ། །དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དམིགས་ནས་ནི། །སེམས་ཙམ་ལས་ཀྱང་བཟླ་བར་བྱ། །སེམས་ཙམ་ལས་ནི་བཟླས་ནས་སུ། །སྣང་བ་མེད་ལ་བཟླ་བར་བྱ། །སྣང་མེད་གནས་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ། །དེས་ནི་ཐེག་ པ་ཆེན་པོ་མཐོང་།།འཇུག་པ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་ཅིང་ཞི། །སྨོན་ལམ་དག་གིས་རྣམ་པར་སྦྱངས། །ཡེ་ཤེས་དམ་པ་བདག་མེད་པ། །སྣང་བ་མེད་ལ་མི་མཐོང་ངོ་། །ཞེས་གསུངས་སོ། །གཞན་དག་ན་རེ་སེམས་ཙམ་ནི་རང་གིས་རབ་ཏུ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་གནས་པ་ ཁོ་ན་ཡིན་ལ།ཕྱིའི་དོན་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་མི་གནས་ཏེ། སེམས་ཀྱི་རྣམ་པ་ལས་མ་གཏོགས་པར་དེ་གྲུབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་རབ་ཏུ་བསྟན་པའི་ཆེད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དངོས་པོ་རྣམས་སེམས་ཙམ་ཉིད་དུ་བསྟན་གྱི། དེ་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། མདོ་གཞན་ལས་དེ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་འཕགས་པ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་ལ་འཇུག་པ་ཡེ་ཤེས་སྣང་བའི་རྒྱན་ལས། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ནམ་ཡང་ནི། །གཏན་དུ་ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་དང་། །སེམས་མ་བརྙེས་ཤིང་ཆོས མཁྱེན་པ།།དམིགས་མི་མངའ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད། །ཅེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་བརྩེགས་པ་ལས་ཀྱང་། འོད་སྲུངས་སེམས་ནི་ཡོངས་སུ་བཙལ་ན་མི་དམིགས་སོ། །གང་མི་དམིགས་པ་དེ་ནི་ཉེ་བར་མི་དམིགས་སོ། ། གང་ཉེ་བར་མི་དམིགས་པ་དེ་ ནི་འདས་པ་ཡང་མ་ཡིན།མ་འོངས་པ་ཡང་མ་ཡིན། ད་ལྟར་བྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །གང་འདས་པ་མ་ཡིན། མ་འོངས་པ་མ་ཡིན། ད་ལྟར་བྱུང་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དུས་གསུམ་ལས་འདས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་དུས་གསུམ་ལས་འདས་པ་འདི་ནི་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ ནོ།།གང་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་མ་སྐྱེས་པའོ། །གང་མ་སྐྱེས་པ་དེ་ལ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་དོ། །གང་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དེ་ལ་སྐྱེ་བ་མེད་དོ། །གང་ལ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དེ་ལ་འགག་པ་མེད་དོ། །གང་ལ་འགག་པ་མེད་པ་དེ་ལ་འབྲལ་བ་མེད་དོ། །གང་ལ་འབྲལ་བ་ མེད་པ་དེ་ལ་འགྲོ་བ་ཡང་མེད།འོང་བ་ཡང་མེད། འཆི་འཕོ་བ་ཡང་མེད། སྐྱེ་བ་ཡང་མེད་དོ་། །གང་ལ་འགྲོ་བ་ཡང་མེད། འོང་བ་ཡང་མེད། འཆི་འཕོ་བ་ཡང་མེད། སྐྱེ་བ་ཡང་མེད་པ་དེ་ལ་འདུ་བྱེད་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །གང་ལ་འདུ་བྱེད་ཅི་ཡང་མེད་པ་དེ་ནི་འདུས་མ་བྱས་སོ། །གང་འདུས་ མ་བྱས་པ་དེ་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་རིགས་སོ་ཞེས་རྒྱས་པར་གསུངས་སོ།

如果说因此不能成立一切法无自性，那么这个论点也是不成立的。就像经中显示心是存在的一样，色法也在诸多经典中显示为存在。因此，为什么不能执著它为胜义有呢？如果说因为被正理所破除，并且在其他经典中也被遮遣，所以不安立为胜义有，而仅仅是为了引导众生趣入人无我的方便，观待如是所化众生的意乐而宣说的话，那么心也同样被下文所说的正理所破除，并且在其他经典中也说为无自性，因此不应执著为胜义有，而应当了知唯识也只是为了逐渐引导趣入胜义谛大海而宣说的。
如是，对于那些不能顿时通达一切法无自性的人，首先依止唯识，逐渐趣入外境无自性。正因如此，经中说道：'以理观察者，能灭所取能取。'此后，当逐渐观察心的自性时，也能通达其无我性而趣入甚深义理。
如世尊所说：'依止于唯识，不分别外境，缘于真如已，超越唯识性。超越唯识已，当超无所现，住于无现瑜伽者，彼见大乘道。任运成就寂，以愿清净已，无我最胜智，于无现不见。'
其他论师说，唯识是自相成立的自性，所以仅是世俗谛中存在，而外境即使在世俗谛中也不存在，因为离开心的显现之外无有成立。因此，为了显示这一点，世尊宣说诸法唯识，但并非说它胜义中存在，因为在其他经典中也说它无自性。
如《圣佛智光明庄严入一切佛境界经》中说：'诸佛于一切，法及心永远，无得而知法，敬礼无缘者。'
《圣宝积经》中也说：'迦叶，若遍寻求心则不可得。若不可得则无所缘。若无所缘则非过去、非未来、非现在。若非过去、未来、现在，则超越三世。若超越三世，则非有非无。若非有非无，则是无生。若无生则无自性。若无自性则无生。若无生则无灭。若无灭则无离。若无离则无去无来、无死无生。若无去来死生，则无有诸行。若无诸行，则是无为。若是无为，则是圣者之种性。'如是广说。

།དེས་ན་ཡང་དེ་ཉིད་ལས། འོད་སྲུངས་རྟག་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ནི་མཐའ་གཅིག་གོ། །འོད་སྲུངས་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ནི་མཐའ་གཉིས་པའོ། །འོད་སྲུངས་དེ་བཞིན་དུ་ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ནི་མཐའ་གཅིག་གོ། །འོད་སྲུངས་མེད་ ཅེས་བྱ་བ་འདི་ནི་མཐའ་གཉིས་པའོ།།མཐའ་འདི་གཉིས་ཀྱི་དབུས་གང་ཡིན་པ་ནི་བརྟག་ཏུ་མེད་པ། བསྟན་དུ་མེད་པ། ཐོགས་པ་མེད་པ། མི་གནས་པ། སྣང་བ་མེད་པ། རྣམ་པར་རིག་པ་མེད་པ་གནས་པ་མེད་པ་སྟེ་འདི་ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་དབུ་མའི་ལམ་ལ་ཡང་དག་པར་སོ་སོར་རྟོག་པ་ ཞེས་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་ནི་དབུ་མར་གྱུར་པ། དངོས་པོར་ཡོད་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མཐའ་གཉིས་པོ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ། ཆོས་མ་ལུས་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་སྤྲོས་ པ་མེད་པ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེ་ཡང་བདག་ཉིད་ཀྱིས་འདིའོ་དེའོ་ཞེས་བརྟག་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར། བརྟག་ཏུ་མེད་པའོ། །གཞན་དག་ལ་བསྟན་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་བསྟན་དུ་མེད་པའོ། །ནང་གི་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ངོ་བོར་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་མི་གནས་པའོ། །ཕྱིའི་ ཁམས་དང་།སྐྱེ་མཆེད་ལྟར་སྣང་བར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་སྣང་བ་མེད་པའོ། །མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཁམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རིག་པ་མེད་པའོ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཉོན་མོངས་པ་མཐའ་དག་གི་གནས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གནས་པ་མེད་པ་ཞེས་ བྱའོ།།གལ་ཏེ་དབུ་མ་ལ་སེམས་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་བདག་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་དོན་དམ་པ་ཅི་ཡང་རུང་བ་ཞིག་ཡོད་པར་གྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དེ་ལ་དེ་ཡོད་པས་རྟག་གོ་ཞེས་བྱ་བའམ། མི་རྟག་གོ་ཞེས་བྱ་བར་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཡང་ཇི་ལྟར་མཐར་འགྱུར་ཏེ། དངོས་པོའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གྱི་རྗེས་སུ་སོང་ཞིང་ ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཉིད་ནི་ལྟུང་བའི་གནས་སོ་ཞེས་བྱ་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་མ་གཏོགས་པ་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དངོས་པོའི་རྣམ་པ་གཞན་ནི་མི་སྲིད་དོ། །གལ་ཏེ་དབུ་མ་ལ་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་མེད་ན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་འཛིན་པ་ཡང་ མཐར་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན།དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་འཛིན་པ་ཡང་ཡོད་པར་འཛིན་པ་མེད་ན་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡུལ་མེད་པའི་དགག་པ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་གང་ལ་མེད་པར་འཛིན་པ་ཡོད་པ་དེ་ལ་ཡོད་པར་འཛིན་པ་དེ་ ཡང་ཡོད་པས་མཐའ་འདི་གཉི་གར་འགྱུར་རོ།།གལ་ཏེ་དབུ་མ་ལ་དངོས་པོ་ཡོད་ན་དེའི་ཚེ་དེ་ལ་ཡོད་པར་འཛིན་པ་གང་གིས་བཟློག་པར་འགྱུར། འཕགས་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྒྱལ་པོ་ལས། དབུ་མར་ཡོད་པ་དོན་དམ་པ་པའི་དངོས་པོ་ལ་གནས་པ་དགག་པའི་ཕྱིར་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ དང་ཡང་འགལ་བར་འགྱུར་ཏེ།ཡོད་ཅེས་མེད་ཅེས་གཉི་གའང་མཐའ། །དག་དང་མ་དག་འདི་ཡང་མཐའ། །དེ་ཕྱིར་མཐའ་གཉིས་རྣམ་སྤངས་ནས། །མཁས་པ་དབུས་ལའང་གནས་མི་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པའོ། །མདོའི་དོན་ནི་བརྟེན་པར་བྱ་བ་དབུ་མར་ཡོད་པའི་དངོས་ པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་འགའ་ཡང་མེད་ན་ནི།མཁས་པ་དབུས་ལའང་གནས་མི་བྱེད། །ཅེས་བྱ་བ་རུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་ཞིག་ཡོད་ན་ནི་ཇི་ལྟར་ན་དེ་ལ་མཁས་པ་གནས་པར་བྱེད་པར་མི་འགྱུར། འཕགས་པ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལེའུ་ལས་ཀྱང་། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དག་ གཞན་ཡང་ཁམས་གསུམ་སེམས་ཙམ་དུ་འཇུག་སྟེ།དུས་གསུམ་ཡང་སེམས་དང་འདྲ་བར་རྟོགས་པར་བྱེད་ལ། སེམས་དེ་ཡང་མཐའ་དང་དབུས་མེད་པ་ཉིད་དུ་འཇུག་གོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ་། མདོའི་དོན་ནི་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པའི་མཐའ་དང་། གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དབུས་དོན་དམ་པར་ མེད་པའི་ཕྱིར་སེམས་མཐའ་དང་དབུས་མེད་པ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར།རྟོགས་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །གཞན་དག་ན་རེ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་འདྲ་བར་ཕྱིའི་དོན་ཡང་གནས་པ་ཡིན་ནོ།

因此，又从彼经中说道：'迦叶，所谓常，是一边；迦叶，所谓无常，是第二边。迦叶，如是所谓有，是一边；迦叶，所谓无，是第二边。此二边之中，即是不可观察、不可显示、无障碍、不住、无显现、无分别、无住处，此即是诸法中道之如实观察。'
这并非是要证成中观为实有、识的自性为实有，而是在诠释法界远离一切二边、一切诸法无自性之相的无戏论。
彼法界也因自身不能观察为此为彼，故说不可观察。因不能向他人显示，故说不可显示。因不住于内界和内处之自性，故说不住。因不如外界和外处那样显现，故说无显现。因超越眼识等诸界之自性，故说无分别。因非一切贪等烦恼之所依，故说无住处。
若中观有心之自性、自体之实事、胜义，则彼时于彼有彼，执著为常或无常，如何成为边执？如实随顺实相而如理作意，不应说是堕落之处。
除常等自性外，不可能有其他实有自性的事物形态。若认为中观无实事自性则执无亦不成边执，此想法亦不合理，因为若无有执，则无执无之理。无境之遮遣是不存在的，因此必定于何处有无执，彼处亦有有执，故成此二边。
若中观有实事，则彼时于彼，以何遮遣有执？与圣《三摩地王经》为遮遣中观有胜义实事所说：'有与无二者是边，净与不净亦是边，是故远离二边已，智者于中亦不住。'相违。
经义是：若所依中观无任何实事自性，则'智者于中亦不住'之说即成合理。若有实事，则智者如何能不住于彼？
圣《出世间品》亦云：'善男子，复次，悟入三界唯心，了知三世亦如是心，而彼心即悟入无边无中。'经义是：因生灭边际及住相之中胜义中无故，悟入、了知心无边无中。
其他有人说：世俗中如识一般，外境亦是存在的。

།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འཕགས་པ་ས་བཅུ་པ་ལས། ས་བརྒྱད་པ་ལ་བྱང་ ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་གཏོགས་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་གངས་ལ་སོགས་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་འགལ་བར་འགྱུར་ཏེ།ཇི་སྐད་དུ། དེ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཕྲ་མོ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་ལ། ཆེན་པོར་གྱུར་པ་དང་། ཚད་མེད་པ་དང་། རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ།།རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཚད་མེད་པ་ལ་མཁས་པར་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་ན་སའི་ཁམས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་ལ། དེ་བཞིན་དུ་ཆུའི་ཁམས་དང་། མེའི་ཁམས་དང་། རླུང་གི་ཁམས་ཀྱི་ཡང་རབ་ཏུ་ ཤེས་སོ་ཞེས་རྒྱས་པར་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ།།རྣམ་པར་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་ཕྱིའི་དོན་ཡང་གྲགས་པའི་ཕྱིར་གྲགས་པས་གནོད་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། རིགས་པས་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་ནི་གཉི་ག་ཡང་བརྟག་པའི་ཁུར་མི་བཟོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོའི་གནས་མི་ཐོད་ལ། ཐ་སྙད་ཀྱི་བདེན་པར་ནི་དངོས་ པོ་གཉི་ག་ཡང་གནག་རྫིའི་ཆུང་མ་ཡན་ཆད་ལ་གྲགས་པ་ཉིད་དོ།།སེམས་ཙམ་དུ་གསུངས་པའི་འབྲས་བུ་ནི་གཞན་གྱིས་ཀུན་བརྟགས་པ་བྱེད་པ་པོ་དང་ཟ་བ་པོ་དགག་པ་ཡིན་ཏེ། ཐ་སྙད་དུ་ཡང་སེམས་ལས་མ་གཏོགས་པའི་བྱེད་པ་པོ་ལ་སོགས་པ་གཞན་རབ་ ཏུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཡང་ན་སེམས་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ལྟོས་ནས་སེམས་གཙོ་བོར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང་། དོན་ཡོད་མ་ཡིན་སེམས་ཉིད་དེ། །ཞེས་བྱ་བ་དང་། དེ་བཞིན་དུ། བག་ཆགས་ཀྱིས་ནི་དཀྲུགས་པའི་ སེམས།།དོན་དུ་སྣང་བར་རབ་ཏུ་འབྱུང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་དེར་ཡང་རྣམ་པ་མེད་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་ཡང་ཡུལ་འཛིན་པར་མི་རུང་བས་དེའི་ཕྱིར་གདོན་མི་ཟ་བར་དེ་རྣམ་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་ཁས་བླང་དགོས་སོ། །དེ་བས་ན་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པ་ལས་མ་གཏོགས་ པ་དོན་གྱི་རྣམ་པ་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་དེ་བཀག་པས་སེམས་རྣམ་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་ཀྱི།དེ་ལས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་མེད་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་བདག་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་ལ་སོགས་པར་བསྟན་པ་བཞིན་དུ་དེ་ལྟ་བུས་འདུལ་བའི་སྐྱེ་བོ་ལ་ ལྟོས་ནས་སྨན་པ་རྣམས་ནད་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གསོ་བར་བྱེད་པ་དང་འདྲ་བར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་བཤད་པ་སྣ་ཚོགས་རབ་ཏུ་འཇུག་སྟེ།དེ་སྐད་དུ་འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས་ཀྱང་། ནད་པ་དང་ནི་ནད་པ་ལ། །སྨན་པས་རྫས་བྱིན་ཇི་ལྟ་བར། །དེ་བཞིན་ སངས་རྒྱས་སེམས་ཅན་ལ།།སེམས་ཙམ་ཉིད་དུ་གསུངས་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །གཞན་དག་ལ་སླུ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་། །དེ་ལྟ་བུས་འདུལ་བའི་སྐྱེ་བོ་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བ་ཐོབ་པར་བྱེད་པས་བཤད་པ་དོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕ་རོལ་ལ་གཅིག་ཏུ་ཕན་པ་ཉིད་བདེན་པ་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ལ་བརྫུན་གསུང་བ་ཡང་མི་མངའ་སྟེ།ཇི་སྐད་དུ། སླུ་དང་ལྡན་པ་བདེན་མ་ཡིན། །དོན་གྱི་དགོངས་པ་མེད་པའང་མིན། །གཞན་ལ་གཅིག་ཏུ་ཕན་པ་བདེན། །ཕན་པ་མེད་ཕྱིར་ཅིག་ཤོས་མིན། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་ཀུན་ རྫོབ་ཏུ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡང་ཡོད་དམ།སེམས་ཙམ་ཉིད་ཀྱང་བླ་སྟེ། ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡང་དག་པ་ཕྲ་རབ་ཀྱང་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཡིད་ཆེས་པའི་བཀའ་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་དོ། །འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་སྤྲིན་ལས། རིགས་ཀྱི་བུ་ གལ་ཏེ་དོན་དམ་པ་མེད་པར་གྱུར་ན་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན།དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་ལ་འདི་ཁུངས་སུ་འགྱུར་བའི་དོན་དམ་པ་སུ་ཞིག་སྤོང་བར་བྱེད། མདོའི་དོན་ནི་འདི་ལྟར་འདི་ནི་གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་ པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དོན་དམ་པའི་སྒྲར་དགོངས་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་ནི་ཡེ་ཤེས་དམ་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། བདག་ཉིད་རིགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱིས་དམ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

如果不是这样的话，就会与《圣十地经》中所说的在第八地菩萨完全了知世界中微尘数等的说法相违背。如经中所说：'他能完全了知极其微细的微尘，也能完全了知大的、无量的、差别的微尘。也完全了知无量微尘差别的善巧。完全了知某世界中地界微尘的数量，同样也完全了知水界、火界、风界的微尘'等广泛的教说。
如同识一样，外境也是世俗共识，因此也为共识所否定。若以理智观察，二者都无法承受推究的重负，故不能成立为实有之事，但在世俗谛中，这两种事物连牧童妇女都能认知。
说唯心的目的是为了否定他人所计执的作者和受者，因为即使在世俗谛中，除心之外的作者等他法也完全不成立。或者因为心是一切法的先导，是为了证成心对一切法来说是最主要的。
又如说：'境不存在唯是心'，以及'被习气所扰乱的心，显现为境'等教说。在这些教说中，由于无相的心无论如何都不能执取对境，因此必须承认心是有相的。因此，除了心的显相之外没有境的显相，通过遮遣境相只是显示心具有显相而已，并不能由此推知外境不存在。
或者，如同宣说有我等一样，诸佛世尊对于应以此方式调伏的众生，就像医生根据病人的情况来治疗一样，宣说各种各样的法。如《圣楞伽经》中说：'如同医生对病人，随病施予药物般，诸佛对诸众生，宣说唯心之理。'
这也不是欺骗他人，因为对于应以此方式调伏的众生能获得利益安乐，所以说法是有意义的。因为对他人唯一有益就是真实，所以诸佛世尊也不会说妄语。如说：'欺诳不是真实，无意趣亦非真，唯利他是真实，无利故非真实。'
如此，在世俗谛中外境是否存在？且不说唯心，毫无疑问能成立极微细的事物自性真实存在的如此可信的教言是完全没有的。
《圣宝云经》说：'善男子，若无胜义谛，则梵行无义。'难道不是有这样的教证吗？这是不合理的。谁在否定作为此教证所依的胜义谛呢？经义是这样的：这里是以胜义谛之名而意指人法二无我性的真实性，因为这是最胜智慧的境界，以及因为自性具有正理故为最胜。

།གལ་ཏེ་དེ་ཡང་མེད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཆོས་དང་གང་ཟག་དག་ཇི་ལྟར་བྱིས་པའི་སྐྱེ་བོ་ལ་ གྲགས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ།དེའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་བཙལ་བ་མེད་པར་དང་པོ་ཉིད་ནས་དེ་ཁོ་ན་མཐོང་བར་འགྱུར་བས་དེ་ཁོ་ན་རྟོགས་པར་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱི་འབད་པ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་པར་གསལ་རབ་པ་ཉིད་པས་འདི་ནི་ཁུངས་སུ་མི་རུང་ ངོ་།།འོ་ན་ནི་འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་བརྩེགས་པ་ལས། འོད་སྲུངས་གང་ཟག་ཏུ་ལྟ་བ་རི་རབ་ཙམ་ནི་བླའི། མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ལྟ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་དང་ཇི་ལྟར་འགལ་བར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། འདི་དང་ཡང་ མི་འགལ་བ་ཉིད་དེ།གང་ཞིག་དངོས་པོ་རྣམས་དོན་དམ་པར་ཡོད་པར་ཁས་བླངས་ན་ཡང་དེ་དག་མེད་པར་རྟོག་པར་བྱེད་ཅིང་འདི་ལྟར་གང་དག་གཞིག་པའི་ཕྱིར་སྟོང་པ་ཉིད་བསྟན་པའི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ནི་ཡང་དག་པར་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ་སྙམ་དུ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་དེ། དེ་དག་སྔར་ ཡོད་པར་ཡོངས་སུ་བརྟགས་ནས་ཕྱིས་མེད་པར་ཡོངས་སུ་འཛིན་ན་ཡོད་པ་དང་།མེད་པའི་མཐར་ལྷུང་བའི་ཕྱིར་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་མཐའ་གཉིས་དང་བྲལ་བ་སྤྲོས་པ་མ་ལུས་པ་ཉེ་བར་ཞི་བ་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པས་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་ཞེས་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལྟ་བ་དེ་བཀག་ པས་དོན་དམ་པ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་སྤྲོས་པའི་དྲ་བ་མཐའ་དག་དང་བྲལ་བ་རྟོགས་པ་ཁོ་ན་ལ་སྦྱོར་བར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ།།འདི་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་ཀྱིས་མདོ་གཞན་དག་ལས་ངེས་པར་མཛད་དེ། འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས་ཇི་སྐད་ དུ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་འཇིག་རྟེན་འདི་ནི་གཉིས་ལ་གནས་པ་སྟེ།འདི་ལྟ་སྟེ། ཡོད་པ་ཉིད་ལ་གནས་པ་དང་། མེད་པ་ཉིད་ལ་གནས་པ་ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་ལ་འདུན་པའི་ལྟ་བར་ལྷུང་བ་ནི་ངེས་པར་མི་འབྱུང་བ་ལ་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་བློ་ཅན་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ཡོད་ པ་ཉིད་ལ་གནས་པ་ཡིན་ཞེ་ན།འདི་ལྟ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་ནི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་མེད་པ་དག་ལས་སྐྱེའི། ཡོད་པ་དག་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཡོད་པ་སྐྱེའི་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་དེ་སྐད་དུ་སྨྲ་བ་ན་དངོས་པོ་རྣམས་དང་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་རྣམས་དང་། འཇིག་རྟེན་ཡང་རྒྱུ་མེད་ པའི་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་སྨྲ་བ་ཡིན་ནོ།།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་མེད་པ་ཉིད་ལ་གནས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་ཁས་བླངས་ནས། ཡང་འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་མེད་པར་རྟོག་པར་བྱེད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་དངོས་པོ་རྣམས་ དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་དབེན་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་མི་ལེན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་།ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་དག་ཁས་མི་ལེན་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ལས་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་གང་ཞིག་རྣམ་པར་འཇིག་པར་བྱེད་པ་ཡིན། བློ་གྲོས་ ཆེན་པོས་གསོལ་པ།བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ཞིག་འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་ཁས་བླངས་ནས་ཁས་ལེན་པར་མི་བགྱི་བ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་གང་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་ཤེས་པ་ནི་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་འདི་ནི་ འདོད་ཆགས་དང་།ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་ཡོད་པ་དང་། མེད་པའི་སྒོ་ནས་རྣམ་པར་འཇིག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དང་། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱང་རྣམ་པར་འཇིག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་གསུངས་ནས། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ངས་འདི་ ལས་དགོངས་ཏེ་གང་ཟག་ཏུ་ལྟ་བ་རི་རབ་ཙམ་ནི་བླའི།ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཉིད་དུ་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ལྟ་བ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དངོས་པོར་སྨྲ་བ་རྣམས་ཁོ་ན་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ བས་ཀྱང་དེ་ཉིད་ལས།མ་བྱུང་བ་ལས་གང་འབྱུང་ཞིང་། །བྱུང་ནས་ཀྱང་ནི་རྣམ་འཇིག་པ། །རྐྱེན་ལས་ཡོད་དང་མེད་དེ་དག་།ང་ཡི་བསྟན་ལ་མི་གནས་སོ།

如果连这个也没有的话，那么法和补特伽罗怎么会如同凡夫所知般存在呢？因此，一切众生无需寻求就能从一开始就见到真实，那么想要证悟真实的人们的努力就成为无意义了，这一点非常明显，所以这不能作为依据。
那么，在《圣宝积经》中说：'迦叶，宁可有如须弥山般高的我见，也不要有空性见的增上慢'等等这些教言，与此如何不相违呢？
与此实际上并不相违。若有人承认诸法胜义中存在，却又认为它们不存在，如此思维：'为了破除贪等烦恼而宣说空性，但贪等是真实存在的'，这种人先执著有，后执著无，因为落入有无二边，所以不能通达远离二边、息灭一切戏论的空性义，因此称为增上慢者。
因此，世尊遮遣这种见解，引导证悟远离一切胜义有无等戏论网的真实义。
这一点世尊自己在其他经中已经确定，如在《楞伽经》中说：'大慧，此世间住于二处，即：住于有性与住于无性。执著有无见者，于不解脱中起解脱想。'
'大慧，云何世间住于有性？谓：世间从无因缘而生，非从有生。有生而非无生。大慧，如是说者即是说诸法、因缘及世间皆是无因之有。'
'大慧，云何住于无性？谓：先承认贪、嗔、痴，而后又认为贪、嗔、痴不存在。大慧，诸法离法相故不许为有性，声闻、缘觉不许贪、嗔、痴，大慧，于此二者何者为坏？'
大慧白言：'世尊，是先承认贪、嗔、痴而后不承认者。'
世尊告曰：'大慧，如是知者，善哉善哉！大慧，此不仅是从有无门破坏贪、嗔、痴，也破坏声闻、缘觉、诸佛。'广说此已，'大慧，我依此义说：宁可有如须弥山般高的我见，不应有空性见的增上慢。'
因此，世尊显示唯有实事论者才是增上慢者。
更有甚者，同经中说：'从无生中生起，生已复灭，缘起有无，于我教中皆不安住。'

།གང་ལ་ཅུང་ཟད་སྐྱེ་མེད་ཅིང་། །འགག་པའང་ཅུང་ཟད་ཡོད་མིན་ལ། །འགྲོ་བ་རྣམ་པར་དབེན་མཐོང་བ། །དེ་ལ་ཡོད་དང་མེད་ ཉིད་མེད།།ཅེས་གསུངས་སོ། །གང་དག་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་པའི་དོན་ཁོ་ན་གཞུང་འཛུགས་པར་བྱེད་ཅིང་། མདོའི་དོན་ནི་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོས་དབེན་པས། འགྲོ་བ་རྣམ་པར་དབེན་མཐོང་བ། །ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཉེ་བར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་མེད་དོ་ཞེས་ཟེར་བ་དེ་དག་ གིས་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཡིན་པ་བརྗོད་དགོས་སོ།།གལ་ཏེ་ཚད་མས་གནོད་ཀྱང་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བདེན་པར་བཟུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ནི་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་དོན་དམ་པར་མ་སྐྱེས་པ་ལ་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་དོན་དམ་པར་ ཡོད་པ་ཉིད་དུ་སྒྲོ་བཏགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་འོག་ནས་འབྱུང་བའི་ཚད་མས་གནོད་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ཅི་སྟེ་མི་བཟུང་།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཕྱིའི་དོན་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་གསུངས་ཀྱི། དོན་ དམ་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་མི་བཤད།འོན་ཏེ་ཚད་མས་གནོད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་བཤད་པར་མི་བྱའོ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཡང་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་བཤད་པར་མི་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་ཕྱིའི་དོན་བཞིན་དུ་ཚད་མས་གནོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཚད་མ་འགའ་ ཞིག་གིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དངོས་པོ་ཡོད་པར་ཡང་དག་པར་གྲུབ་པར་གྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་རྣམ་པ་གཉིས་ཁོ་ན་ཀུན་བརྟགས་པ་ཡིན་གྱི།གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་བཤད་པ་བཟང་པོར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་དེ་ཡང་མ་གྲུབ་བོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་འགྲོ་བ་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཀུན་བརྟགས་པའི་ ངོ་བོས་དབེན་པར་ནི་ཁོ་བོ་ཅག་ཀྱང་འདོད་པ་ཉིད་པས་འདི་ནི་གྱི་ནའོ།།འདིས་ནི་འཕགས་པ་དགོངས་པ་ངེས་པར་འགྲེལ་པ་ལས། བྱམས་པ་གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་དང་། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཉིད་དང་རྣམ་པར་བྱང་བ་ཀུན་བརྟགས་ པའི་མཚན་ཉིད་དང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་གཏན་བྲལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་མི་དམིགས་ཏེ།འདི་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མཐའ་དག་ཅེས་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ཡང་བསལ་བ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལ་ཡང་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཡང་དག་པར་གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་ཀུན་ ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀུན་རྫོབ་པ་དག་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དང་།འཁོར་བར་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ཉིད་དང་། གཉེན་པོའི་གགས་བྱེད་པ་ཉིད་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་གགས་མི་བྱེད་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཡང་དག་པར་སྒྲོ་བཏགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་དག་ལ་ཀུན་བརྟགས་ པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ།།རྣལ་འབྱོར་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པས་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པ་རྣམ་པར་བྱང་བ་རྣམས་ལ་ཡང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ངེས་པར་འཇོམས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལས་ཡང་དག་པར་ སྦྱོར་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཡང་དག་པར་དངོས་པོའི་ཆོས་ཉིད་དུ་སྒྲོ་བཏགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་དག་ལ་ཀུན་བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ།།ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བ་ལ་དོན་དམ་པར་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ལ་སོགས་པ་མི་སྲིད་པས་ངོ་བོ་འདི་གཉི་ག་ཡང་ཀུན་བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་པར་ ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་།རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་རྣམས་ལ་མི་སྲིད་པ་ཉིད་དོ། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི་དོན་དམ་པར་སྐྱེ་བ་མེད་པར་རོ་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་དབྱེ་བ་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་རོ།

如经中所说：'于何者无少许生，亦无少许灭，见诸众生悉皆远离，于彼无有有与无。'有些人仅取第二偈颂之义作为论述根据，并说道：'经义是远离遍计所执性，故说见诸众生悉皆远离'，因此认为并无矛盾。对此，他们应当解释何谓遍计所执性。
若说虽为量所破，然为愚者执为实有，若如是，则一切众生如幻，胜义无生，而愚者于其执著胜义中有生等，此亦为下文所说正量所破之性，何不执为遍计所执性？
若非如此，则外境亦应解释为世尊说其唯空遍计所执性，而非胜义，为何不如是解释？若谓因为量所破故不应如是解释，则识亦不应如是解释，因为彼如外境亦为量所破故。
若有某正量成立识为实有，则可善说唯二相为遍计，余非遍计，然此亦未成立，应当如是宣说。
是故我等亦许众生远离如上所说遍计所执性，此乃暂且如此。
此中亦破《圣解深密经》所说：'弥勒，依他起相及圆成实相中，遍计所执相于染污及清净二者中完全远离不可得，此即是一切空性之相'。此中亦应遮破，于此贪等真实依他起相染污自性世俗中，执为能染污、能系缚轮回、障碍对治、不障碍违品等，此即是彼等遍计所执相。
瑜伽行者世俗中无颠倒圆成故为圆成相，于菩提分等清净法中，执为能摧破违品、令趣涅槃等真实法性，此即是彼等遍计所执相。
法界自性光明中胜义中不可能有染污等，故此二性皆为遍计所执相之法，于染污清净诸法中不可能存在。
此一切染污清净诸法，胜义中无生，以一味故亦不应分别。

།དེ་བས་ན་ཡང་དག་པར་ན་གཉི་ག་ཡང་སྟོང་པ་ཡིན་ ལ།ཡང་དག་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ན་གཉི་ག་ཡང་གནས་པའི་ཕྱིར་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཕྱོགས་མེད་པའི་ཉེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉིས་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་པ་ལས། ཇི་སྐད་དུ་རབ་ཀྱི་རྩལ་གྱིས་རྣམ་པར་གནོན་པ། གཟུགས་ནི་འདོད་ ཆགས་ཀྱི་ཆོས་ཅན་ཡང་མ་ཡིན་ལ།འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་ཆོས་ཅན་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཆོས་ཅན་ཡང་མ་ཡིན་ལ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་ཆོས་ཅན་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་དང་། ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ཉིད་དང་། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ཉིད་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ནི་ཞེ་སྡང་གི་ཆོས་ཅན་ཡང་མ་ཡིན་ལ། ཞེ་སྡང མེད་པའི་ཆོས་ཅན་ཡང་མ་ཡིན།གཏི་མུག་གི་ཆོས་ཅན་ཡང་མ་ཡིན་ལ། གཏི་མུག་མེད་པའི་ཆོས་ཅན་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་གྱི་གཏི་མུག་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ཉིད་དང་། གཏི་མུག་དང་བྲལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ཉིད་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་ པ་ཡིན་ནོ།།རབ་ཀྱི་རྩལ་གྱིས་རྣམ་པར་གནོན་པ་གཟུགས་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བར་འགྱུར་བ་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བར་འགྱུར་བ་མེད་དེ། གཟུགས་ དང་།ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །འཕགས་པ་བདེན་པ་གཉིས་བསྟན་པ་ལས་ཀྱང་། འཇམ་དཔལ་མཉམ་པ་ཉིད་གང་གིས་དོན་དམ་པ་རྣམ་པར་བྱང་བའི་བར་དུ་གང་དང་མཉམ་པ། དོན་དམ་པར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་དང་མཉམ་མམ། འཇམ་དཔལ་གྱིས་སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ་དོན་དམ་པར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཤིན་ཏུ་འབྱུང་བ་མེད་པར་མཉམ་པ་ཉིད་དང་། དོན་དམ་པར་ཆོས་ཐམས་ཅད ཤིན་ཏུ་སྐྱེ་བ་མེད་པར་མཉམ་པ་ཉིད་དང་།དོན་དམ་པར་ཆོས་ཐམས་ཅད་དངོས་པོ་མེད་པར་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་དམ་པར་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འཕགས་པ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་ལ་འཇུག་པ་ཡེ་ཤེས་སྣང་བའི་རྒྱན་ལས་ཀྱང་། མདོར་ན་མི་དགེ་བ་ཡིད་ ལ་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ལ།དགེ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ནི་རྣམ་པར་བྱང་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པའི་ཆོས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་ སྟེ་།སེམས་ཅན་མེད་པ། སྲོག་མེད་པ། གང་ཟག་མེད་པ། བདག་པོ་མེད་པ། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་མཚན་ཉིད་མེད་པ་སྟེ། ནང་ཉེ་བར་ཞི་བ་ཡིན་ནོ། །གང་ནང་ཉེ་བར་ཞི་བ་དེ་ནི་རབ་ཏུ་ཞི་བ་ཡིན་ནོ། །གང་རབ་ཏུ་ཞི་བ་དེ་ནི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ། །གང་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཉེ་བར་མི་དམིགས་སོ། །གང་མི་དམིགས་པ་དེ་ནི་གནས་མེད་དོ། །གང་ གནས་མེད་པ་དེ་ནི་མཁའ་ཡིན་ནོ།།མཁའ་ནི་ནམ་མཁའོ། །དེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའ་དང་འདྲ་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་ཤིང་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བར་ཡང་ཐ་སྙད་འདོགས་ལ། ནམ་མཁའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱང་མི་སྤོང་ངོ་། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཇམ་དཔལ་གང་ལ་སྐྱེ་བའམ་ འགག་པར་འགྱུར་བའི་ཆོས་དེ་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ།

因此，从真实角度来说两者都是空性，从正确的世俗谛来说两者也都存在，所以也不会有烦恼和清净两边的过失。如《二千五百颂般若波罗蜜多经》中所说：'胜力降伏啊！色既不是贪欲的法，也不是离贪欲的法。同样，受、想、行、识也既不是贪欲的法，也不是离贪欲的法。色、受、想、行、识的非贪欲法性和非离贪欲法性，这就是般若波罗蜜多。同样，色既不是嗔恨的法，也不是无嗔恨的法，既不是愚痴的法，也不是无愚痴的法。如是乃至识的非愚痴法性和非离愚痴法性，这就是般若波罗蜜多。胜力降伏啊！色无有烦恼和清净。同样，受、想、行、识也无有烦恼和清净。色、受、想、行、识的非烦恼非清净性，这就是般若波罗蜜多。'
在《圣二谛教授经》中也说：'文殊，以何等性使胜义清净等同于何？胜义中一切法是否与此相等？文殊说：天子，胜义中一切法以极无生起而平等，胜义中一切法以极无生而平等，胜义中一切法以无实体而平等，故胜义中一切法是平等的。'
在《圣入一切佛境界智光庄严经》中也说：'简言之，一切不善作意是烦恼因，一切善作意是清净因。其中，凡是烦恼因和清净因的诸法，皆自性空，无有众生，无有生命，无有补特伽罗，无有主宰，如幻无相，内寂静。凡是内寂静即是极寂静，凡是极寂静即是自性，凡是自性即是不可得，凡是不可得即是无住，凡是无住即是虚空。虚空即是空性。如是通达一切法如虚空，虽安立烦恼和清净的名言，但不舍弃虚空法性。为什么呢？文殊，没有任何法有生或灭。'

།གལ་ཏེ་ཡང་དོན་དམ་པར་ཀུན་བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པའི་ཆོས་འགའ་ཞིག་ཡོད་པར་གྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་མདོ་དེ་ཉིད་ལས་འཇམ་དཔལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་གཉིས་སུ་མེད་པ་སྟེ། མཚན་ཉིད་མེད་པ། གཉིས་ སུ་བྱར་མེད་པ།མིང་མེད་པ། མཚན་མ་མེད་པ། སེམས་དང་། ཡིད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་བྲལ་བ། མ་སྐྱེས་པ། མ་འགགས་པ། རྒྱུ་མེད་པ། རབ་ཏུ་རྒྱུ་བ་མེད་པ། ཀུན་དུ་རྒྱུ་བ་མེད་པ། ཡི་གེ་མེད་པ། སྒྲ་སྐད་མེད་པའོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་། ཡང་འཇམ་དཔལ་སྟོང་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ མངོན་པར་ཞེན་པའི་འཛིན་པ་མེད་པའི་ཚིག་བླ་དགས་ཡིན་གྱི།འཇམ་དཔལ་འདི་ལ་དོན་དམ་པ་གང་སྟོང་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་ནི་འགའ་ཡང་མི་དམིགས་སོ་ཞེས་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་དང་ཡང་འགལ་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་འཕགས་པ་དགོངས་པ་ངེས་པར་འགྲེལ་པ་ལས། མངོན་པར་ བརྗོད་པ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ།། དངོས་པོ་དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན། འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། འཕགས་པའི་གཟིགས་པས་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ། བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་དེ་ཁོ་ན་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདུས་བྱས་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དེ་ བཞིན་དུ་འདུས་མ་བྱས་ཞེས་བྱ་བར་མིང་དུ་བཏགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བཀའ་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་བྱ་བ་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡོད་པར་སྟོན་པར་བྱེད་པ་འདི་ཇི་ལྟར་གྲང་ཞེ་ན།འདི་དང་ཡང་མི་འགལ་བ་ཉིད་ དེ།འདི་ལྟར་འདིར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ན་དངོས་པོའི་སྒྲར་བརྗོད་པར་བཞེད་དེ། དངོས་པོ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་རྣམས་ཀྱི་སྐྲག་པའི་གནས་ཡོངས་སུ་སྤང་བའི་དོན་དུ་དེ་ལྟར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ན་ འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ཆོས་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་ཏེ།དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོའི་སྒྲ་གནས་པར་བརྗོད་པས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཁོ་ན་ལ་བྱའོ། །སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ནི་འདུལ་བའི་བསམ་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེ་ཉིད་ཐབས་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་སྟོན་པར་མཛད་ དེ།དེ་སྐད་དུ་འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་འོན་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། སྟོང་པ་ཉིད་དང་། ཡང་དག་པའི་མཐའ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་དེ་ བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཡིན་པར་ཉེ་བར་བསྟན་པ་མཛད་ནས་བྱིས་པ་རྣམས་བདག་མེད་པས་སྐྲག་པའི་གནས་རྣམ་པར་སྤང་བའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་སྣང་བ་མེད་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཡིན་པར་ཉེ་བར་བསྟན་པས་སྟོན་པར་མཛད་དོ།།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་དཔེར་ན་རྫ་ མཁན་ནི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་འཇིམ་པ་གཅིག་ལས།ལག་པ་དང་། དབྱི་གུ་དང་། ཆུ་དང་། སྐུད་པའི་རྩོལ་བ་སྦྱོར་བས་སྣོད་སྣ་ཚོགས་དག་བྱེད་དོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱང་རྫ་མཁན་བཞིན་དུ་ཆོས་བདག་མེད་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་ པར་ལོག་པ་དེ་ཉིད་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ལ་མཁས་པའི་ཚུལ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཡི་གེ་དང་ཚིག་ཐ་དད་པས་སྙིང་པོར་ཉེ་བར་བསྟན་པའམ།བདག་མེད་པར་ཉེ་བར་བསྟན་པས་སྟོན་པར་མཛད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་འདི་ཡང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཡང་ཐ་སྙད་ཀྱི་ དབང་གིས་འདུས་བྱས་མ་ལུས་པའི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདུས་བྱས་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་ཐ་སྙད་གདགས་ལ།དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་བྱུང་ཡང་རུང་། མ་བྱུང་ཡང་རུང་། དུས་ཐམས་ཅད་དུ་གནས་པའི་ཕྱིར་འདུས་མ་བྱས་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་སྟོན་ཏོ་། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ ནི་ངོ་བོ་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་གཉི་གའི་ངོ་བོ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།

如果胜义中有某些以遍计所执相为空的法存在的话，那么此时在经中所说'文殊，一切法是无二的、无相的、不可分为二的、无名的、无相的、远离心意识的、未生的、未灭的、无因的、无行的、无遍行的、无文字的、无声音的'这段话，
以及'文殊，所谓空，这是无有执著的增语，文殊，于此中不见有任何胜义所谓空的法'这段话就会相互矛盾。
如果这样的话，在《圣解深密经》中所说：'言说并非无实体，其实体是什么呢？即是圣智及圣见所不能言说，现前圆满证悟的，为了证悟那不可言说的法性，假立名言为有为，同样也假立为无为'等等。世尊所说的这些经教显示圣智行境、自内证知的实体是存在的，这该如何理解呢？
这也并不矛盾。因为此处是指法界是圣智行境，一切法无我的体性，仅以实体之名来表述，为了断除那些执著实体者的恐惧而如此宣说。
另一方面，由于圣智与一切法安住于真如中，因此说实体之名是专指法界。诸佛世尊观待所化众生的意乐而以种种方便显示法界，
如《圣楞伽经》中说：'大慧，然而如来应供正等觉诸佛，示现真如、空性、实际、涅槃等诸法即是如来藏，为了断除愚者对无我的恐惧处，以无分别无相行境的如来藏作为方便来开示。大慧，譬如陶师从一团微尘泥土，以手、棒、水、线的作用造出种种器物。大慧，如是诸如来如同陶师，以种种方便智慧善巧门，用不同文字语言，将诸法无我、一切法相远离之性开示为藏性或开示为无我。'
虽然此真实义在任何情况下都不可言说，但依世俗言说，因为是一切有为法的法性，所以也假立为'有为'之名；又因为无论诸如来出世与否都恒时安住，所以也说为'无为'。
真实义超越一切自性相，所以也不是这两者的自性。

།གདོན་མི་ཟ་བར་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་སྟེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཁྱེད་ཀྱི་གཞུང་ལུགས་ཀྱིས་འདུས་མ་བྱས་དངོས་པོར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། གང་གིས་ན་འདི་འདུས་མ་བྱས་ཞེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ། ཁྱེད་ ནི་འདུས་བྱས་ཁོ་ན་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་འབྱུང་གནས་ལས་ཀྱང་། མི་གང་དེ་བཞིན་ཉིད་དག་འདུས་བྱས་དང་། །གཉིས་པ་འདུས་མ་བྱས་དང་རྣམ་གཉིས་སུ། །སྨྲ་བ་བདེ་བར་གཤེགས་པས་ཆོས་བཤད་པ། །དེ་དག་རྟོགས་པར་བྱ་ཕྱིར་སྤྲོ་བ་མིན། ། ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འདི་ལྟ་སྟེ། འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་དངོས་པོར་འཛིན་པ་འདི་ནི་མཐར་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དངོས་པོའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་མཛད་ནས་བྱིས་པ་རྣམས་སྐྲག་པའི་གནས་ཡོངས་སུ་སྤང བའི་ཆེད་ཁོ་ནར་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དངོས་པོར་ཡོད་དོ་ཞེས་གསུངས་ཀྱི།སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་འཇིག་རྟེན་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དོན་དམ་པ་པའི་དངོས་པོའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཡུལ་ནི་ཆོས་ཐམས་ ཅད་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་།འགག་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ཕྱོགས་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་དུ་མདོ་ལས་ཀྱང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་གང་ཞེ་ན། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དུ་ལྷུང་བའི་བསམ་པ་ལ་མངོན་ པར་ཞེན་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡིན་ནོ།།འཇིག་རྟེན་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་གང་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་སྣང་བ་མེད་པའི་ཆོས་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བས། སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། འགག་པ་མེད་པར་གཟིགས་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པ་དང་། མེད་པའི་ཕྱོགས་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ།།ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་ཡང་དག་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱིས་ཀུན་དུ་བསྡུས་པའི་ཕུང་པོ་ཙམ་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་སྒོམ་པར་བྱེད་པ་རྣམས་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་ཙམ་ལ་གཟུད་པའི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་དེ་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐ་སྙད་འདོགས་ཀྱི། དོན་དམ་ པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་དོན་དམ་པ་པའི་དངོས་པོའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་གཅིག་ཏུ་གྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཡེ་ཤེས་དེ་ཡོད་པའི་ཕྱོགས་དང་བྲལ་བར་ཡང་ཇི་ལྟར་འགྱུར། དེ་ལྟ་བས་ན་བྱིས་པ་རྣམས་སྐྲག་པའི་གནས་ཡོངས་སུ་སྤང་བའི་ཕྱིར། འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དངོས་པོར་ཡོད་དོ་ཞེས་བསྟན་གྱི། དོན་དམ་པའི་དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

必定要如此理解，如果不是这样的话，你们的教义中无为法怎么会成为实事呢？为什么说这是无为呢？因为你们认为唯有有为法才是实事。
在《圣宝源》中也说：'若有人说真如是有为，第二说是无为二种，如来所说诸法义，不为通达彼等故。'
因此，执着有为和无为的实事，这是边执见。
或者，为了断除愚者的恐惧处，仅仅依据声闻和独觉行境的实事自相而说圣智的行境是实有的，而佛陀和菩萨的出世间智的行境胜义谛实事自相是不存在的，因为其境是一切法无生无灭等，远离有无二边的缘故。
经中也说：'什么是出世间智？是声闻和独觉执着于自相共相思维的智慧。什么是极出世间智？是诸佛菩萨以无相法详细分别，因见无生无灭而远离有无二边。'
声闻等以真实世俗摄持的仅仅蕴体，以自相共相的方式修习者，为了引导他们了解人无我，假名说彼智是缘实事的，但胜义中并非如此。
如果佛陀和菩萨智慧的境胜义谛实事自相是一性的话，那么此时此智怎么会远离有边呢？
因此，为了断除愚者的恐惧处而说圣智的行境是实有的，而不是因为有胜义实事的自相。

།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱང་ཇི་ལྟར་ཡོད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་འབྲེལ་པར་མི་འགྱུར། ཇི་ལྟར་བྱིས་པ་རྣམས སྐྲག་པ་རྣམ་པར་སྤང་བའི་ཕྱིར་དེ་གསུངས་ཀྱི།དོན་དམ་པའི་དངོས་པོ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མདོ་གཞན་དག་ལས་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ཉིད་དེ། འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས། ཇི་སྐད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བས་ཞུས་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཅིའི་སླད་དུ་ཁྱོད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཉིད་དུ་ལྟ་བ་བཟློག་ནས། ཡང་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དངོས་པོར་བཤད་པས། འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་མངོན་པར ཞེན་པའི་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ལྟ་བ་ལ་འགོད་པར་མཛད་ཅིང་།རྣམ་པར་དབེན་པའི་ཆོས་བསྟན་པ་ཡང་མེད་པར་མཛད་པ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ང་ནི་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བསྟན་པས་རྣམ་པར་དབེན་པའི་ཆོས་བསྟན་ པ་མེད་པར་ཡང་མི་བྱེད་ལ།ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ལྟ་བ་ལ་འགོད་པར་ཡང་མི་བྱེད་ཀྱི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་འོན་ཀྱང་ང་ནི་སེམས་ཅན་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ན་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་རྣམས་ཀྱི་སྐྲག་པའི་གནས་ཡོངས་སུ་སྤང་བའི་ཕྱིར་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་བའི་སྒོ་ནས་རྣམ་པར་དབེན་པའི་ཆོས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ།།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ང་ནི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཉེ་བར་སྟོན་པར་མི་བྱེད་ཀྱི། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་འོན་ཀྱང་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྟོགས་ན་རྣམ་པར་དབེན་པའི་ ཆོས་ལ་གནས་པར་འགྱུར་བ་ཞེས་རྒྱས་པར་གསུངས་སོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དངོས་པོའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཐབས་ཀྱིས་བསྟན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་གསུང་རབ་ཀྱི་ ཚུལ་ངེས་པར་མ་ཟིན་པ་བརྫུན་པ་ལ།མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་རྣམས་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཡང་མི་སྙན་པར་སྒྲོགས་ཤིང་བདག་ཉིད་ཀྱང་འཕུང་ལ། གཞན་ཡང་རླག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་མདོ་དེ་ཉིད་ལས། དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་ལྟ་བུ་ ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་རྣམས་བདག་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་མི་འགྲོལ་བ་ཁོ་ནར་གསུངས་ཏེ།ཇི་སྐད་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་གཞན་ཡང་ཚད་མ་གསུམ་གྱི་ཡན་ལག་གིས་བརྒལ་བར་གཟས་ནས། འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་སོ་སོར་རང་གིས་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་གཉིས་ལས་རྣམ་པར་ གྲོལ་བ་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡོད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་རྣམ་པར་རྟོག་པར་བྱེད་ཀྱི།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་རྣལ་འབྱོར་པ་སེམས་དང་ཡིད་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གནས་གྱུར་པ་རང་གི་སེམས་སྣང་བ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྤངས་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ས་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ ཀྱིས་སོ་སོ་རང་གིས་རྟོགས་པ་རྣམས་ནི་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པར་འདུ་ཤེས་མི་འཇུག་གོ།།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་གལ་ཏེ་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་དེ་ལྟ་བུའི་ཡུལ་ཅན་རྣམས་ལ་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པར་འཛིན་པ་འཇུག་པར་གྱུར་ན་ནི་དེ་ཉིད་དེ་དག་གི་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་དང་། གསོ་བར་འཛིན་པ་ དང་།སྐྱེས་བུར་འཛིན་པ་དང་། གང་ཟག་ཏུ་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་དོན་དམ་པར་དངོས་པོ་ཞིག་ཡོད་ན་དེས་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་རྟག་པའམ། མི་རྟག་པའི་ངོ་བོ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་གྲང་སྟེ། དངོས་པོ་ལ་ནི་རྣམ་པའི་ཁྱད་པར་གཞན་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ རོ།།དངོས་པོ་དེ་ལ་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པའི་རྣམ་པར་དཔྱོད་པའི་སྒོ་ནས་འཇུག་པའི་ཤེས་རབ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པ་དང་མཐུན་པའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པའི་ཤེས་རབ་ཁོ་ནར་འགྱུར་གྱི། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྟར་བཅོས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

如果不是这样的话，诸佛菩萨也将会与如实的分别念相联系。就像为了断除诸凡夫的恐惧而说此，并非是因为胜义的事物存在。这一切也是世尊在其他经中确立的，如在《楞伽经》中说：大慧菩萨向世尊请问：'世尊，您为何遮止众生有无见，而又以圣智境界实相的开示，令安住于圣智境界实相的执著有见中，又不说远离诸法？'世尊告曰：'大慧，我不是以开示圣智境界实相而不说远离诸法，也不是安立有见，大慧，然而我是为了断除无始以来执著实相特征的众生的恐惧处，从圣智境界实相执著相的见解门中，开示远离诸法。大慧，我不开示实相，大慧，然而如果能如实了悟，就会安住于远离诸法中。'如是广说。
因此，所说的圣智境界实相自相，这唯是世尊以方便开示。因此，对于未能确定世尊真实经典之理，而对虚妄生起增上慢者，当他们了知为实相时，不仅诽谤世尊，也毁坏自己，并且毁坏他人。如此，在那部经中说，对如是实相执著者因执著我等而决定不得解脱。如说：'大慧，复次以三量支破已，分别说圣智所应各自证知的二种实相解脱是实有。大慧，瑜伽师心意识转依，自心显现，断除所取能取分别，如来地圣智各自证知者，不起有无想。大慧，若瑜伽师对如是境界起有无执著，则彼即成我执、寿者执、士夫执、补特伽罗执。'
复次，若胜义中有实法，则必定成为常或无常性，因为实法不可能有其他行相差别。对彼实法以常无常行相观察而趣入的智慧，由于与如实了知实相自性相顺，故唯是真实智慧，而非如般若波罗蜜多般是假立的。

།དེའི་ཕྱིར་ བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལས་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་ཡང་འགལ་བར་འགྱུར་ཏེ།དེ་ལས་འདི་སྐད་དུ་ཀཽ་ཤི་ཀ་འདི་ནི་རིགས་ཀྱི་བུ་དང་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་དེ་དག་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉེ་བར་སྟོན་པ་ན་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྟར་བཅོས་པ་ ཉེ་བར་སྟོན་ཏོ།།དེ་ལ་འདི་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྟར་བཅོས་པ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བར་ཉེ་བར་སྟོན་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། བདག་མེད་པ་དང་། མི་གཙང་བ་ཞེས་བྱ་བར་ཉེ་བར་སྟོན་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དང་། བསམ་གཏན་དང་། ཚད་མེད་པ་དང་། གཟུགས་མེད་པ་དང་། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་དང་། ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་དང་། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་དང་། དབང་པོ་དང་། སྟོབས་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་། དེ བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུ་དང་།མི་འཇིགས་པ་དང་། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་དང་། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་མི་རྟག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། བདག་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། མི་གཙང་བ་ཞེས་བྱ་བར་ཉེ་ བར་སྟོན་པར་བྱེད་དོ།།འདི་སྐད་དུ་གང་དེ་ལྟར་སྤྱོད་པ་དེ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་ཉེ་བར་སྟོན་ཏེ། ཀཽ་ཤི་ཀ་འདི་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྟར་བཅོས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་གང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྟར་བཅོས་པ་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ནི་འདི་སྐད་ དུ་ཉེ་བར་སྟོན་ཏེ།རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཚུར་ཤོག་།ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒོམས་ལ་གཟུགས་མི་རྟག་གོ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མ་ལྟ་ཞིག་།རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་བར་དུ་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། བདག་མེད་པ་དང་། མི་གཙང་བ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མ་ལྟ་ ཞིག།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཟུགས་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པའོ། །གཟུགས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པའོ། །གང་དངོས་པོ་མེད་པ་དེ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ནི་གཟུགས་རྟག་གོ་ཞེས་བྱ་ བའམ།མི་རྟག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་མི་དམིགས་ཏེ། དེ་ལ་གཟུགས་ཉིད་ཀྱང་མེད་ན་རྟག་པའམ། མི་རྟག་པར་ལྟ་ག་ལ་འགྱུར། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། དེ་སྐད་དུ་ཉེ་བར་སྟོན་པ་ན་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྟར་བཅོས་པ་ཉེ་བར་སྟོན་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། འདི་སྐད་དུ་ཉེ་བར་སྟོན་ཏེ་རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཚུར་ཤོག་།ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒོམས་ལ་ཆོས་གང་ལས་ཀྱང་ཡང་དག་པར་འདའ་བར་མ་བྱེད་ལ། ཆོས་གང་ལའང་མ་གནས་ཤིག་།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཆོས་གང་ལས་ཡང་དག་པར་འདའ་བར བྱ་བའམ།ཆོས་གང་ལ་གནས་པར་བྱ་བའི་ཆོས་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པའོ། །གང་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པ་དེ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པའོ། །གང་དངོས་པོ་མེད་པ་དེ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གང་ཡིན་པ་ དེ་ལ་ནི་ཆོས་འགའ་ཡང་བླང་བར་བྱ་བ་འམ།དོར་བར་བྱ་བའམ། བསྐྱེད་པར་བྱ་བའམ། དགག་པར་བྱ་བ་མེད་དོ། །དེ་སྐད་དུ་སྟོན་པ་ན་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྟར་བཅོས་པ་ཉེ་བར་སྟོན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དངོས་པོར་སྨྲ་བ་ཐམས་ཅད་ཆོས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ སྟོན་པའི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྟར་བཅོས་པ་ཉེ་བར་སྟོན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི།ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ཉིད་ཡིན་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཐད་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་པར་གསལ་རབ་ཁོ་ནར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།

因此，与世尊在圣般若波罗蜜多中所说相违，其中说道：'憍尸迦，这些善男子、善女人在宣说般若波罗蜜多时，是在宣说伪般若波罗蜜多。其中，这是伪般若波罗蜜多：宣说色无常，同样宣说是苦、无我、不净。如是宣说受、想、行、识，乃至蕴、界、处、禅定、无量、无色、念住、正断、神足、根、力、觉支、如来十力、无畏、无碍解、佛不共法、一切种智皆是无常，是苦、无我、不净。'
又说：'若如是行，即是行般若波罗蜜多。憍尸迦，这是伪般若波罗蜜多。那么什么是非伪般若波罗蜜多呢？即是这样宣说：善男子，来此！修习般若波罗蜜多时，不应观察色是无常，乃至一切种智是苦、无我、不净。何以故？色以自性空。色之自性即是无实。无实即是般若波罗蜜多。'
在般若波罗蜜多中，不见有色常或无常，其中连色都无，何况有常与无常之见？乃至一切种智亦复如是。如是宣说时，不是宣说伪般若波罗蜜多。又说：'善男子，来此！修习般若波罗蜜多时，不应超越任何法，亦不应住于任何法。何以故？如是在般若波罗蜜多中，无有法可超越，亦无法可住。如是一切法皆以自性空。以自性空者即是无实。无实即是般若波罗蜜多。'
在般若波罗蜜多中，无有任何法可取、可舍、可生、可灭。如是宣说时，不是宣说伪般若波罗蜜多。因此，一切实事论者皆是颠倒宣说法性真实，故唯是宣说伪般若波罗蜜多。诸说一切法无自性者，即是无颠倒，故世尊以理证明显宣说为正确。

།དེ་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་ འདས་ཀྱིས་མདོ་དེ་དང་དེ་ལས་རྣམ་པ་དུ་མར་དངོས་པོ་མ་ལུས་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་གསལ་བར་མཛད་མོད་ཀྱི།ཧ་ཅང་ཚིག་མངས་སུ་དོགས་པས་མ་བརྗོད་དེ། ཕྱོགས་འགའ་ཞིག་བསྟན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་གསུང་རབ་ཀྱི་ཚུལ་ངེས་པར་མ་ཟིན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ དོན་དམ་པའི་ལུགས་ལ་རྣམ་པར་སྡང་བས་རེ་ཞིག་ལུང་གི་སྒོ་ནས་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་བསྒྲུབ་པར་ནུས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བསལ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་གལ་ཏེ་ཤེས་རབ་ཉམ་ཆུང་བའི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་ཉིད་ཟབ་མོ་ལ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་མོས་པར་མི་ནུས་སུ་ཟིན་ཀྱང་། འོན་ ཀྱང་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་རང་གི་བློ་གྲོས་ཉམ་ཆུང་བའི་ཉེས་པ་མཐོང་བ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་སྤང་བར་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ལ།བདག་ཉིད་ཕུང་བས་གཞན་དག་ཀྱང་དོན་ཆེན་པོ་ལས་ཉམས་པར་བྱས་ཏེ། བརླག་པར་བྱ་བར་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་རང་དང་གཞན་ལ་འཁུ་བ་བྱས་པ་ཁོ་ནར་ འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་བློ་གྲོས་དང་ལྡན་པ་དད་པ་ཅན་གྱིས་ཆོས་ཟབ་མོ་དག་སྤོང་བའི་ལྟ་བ་བོར་ཏེ། དེ་ལ་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་ཚད་མར་བྱས་ཤིང་བདག་ཉིད་མི་ཤེས་པའི་ཉེས་པས་དེ་ཁོང་དུ་མི་ཆུད་པ་སྲིད་དོ་སྙམ་དུ་བསམས་ནས་མདོ་ཟབ་མོ་དག་ལ་དད་པ་བསྐྱེད་དེ། མཉན་པ་དང་། གཟུང་བ་དང་། བསྒོམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་མངོན་པར་བརྩོན་པར་བྱའོ། །གཞན་དག་ཀྱང་ཡང་དག་པར་ལེན་དུ་གཞུག་གོ། །བདག་ཉིད་དེ་ལ་མོས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྨོན་ལམ་གདབ་པར་ཡང་བྱའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་བརྩེགས་པ་ལས། ཆོས་ཟབ་མོ་གང་དག་ལ་འདིའི་བློས གཏིང་མི་དཔོགས་པ་དེ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཁོ་ན་ཚད་མར་བྱས་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ནི་མཐའ་ཡས་ཏེ།མོས་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་བསྟན་པ་ལ་འཇུག་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་མཁྱེན་གྱི། བདག་གིས་ནི་མི་ཤེས་སོ་སྙམ་ནས་ སྤོང་བར་ནི་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ།།དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་ལུང་གི་སྒོ་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ནོ། ། གང་ཡང་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ནི་གཉིས་སུ་སྣང་བའི་ཤེས་པ་ཁོ་ནས་བྱེད་ཀྱི། རང་རིག་པ་ཙམ་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་སུ་སྣང་བ་ཡང་བརྫུན་ པའི་ཕྱིར་དེས་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ངོ་བོ་ཡང་བརྫུན་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ལ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ།གལ་ཏེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཉིད་ཤེས་པ་བརྫུན་པའི་ངོ་བོར་སྣང་བས་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ན་ནི་དེ་ཇི་ལྟར་འདི་དག་དོན་དམ་པར་ཡོད་པར་འགྱུར། གཉིས་སུ་སྣང་བ་ཡང་བརྫུན་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་གང་དོན་དམ་པར་སྲིད་པར་འགྱུར་བ་གཞན་ཅི་ཞིག་ལུས། ཤེས་པ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་དང་བྲལ་བ་གཞན་ནི་ཚུ་རོལ་མཐོང་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་མྱོང་བ་མེད་དེ། ཐམས་ཅད་དེ་ཁོ ན་ཉིད་མཐོང་བ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།དེ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་སྒོ་ནས་ངེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བུའི་རྟགས་ཉིད་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་ལས་བྱུང་བས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་མི་སྲིད་དེ། དེའི་རང་བཞིན་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། འབྲས་བུའི་རྟགས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། གཉིས་སུ་མེད་པ་དང་འགའ་ཡང་ལྷན་ཅིག་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ནི་དབང་པོས་མི་སོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་འབྲས་བུ་གཞན་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཁྱེད་ཀྱི་ལྟར་ན་གཉིས་སུ་མེད་པ་དེ་ཁོ་ན འབྲས་བུར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་དེ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱི་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡང་ཚད་མས་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གཉིས་སུ་སྣང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རི་བོང་གི་རྭ་དང་འདྲ་བའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གིས་ན་མངོན་སུམ་དང་མི་དམིགས་པས་སྒྲུབ་པ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་འགྲུབ་ པར་འགྱུར་བ་དོན་དམ་པར་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཤེས་པས་ཀྱང་འགའ་ཡང་འཛིན་པ་མེད་དོ།

如是世尊在诸经中以多种方式明确宣说一切事物皆无自性，但恐文字过多故未详述，仅说其要。因此，对于未能确知世尊真实圣教之理的人们，由于厌恶胜义谛之理，暂时从经典角度而言，无法证成一切法无自性的说法，这并未被破除。
对此，即使由于智慧浅薄而自己不能信解如此甚深法性，但具有思择力而能见到自己智慧浅薄过失的人们，不应舍弃此法，也不应因自己堕落而使他人失去大义而毁坏。如此则只会对自他造成伤害。
因此，具慧信者应舍弃远离甚深法的见解，应以世尊为量，思维由于自己无知的过失而不能通达此理，对甚深经典生起信心，精进于听闻、受持、修习等。也应引导他人正确接受，为了自己能信解此理也应发愿。
正因如此，《圣宝积经》中说：'对于智慧所不能测度的甚深法，应以如来为量，佛菩提无边际，以种种信解门趣入如来所说法，应当认为唯有如来才能了知，我自己不能了知，但不应舍弃。'
如是，暂时从经典角度已证成一切法无自性。关于所说的生等差别唯由二取显现的识来安立，而非仅由自证，二取显现是虚妄的，故由此安立的自性也唯是虚妄等说法，对此也应回答：
若一切法生等法性是由虚妄识的显现来安立的自性，则如何能成为胜义有？若二取显现本身即是虚妄，则还有什么识的自性可能胜义中存在？
离开能取所取相的那种识本身，凡夫们从未真实经验过，否则一切人都将成为见真实义者。这也不能通过推理而确定，因为如此的能立因本身未成立。
首先，不可能从自性因而生起推理，因为其自性本身就是所要成立的。也不是果相因，因为无二性与任何法都未成立因果关系，因为它不是感官所行境。除此之外也没有其他果相，因为按照你们的观点，唯有无二性才是果，而这正是所要成立的，所以也不能由量成立。
二取显现如同兔角一样，所以不是果。由于胜义中无二的识对任何法都无所取，因此不可能由现量和不可得因来成立因果关系。

།མི་དམིགས་པ་ཡང་དགག་པ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པ་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་དེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་ནི་ཡོད་པ་ཉིད་དེ། འདི་ལྟར་འགའ་ཞིག་གང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ དང་འགལ་བ་དེ་ནི་དེའི་ངོ་བོས་དབེན་པ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་གྲང་བའི་ངོ་བོ་ལ་གནོད་པའི་དྲོ་བ་གྲང་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་དབེན་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ལ། རྟོགས་པའི་ངོ་བོའི་ཆོས་ཅན་ཡང་གཉིས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་གནོད་པ་ཡིན་པས་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་གཞི་མ་ གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།སྤྱིར་དགའ་བ་དང་མི་དགའ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཆོས་ཅན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་གི་ངོ་བོ་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། གཟུང་བའི་རྣམ་པ་གཅིག་དང་དུ་མའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བྲལ་བའི་སྒོ་ནས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་རབ་ཏུ་བརྟགས་པའི་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཐམས་ཅད་དངོས་པོ་མེད་པར་ཡང་ཐལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། བྱེད་པ་པོ་དང་ལས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཁོ་ན་ལ་ལྟོས་པ་ཙམ་ལས་ཉེ་བར་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བརྫུན་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་ཀྱི། བདག་ཉིད་ ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།གལ་ཏེ་སྤྱིར་དོན་དམ་པར་གཉིས་ཀྱིས་དབེན་པ་ཙམ་ཞིག་སྒྲུབ་པར་འདོད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་དེ། ཁོ་བོ་ཅག་ཀྱང་དོན་དམ་པར་གཉིས་བརྫུན་པའི་ཕྱིར་དབེན་པར་འདོད་པ་ཉིད་དོ། །འོན་ཏེ་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོའི་དོན་དམ་པའི་སྒོ་ ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་འདོད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཡང་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་དེ།ཁོ་བོ་ཅག་ཀྱང་དོན་དམ་པར་ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་མེད་པ་ལ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཡང་དག་པ་དང་བྲལ་བར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། འོན་ཏེ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ལ་གཉིས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་དང་། དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་གཉི་ག་ཡང་སྒྲུབ་པར་འདོད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དཔེ་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མ་གྲུབ་པས་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཕྱིའི་དོན་གྱི་ངོ་བོ་གྲང་བ་དང་། ཚ་བ་དག་ཡང་དག་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་པ་གཅིག ལ་ཡང་ཤེས་པ་དང་སྣང་བའི་ངོ་བོ་དག་སྣང་བའི་ཕྱིར་མི་འགལ་བ་ཉིད་ཡོད་པས་དཔེ་བསྒྲུབ་པས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ནོ།།ཇི་སྟེ་ཤེས་པ་གཉིས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་གྲུབ་ན་ཤུགས་ཀྱིས་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། བློ་གྲོས་འདི་ནི་ངན་པ་ཡིན་ཏེ། འབྲེལ་པ་མེད་ པའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་ལ་གང་ལ་གཉིས་དང་བྲལ་བ་དེ་ལ་གདོན་མི་ཟ་བར་ཡང་དག་པའི་དངོས་པོ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་འབྲེལ་བ་འདི་ཅི་ཞིག་ཡོད་དེ། དེ་བཟློག་ན་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ལྟ་བུའི་དཔེ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལ་སོགས་པ་དང་། གཉིས་པོ་དེ་ ཉིད་ཀྱིས་མ་ངེས་པར་འགྱུར་བའི་ཡང་ཕྱིར་རོ།།ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་གཉིས་ལ་གཉིས་པོ་གཞན་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གྲང་བ་ལ་སོགས་པའི་རེག་པས་དབེན་པའི་དྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་གཉིས་ཀྱི་ངོ་བོ་ལས་མ་གཏོགས་པ་གང་ལ་དེ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་འགྱུར་ བ་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྤྱིའི་ངོ་བོ་ཆོས་ཅན་གཞན་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།གཉིས་པོའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་གང་ཞིག་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་རབ་ཏུ་གསལ་ཞིང་གསལ་བ་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པ་དེ་ནི་རྟོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། ། ལུས་དང་། ས་དང་། རི་དང་། ཆུ་བོ་དང་། རྒྱ་མཚོ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཕྱི་རོལ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་མདུན་ན་སྣང་བའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བདག་ཉིད་ཁོ་ནས་གསལ་བའི་ཕྱིར་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་མི་འདའ་བར་འཇུག་གོ།

由于无所缘也是遮遣而成立，所以不是成立有的场合。如果这样想：'成立它的量是存在的，即如某者与其本性相违者，即是离其本性，如热性损害冷性的本性而离于冷性之本性。具有认知本性的有法也损害二取本性，故遍是相违之所缘。能立因不是不成立，因为总的乐与不乐等行相所经验的有法识即认知本性已成立。自性不成立也不是，因为所取行相离一与多本性的方式，以无自性故，依此所观待的能取行相也无自性。
一切成无实也不应理，因为仅是观待作者与业的本性而假立的本性，所以只是虚妄而已，并非自性'，这也不应理。如果总的胜义中欲成立仅是离二取，则成立已成，我等也许胜义中由二取虚妄故而欲许离。若欲以非有本性的胜义门中成立离识性的行相，则也是成立已成，因为我等也许胜义中一切法无生故，一切识胜义中无，离二取行相真实。
若欲于识的有法上成立离二取性与实有本性二者，则于彼时因不定，因为于喻无随行，因为外境本性冷热等真实不成立。于一识中也显现识与显现本性二者，故不相违，喻也无所立。如果认为：'若成立识离二取性，则以此力也将成立实有本性'，此慧实劣，因为无关联。
于此，何处有'凡离二取者，必定有真实事物'这样的关联？因为无违害彼之量，且无如是喻成立。以石女儿等及彼二者不定故。以无穷过故，二者无其他二。如同离冷等触的暖等本性，除二取本性外，于何处成立彼离性，无有认知本性自性共相之其他有法，因为二取自性即是认知本性。
如是，唯自性极明显且不待他明显者，即是认知相。身、地、山、河、海等种种显现为外境本性之现前境，以唯自性明显故，不离认知本性而转。

།དེ་ཡང་བརྫུན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་རིགས་ཀྱི་ཁྱིམ དུ་འཇུག་པར་སྤྱོད་པ་ན་རང་གི་ལུས་དང་ཁྱད་པར་མེད་པར་སྤྱོད་པའི་མཛའ་མོ་ལྟ་བུར་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་།ཀུན་ཏུ་འཁྱུད་པ་ལྟར་སྤྱོད་པས་དམ་པ་མ་ཡིན་པའི་གཉིས་པོ་དང་ཕྲད་པས་སུན་ཕྱུང་བའི་བདག་ཉིད་འདི་ཡིད་བརྟན་དུ་ག་ལ་རུང་། དེའི་བདག་ཉིད་ལྟ་བུའི་གཉིས་ཀྱི་ངོ་བོའི་ མཛའ་བོ་དང་བྲལ་ན་གང་གིས་ན་འདི་གཞན་དང་མི་ཕྲད་ཅིང་འབའ་ཞིག་ཆོས་ཅན་དུ་འགྱུར་བའི་གནས་ནི་གང་དུ་ཡང་མི་འཐད་དོ།།དེའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་གཞི་མ་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །མདོ་སྡེ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཡང་དག་པར་ན་ཤེས་པ་གཉིས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་མི་འདོད་པ་ཁོ་ན་སྟེ། ཆ་ཤས་ མེད་པ་ལ་དེ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་དེ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པ་ཡང་ཅི་ཞིག་རབ་ཏུ་བསྒྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། ཕྱིའི་དོན་ཀྱང་དེ་དང་མི་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཚད་མ་གཞན་གྱི་སྒོ་ནས་ཕྱིའི་དངོས་པོ་སེལ་བར་བརྗོད་ན་ནི་དེ་དང་འདྲ་བ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཡང་དེ་ཅི་སྟེ་ ཉེ་བར་མི་བརྗོད།གང་ཡང་བྱེད་པ་པོ་དང་ལས་ཀྱི་དངོས་པོ་ཁོ་ན་ལ་ལྟོས་པ་ལས་རབ་ཏུ་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བརྫུན་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་ཀྱི་ཞེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དང་འགལ་བ་ཁོ་ནའོ། །འདི་ལྟར་ཁྱེད་ནི་ཡང་དག་པར་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཉིས་སུ་ མེད་པའི་རྣམ་པ་ཁོ་ནར་འདོད་ལ།སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་ཆད་པར་སྣང་བ་ཡང་བྱིས་པ་བྱེད་པ་པོ་དང་ལས་ཀྱི་ཐ་སྙད་བྱེ་བྲག་ཏུ་མི་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་རྟོགས་པའི་སྐྱོན་དང་བྲལ་བའི་སེམས་ལ་ཡང་གསལ་རབ་ཏུ་ཡང་དག་པར་མྱོང་ངོ་། །དེའི་ སྣ་ཚོགས་ཀྱི་དངོས་པོ་ལྟོས་པ་ཙམ་ལས་ཉེ་བར་བརྟགས་པ་ཡིན་ན་ནི་བྱེ་བྲག་དེ་བྱིས་པ་ཡན་ཆད་ལ་གསལ་རབ་ཏུ་སྣང་བར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ།།གལ་ཏེ་ཁྱེད་རྣམ་པའི་ཚོགས་ཡུལ་དང་དུས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ངེས་པས་ཐ་དད་པ་དེ་ལྟར་གསལ་རབ་ཏུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེ་ཡང་བརྫུན་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་ན་ནི་ དེའི་ཚེ་ཐར་པ་འདོད་པ་ཁྱེད་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་གཉིས་ཀྱི་ངོ་བོས་དབེན་པ་མི་མངོན་པའི་བདག་ཉིད་ལ་ཡང་དབེན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་ཅིང་ཆགས་པ་གཞན་ཅི་ཞིག་ཡོད་དེ།གླང་པོ་ལུས་ཆེན་པོ་སྐར་ཁུང་ཤིན་ཏུ་ཆུང་ངུའི་གསེབ་ནས་བྱུང་བའི་མཇུག་མ་ཐོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དང་འདྲ་བར་ མཁས་པ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་ཡུན་རིང་པོར་ཡ་མཚན་རྨད་དུ་འཛིན་པར་བྱེད་དོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་རལ་གྲི་ཤིན་ཏུ་རྣོན་པོས་ཆགས་པ་དེ་ཆོད་ལ་འོར་ཅིག་།ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་བདེན་པའི་ངོ་བོ་དེ་ལ་ནི་གང་གིས་ན་དེ་ལ་དེ་ལྟར་གསལ་རབ་ཏུ་སྣང་བར་འགྱུར་བ་བརྫུན་པའི་བདག་ ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་རྣམས་དེའི་བདག་ཉིད་དང་།དེ་ལས་བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འབྲེལ་པ་འགའ་ཡང་མེད་དེ། །བདེན་པ་དང་མི་བདེན་པ་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་དག་ནི་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་འགལ་བའི་ཕྱིར་ལ། མི་བདེན་པ་ཡང་གང་ལས་ཀྱང་སྐྱེ་བར་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་སྐྱེ་ན་ཡང་འདི་དག་དུས་གཅིག་ཏུ་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་སྣང་བར་ནི་མི་འགྱུར་ཏེ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་ནི་དུས་དང་ངོ་བོ་ཉིད་ཐ་དད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲེལ་པ་མེད་པར་སྣང་བར་ངེས་པའང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་རྟོགས པའི་ངོ་བོ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་རང་གི་ངོ་བོའི་རྣམ་པ་མི་བདེན་པའི་བདག་ཉིད་རྣམས་སྣང་བར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་འབྲེལ་པར་ཁས་བླང་དགོས་སོ།།དེའི་ཕྱིར་གཉི་གའང་བརྫུན་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་ཏོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ནི་ཇི་ལྟར་བརྫུན་པའི་རྣམ་པ་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་ རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར།དེ་བས་ན་བདེན་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཞགས་པ་འདི་འོར་ཅིག་།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཆོས་གང་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་དེ་ལ་ནི་བདེན་པ་ཡང་མེད་བརྫུན་པ་ཡང་མེད་ཅེས་ གསུངས་སོ།

再者，以虚妄的本性进入种姓之家时，如同与自身无异地相处的爱人般了知的本性，以及如同拥抱般相处，由于遇到非正法的二者而生厌恶的自性，这怎么能成为可信赖的呢？
若离开如其自性般二者本性的爱人，则此不与他相遇而唯一成为有法的处所在任何地方都不合理。因此，因相完全是所依不成。
经部等人实际上也完全不承认是二种识的本性，因为无分别者与彼相违的缘故。因此，若要证成彼二无别的本性，又将证成什么呢？因为外境也与彼不相违的缘故。
若说通过其他量门来遣除外在事物，则为何不同样地说识也如是呢？
又所说'唯依作者与业的事物而观察的本性，故仅是虚妄'这也完全与经验相违。
如是，你们实际上承许识唯是无二的行相，而显现为青等种种心的行相外境性的截然分别，即使是不了知作者与业的言说差别的愚者们，也能以离过失的心清晰真实地体验。
若其种种事物仅是依托而假立，则此差别即使对愚者也不应清晰显现。
若你们承许如是以处所和时间状况决定而有差别的行相聚集，如此清晰地所体验的也是虚妄，
则此时希求解脱的你们，对于以离二本性的不显现自性，又执著为离性本性而贪著什么呢？
如同大象巨身从极小天窗缝隙中出来后留下尾巴一般，智者们极为长久地视为稀有奇特。
因此，应以自身极其锐利的智慧宝剑斩断彼贪著。
于彼真实本性的识自性，则无任何虚妄本性的诸行相与其本性，及从其所生相的关联，因为真与不真互相舍离而住的相二者于其本性中相违的缘故，且不真也不承许从任何生起的缘故。
即使其生起，此等也不会同时显现为其本性，因为因与果二者是时间和本性各异的缘故。无关联而显现决定也不应理，因为将成太过的缘故。
因此，必定承许与了知本性无别的自性行相是不真实本性诸者显现，故应承许以其本性相而关联。因此，二者皆成虚妄。
若非如此，则虚妄诸行相如何与了知本性同时作为其本性而被体验？
是故，应舍弃此执著真实的羁绊。世尊亦说：'如来于所现证圆满菩提的法中，无真亦无妄。'

།གང་ཡང་རིགས་པའི་སྒོ་ནས་ཀྱང་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་མངོན་སུམ་གྱིས་ནི་དངོས་པོ་མ་ལུས་པ་དབེན་པ་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཡུལ་ནི་དངོས་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། ཅི་སྐྱེས་བུ་ ཐམས་ཅད་ཀྱི་མངོན་སུམ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པར་རྟོགས་པར་མི་ནུས་པ་ཉིད་ཡིན་ནམ།འོན་ཏེ་ཁྱེད་ལྟ་བུའི་མི་ཤེས་པའི་རབ་རིབ་ཀྱི་ལིང་ཐོག་རབ་ཏུ་སྟུག་པོས་ཤེས་རབ་ཀྱི་མིག་ཉམས་པར་བྱས་པ་རྣམས་ཀྱི་མངོན་སུམ་གང་ཡིན་པ་ཡིན། དེ་ལ་རེ་ཞིག་ཕྱོགས་དང་པོ་ནི་ ཚད་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལ་སྐྱེས་བུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མངོན་སུམ་རབ་ཏུ་མི་འཇུག་གོ་ཞེས་ངེས་པར་བྱ་བ་ལ་ཚད་མ་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །རང་གི་དམིགས་པ་ལོག་པ་ཙམ་ནི་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དམིགས་པའི་རིག་བྱར་གྱུར་པ་མི་དམིགས་པ་ཁོ་ན་དེ་མེད་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ ན་གང་གི་ཕྱིར་བདག་གིས་མི་དམིགས་པས་དེ་དེ་ལ་མི་འཇུག་པར་རྟོགས་པར་གྱུར་པ་སྐྱེས་བུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་སེམས་ཀྱི་འཇུག་པ་ནི་ཚུ་རོལ་མཐོང་བ་ཁྱེད་ཀྱི་དམིགས་པའི་རིག་བྱ་མ་ཡིན་ནོ།།གཞན་གྱི་དམིགས་པ་ལོག་པ་ཡང་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་རྟོག་པ་དང་ ལྡན་པས་མངོན་སུམ་གྱིས་དེ་རྟོགས་པ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བརྗོད་པ་འདི་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་ཕྱོགས་གཉིས་པ་ལྟར་ན་དེའི་ཚེ་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་དེ། ཁོ་བོ་ཅག་ཀྱང་ཚུ་རོལ་མཐོང་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཟབ་མོ་དེ་ལྟ་བུ་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བར་ནི་ཁས་མི་ལེན་ཏོ། །འོན་ ཀྱང་གལ་ཏེ་ཁྱེད་ལྟ་བུ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དེ་ལྟ་བུ་རྟོགས་པ་མེད་དུ་ཆུག་ཀྱང་རྣལ་འབྱོར་པ་དམ་པ་བསྐལ་པ་མི་ཉུང་བར་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་བསགས་པས་མཐའ་དག་འབྱོར་པར་བྱེད་པའི་ཐབས་ཐོབ་པ།ཡང་དག་པའི་དོན་བསྒོམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཡང་དག་པའི་ ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བས་སྒྲིབ་པའི་མུན་པ་མཐའ་དག་བསྩལ་བ་རྣམས་ཀྱི་མངོན་སུམ་གྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པར་རྟོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བར་གོ་ཅི་སྟེ་མི་སྲིད་དེ།འདི་ལ་ཡང་རིགས་པ་ཕྱིས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །གང་ཡང་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་ནི་དངོས་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་མ་ གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་ཚུ་རོལ་མཐོང་བ་རྣམས་ཀྱི་མངོན་སུམ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རབ་རིབ་ཅན་གྱི་མངོན་སུམ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་བརྫུན་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡང་དག་པ་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཐམས་ཅད་དེ་ཁོ་ན་ ཉིད་མཐོང་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣལ་འབྱོར་པ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་དུ་རབ་ཏུ་མ་གྲུབ་སྟེ། དེ་དག་གིས་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡང་དག་པ་པ་འགའ་ཡང་མ་གཟིགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འཕགས་པ་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ལས།ཇི་སྐད་དུ། དེས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པ་དང་། འགག་པ་མེད་པ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་ཉེ་བར་ཞི་བ་དང་། ཤིན་ཏུ་མ་སྐྱེས་པ་དང་། མ་བྱུང་བ་དང་། ཀུན་དུ་མ་བྱུང་བ་དང་། ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཡང་མཐོང་ལ། དེས་གང་ གིས་མཐོང་བ་དེ་ཡང་མི་མཐོང་རྣམ་པར་མི་མཐོང་སྟེ།འདི་ནི་ཡང་དག་པའི་མཐོང་བ་དང་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གྱི་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མཐོང་བ་གང་ཞེ་ན། གང་འདི་མཐོང་བ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །འཕགས་པ་ཆོས་ཡང་དག་པར་སྡུད་པ་ལས་ ཀྱང་།ཆོས་ཐམས་ཅད་མཐོང་བ་མེད་པ་ནི་མཐོང་བ་དམ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་ནི་ཡང་དག་པ་པའི་དངོས་པོ་ཡིན་པར་མ་གྲུབ་པོ། །གང་ཡང་དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་ཇི་ལྟར་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་ པ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཁོ་བོ་ཅག་ཀྱང་དངོས་པོ་མེད་པ་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུ་ནི་གང་ཡང་མངོན་སུམ་གྱི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་མི་ལེན་ཏོ།

从理论上来说也是不可能的。如此，首先通过现量不能了知一切事物皆空，因为它的对境是事物，对此所说的内容也要加以说明：是所有人的现量都不能了知一切法无我，还是像你这样被无明翳障重重遮蔽智慧眼的人们的现量？对此，首先第一种情况是不合理的，因为没有量。对于'一切人的现量都不能通达'这一确定，没有任何量。仅仅自己对境的消失是错误的，因为只有所缘对境的认知对象不被认知才能成立它的不存在，那么为什么通过我不认知而了知它不存在于一切人相续中的心的运行，这不是你们凡夫的所缘认知对象。他人对境的消失也是不确定的。因此，具有分别的人说'通过现量没有认知它'这种说法是不合理的。
如果是第二种情况，那就是成立已成立，我们也不承认凡夫能现量见到如此甚深的法性。然而，即使像你这样没有证悟这样的真实义，但是殊胜的瑜伽士在无数劫中积累无量福慧资粮，获得成就一切的方便，通过修习真实义所生起的真实智慧光明驱散一切障碍黑暗的人们，他们的现量能了知一切法无我，为什么不可能呢？对此理由将在后面阐述。
至于所说的'因为现量的对境是事物'这一点也未成立。如此，凡夫的现量如同有翳障者的现量一样，因为是虚妄色等的对境，所以不合理成为真实事物体性的对境。若不如此，将导致一切都能见到真实性的过失。诸佛菩萨大瑜伽士的智慧也未成立为事物的对境，因为他们未见到任何真实的事物体性。如《圣菩萨藏经》中说：'他见一切法无自性、无灭、本来寂静、极不生、不起、全不生、究竟涅槃，而他所见也不见、不观见，这是真实见、如实见。又什么是如实见一切法？就是无所见。'《圣法集经》中也说：'不见一切法是最胜见。'因此，现量的对境是真实事物这一点未成立。
至于所说的'无事物决不能产生识'这一点也不合理，我们也不承认像兔角等无事物能产生现量识。

།འོན་ཀྱང་རྣལ་འབྱོར་པ་ཆེན་པོ་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྨིག་རྒྱུ་དང་སྒྲ་བརྙན་ལྟ་བུར་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྒོམ་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས། ཡང་དག་པའི་དོན་བསྒོམས་པའི་རབ་ཀྱི་མཐའ་ལས་བྱུང་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་མཐུ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་ལྡན་པས་རྣལ་འབྱོར་པ་དེ་དག་ལ་གང་གིས་ན་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱིས་མངོན་སུམ་ཁོ་ནར་ཆོས་མ་ལུས་པ་བདག་མེད་པ་རྟོགས་པར་འགྱུར་པ་ཆོས་མ་ལུས་པ བདག་མེད་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གསལ་རབ་ཏུ་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ལྟ་བུ་ཉེ་བར་སྐྱེ་སྟེ།དེ་ཉིད་མཐོང་བ་མེད་ཅེས་བྱའི། མེད་པར་དགག་པའི་ངོ་བོ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་མངོན་སུམ་དེ་ཡང་གལ་ཏེ་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བཅས་པ་ཡིན་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་ པ་དེ་ལ་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་མ་སྐྱེས་པར་རོ་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་ཡང་དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི།འོན་ཀྱང་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་མི་འཁྲུགས་པ་ཁོ་ནའོ། །དབུ་མ་པ་རྣམས་ནི་ཆོས་ ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་ཀྱང་།གང་གིས་ན་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་ཆད་པར་འགྱུར་བ། ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒོ་ནས་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཤེས་པ་དང་། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་གཞན་གྱི་ཤེས་པ་དང་། འཕགས་པའི་གང་ཟག་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་རྒྱུ་མི་འདོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་གང་ལ་ དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་རྒྱུ་མེད་པ་དེ་ནི་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་མི་སྐྱེ་བ་ཉིད་དེ།དཔེར་ན་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་དོན་དམ་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་ཀྱང་སྐྱེ་སྟེ་དཔེར་ན་སྒྱུ་མ་དང་གཟུགས་བརྙན་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་འདི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཡིན་ ཡང་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ཐལ་བ་མ་ཡིན་ཏེ།གྲགས་པ་དང་ཚད་མས་གནོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དང་འདྲ་བར་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཡིན་ཡང་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ཐལ་བ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ན་སྟེ། ཚད་མས་གནོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་གསང་སྔགས་དང་། སྨན་ལ་སོགས་པའི་དབང་གིས་ གླང་པོ་ལ་སོགས་པ་སྒྱུ་མ་སྣ་ཚོགས་རབ་ཏུ་འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་གིས་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་རབ་ཏུ་འབྱུང་ལ་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་དབང་གིས་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྱུ་མ་ཡང་རབ་ཏུ་འབྱུང བ་ཁོ་ན་སྟེ།རྐྱེན་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་དབང་གིས་སྒྱུ་མ་དེ་ཡང་སྣ་ཚོགས་ཉིད་དུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལས་ཀྱང་། །ཁ་ཅིག་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱིས་སྤྲུལ་པ། ཁ་ཅིག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་སྤྲུལ་པ། ཁ་ཅིག་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སྤྲུལ་པ། ཁ་ཅིག་ནི་ཉོན་ མོངས་པས་སྤྲུལ་པ།ཁ་ཅིག་ནི་ལས་ཀྱིས་སྤྲུལ་པ་སྟེ། རབ་འབྱོར་རྣམ་གྲངས་འདིས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྤྲུལ་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ལས་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཁྱད་པར་ནི་འདི་ཡོད་དེ། དེ་དག་ནི་སྒྱུ་མའི་མཁན་པོ་བཞིན་དུ་སྒྱུ་མ་དེ་དག་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ དུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་དོ།།དེ་སྐད་དུ་འཕགས་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་སྡུད་པ་ལས་ཀྱང་། དཔེར་ན་སྒྱུ་མའི་མཁན་པོ་འགའ། །སྤྲུལ་པ་ཐར་པར་བྱ་ཕྱིར་བརྩོན། །གང་ཕྱིར་འདུས་དེ་མངོན་ཤེས་པས། །འདི་ནི་སྤྲུལ་པ་ཆགས་པ་མེད། །རྫོགས་ པའི་བྱང་ཆུབ་མཁས་པ་རྣམས།།འགྲོ་བ་དེ་ལྟར་སྔ་ནས་ཤེས། །སྲིད་གསུམ་སྤྲུལ་པ་ལྟར་ཤེས་ནས། །འགྲོ་བའི་དོན་དུ་གོ་ཆ་གྱོན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །བྱིས་པ་གང་དག་ལྟད་མོ་པའི་སྐྱེ་བོ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྱུ་མ་དེ་དག་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་བཞིན་བདེན་པ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་ པ་དེ་དག་ནི།ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཕྱིར་བྱིས་པ་དག་ཅེས་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་རྣལ་འབྱོར་ཅན་གྱི་རྣལ་འབྱོར་པའི་མངོན་སུམ་གནས་པའི་ཕྱིར་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་གཏན་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

然而，对于那些大瑜伽师们，他们如实观修一切法如海市蜃楼和回声般的人们，由于获得了从修持真实义的究竟禅定中所生起的三昧，具有不可思议的殊胜威力，因此对于那些瑜伽师们，能使瑜伽师们直接现见一切法无我的智慧生起，这种能清晰直接显现一切法无我真如的智慧即是所谓的'见无所见'，而非单纯的否定性空。
若说'若此现量具有自性'等所说之义，对此，虽然一切法胜义中未生而一味，现量也胜义中无自性，然而现量等一切世俗谛所依的安立皆是不乱的。中观师虽说一切法胜义中无自性，但并非不许依名言安立瑜伽行者的智、凡夫的智及圣者等，否则将断绝一切名言。
然而，若某法在任何时候即使在世俗中也无因，则在名言中也不生，如兔角等。若某法有因，则虽胜义中无自性也可生，如幻化、影像等。此等幻化虽是缘起，但不会成为实有，因为为共识和正量所破。同样，一切法虽是缘起，但也不会成为实有，因为为正量所破。
如同依靠咒语、药物等的力量，产生种种大象等幻化一样，依靠众生的业和烦恼的力量，也产生生等，依靠瑜伽师们的福德智慧资粮的力量，也确实产生瑜伽师的智等幻化，因为依靠种种缘的力量，幻化也显现为种种相。
《圣般若波罗蜜多经》中也说：'有些是声闻所化，有些是菩萨所化，有些是如来所化，有些是烦恼所化，有些是业所化。须菩提，由此理趣，一切法皆如幻化。'
瑜伽师与凡夫的区别在于：他们如同幻化师一样，因为如实了知那些幻化，所以不执著为真实。如《圣法集经》中也说：'譬如幻化师，为度幻化勤，由知所集故，于幻无执著。圆觉诸智者，先知众生然，知三有如幻，为众披甲胄。'
那些如同看戏的观众一样，执著生等幻化如其所现为真实的愚者们，因为颠倒执著，故称为愚者。因此，世俗中由于瑜伽行者的瑜伽现量存在，所以不像兔角等完全不存在。

།དེའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་གྱིས་ཆོས་མ་ལུས་པ་བདག་མེད་ པར་རྟོགས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་པས་འགལ་བ་མེད་དོ།།རྣལ་འབྱོར་པ་ཡང་དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་ཀྱང་། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒོ་ཉིད་ནས་རྣམ་པར་གཞག་སྟེ། འཕགས་པ་བདེན་པ་གཉིས་བསྟན་པ་ལས། ཇི་སྐད་དུ་དོན་དམ་པར་ཤིན་ཏུ་མ་སྐྱེས་པ་ཡིན་པ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ ཏུ་ལམ་སྒོམ་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ།།གང་ཡང་དོན་གཞན་གྱིས་དབེན་པའི་ཕྱོགས་ལ་སོགས་པ་འགའ་ཞིག་མངོན་སུམ་གྱིས་བཟུང་ནས་དེ་ལས་གཞན་པ་སྟོང་པ་མངོན་སུམ་གྱིས་རྟོགས་པར་བྱ་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཚུལ་འདི་ནི་ གཅིག་གིས་གཅིག་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི།མཚན་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །མཚན་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་དོན་དམ་པར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་འདོད་དེ། དོན་དམ་པར་དེ་དག་གི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་གཞག་པ་སྟོང་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་གཅིག་གིས་ གཅིག་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དོན་དམ་པ་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་ཐ་སྙད་ཀྱི་བདེན་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་སྐྱེ་བ་མེད་པར་རོ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་བྱིས་པ་རྣམས་ལ་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་ པའི་གནས་སྐབས་བཞིན་དུ་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པར་སྣང་ངོ་།།དེའི་ཕྱིར་དེ་ལ་གྲགས་པའི་ངོ་བོར་དེ་དག་ལ་དོན་གཞན་གྱིས་དབེན་པའི་དངོས་པོ་འཛིན་པའི་སྒོ་ནས་གཅིག་གིས་གཅིག་སྟོང་པ་ཉིད་འདི་རྣམ་པར་གཞག་གི་། དོན་དམ་པར་མ་ཡིན་ཏེ། ཡང་དག་པར་ན་རྨི་ལམ་དང་། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་དངོས་ པོ་རྣམས་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་མེད་དོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་ནི་དོན་དམ་པ་ལ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐ་ཆད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྤང་བར་བྱ་བ་ཁོ་ནར་གསུངས་ཏེ། འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས། ཇི་སྐད་དུ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་གཅིག་གིས་གཅིག་ སྟོང་པ་ཉིད་འདི་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐ་ཆད་ཡིན་པས་དེ་ནི་ཁྱོད་ཀྱིས་སྤང་བར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ།།ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་དག་གི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་གཞག་པ་དམིགས་པའི་རིག་བྱར་གྱུར་པ་ལས་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱིས་དོན་དམ་པའི་ རྣམ་པར་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྣང་བ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེ་བའི་སྒོ་ནས་རྟོགས་པར་རྣམ་པར་གཞག་གོ།།དེའི་ཕྱིར་གཅིག་གིས་གཅིག་སྟོང་པ་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐ་ཆད་བྱིས་པའི་སྐྱེ་བོས་ཀུན་བརྟགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་གླེངས་མོད་ཀྱི། དེ་ནི་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ། །གང་ཡང་དེ་ནི་ རྣལ་འབྱོར་པའི་མངོན་སུམ་གྱིས་ཡང་དག་པར་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་ཀྱང་མཁས་པ་རྣམས་ཡོངས་སུ་མགུ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལ་རིགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལ་རིགས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་མཁས་པ་རྣམས་ནི་མངོན་ སུམ་ནི་རྟོག་པ་དང་བྲལ་ཞིང་མ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་འཆད་དོ།།གོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཀྱང་དོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་ཤེས་པ་གསལ་རབ་ཏུ་སྐྱེ་སྟེ། དཔེར་ན་འདོད་པ་དང་། མྱ་ངན་དང་། སྐྲག་པ་དང་། སྨྱོ་བ་ལ་སོགས་པས་ཉམས་པ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་གོམས་པ་ལན་ མང་དུ་བྱས་པའི་སྒོ་ནས་བུད་མེད་ལ་སོགས་པར་གསལ་རབ་ཏུ་སྣང་བའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་དེ་དག་གིས་དེ་དག་མདུན་ན་འདུག་པ་བཞིན་དུ་མཐོང་ནས་མོད་ལ་ལུས་ལ་སོགས་པའི་གཡོ་བ་རྣམ་པ་དུ་མ་རྩོམ་པ་ལྟ་བུའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་སྒོམ་པར་བྱེད་པ་ཁ་ཅིག་ ཀྱང་དེ་ལ་ཤེས་པ་གསལ་རབ་ཏུ་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བ་སྲིད་དོ།།གསལ་རབ་ཏུ་སྣང་བའི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྟོག་པ་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། མར་མེ་བཞིན་དུ་རྟོག་པའི་རླུང་གིས་དཀྲུགས་པའི་ལུས་ལ་རྣམ་པ་གསལ་རབ་པ་ཉིད་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ།

因此，通过现量证悟一切法无我是存在的，所以并无矛盾。瑜伽师虽然胜义中无自性，但如同凡夫等一样，仅从世俗名言门中安立，如《圣二谛教授经》中所说：'胜义中虽然完全无生，但在世俗中修习道。'
有人说：'取某些离其他义的方分等为现量所得，由此现量证知其余为空'等说法也不合理。此理乃是一法由另一法空，而非相空。以相空性认为胜义中一切法无自性，因为胜义中彼等如何安立的自相共相皆空故。
诸法一法由另一法空性并非胜义，而是依世俗谛。如是，一切法胜义中无生故同一味，并非无差别，然而对凡夫而言如梦等状态般显现互异。因此，依世间共许之体性，通过执取离其他义的事物而安立此一法由另一法空性，而非胜义，因为真实中如梦幻般的诸法无有互异的自性。
正因如此，世尊说此非依胜义，以是一切边执故唯应断除，如《圣楞伽经》云：'大慧，此一法由另一法空性是一切边执，故汝应当断除。'
一切法相空性即是瑜伽师们由于胜义中不缘彼等如何安立的自相共相为所知对象，故通过生起一切法无相智慧而安立为证悟。因此，一法由另一法空性依凡夫遍计而说，然实无关联。
有人说：'此唯是瑜伽现量所应如实证知'之语亦不令智者欢喜，因无正理故。此说不合理，因为此有正理故。即智者们说：'现量离分别且无错乱'，如是解释现量之相。
通过串习力，对无实义者亦能生起明显的认知，如贪欲、忧伤、恐惧、疯狂等所损者，由多次串习而生起明显显现女人等的认知，因为他们见到彼等如在面前般，立即开始种种身体等动作。
因此，如前所说，某些修习真实义者也可能对此生起明显的认知。凡是明显显现的认知即是无分别，如同灯火，因为被分别风所动摇则不可能有明显的相故。

།སྦྱོར་བ་དག་ནི་ཁ་ཅིག་གིས་གང་དང་གང་རྟག་ཏུ་ ཤིན་ཏུ་གུས་པར་བསྒོམས་པ་དེ་ནི་དེ་དག་ལས་བསྒོམས་པའི་འབྲས་བུ་རབ་ཀྱི་མཐའ་ལས་སྐྱེས་པའི་འབྲས་བུ་ཤེས་པ་གསལ་རབ་ཏུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པས་ཉམས་པ་དག་གིས་བུད་མེད་ལ་སོགས་པ་བསྒོམ་པ་ལྟ་བུའོ། །ཁ་ཅིག་གིས་ཀྱང་ཡུན་རིང་པོ་ ནས་རྟག་ཏུ་གུས་པར་བྱས་ཏེ།ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པར་བསྒོམས་པས་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཡང་ཚད་མ་དང་ལྡན་པའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་མི་སླུ་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒོ་ནས་དུ་བ་ལ་སོགས་པ་རྟགས་ངེས་པ་ལས་བྱུང་བ་མེ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་ པ་ལྟ་བུའོ།།རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱི་བདག་མེད་པའི་ཤེས་པ་དེ་ཡང་ཚད་མ་དང་ལྡན་པའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པས་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །འདི་ཚད་མ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ནི་འོག་ནས་བསྟན་པར་བྱའོ། །ཤེས་པ་གང་ཞིག་གང་ལ་གསལ་རབ་ཏུ་སྣང་ཞིང་མི་སླུ་བར་སྐྱེ་བ་དེ་ནི་དེ་ལ་ མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ཐ་སྙད་དུ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ། མིག་ལ་སོགས་པ་མ་ཉམས་པའི་སྐྱེས་བུའི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱི་ཤེས་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡང་གསལ་རབ་ཅིང་མི་སླུ་བ་ཡིན་པས་ རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།དེ་ལྟར་ན་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པའི་ཤེས་པ་ནི་རིགས་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན་ཅི་སྟེ་མཁས་པ་རྣམས་ཡོངས་སུ་མགུ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན། གང་ཡང་གལ་ཏེ་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཤེས་པ་དེ་ཡང་མེད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པ་དེ་སྨྲས་པ་དེ་ལ་ཡང་གོང་དུ་ལན་བཏབ་ཟིན་པ་ཉིད་དེ།དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་རི་བོང་གི་རྭ་དང་འདྲ་བར་ཤིན་ཏུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ནི་མི་འདོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་དོན་དམ་པར་མེད་པ་ཉིད་དོ། །དེས་ན་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་མ་བཀག་པ་ཁོ་ན་སྟེ། ཇི་སྐད་ དུ་ཁོ་བོ་ཅག་ཐ་སྙད་ཀྱང་ཁས་མི་ལེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ།བརྗོད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །གང་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་སྒོ་ནས་ཀྱང་དངོས་པོ་མ་ལུས་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གཞི་ཆོས་ཅན་འགའ་ཡང་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་། དཔེ་ལ་སོགས་པ་ཡང་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ ཐམས་ཅད་གཞི་དང་རང་གི་ངོ་བོ་མ་གྲུབ་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་གལ་ཏེ་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པ་ལ་ཁྱེད་ཐལ་བར་འགྱུར་བར་སྒྲུབ་ན་ནི་དེའི་ཚེ་འདི་ཐལ་བ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ན་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་དངོས་པོ་ རྣམས་དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་སོ།།དེ་ལ་ཡང་གལ་ཏེ་དོན་དམ་པར་གཏན་ཚིགས་དང་དཔེ་དང་ཆོས་ཅན་ལ་སོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་། རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་མི་འཇུག་གོ་ཞེས་ཐལ་བར་སྒྲུབ་ན་ནི་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བཞིན་ ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་ཐལ་བ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ན་སྟེ།ཁོ་བོ་ཅག་ཀྱང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་འདི་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་འཇུག་པ་མི་འདོད་ན་གང་གིས་ན་དེ་མེད་པར་ཐལ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཐལ་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་མི་འདོད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། འདི་ལྟར་ཁོ་བོ་ཅག་ནི་ཁྱེད་ཀྱིས་སུན་འབྱིན་པའི་བར་དུ་ཡང་དོན་དམ་པར་མ་སྐྱེས་པ་ཁོ་ནར་ཁས་ལེན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཉེས་པའི་གོ་སྐབས་འགའ་ཡང་མི་རྙེད་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སློབ་དཔོན་གྱི་ཞལ་སྔ་ནས། གལ་ཏེ་ཅུང་ཟད་ཅིག་དམིགས་ན་ནི་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པའི་དོན་གྱིས་འཇུག པའམ།ལྡོག་པར་བྱ་ན་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཁོ་བོ་ལ་ཀླན་ཀ་མེད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འོན་ཏེ་གང་ཞིག་དོན་དམ་པར་མེད་པ་དེ་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཐལ་བར་སྒྲུབ་ན་ནི་འདིར་ཡང་ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཐལ་བ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ན་སྟེ། ཐ་སྙད་ནི་གང་གིས་ན་འདི་བདག་ཉིད་ལོག་ན་ཐ་ སྙད་ཀྱང་ལོག་པར་འགྱུར་བ་དོན་དམ་པ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་ནི་མེད་དོ།

有些修行者对某些法常常以极大恭敬心修持，他们从修持中获得最殊胜的果位所生之果，即清净明了的智慧体验。譬如被贪欲等烦恼所染者修持女人等对境。
有些人从长久以来常以恭敬心修持一切法无我，这是自性因。
其中，凡是具有量的对境之智，即是不欺诳的，譬如从世俗谛中由烟等确定因所生的火等智慧。
瑜伽师们的无我智也是具有量的对境之智，所以唯是自性因。
此具有量性将在下文中说明。
某智对某境清净显现且不欺诳而生，即是彼境的现量，譬如在世俗谛中对色等境，未受损害的补特伽罗之眼识等。
瑜伽师们缘一切法无我的智慧也是清净显现且不欺诳，故为自性因。
如是，瑜伽师们的一切法无我智虽是应以理成立，为何不令诸智者满意？
对于'若瑜伽行者的智慧也是无'等所说，前文已作答复：并非认为一切事物如兔角般完全不存在，而是如幻等般胜义中无自性。
因此并未否定一切世俗，如说'我等并非不承许世俗'。
对于所说'以比量亦不能成立一切事物皆空，因为无有任何所依有法成立，且由于喻等亦未生，故一切因皆无所依及自性不成'之说亦无关联。
如是，首先若你对我等承许无自性而作应成，则此非应成，因为我等承许诸法胜义中无自性。
其中若说由于胜义中无因、喻、有法等，故比量、所量等言说不应理之应成，则如所欲故非应成，因为我等亦不承许比量、所量等一切言说于胜义中运行，则何来无之应成？因为应成之相即是不欲趣入。
如是，我等乃至被你破斥时亦唯承许胜义中无生，故全无过失之机会。
因此，阿阇黎说：'若有少许所缘，则以现量等义趣入或退出，然彼不存在故，于我无诤。'
若说凡胜义中无者于世俗中亦不应理之应成，则此亦因遍计不成故非应成，因为言说非为胜义自性所遍，以致若离此自性则言说亦应不存在。

།འོན་ཀྱང་འདི་ནི་དེ་ལས་བཟློག་པ་ཁོ་ནས་ཁྱབ་སྟེ། ཐ་སྙད་ནི་དོན་དམ་པར་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་དོན་དམ་པ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བྲལ་བ་ཡང་ཐ་སྙད་སྣ་ཚོགས་འཇུག་ པ་ཡང་སྣང་སྟེ།དེའི་ཕྱིར་ཐ་སྙད་འདི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྤྲུལ་པ་དང་། རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་དང་འདྲ་བས་འགལ་བ་མེད་དོ། །དེ་སྐད་དུ། སྤྲུལ་པ་ཡི་ནི་སྤྲུལ་པ་དང་། །སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུས་སྒྱུ་མ་སྤྲུལ། །དགག་པ་བྱེད་པ་ཅི་འདྲ་བར། །དགག་པ་དེ་ཡང་ཅི་འདྲར་འགྱུར། །ཞེས་བཤད་དོ། ། འོན་ཏེ་ཐམས་ཅད་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། ཆོས་ཅན་ལ་སོགས་པ་དོན་དམ་པ་པའི་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ཁོ་ནས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་འདོགས་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་གདགས་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཉེས་པ་བརྗོད་ན་ནི། འདི་ཡང་ཉེས་པ་མེད་པ་ཁོ་ན་སྟེ། རྩོད་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པ་པའི་ཆོས་ཅན་ལ་སོགས་པས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སོགས་པར་ཐ་སྙད་གདགས་པ་ནི་གང་དུ་ཡང་མ་གྲུབ་བོ། །འོན་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་ན་ཇི་ལྟར་གྲགས་པའི་ཆོས་ཅན་ཁོ་ན་ལ་གནས་ཏེ། རབ་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་དེ ཁོ་ན་ཉིད་གཏན་ལ་དབབ་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་འཇུག་པར་བྱེད་དེ།དེ་སྐད་དུ། ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་རྣམ་གཞག་དང་། །ཐ་དད་ཐ་དད་མིན་ཅི་འདྲ། །དེ་ཉིད་དོན་བརྟགས་མ་ཡིན་གྱི། །འཇིག་རྟེན་ན་ནི་ཇི་ལྟར་གྲགས། །དེ་ལ་དེ་བཞིན་བརྟེན་ནས་ནི། །བསྒྲུབ་བྱ་ སྒྲུབ་བྱེད་རབ་གནས་པ་།། དམ་པའི་དོན་ལ་འཇུག་བྱའི་ཕྱིར། །མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྒྲུབ་པ་དང་། །བསྒྲུབ་བྱ་ཡང་དག་གནས་པ་བརྟགས། །ཞེས་བྱ་བ་བཤད་དོ། ། ཡང་། དཔག་བྱ་དཔག་པའི་འབྲས་གནས་པ། །ཡོད་པ་མིན་ཡང་གཟུང་བ་དང་། །འཛིན་པ་རིག་པ་ཇི་ལྟ་བུར། ། རྗེས་སུ་སྣང་བཞིན་རབ་བཤད་དོ། །དེ་ལྟ་མིན་ན་སྣ་ཚོགས་ཀྱི། །ངོ་བོ་སྣང་བའི་དངོས་གཅིག་ལ། །རྣམ་པ་ཇི་ལྟར་བདེན་འགྱུར་ཏེ། །གཅིག་པ་ཉིད་དེ་ཉམས་པར་འགྱུར། །ཞེས་བཤད་དོ། །ཡང་འདི་ནི་ཐ་སྙད་ལས་བྱུང་བའི་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཀྱང་བཤད་དོ། །ཚད མའི་མཚན་ཉིད་འདི་ཐམས་ཅད་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་འཇུག་པར་བྱ་བའི་ཆེད་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཐམས་ཅད་དོན་མེད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་མ་བསླབས་པ་གནག་རྫིའི་ཆུང་མ་ལ་སོགས་པ་ཡན་ཆད་ལུང་མེད་ པར་ཡང་དུ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྟགས་མཐོང་བའི་སྒོ་ནས་མེ་ལ་སོགས་པ་རྟོག་པར་འགྱུར་བ་ཁོ་ནའོ།།དེའི་ཕྱིར་ཁོ་བོ་ཅག་ཀྱང་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་འཇུག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒོ་ནས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སོགས་པ་རབ་ཏུ་འཇུག་པར་བྱེད་པས་ཉེས་པ་མེད་པ་ཉིད་དོ། ། གཞན་ཡང་ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒོ་ནས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སོགས་པ་འཇུག་པ་ལ་ཡང་གང་ལ་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོའི་ཆོས་ཡོད་པའི་ངོ་བོ་སྒྲུབ་པར་འདོད་པ་དེ་ལ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒོ་ནས་དངོས་པོར་གྱུར་པའི་ཆོས་ཅན་ལ་སོགས་པ་དགོས་ཏེ། དེ་ལ་དེ་ལྟ་བུའི་གཞི་མེད་པར་བསྒྲུབ་པར བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འབའ་ཞིག་གནས་པར་གྲུབ་པ་ནི་མེད་དོ།།དེ་ཉིད་ལ་དེ་ལྟ་བུའི་གཞི་མེད་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་བཀག་པའི་ཕྱིར་གཞི་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཉེས་པ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཡང་ཆོས་ཅན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ཁོ་ན་ལོག་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ རང་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་བཀག་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་མ་གྲུབ་ན་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། རང་དགར་ཉེ་བར་བརྟགས་པའི་ཆོས་ཅན་འགའ་ཞིག་ལོག་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བཀག་པ་འགའ་ཡང་མེད་པ་དེ་ལ་ནི་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ལ་ སོགས་པའི་ཉེས་པ་བརྗོད་པ་མི་རིགས་ཏེ།དེ་ལ་འདོད་པའི་དོན་འགྲུབ་པ་ལ་གགས་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

然而这恰恰与此相反，因为言说的本性就是胜义无。如同在梦境等中虽然离开胜义的本性，但仍然显现各种言说。因此所有这些言说都如同幻化、梦境等相似，并无矛盾。如说：'如同幻化所化现，如幻士人所幻化，能遮遣是何等相，所遮遣亦复如是。'
若有人提出过失说：'若一切处所立和有法等成为胜义实体，才能安立比量等言说，那么由于胜义无自性就不能安立比量等言说。'这也完全没有过失，因为若以胜义有法等安立比量等言说，在任何处都不成立，这将导致无诤。然而，依止世间共许的有法，诸论师为了抉择真实而运用比量等言说。如说：'法与有法安立及，差别无别皆如是，非为观察真实义，唯如世间所共许。依彼如是而安住，所立能立善成立，为入胜义诸智者，观察能立与所立。'
又说：'所量能量果安住，虽无犹如所取及，能取显现如何相，如是显现而宣说。若非如此种种相，显现一体之事物，如何能成为真实，一性本身将坏失。'又说此是言说所生量的定义。
所有这些量的定义都只是为了趣入真实义。若不如此，一切将成无义，因为未学习量论的牧女等人，即使无教证，也能通过见到烟等相而推知有火等。因此我们也是为了趣入真实义，如是以言说门中安立比量等，故无过失。
复次，即使在言说门中运用比量等时，对于欲成立无常等事物法性的存在者，必定需要言说门中实体性的有法等，因为离开如是所依，单独安立所立等是不成立的。若于彼处无如是所依，由于遮遣所立，即说有'所依不成'之过。
其中若有法如实性不存在，必定遮遣所立等法的自性不离，若彼不成立，即说有因不成等过失。若仅是遮遣某些臆想安立的有法，而不遮遣任何所立等，则不应说有不成等过失，因为彼不能障碍所欲义的成就。

།གང་ལ་དངོས་པོའི་ཆོས་ཡོད་པའི་ངོ་བོར་སྒྲུབ་པར་མི་འདོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ཆོས་རྣམ་པར་གཅད་པ་སྒྲུབ་པ་ཙམ་ཞིག་བརྗོད་པར་འདོད་པ་དེ་ལ་ནི་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ལ་ སོགས་པའི་ཉེས་པ་བརྗོད་པ་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་དངོས་པོར་གྱུར་པའི་ཆོས་ཅན་མི་དགོས་ཏེ།དེ་ནི་དེའི་ཆོས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ལྟོས་ནས་ཀྱང་དེའི་ཆོས་ཅན་ཉིད་དུ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་མ་གྲུབ་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་ན་དེ་མི་འབྱུང་བའི་གཏན་ཚིགས་མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་གྲུབ་ པ་ལ་གགས་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྒོལ་བའི་མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་འགྲུབ་པ་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་དོན་དུ་གཉེར་བའི་ཕྱིར་རྒོལ་བ་ནི་ཆོས་ཅན་འགྲུབ་པའམ། མ་གྲུབ་པ་ཚོལ་བར་བྱེད་ཀྱི། ཆགས་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ལ་ཆོས་ཅན་མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པ་གླེངས་ཀྱང་རྒོལ་བའི་མངོན་ པར་འདོད་པའི་དོན་ལ་གནོད་པ་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེ་ལ་ནི་དེ་གླེངས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ་སྟེ།གླེང་བ་པོ་ཉེས་པ་མ་ཡིན་པ་བརྗོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཉེས་པའི་རྡུལ་གྱིས་གང་བའི་ནང་དུ་རྒྱུག་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དེ། ཅིག་ཤོས་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་དང་རྗེས་སུ་ མཐུན་པའི་ཆོས་ཅན་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྐབས་སུ་རིགས་པ་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རང་གི་ཆོས་ཞེས་ཁྱད་པར་བརྗོད་དོ།།འདི་ལྟར་གང་ཞིག་རང་གི་འབྲས་བུ་ཐམས་ཅད་ཅིག་ཅར་མངོན་པར་འགྲུབ་པར་མི་བྱེད་པ་དེ་ནི་མཐུ་ཐོགས་པ་མེད་པ་དང་། རྟག་པ་དང་། གཅིག་པུའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་ཕ་རོལ་པོ་མངོན་པར་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱང་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཅིག་ཅར་དུ་འགྲུབ་པར་མི་བྱེད་པས་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པར་བཤད་པ་ལ། ཁ་ཅིག་ན་རེ་གཏན་ཚིགས་འདི་ནི་འགལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ཇི་ལྟར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཅན་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོར་གྱུར་པ་མེད་པ་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པས་གཏན་ཚིགས་འདི་གཞི་མ་གྲུབ་པ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་ལ་ཡང་འདིར་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཅན་དངོས་པོར་གྱུར་པ བསལ་དུ་ཟིན་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་རྣམ་པར་བཅད་པ་ཙམ་དུ་འདོད་པ་ལ་ནི་གནོད་པ་ཅི་ཡང་མེད་ལ།གཏན་ཚིགས་རྣམ་པར་བཅད་པ་ཙམ་གྱི་ངོ་བོ་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་ཅན་དངོས་པོར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ཡང་དེ་གཉིས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ལོག་པར་རྟོག་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར་ རང་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཆོས་ཅན་ཁོ་ན་ལ་གནོད་པ་བྱས་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་བཀག་པ་ཡིན་གྱི།ཆོས་གཞན་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པར་མཛད་པ་ན་བདག་ཉིད་འདོད་པ་དང་། མངོན་སུམ་དང་། རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་། ཡིད་ཆེས་པ་དང་། གྲགས་པས་མ་བསལ་བ་རང་གི་ ངོ་བོ་ཁོ་ན་བསྟན་པར་བྱ་བ་ནི་རང་གི་ཆོས་ཅན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིར་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་སྐབས་སུ་སློབ་དཔོན་གྱིས་རང་གི་ཆོས་ཅན་སྨོས་པ་མཛད་དོ་ཞེས་འགྲེལ་པ་མཛད་པས་བཤད་དེ།རྒོལ་བ་ཀུན་གྱི་བདག་ཉིད་ཀྱིས། །བསྒྲུབ་བྱར་འདོད་པའི་ཆོས་གང་ཡིན། །ཆོས་ དེ་ལྡན་ལ་གནོད་ཡིན་གྱི།།ཆོས་གཞན་གྱི་ནི་ཆོས་ཅན་མིན། །གཞན་དུ་ཆོས་ཅན་གཞན་ལ་ནི། །གནོད་ཀྱང་འདི་ལ་ཅི་ཞིག་བཀག་།ཅེས་རྒྱས་པར་བཤད་ནས། ལོག་པར་རྟོག་པ་བསལ་བའི་ཡུལ་ཉེ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ། ཅིག་ཅར་སྒྲ་སོགས་རྒྱུ་མིན་ཕྱིར། །སྔོན་མེད་ངོ་བོ་ དཔེར་གཞན་གྱིས།།བསྐྱེད་བྱ་མིན་ལྟར་མཁའ་སོགས་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བཤད་ལ། སུན་འབྱིན་པར་བྱེད་པས། སྨྲས་པ། མཁའ་སོགས་ཆོས་ཅན་དངོས་མེད་ཀྱི། །ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ། །ཞེས་སྨྲས་པ་ནི། འདོད་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ། །གནོད་པ་ཅི་ཡང་མེད་ པ་ཉིད།།དེ་བཞིན་མཁའ་སོགས་ཆོས་ཅན་གྱི། །དངོས་པོའི་ངོ་བོའང་མེད་པར་འགྱུར། །གཉི་གའང་བསྒྲུབ་བྱ་ཉིད་ཡིན་ན། །ཆོས་ཅན་ལ་ནི་གནོད་པ་གང་། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་འགོག་པ། །དེས་ནི་དེ་ལ་གནོད་ཅེས་བརྗོད། །ཞེས་གང་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །གདོན་མི་ཟ་བར་འདི་ལྟར་ཤེས་པར་ བྱའོ།

对于那些不想成立有实法之自性，而只想说明遮遣增益法之成立的人，即使说有不成立等过失，即便在名言中也不需要成为实法的有法，因为那不是它的法故。依靠它也不应理成为它的有法故。即使它不成立，若无所立，则无碍于以它不生起的因成就所欲义故。
论敌为了障碍成就所欲义，寻求有法成立或不成立，而非由贪著。对于即使提出有法不成立等，但完全不能障碍论敌所欲义者，提出它有何用？提出者仅仅是由说非过失而陷入颠倒过失尘埃中而已，对方则不然。
正因如此，为了了知随顺所立法的有法，在宗的定义时，诸知理者说'自法'这一差别。如是，若某者不能同时现前成就一切自果，则非无碍力、常一之自性，如石女儿等。
对于说明对方所许的虚空等由于不能同时成就声等果而成为能遍不可得时，有人说：'此因非相违，如同所立与能立，虚空等有法无实自性，由于能立故，此因也是所依不成。'
对此，即使遮除虚空等有法是实法，但对于仅许为遮遣的所立则毫无损害，因也非仅遮遣性不成立，因为即使有法非实法，这二者也得以成立故。
因此，为了遣除邪解而显示：唯对自随顺有法作障碍即是遮遣所立，而非具其他法的有法。为此，论师在宗法性时说'自有法'，即：自许、现量、比量、信许、共许无违的自性唯是所显示的是自有法。如释论者所说：'一切论敌自性中，所欲成立诸法性，具彼法者为所违，非余法性之有法。否则违害余有法，于此有何所遮遣？'
广说后，为显示遣除邪解之境而说：'由非顿时声等因，如前无性他喻非，所生虚空等亦非。'对此，能破者说：'虚空等有法无实，其自性亦同于彼。'此说：'于所欲成立中，全无任何之障碍，如是虚空等有法，实性自体亦应无。若二者皆是所立，于有法有何障碍？遮遣所立之法性，说彼即是能障碍。'如是所说，应当必定如此了知。

།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་མཁས་པ་རྣམས་རིམ་དང་ཅིག་ཅར་ལ་སོགས་པས་ཁྱབ་པའི་དོན་བྱེད་པའི་ནུས་པ་དང་བྲལ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞན་གྱིས་ཀུན་བརྟགས་པ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་འགོག་པར་བྱེད། དངོས་པོ་ཡོད་པ་ལ་ནི་ཇི་ལྟར་ཡང་དེ་ཡང་དག་པར་དགག་པར་བྱ་མི་ནུས་སོ། ། མེད་པ་ལ་ཡང་གལ་ཏེ་གཞི་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཉེས་པས་འདི་བྱ་བ་མ་ཡིན་ན། འོ་ན་ནི་ཇི་ལྟར་ཡང་གང་ཡང་དགག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཀྱིས། དེ་ནི་གཅིག་ནའང་ཡུལ་མིན་ལ། །ཕྲ་རབ་རྡུལ་དུ་དུ་མའང་མིན། །སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་ཡོད་མ་ཡིན། །དེ་ནི་རིམ་དང་རིམ་མིན འགལ།།ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་སོགས་པ་ཇི་ལྟར་འགོག་པར་བྱེད། རྫས་དང་། ཡོན་ཏན་དང་། ལས་དང་། སྤྱི་ལ་སོགས་པ་མུ་སྟེགས་ཅན་ངན་པས་ཀུན་བརྟགས་པ་རྣམས་དགག་པ་བྱེད་པར་འདོད་ན་ཡང་ཇི་ལྟར་གཞི་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པ་འཇུག་ པར་མི་འགྱུར།འོན་ཏེ་གལ་ཏེ་ཐལ་བར་བསྒྲུབ་པ་ཁོ་ནས་འདི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་མི་འཇུག་གོ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་ཐལ་བར་སྒྲུབ་པ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ལས་ཇི་ལྟར་འདི་དག་གཅིག་ཏུ་མེད་པའི་ཐ་སྙད་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་ཚད་མ་ལ་རག་ལས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྟེ་ཐལ་བར་སྒྲུབ་པ་ཡང་ཚད་མ་ཁོ་ནའོ་ ཞེས་བྱ་བར་འདོད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དེ་ལ་གཞི་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པ་ཇི་སྟེ་འཇུག་པར་མི་འགྱུར།རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་ནི་རིགས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འོངས་པའི་ཉེས་པ་ལ་སོགས་པ་རང་དགས་འགའ་ཁོ་ན་ལ་སྒྲུབ་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་སོགས་པ་དགག་པ་སྒྲུབ་ པར་འདོད་པ་ལ་བློའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཅན་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ཡོད་པ་ཉིད་དེ།དེ་ཁོ་ན་ལ་ཕྱི་རོལ་དང་གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པར་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དགག་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་ལ་གཞི་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པ་མི་འཇུག་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་འདོད་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་གཅིག་ དང་དུ་མའི་རང་བཞིན་གྱིས་དབེན་པ་ཉིད་དང་།རིམ་དང་རིམ་མ་ཡིན་པས་ཁྱབ་པའི་དོན་བྱེད་པའི་ནུས་པས་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་དགག་པའི་གཏན་ཚིགས་རྣམས། གལ་ཏེ་ཆོས་ཅན་དེ་ལ་དེའི་ཆོས་ཉིད་རབ་ཏུ་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་དེའི་སྒོ་ནས་དེ་ལ་མངོན་པར་འདོད་ པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་འགྲུབ་པར་འགྱུར།ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་མ་ཡིན་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཙམ་ཁོ་ནའི་གཏན་ཚིགས་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་ནི་མིག་གི་ཡུལ་ཉིད་ཀྱང་སྒྲ་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ལ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཇི་སྟེ་སྒྲུབ་པར་མི་ འགྱུར།ཇི་སྟེ་དེ་དག་དེ་ལ་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཕྱི་རོལ་དང་གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་བློ་ཉིད་ནུས་པ་དང་། གཅིག་དང་དུ་མ་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོ་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་རབ་ཏུ་བསྒྲུབས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་ནི་དེའི་ཆོས་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་རོ།།ཆོས་གཞན་ཡང་གཞན་ལ་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ལ། ནུས་པ་ལ་སོགས་པས་སྟོང་པའི་དངོས་པོ་ཡང་ཅི་ཡང་མི་འགྲུབ་བོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དེ་ལས་ཕྱི་རོལ་དང་། གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་རབ་ཏུ་སྒྲུབ་ན་ ནི་གཞི་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པ་དེ་ཡང་དེའི་སོ་ན་འདུག་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ།རང་གི་ཕྱོགས་ཉམས་པར་ཐལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་ལ་ཕྱི་རོལ་དང་གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དགག་པ་བསྒྲུབས་སུ་ཟིན་ཀྱང་གཞན་གྱིས་ཀུན་བརྟགས་པ་གཙོ་བོ་ ལ་སོགས་པ་རང་གི་ངོ་བོ་དགག་པ་ནི་མི་འགྲུབ་པ་ཁོ་ན་སྟེ།དེའི་རྣམ་པ་ནི་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་མ་གྲུབ་ན་གཞན་གྱིས་ཀུན་བརྟགས་པའི་གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཡུལ་ཅན་མེད་པའི་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཏེ། ཆོས་གཞན་ཡང་དག་པར་ གྲུབ་ན་གཞན་དག་ལ་གཞན་དུ་ཐ་སྙད་འཇུག་པར་རིགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

如果不是这样的话，诸智者怎么会以次第和同时等方式，以离开能作所作用等方式来破除他人所遍计的等事物呢？对于实有的事物，无论如何也不能正确地予以破除。对于无的事物，如果由于所依不成的过失而不应该这样做的话，那么无论如何也不会有任何破除。因此，瑜伽行者们以'彼非一境亦非多，非极微尘非刹那，非有非次第非俱，'等来破除外境等。如果想要破除外道邪见所遍计的实、德、业、总相等，又怎么会有所依不成等过失呢？
假设说由于仅仅是以应成来做这件事，所以不会有过失，那么此时从非量的应成，怎么能成立这些一切皆无的言说呢？因为这是依赖于量的缘故。如果认为应成也是量，那么此时为什么不会有所依不成等过失呢？具有思择的人不应该仅仅对某些事物以理力所得的过失等来成立。
假设说对于想要成立破除外境等的人来说，有着以心识为性的实有所依，就在彼上成立破除外境和胜性等所生性，因此于彼不会有所依不成等过失。如果是这样的话，远离一多自性以及空无次第与非次第所遍的作用能力等法的破除因，如果这些法于所依上完全不成立的话，那时怎么能由此而成立所欲证成的所立法呢？
即使不是宗法，若仅仅是无所立则不生的因相，也不能成立真实的所立，若是这样的话，为什么不能在声这个有法上以眼境性来成立无常性呢？如果承许那些于彼上成立，那么此时如同外境和胜性等一样，由于心识本身离开能力以及一多等遍于事物的法，所以将成立无自性，因为那些是它的法故。
其他法也不能成立于他法上，空无能力等的事物也完全不能成立。若不是这样，则由此外境和胜性等也不能成立为无自性。若要成立彼为无自性，则所依不成等过失也正是存在于此，且不会有自宗失坏的过失。
即使已经成立了破除心识为外境和胜性等所生性，但也不能成立破除他人所遍计的胜性等自性，因为彼相是他法的缘故。若彼不成立，则怎么会有'他人所遍计的胜性等不存在'这样的无境言说呢？因为若一法真实成立，于他法上安立为他法是不合理的。

།མི་ཤེས་པ་ཁ་ཅིག་གིས་སོ་སོར་བརྟགས་པས་འགོག་པ་ལ་སོགས་པ་འདུས་མ་བྱས་གསུམ་པོ་གང་གི་ཡང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མ་གྱུར་པ་གང་དག་ཡང་དག་པར་དངོས་པོར་ཀུན་བརྟགས་པ་དེ་དག་ དགག་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་ཡང་ཇི་ལྟར་བློ་ཆོས་ཅན་དུ་འགྱུར་ཏེ།ཕ་རོལ་པོ་དག་དེ་ལ་དེས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་དགག་པ་ནི་ནམ་ཡང་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་བ་ཉིད་དོ། །ཇི་སྟེ་ཐོག་མ་མེད་པའི་རང་གི་ས་བོན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་ལས་ཡང་དག་ པར་བྱུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཡོངས་སུ་བསྒྲུབས་པ།བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱི་རོལ་དང་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་བརྟགས་པ་བློ་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་ཆོས་ཅན་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པ་འགོག་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ནི་དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་ཀྱང་རྣམ་པར་འཁྲུལ་པའི་དབང་ གིས་ཕྱི་རོལ་ལྟ་བུ་དང་།གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པ་དང་། ཐ་མི་དད་པ་ལྟ་བུ་དང་། ནུས་པས་སྟོང་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་མཐའ་དག་དང་ལྡན་པ་ལྟ་བུར་རྟོག་གོ། །དེ་ལ་གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དགག་པ་སྒྲུབ་པ་ལ་གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པ་དགག་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། སྒྲུབ་པ་དག་གཞི་ གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱང་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་དེ་ཉིད་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱི་རོལ་དང་། གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་བཟུང་བ་རྒོལ་བ་དང་ཕྱིར་རྒོལ་བ་དག་ཀྱང་རབ་རིབ་ཅན་གྱིས་ཟླ་བ་གཉིས་སུ་མཐོང་བ་བཞིན་དུ་དེ་དང་ཐ་མི་དད་པར་སེམས་པ་ཁོ་ནས་ཐ་སྙད་འདོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ནི་བློས་ཀུན་བརྟགས་པ་ཡིན་ཡང་དེའི་རྣམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་བློ་ཞེས་ཉེ་བར་འདོགས་ཏེ། འདི་དངོས་སུ་ནི་བློའི་ངོ་བོ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་། དེ་ནི་དེ་དང་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་རབ་ཏུ་བསྒྲུབས་ཀྱང་བློ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བ་ནི་མ་ཡིན ཏེ།དེ་ལ་ཕྱི་རོལ་དང་གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དགག་པ་ཚད་མས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ཀྱི། དེ་ཉིད་དགག་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་སྦྱོར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཆོས་ཅན་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ཡོད་པ་དེ་ལ་ཡང་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རབ་ཏུ་སྒྲུབ་པ་ལ་བློ་ལ་ཡོད་པའི་ ཆོས་ཅན་ཕྱི་རོལ་གྱི་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་དང་།ཐ་མི་དད་པ་ཉེ་བར་བརྟགས་པ་དེ་ཉིད་ལ་ཀུན་དུ་བརྟེན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་དང་། དུས་དང་གནས་སྐབས་ཐ་དད་པར་ངེས་པ་དག་ནི་རྒོལ་བ་དང་། ཕྱིར་རྒོལ་བའི་བློ་ལ་རང་གི་ངོ་བོར་མངོན་སུམ་དུ་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ ལ་ཆ་ཤས་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་།སྒྲུབ་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་རྣམས་མི་སྲིད་པའི་ཡང་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་དང་། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་འདི་ཐམས་ཅད་ནི་བློ་ལ་ཡོད་པའི་ཆོས་ཅན་ཁོ་ན་ལ་བརྟེན་ནས་འཇུག་པ་ཉིད་དེ། རྣམ་ པ་གཞན་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་འདོད་ན།གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་ན། འོ་ན་དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་ཀྱང་ཀུན་བརྟགས་པའི་ཆོས་ཅན་ལ་བརྟེན་ནས་དགག་པ་ལ་སོགས་པ་རབ་ཏུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལ་ཡང་གཞི་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པ་མི་འཇུག་ན་ཅི་སྟེ་ནན་གྱིས་ཁོ་བོ་ཅག་ལ་ཀླན་ཀ་ ཚོལ་བར་བྱེད།ཇི་ལྟར་ཁྱེད་དོན་དམ་པ་ལ་འཇུག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པ་དགག་པར་ཀུན་བརྟགས་པའི་ཆོས་ཅན་ཁོ་ན་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། སྒྲུབ་པའི་སེམས་པ་རྒྱས་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཁོ་བོ་ཅག་ཀྱང་གཟུགས་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་གྲགས་པ་དག་ལ། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལ་ སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་སྒྲོ་བཏགས་པ་དགག་པར་བྱིས་པ་རྣམས་ལ་དེ་དག་སྒྱུ་མ་དང་།སྨིག་རྒྱུ་དང་། རྨི་ལམ་དང་། གཟུགས་བརྙན་དང་མཚུངས་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ།

有些无知者对择灭等三种无为法，认为它们不是任何事物的能生因，而将其妄执为实有事物。对于要破除这种观点时，如何能将心识作为有法呢？因为对方不承认它们具有能生性的法。因此，永远也不能成立对它们的破除。
如果说从无始以来自种子成熟而生起的分别念所成就的，凡夫们所执著为外境和实有的心识存在性是有法，因此依此来破除胜论等外道的主张。虽然它胜义中无自性，但由于迷乱的缘故，显现为似外境、似胜论等、似无差别、似无功能等一切法具足的形态。
对于破除胜论等自性的论证中，破除胜论等所立和能立二者确实是同一所依，因为凡夫们执著为外境和胜论等的那个对象，辩论双方就像眼翳者见到两个月亮一样，正是由于认为它与所破无别而施设言说。
虽然它是心识所分别，但由于它具有那种行相而假名为心识。实际上它并非心识的本性，因为它显现为与心识性相不相符的自性。因此，即使证成它无自性，也不会导致心识成为无自性，因为是以量成立破除它的外境和胜论等的自性，而不是为了破除心识本身而立因。
对于有外境有法声等实有存在的情况，在成立无常等法时，也是依止于心识中所显现的、被执为与外境声等无别的有法，因为外境声等在处所、时间、状态上各异的确定性，对于辩论双方的心识来说并不能直接显现其自性。
又因为它无有部分，所以不可能有所立、能立等法的差别。因此，所有这些能推、所推等言说，唯一是依止于心识中的有法而运作，因为不可能有其他方式。
如果这样认为的话，那么即使胜义中无自性，依止遍计所执的有法而成立破除等，也不会有所依不成等过失，为什么还要刻意寻找我们的过失呢？就像你们为了趣入胜义，只在遍计所执的有法上广泛思维所破能破来破除胜论等一样，我们也是对于色声等世俗谛，为了破除凡夫们增益的有无等自性，而显示它们如幻、如阳焰、如梦、如影像。

།དེ་ལ་ཇི་ལྟར་བརྟགས་པའི་ཆོས་ཅན་ལ་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་སྒྲོ་བཏགས་པ་ལ་སོགས་པ་བཀག་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་རྒོལ་བ་དང་ཕྱིར་ རྒོལ་བ་དག་ལ་སྣང་བའི་ཕྱིར་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པ་མི་འཇུག་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཡང་གནག་རྫིའི་ཆུང་མ་ཡན་ཆད་ཀྱི་སྐྱེ་བོ་ལ་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར།སྣང་བ་ནི་གང་གིས་ན་དེ་ལོག་ན་ལྡོག་པར་འགྱུར་བ་བདེན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱབ་ པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།བརྫུན་པ་ཡང་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཁོ་ན་འབའ་ཞིག་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ཀུན་བརྟགས་པའི་ཆོས་ཅན་དེ་ལ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ནུས་པ་དང་བྲལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ ཆོས་ཉེ་བར་འགོད་པ་དེས་ཁྱབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པ་ལ་དེ་རབ་ཏུ་གྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཁོ་བོ་ཅག་ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་ཀུན་བརྟགས་པའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་དེ་རབ་ཏུ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པ་ལ་ནུས་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་པ་ཡང་ཅི་སྟེ་སྒྲུབ་པར་མི་བྱེད་གཞན་ཡང་རྟོག་པ དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཁས་ལེན་པ་ནི་དཔྱད་པའི་འོག་ཏུ་ཡིན་ལ།དེའི་བདག་ཉིད་གཏན་ལ་ཕབ་ན་རིགས་པ་ཡིན་ནོ། །དཔྱོད་པའི་དུས་ན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་གཏན་ལ་མ་ཕབ་པའི་ཕྱིར་དང་། དཔྱོད་པ་ཡང་དེ་གཏན་ལ་དབབ་པའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཚད་མས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གཏན་ ལ་འབེབས་པའི་དུས་ན་སུ་ཡང་གྲུབ་པའི་མཐའ་ཁས་ལེན་པ་མེད་པས་དེའི་ཚེ་གང་ལ་གཞི་མ་གྲུབ་པའི་སྒོ་ནས་ཆོས་ཅན་མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པས་རྒོལ་བར་བྱེད་དེ།འོན་ཏེ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་འདི་རྒོལ་བ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་སྔར་ཚད་མས་གཏན་ལ་ཕབ་ནས་གཞན་དག་ལ་དེ་བསྒྲུབ་པར་འདོད་པས་ཞུགས་པ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་ དེ་གྲུབ་པའི་མཐའ་ཁས་ལེན་པའི་སྔ་ན་གནས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འདོད་ན་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།བདག་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་དུས་ན་གྲུབ་པའི་མཐའ་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྔར་གྲུབ་པའི་མཐའ་ཁས་མ་བླངས་པའི་རྒོལ་བ་བདག་ཉིད་ཚད་མ་གང་ཁོ་ནས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་ པར་གྱུར་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་ལ་རྟོགས་པར་བྱེད་ན་ཇི་ལྟར་གྲུབ་པའི་མཐའ་ཁས་བླངས་པ་ཞེས་བྱ།འདི་བདག་ཉིད་སྔར་ཚད་མས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གཏན་ལ་ཕབ་ན་གཞན་དག་ལ་གྲུབ་པའི་མཐའ་ཁོ་ནས་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡང་མ་གྲུབ་ལ། གཞན་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་ཡང་དེའི་ཚིག་ཙམ་གྱིས་ཚད་མ་མེད་པའི་ དོན་ཡིད་ཆེས་པར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ།།དེ་བས་ན་བདག་ཉིད་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་དུས་བཞིན་དུ་གཞན་ལ་སྟོན་པའི་དུས་ན་ཡང་འདྲ་བའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་དུ་ཚད་མ་ཁོ་ནས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གཏན་ལ་ཕབ་ན་སུ་ཡང་གྲུབ་པའི་མཐའ་ཁས་ལེན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་དེའི་སྒོ་ནས་ཆོས་ཅན་མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་ པ་རྗོད་པར་བྱེད།ཚད་མ་ཡང་དག་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་རྒོལ་བའི་མངོན་པར་འདོད་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གྲུབ་ཀྱང་། གྲུབ་པའི་མཐའ་ཁས་བླངས་པས་དེ་ལ་དེ་གནོད་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་ཟེར་བ་འདི་ལ་གཞན་རིགས་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད། དངོས་པོའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསམ་པ་ལ་ནི་གྲུབ་པའི་མཐའ་ལས་ ཡང་དག་པར་གྲགས་པའི་ཆོས་ཅན་ལ་སུ་ཡང་རྟེན་པར་མི་བྱེད་དེ།དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་ཅན་ནི་རྒོལ་བ་དང་། ཕྱིར་རྒོལ་བ་དག་ལ་གང་དུ་ཡང་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་སངས་རྒྱས་པ་ལ་སོགས་པ་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཅན་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་ལ་སོགས་པ་ཇི་ལྟ་བུར་མངོན་པར་ འདོད་པ་དེ་ལྟ་བུར་བྱེ་བྲག་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་དག་གིས་དེ་ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བར་བརྟགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ཅན་དེ་ལྟ་བུ་མ་གྲུབ་ན་སུ་ཡང་གང་དུ་ཡང་སྒྲུབ་པ་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་ཆོས་ཅན་དེ་ལྟ་བུ་གྲུབ་ན་ནི་དེའི་ཆོས་ཀྱང་གཉི་ག་ལ་གྲུབ་པ་ ཁོ་ན་ཡིན་པས་རྩོད་པར་མི་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པར་འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ནི་གཞུང་ལུགས་ཀྱིས་བསྒྲུབས་པའི་ཆོས་ཅན་གྱི་བྱེ་བྲག་སྤངས་ཏེ། གནག་རྫི་ཡན་ཆད་ལ་གྲགས་པ་འདི་ཉིད་ལ་བརྟེན་ནས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། སྒྲུབ་པའི་སེམས་པ་རྒྱས་པར་བྱེད་དོ།

即便已经否定了对所观察的有法执著实在性等，但由于在辩论双方面前显现，因此不会有不成立等过失，同样地，色等诸法也显现于从牧童妻子以上的众生面前，怎么会成为不成立呢？
显现并非一定由真实性所遍，因为虚妄之法也会显现。若不如此，则一切众生都将见到真实，因为唯有真实显现。
如同为了证成所观察有法的无自性，而安立无功能等性质，由此遍及性而证成胜论等，同样，我们为了证成一切被执为真实的事物的无自性，说明真实中无功能等，为何不能成立？
此外，具有思维能力者的承许是在观察之后，确立其本质才是正理。在观察时则不然，因为尚未确立，而且观察正是为了确立。
因此，当以量确立真实义时，任何人都不承许宗派见解，那时对何者以所依不成而说有法不成等进行诘难？若认为'此真实义是论者自己先前以量确立后，为了向他人证成而开始，因此他必定安住于承许宗派见解之前'，这也不合理，因为在自己了悟时不承许宗派见解。
先前未承许宗派见解的论者以何种量悟入真实义，若以同样的量令他人了悟，怎么能说是承许宗派见解？既未证实此人先前以量确立真实义后仅以宗派见解令他人了悟，其他具有思维能力者也不会仅凭其言语而信受无量之义。
因此，如同自己确立时一样，在向他人宣说时也相同，故在一切处皆以量确立真实义时，任何人都不承许宗派见解，怎么能以此而说有法不成等？
以正确量力虽已成立论者所欲证成之义，却说由于承许宗派见解而对此造成损害，这种说法有什么道理？
在思维事物真实义时，任何人都不依赖于宗派见解中所承认的有法，因为如此的有法对于辩论双方都不成立。
譬如，佛教等所许的声等有法是由大种所生等，而胜论师等则不如是，因为他们执著声是虚空的属性等。因此，若如此的有法不成立，则任何人在任何处都不能进行论证。若如此的有法成立，则其性质对双方都已成立，就不会有争论。
因此，一切欲证悟真实义者，应当舍弃教典所立的特殊有法，依止于从牧童以上众生共许的这些，而广大地思维所立和能立。

།དེའི་ཕྱིར་ གྲུབ་པའི་མཐའ་ལ་བརྟེན་ནས་གཞི་མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པས་གླེང་བ་ནི་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ།།གང་ལ་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་ཆོས་ཅན་ལ་སོགས་པ་རབ་ཏུ་མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལ་འདི་གླེང་བ་རིགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི། ཁོ་བོ་ཅག་ལ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་རབ་ཏུ་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། གང་ཡང་འོན་ཏེ་ཕ་རོལ་པོས་ཁས་བླངས་པའི་གཏན་ཚིགས་ལ་སོགས་པས་རང་གི་ཕྱོགས་གྲུབ་པར་བྱེད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་སུན་འབྱིན་པ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ། །འདི་ལྟར་ཁོ་བོ་ཅག་ནི་ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒོ་ནས་གཉི་ག་ལ་ཡང་དག་པར་གྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས་ལ་སོགས་པ ཁོ་ནས་འདི་རབ་ཏུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དེ།དེ་བཞིན་དུ་འོག་ནས་བསྟན་པར་བྱའོ། །གང་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་དབེན་པ་དང་། རྟགས་གང་དང་ཡང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་གང་དུ་ཡང་འབྲེལ་བར་མ་གྲུབ་སྟེ། དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ཉིད་ཀྱང་གྲུབ་ལ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་དང་རྟགས་ཀྱང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འབྲེལ་ནས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། སྒྲུབ་པའི་དངོས་པོ་འཇུག་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་རྩོད་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་སྤྱིར་ཆོས་ཅན་འགའ་ཁོ་ན་ལ་དེ་གྲུབ་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་གཞན་ལ ཐེ་ཚོམ་ཟ་ན་དེ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་རྟགས་བསྟན་པས་ཆོས་ཅན་ལ་སྤྱིར་ཡང་དག་པར་གྲུབ་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་རབ་ཏུ་གྲུབ་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་སྒྱུ་མ་དང་། སྨིག་རྒྱུ་དང་། རྨི་ལམ་དང་། དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་ལ་སོགས་པའི་སྤྱིར་ཆོས་ཅན་འགའ་ཁོ་ན་ ལ་དེ་གྲུབ་པས་དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པས་གཅིག་དང་དུ་མའི་རང་བཞིན་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ།དེ་ཡང་ཁོ་བོ་ཅག་གཞན་དུ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྩོད་པའི་གཞིར་འགྱུར་བ་དག་ལ་དེས་ཁྱབ་པའི་ཆོས་ཉེ་བར་བསྟན་པས་རབ་ཏུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པས་ ཉེས་པ་མེད་པ་ཉིད་དོ།།གང་ཡང་རེ་ཞིག་འབྲས་བུ་དང་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་དག་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་རབ་ཏུ་བསྒྲུབ་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་གཉིས་ནི་དངོས་པོ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་གཉིས་དོན་དམ་པ་པའི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ སྒྲུབ་པ་ཉིད་དུ་ནི་གང་དུ་ཡང་རབ་ཏུ་མ་གྲུབ་པའོ་།།འོན་ཏེ་འདི་དག་སྒྲུབ་པའི་ངོ་བོར་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་རྗོད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཡང་གང་གི་ཚེ་སྦྱོར་བ་དགོད་པའི་བྱེ་བྲག་འགས་སྒྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་དེ་གཉིས་ཅི་སྟེ་མི་སྲིད་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ ཚིགས་ཁོ་ན་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ལ་སོགས་པར་སྦྱོར་བ་དགོད་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་རྣམ་པ་མང་པོར་སྤྲོས་སོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མདོར་ན་ཕྱོགས་ཆོས་དེའི་ཆས་ཁྱབ་པ་ནི་གཏན་ཚིགས་ཞེས་སྤྱིར་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་བཤད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་འདིར་ཡང་སྦྱོར་བ་དགོད་པའི་བྱེ་བྲག་ གི་སྒོ་ནས་རང་བཞིན་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་ཅི་རིགས་པ་ཡིན་པས་འགལ་བ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ།དེ་བཞིན་དུ་འོག་ནས་བསྟན་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་དོན་དམ་པར་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དེ་དག་ལ་ཐ་སྙད་ཀྱི་བདེན་པ་ལ་བརྟེན་པ་ འདི་གཉི་ག་ཡང་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་ཇི་ལྟར་གཅིག་ཏུ་དེ་གཉིས་མི་སྲིད་པ་ཡིན།ཡང་དག་པའི་རང་བཞིན་དང་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ཁོ་ནར་འགྱུར་དགོས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ནི་རྒྱུ་ཅི་ཡང་མེད་དེ། འདི་ལྟར་གཟུགས་བརྙན་ཞེས་བྱ་བའི་འབྲས་བུ་བརྫུན་པ་ཡང་རང་གི་རྒྱུ་རྗེས་སུ་དཔག་ པར་བྱ་བ་ལ་གཏན་ཚིགས་སུ་དམིགས་པ་ཁོ་ནའོ།།མེ་ལོང་ལ་སོགས་པའི་ངོས་སུ་གཟུགས་བརྙན་ཞེས་བྱ་བ་གཟུགས་གཞན་ཉིད་གཅིག་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐོགས་པ་དང་བཅས་པ་རྣམས་ཡུལ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ།

因此，依据宗派而对未成立的基础等进行论述，完全是无关的。对于在名言中也完全不成立诸如有法等的对象，对此进行论述才是合理的；而对于我们来说，色等在名言中并非完全不成立。
又如对方所说'如果以对方承许的因等来成立自宗'等，由于不承许故完全不是能破。如是，我们是以名言中双方皆成立的因等来成立此义，如是将在下文中说明。
又如所说'一切法皆空，与任何因都不成立任何关联，因为这是极为隐蔽的'，这也不合理，因为所立的有法已成立，所立法与因共同关联而成立能立与所立事物并非如此，因为对此争论不可能故。然而，一般而言，若仅对某有法成立彼，而对其他所立法生疑，则以无彼不生之因的显示，而成立于有法一般成立的所立法，这是合理的。
如是此处也是，由于幻、阳焰、梦境、乾闼婆城等一般某些有法上成立彼，故胜义无自性遍于一多自性等法完全成立，而我们以此遍于色等诤论所依处的法的显示来成立，故无过失。
又如所说'首先，果性因和自性因不能成立一切法无自性，因为此二者是成立事物故'，这也不合理，因为此二者在任何处都未曾成立是成立胜义事物自性。
若说此等是以能立性而入，故说是成立事物性，则当时无自性也以某种安立方式的差别而以能立性来成立时，为何此二者不可能？自性因即以果因等安立方式的差别而广说多种。
因此智者们总说'简言之，遍于有法性质的是因'，如是总说因的定义。因此此处也依安立方式的差别而是自性等因之应理者，故完全无相违，如是将在下文中说明。
其中，虽然胜义中一切法无生且无自性，然而依于世俗谛时，此二者皆是有，故如何一向说此二者不可能？说必须唯是真实自性因和果因，此中全无理由。
如是，虚假的影像果也正是观察为推度自因的因。说'在镜等面上生起另一个称为影像的色'也不合理，因为有障碍者不应理同处故。

།གཟུགས་དེ་ཉིད་དེ་ལྟར་ དམིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་མི་རུང་སྟེ།དེ་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་ཡུལ་དང་དབྱིབས་ལ་སོགས་པ་དང་འབྲེལ་བའི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་གཟུགས་བརྙན་རྣམས་ནི་མེ་ལོང་ལ་སོགས་པའི་རྟེན་ལ་ཡོད་པའི་ཡུལ་དང་དབྱིབས་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་གི་རྗེས་སུ་བྱེད་པར་དམིགས་ན་ གཟུགས་དག་ནི་དེ་ལྟར་གནས་པའི་ངོ་བོར་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།།གཞན་གྱི་རྣམ་པ་ནི་གཞན་འཛིན་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་གཟུགས་བརྙན་གྱི་རྣམ་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་དེ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་དངོས་པོར་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་ རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་ཤེས་པ་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ལུས་ཅན་གྱི་བྱེ་བྲག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་ཆ་ཤས་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ན་མི་གནས་ཤིང་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་བྲལ་བའོ་ཞེས་བརྗོད་ལ། གཟུགས་བརྙན་ནི་དེ་དང་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པའི་ངོ་བོར་སྣང་བའི་ཕྱིར་དེ་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བདེན་པར་ ལྟ་ག་ལ་འགྱུར།ཇི་ལྟར་ཁྱེད་ཀྱི་སུམ་ཅུ་པ་ལ་སོགས་པ་ལས། གང་ཟག་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་གང་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པ་དེ་ནི་བརྫུན་པ་ཁོ་ན་སྟེ། དཔེར་ན་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །བདག་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ ཡིན་ནོ་ཞེས་སྦྱོར་བ་དགོད་པའི་སྒོ་ནས་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སྨོས་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ཡང་གཞན་དག་གིས་བརྟགས་པའི་ཆོས་མི་དམིགས་སོ་ཞེས་ཅི་སྟེ་བརྗོད་པར་མི་བྱ།ཇི་ལྟར་སློབ་དཔོན་དག་གིས་བརྗོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་བསྒྲུབ་པར་ ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཅི་སྟེ་མི་བརྗོད་དེ།དེ་བཞིན་དུ་འོག་ནས་བསྟན་པར་བྱའོ། །གང་ཡང་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་མི་སྲིད་དོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ལ་གོང་དུ་ལན་བཏབ་པ་ཉིད་དེ། ཚུལ་འདི་ནི་གཅིག་གིས་གཅིག་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་ན་འདི་ཡང་བསྒྲུབ་པར་མི་འདོད་དོ། ། འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན་མཚན་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་འགལ་བ་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པ་མི་སྲིད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཉིད་དེ། འདི་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་དབེན་པ་དང་འགའ་ཡང་ལྷན་ཅིག་འགལ་བ་ལ་སོགས་པར་མ་གྲུབ་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་སྒྱུ་མ་དང ནམ་མཁའི་པདྨོ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་སྤྱིར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དང་ལྷན་ཅིག་འགལ་བ་ལ་སོགས་པ་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ཁོ་ནའོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཁྱེད་གཞན་གྱིས་ཀུན་བརྟགས་པའི་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་ཡང་ཇི་ལྟར་འགྱུར། དེའི་ཕྱིར་སྤྱིར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཙམ་གྱིས་ ཐ་སྙད་དུ་འགལ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དག་པར་གྲུབ་ན་ཕྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དོན་དམ་པར་བསམ་པར་འགལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཉེ་བར་བསྟན་པས་ཡང་དག་པ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་འདི་ལ་འགལ་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད།དེ་དང་འགལ་བ་ལ་སོགས་པ་ཁོ་ན་དངོས་པོ་ཉིད་ དུ་ཐལ་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དོན་དམ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱིས་ཡང་དག་པའི་དངོས་པོ་གསལ་བའི་ངོ་བོ་དག་ནི་གང་དུ་ཡང་ཡང་དག་པའི་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་གནས་ན་ནི་འདི་དག་གི་དེ་དང་འགལ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་རབ་ཏུ་མི་འགྲུབ་ བོ།།དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དང་ལྷན་ཅིག་འགལ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དག་པར་གྲུབ་ན་དེ་དང་འགལ་བ་ལ་སོགས་པ་ཁོ་ན་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བརྗོད་པར་མི་བྱའོ། །འགལ་བ་ལ་སོགས་པ་ཐ་སྙད་ཁོ་ནར་གྲུབ་པ་ཡིན་གྱི། ཡང་དག་པར་ནི་མ་ཡིན་ ནོ།།འདི་ལྟར་སྐྱེ་བོ་དག་མར་མེ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་བརྟན་པ་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ན་བརྟན་པའི་རྣམ་པས་དབེན་པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པར་བྱེད་དེ། དེ་རྣམ་པར་མ་བཅད་ན་དེ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པར་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ལ་གང་ཞིག་ ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་གང་རྣམ་པར་གཅད་པ་མེད་ན་མེད་པ་དེ་དག་ནི་དེ་ལ་ཕན་ཚུན་ཡོངས་སུ་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་འགལ་བར་རྣམ་པར་གཞག་གོ།

说'那个色法就是如此被缘取'这样的说法是不合理的，因为它远离了与那样的境、形状等相关的自性。如是，当观察到影像是随顺镜子等所依的境、形状等差别时，诸色并非是如此安住的体性。
他者的行相不应执取为他者，因为会有太过之过。说'由于识本身显现为影像的行相，所以它实有为识的体性'这样的说法也不合理，因为如是：识是无有部分、非成为青等有形之差别、不住于境且远离种种行相，而影像显现为与彼相异特征的体性，故怎能说它真实是彼之体性？
如同你们在《三十颂》等中，为了证成人我等无自性，通过安立'凡是遍计所执的体性，彼即唯是虚妄，如石女儿等。我等也是遍计所执的体性'这样的论式而说自性因，同样，为何不说'其他人所计的法不可得'？
为何不如诸论师所说那样，宣说能遍不可得相的法，以证成一切法无自性？如是将在下文中宣说。
对于所说'自性不可得是不可能的'这一说法，前文已作了回答，这个道理并非是一法空于另一法，我们也不主张证成这个。那么是什么呢？是相空性。
对于所说'相违可得等是完全不可能的'等说法，也是毫无关联，因为如是：虽然一切法都是空寂且都未成立为任何相违等，然而对幻术、空中莲花等，总的无自性性与相违等是完全成立的。
若非如此，你们又怎能证成他人所计的自在天等为无自性性？因此，若仅以总的无自性而世俗中成立相违等，则后来以显示一切法胜义中相违等法而证成真实无自性，这有什么相违？
说彼与相违等唯是实事，这是不合理的，因为以胜义无自性法显示真实事物的体性，在任何处都不住于真实事物的自体性。若住于彼，则这些与彼相违等性就完全不成立。
因此，不应说'若一切法无自性性与相违等真实成立，则彼与相违等唯是实事'。相违等仅是世俗中成立，并非真实。
如是，当诸众生决定灯等事物的特征为非坚固的体性时，是以远离坚固相而决定的，因为若不遮除彼相则决定彼是不合理的。
若无所遮，则于彼中任何所决定皆不存在，彼等即由相互舍离而住的特征安立为相违。

།ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དང་། རིམ་དང་རིམ་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པ་འགལ་བ་དག་ལ་ཡང་ཚུལ་དེ་བཞིན་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ། ། གྲང་བའི་རེག་པ་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཡིན་པ་ལས་མེ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་ཉེ་བ་ན་ཡང་མེད་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དེ་གཉིས་ནི་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འགལ་བར་རྣམ་པར་གཞག་གོ། །འགལ་བ་དེ་ཁོ་ན་རབ་ཏུ་གྲུབ་ཀྱང་མར་མེ་ལ་སོགས་པ་གཅིག་ཏུ་དངོས་པོ ཉིད་དུ་མི་འཐད་དེ།སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་བརྫུན་པ་ཡང་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱིས་ནི་དོན་དམ་པ་ལ་འཇུག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་དུ་མར་མེ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་ཡང་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་འགལ་བ་ཇི་ ལྟར་སྣང་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་གཞག་གོ།།མར་མེ་ལ་སོགས་པ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་གྱི་ངོ་བོའམ་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཡང་དག་པར་ནི་མ་གྲུབ་སྟེ། གཉི་གའི་ངོ་བོ་ཡང་དེ་དག་ཉིད་ཀྱིས་བསལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གིས་ན་འདི་དག་ཡང་དག་པ་པའི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་ལྷན་ཅིག་འགལ་བ་མངོན་ སུམ་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་དོན་དམ་པ་པའི་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཕ་རོལ་མ་ཡིན་པ་མཐོང་བ་རྣམས་ཀྱིས་མཐོང་བའི་ལམ་དུ་མི་འཇུག་གོ།།ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འགལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་རྣམས་ནི་བདག་ཉིད་ཁོ་ ནས་འཇིག་གི་གཞན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འཇིག་པ་དོན་གཞན་ཞིག་བྱེད་ན་ནི་འཇིག་པའི་རྒྱུ་རྣམས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ན་ཡང་དེའི་འཇིག་པའི་རྒྱུ་རྣམས་ཀྱིས་མི་བྱེད་དེ། དེ་ནི་དངོས་པོའི་རྒྱུ་ཁོ་ན་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་འཇིག་པ་ནི་དངོས་ པོར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན།དེའི་ཚེ་འདི་ཤིན་ཏུ་ཡང་འཇིག་པའི་རྒྱུ་རྣམས་ཀྱིས་མི་བྱེད་དེ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པའི་མེ་ལ་སོགས་པ་ཇི་ ལྟར་ཡང་དག་པར་ན་འགལ་བ་ཡིན་པར་འགྱུར།འོན་ཀྱང་མེ་འདི་ནི་གྲང་བ་ལ་སོགས་པ་གོང་ནས་གོང་དུ་ནུས་པ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་སྐད་ཅིག་མ་རབ་དང་མཆོག་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ན་ལ་མེ་ལ་སོགས་པ་འགལ་བ་ཞེས་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དེ་། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ སློབ་དཔོན་དག་གིས་འགལ་བའི་ཚུལ་ཞེས་བཤད་ཀྱིས་འགལ་བ་ཉིད་ཅེས་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་འགལ་བ་འདི་ཡང་ཐ་སྙད་པའི་དངོས་པོ་ཁོ་ན་ལ་བརྟེན་ནས་བརྗོད་ཀྱི། ཡང་དག་པ་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། མེ་དང་གྲང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་གྱི་ངོ་བོ་ཡང་དག་པ་མ་གྲུབ་པའི་ ཕྱིར་ལ།ཤེས་པའི་རྣམ་པའི་ངོ་བོ་ཡང་བརྟགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་པ་གཅིག་ལ་གྲང་བ་དང་ཚ་བར་སྣང་བ་དག་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཡང་ཇི་ལྟར་འགལ་ཏེ། དེ་གཉིས་ནི་ཅིག་ཅར་སོ་སོར་མྱོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་རིགས་མཐུན་པ་དུ་མ་ནི་ཅིག་ཅར་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ལྟ་བས་ན་གྲང་བ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་བརྫུན་པ་ཁོ་ན་དག་ཅིག་སྣང་བས་དེའི་ཕྱིར་འདི་དག་ལ་ཡང་དག་པར་ན་འགལ་བ་མེད་པ་ཉིད་དོ། །ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ཡང་ཤིང་དང་ཤིང་ཤ་པ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་ཐ་སྙད་པ་ཁོ་ན ལ་བརྟེན་ནས་ཀུན་བརྟགས་པའི་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་གྱི་དངོས་པོ་རྣམ་པར་གཞག་པས་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ཡིན་ཏེ།དངོས་སུ་ནི་གང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་ཤིང་ཉིད་ལ་སོགས་པ་སྤྱི་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པར་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ།

对于有和无、次第和非次第等相违的情况也应当如此观察。由于寒触等在因不缺少的情况下，当火等事物靠近时也见其不存在，因此这二者被安立为互不共存性质的相违。
即便如此相违性完全成立，灯等事物作为单一实体也是不合理的，因为如幻等虚妄之物也显现生灭等法相。诸位论师为了趣入胜义，如是对于灯等事物，也如其所显现那样安立常与无常等诸法的相违。
灯等作为外境实体或识的本性实际上并不成立，因为二者的本性都已被它们自身所遣除。由此，这些与真实事物的本性相违是现量可知的，胜义谛中事物的自性丝毫也不会进入非他者所见的见道中。
互不共存性质的相违仅仅是世俗谛的，因为诸事物仅由自身而灭，而非由他者所灭。若灭是另外一个事物所作，则灭的诸因将毫无作用。若非异体，其灭因也不起作用，因为灭是从事物的因本身而生。
若认为灭并非是实有，因此不应分析其为同一或相异，那么此时更加不会被灭因所作，因为无自性的缘故。因此，毫无作用的火等如何能在真实中成为相违？
然而，此火仅仅是对于生起寒等渐次无能相的刹那最胜相而假立火等为相违，仅此而已。正因如此，诸论师说'相违之理'而非'相违性'。
因此，此相违也仅依世俗事物而说，并非真实，因为火与寒等外境的真实本性不成立，识的行相本性也是假立的。
由于在一识中可以显现寒热，且二者同时各别领受，故怎么会相违？因为同类的多识不会同时生起。
因此，寒等事物如同梦境等唯是虚妄显现，所以这些在真实中无有相违性。
所遍与能遍的事物，也仅是依止树与娑罗树等世俗事物，通过遍计所执的共相与别相的安立而建立，实际上，所谓能遍的树性等共相丝毫也不真实存在。

།ཁྱད་པར་གདའ་བ་ལ་སོགས་པ་གང་དག་ཡིན་པ་ དེ་དག་ཀྱང་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་གྱི་ངོ་བོ་ཡང་མ་ཡིན་ལ།ཤེས་པའི་རྣམ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡང་དག་པ་པར་ཡང་མ་གྲུབ་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་མཁས་པ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་བཏང་སྙོམས་སུ་གཞག་པ་རྣམས་ཀྱིས་གླང་པོ་ཆེའི་ལྟ་སྟངས་ལྟ་བུར་བྱས་ཏེ། རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་ན་སེང་ལྡེང་ལ་སོགས་པའི་ ཁྱད་པར་བརྫུན་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལྟ་བུའི་ཤིང་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོའི་བརྫུན་པ་ཁོ་ན་ལ་ཀུན་དུ་བརྟེན་ནས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་འཇུག་པར་བྱ་བའི་ཆེད་དུ་དོན་དམ་པ་ལ་འཇུག་པ་དང་མཐུན་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དང་།ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་རྣམ་པར་ གཞག་པ་ཉིད་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ།།དེ་བཞིན་དུ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཉིད་ས་བོན་དང་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་ཀུན་རྫོབ་པ་ཁོ་ན་ལ་བརྟེན་ནས་ཐ་སྙད་འདོགས་པར་བྱེད་ཀྱི། ཡང་དག་པ་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ས་བོན་ལ་སོགས་པ་ཡང་དག་པ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་། རྨི་ལམ་ ལ་སོགས་པ་ན་དེ་ལྟ་བུ་བརྫུན་པ་ཡང་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ།།སད་པ་ན་ཡང་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་བདེན་པར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་ཡང་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒོ་ནས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ལ་སོགས་པས་དངོས་པོ་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བཅས་ པ་ཉིད་དུ་ཁྱབ་མོད་ཀྱི།འོན་ཀྱང་དེ་ལས་དེ་དག་དོན་དམ་པ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ནི་མི་འགྲུབ་སྟེ། ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པ་ལས་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་ངེས་པར་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་དངོས་པོ་དག་ལ་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་ཡང་དག་པར་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ དངོས་པོ་ལ་སོགས་པ་འདི་ལོག་ན་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་དེ་དག་གི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡང་དག་པར་ཀུན་བརྟགས་པ་ལྡོག་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་དོ།།དེ་བས་ན་འགལ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་འདི་ཐམས་ཅད་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་འཇུག་པར་ནུས་པའི་ཕྱིར་མཁས་པ་རྣམས་ ཀྱིས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དང་།མུ་སྟེགས་ཅན་གྱིས་ཀུན་བརྟགས་པའི་ཚད་མ་ལ་སོགས་པ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་མི་མཐུན་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་དེ་སྤངས་ནས་ཡང་དག་པའི་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་མཛད་དོ། །འདི་ལྟར་མུ་སྟེགས་ཅན་ཁ་ཅིག་ནི་རིལ་གྱིས་ བདག་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བརྫུན་པ་བསྒྲུབ་པར་འདོད་ཅིང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དང་།འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་དང་། ལས་དང་འབྲས་བུར་འབྲེལ་བ་ལ་སོགས་པ་ཀུན་རྫོབ་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་སེལ་བར་འདོད་པས་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཁོ་ན་བྱེད་དེ་། དེའི་ཕྱིར་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཀག་ནས་གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་འཇུག་པ་དང་མཐུན་པ། ལས་དང་འབྲས་བུར་འབྲེལ་པ་ལ་སོགས་པ་ཀུན་རྫོབ་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་གནས་པའི་རྒྱུ་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པའི་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད ཡོངས་སུ་དག་པ་ཉིད་མཛད་དོ།།དེ་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་གནང་བ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་ཁོ་བོ་ཅག་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་དག་ཅིང་དོན་དམ་པའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཁས་ལེན་པ་ཉིད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་ཁས་བླངས་པ་ཙམ་ གྱི་སྒོ་ནས་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཁས་བླངས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མ་ངེས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ།དེ་ཁས་བླངས་སུ་ཟིན་ཀྱང་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཡང་དག་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིས་ནི་གལ་ཏེ་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་འབྲེལ་པ་རབ་ཏུ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་ཚད་མར་ཁས་ ལེན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དངོས་པོར་གྲུབ་པ་ཉིད་དེ།འདི་ལྟར་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་ནི་རྟོག་པ་དང་བྲལ་ཞིང་མ་ནོར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །མ་ནོར་བའི་ཤེས་པས་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དག་ཀྱང་ཇི་ལྟར་རྗེས་སུ་དཔག་པས་བསལ་བར་བྱ་ནུས། དེ་སེལ་ན་ནི་མངོན་ སུམ་ལ་གནོད་པ་བྱས་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལ་གནོད་ན་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་ལེགས་པར་མི་གནས་པར་འགྱུར་རོ།

诸如差别等任何存在的，既非外境的本性，也非确实成立为识的行相的本性，然而诸智者对真实义保持平等心，如大象观察般，依于如梦中等感受到檀木等虚妄差别种种行相般的树等事物的虚妄性，为了趣入真实义，由于随顺胜义谛趣入之故，仅仅是安立遍及所作与能遍事物而已。
如是，唯依世俗的种子与芽等建立因果事物的名言，而非真实，因为种子等真实性不成立，以及在梦中等也显现如是虚妄之故。醒时所见幻化等因果也非真实，因为可以观察到。
因此，虽然从名言门中以因果事物等遍及诸事物具有自性，然而由此不能成立彼等为胜义谛的自性，因为从能遍的存在不能决定成立所遍。然而，若如幻化般，此因果事物等真实遍及诸事物的事物自性颠倒，则彼等真实遍计的事物自性也将颠倒。
因此，由于此一切相违等安立能趣入真实义，诸智者为显示真实义，以及为说明外道所遍计的量等不随顺真实义故，舍彼而造真实量相论典。
如是，某些外道欲证实我等事物真实虚妄，欲破除遍智性、离贪性及业果关系等世俗安立，故造颠倒量相，因此诸智者遮止彼等，随顺趣入补特伽罗法无我真实义，安立业果关系等世俗，造作清净现量等量相之因。
此亦唯是世尊所允许，因此我等承许清净量相及随顺胜义。因此，仅从承许相违等名言门中，若说应成承许事物自性，此定是不定，因为虽然承许彼等，真实事物自性不成立故。
由此，若为成立比量关系而承许现量为量，则彼时成立为事物，如是现量相为离分别及无错乱。以无错乱智所决定的事物自性，如何能被比量遮遣？若遮遣彼，则成害现量。若害彼，则比量也不善安住。

།རྗེས་སུ་དཔག་པས་མངོན་སུམ་དེ་ཉིད་ལས་འབྲེལ་པ་ཐོབ་ནས་ཡང་དེ་ཉིད་ལ་གནོད་པ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལས་རིགས་པ་གཞན་ཅི་ཞིག་ཡོད་པར་འགྱུར། འོན་ཏེ་ མངོན་སུམ་དུ་གྲུབ་པའི་དོན་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གནོད་པར་མི་བྱེད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ཐོབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དངོས་པོར་སྨྲ་བ་རྣམས་ལེགས་པར་གནས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་བསལ་བ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་མངོན་སུམ་ནི་སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱིས་རྣམ་པ་གཉིས་ སུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་སྟེ།རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱི་དང་ཕལ་པ་དག་གིའོ། །དེ་ལ་ཕལ་པ་དག་གི་མངོན་སུམ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དོན་དམ་པ་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་མ་ནོར་བ་ཞེས་མི་བྱའོ། །དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་ཐམས་ཅད་རྣལ་འབྱོར་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་གྱི་ཚུ་རོལ་མཐོང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྣལ་ འབྱོར་པའི་མངོན་སུམ་ལས་ཕལ་བའི་མངོན་སུམ་བྱེ་བྲག་ཡོད་པར་ཡང་མི་འགྱུར་བས་ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒོ་ནས་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཇི་ལྟར་གྲགས་པའི་དོན་ལ་མི་སླུ་བ་ཙམ་ལས་དེ་མ་འཁྲུལ་བ་ཞེས་བྱ་བར་ཟད་དོ།།ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་རྣལ་འབྱོར་པའི་མངོན་སུམ་གང་ཡིན་ པ་དེ་ནི་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་ཙམ་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པར་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་མི་སླུ་བ་ཉིད་ཀྱིས་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མ་ཡིན་གྱི།རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཁོ་ནའི་མངོན་སུམ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ ཅད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་སྤྱོད་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དངོས་སུ་དེ་མི་སླུ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་མ་ནོར་བ་ཡིན་ཏེ།དེ་ཉིད་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་མི་སླུ་བས་དངོས་སུ་མ་ནོར་བ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱིས་ཆོས་ཐམས་ ཅད་མཚན་ཉིད་མེད་པར་རབ་ཏུ་མཁྱེན་ཏོ།།རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ཐལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་དུ་འདུས་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་གིས་མཚན་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འཕགས་པ་ ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལས་ཇི་སྐད་དུ་མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་ཏེ།དེ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མཚན་ཉིད་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བར་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་སོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལ་མངོན་སུམ་ གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་དོན་ཐ་སྙད་པ་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་བརྫུན་པར་སྣང་བ་ལ་ཡང་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་དངོས་སུ་དོན་དམ་པ་པའི་ངོ་བོ་ལ་སོགས་པར་སྒྲོ་བཏགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གནོད་པར་བྱེད་ཀྱི།མཐོང་བ་ལ་སོགས་པའི་དོན་ཐ་སྙད་ལ་ཡང་གནོད་པར་བྱེད་པ་ནི་ མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་གང་ལ་མ་འཁྲུལ་པ་དེ་ནི་མངོན་སུམ་ཡིན་པས། དེ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གནོད་པ་མེད་དོ། །བདེན་པའི་ངོ་བོ་ལ་སོགས་པར་སྒྲོ་བཏགས་པ་གང་ལ་གནོད་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་མ་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན་པས་མངོན་སུམ་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པར་ཐལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་ དཔག་པས་ཚུ་རོལ་མཐོང་བའི་མངོན་སུམ་ལས་འབྲེལ་པ་ཐོབ་ཀྱང་དོན་དམ་པ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཐོབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་པ་ཁོ་ནར་ཡིན་ཏེ། ཕ་རོལ་མ་ཡིན་པ་མཐོང་བ་རྣམས་ཀྱིས་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡང་དག་པ་པ་མངོན་སུམ་དུ་སོ་སོར་ མི་མྱོང་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀུན་རྫོབ་པ་ལ་ཡང་གནོད་པ་ནི་མི་བྱེད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དེ་ལ་བདེན་པའི་རྣམ་པ་ཉིད་དུ་སྒྲོ་བཏགས་པ་སེལ་བའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ།

推理从现量本身获得关联后又对它本身造成损害，对此除此之外还有什么其他道理呢？如果推理不能损害现量所成立的对象，那么此时由于已获得所应获得的缘故，实事论者们的立场确实是完好的这种说法也被遮破了。
这是因为，现量被诸位论师分为两种：瑜伽行者的和凡夫的。其中凡夫的现量，从胜义谛的角度来说不能称为无错误。若不如此，则一切人都将成为瑜伽行者而非此岸见者。瑜伽行者的现量与凡夫的现量也将不会有差别，因此从世俗名言的角度来说，如同梦境等一样，仅仅是对所显现的对境不欺诳而已，称其为无错乱就到此为止。
声闻等瑜伽行者的现量，是因为趣入现见人无我而已，所以对此不欺诳性而成为现量，并非因为其对境是一切种类的真实性。唯有诸佛世尊的现量，因为其对境是一切种类的真实性，所以直接不欺诳，因此从一切种类的真实性的角度来说是无错误的。
正因为它对一切种类的真实性不欺诳，所以直接无错误。因此诸佛世尊彻底通达一切法无相。一切种智也不会成为实有，因为它也包含在一切法中，由于他们现证一切法无相而成佛。
如《圣般若波罗蜜多经》中所说：'现量的特征是一切种智，诸如来也是现证无相而成就圆满正觉。'
对此，现量境界中世俗的对境如同梦境等虽显为虚妄，但凡夫们直接增益为胜义的本性等，推理能够遮破这些增益，但并不能遮破见等世俗名言。因此，对于无错乱的现量，推理不能损害。
对于增益为真实本性等之处有所损害，但这并非对其无错乱，因此不会导致诽谤现量的过失。推理虽然从此岸见者的现量获得关联，但并非获得胜义的本性，而仅仅是世俗的。因为非彼岸见者们不能亲身现量体验诸法的真实本性。
因此，对诸法的世俗本性也不造成损害，而是仅仅为了遣除对其增益为真实相而作证成。

།དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོར་སྨྲ་བ་དོན་མེད་པ་ལ་དོན་དུ་གྱུར་པར་མངོན་པའི་ང་ རྒྱལ་ཅན་རྣམས་ཇི་ལྟར་ལེགས་པར་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར།རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ན་གལ་ཏེ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒོ་ནས་མངོན་སུམ་ཁོ་ན་ལས་འབྲེལ་པ་ཐོབ་ནས་གནས་ཐོབ་པ་དང་ཤིང་གཉིས་དྲུད་པ་ལས་མེ་བྱུང་བ་བཞིན་དུ་མངོན་སུམ་དེ་ཉིད་ལ་ཡང་དག་པར་གནོད་པ་བྱེད་པར་ གྱུར་ན་གནོད་པ་བྱེད་དུ་ཟད་དེ།ཁོ་བོ་ཅག་ལ་ནི་དེ་ཙམ་གྱིས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་འདོད་པར་བསྒྲུབ་པ་མེད་དོ། །འདི་ལྟར་འགྲོ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་མེའི་བུད་ཤིང་ཉིད་དུ་གྱུར་ལ། དེ་བརྫུན་པའི་བུད་ཤིང་འདི་ཐམས་ཅད་བསྲེགས་ཏེ། རྣམ་ པར་འབྱེད་པའི་མེ་རབ་ཏུ་ཞི་བས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མཆོག་རྟོག་པ་ཉེ་བར་ཞི་བའི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ནི་འདོད་པ་ཁོ་ན་སྟེ།དེ་སྐད་དུ། འགྲོ་བའི་ཆོས་ཀུན་རྣམ་ཤེས་ཀྱི། །མེ་ཡི་བུད་ཤིང་ཡིན་པར་འདོད། །དེ་དག་ཇི་བཞིན་རྣམ་འབྱེད་པའི། །མེ་ཡིས་བསྲེགས་ནས་ ཉེར་ཞིར་འགྱུར།།ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེས་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལྡོག་པར་གྱུར་ཅིང་རྟེན་མེད་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་མི་འདོད་པར་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་ བརྩེགས་པ་ལས།ཡང་དག་པར་སོ་སོར་རྟོག་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཡིན་ཡང་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་ཆེ་བ་ཉིད་དུ་ཤིང་གཉིས་དྲུད་པ་ལས་བྱུང་བའི་མེའི་དཔེས་རབ་ཏུ་སྟོན་པར་མཛད་དོ། །གཞན་ཡང་གང་འདི་སྐད་དུ་གལ་ཏེ་ ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཡོད་པའི་ཆོས་ཤིག་སྟོན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དེ་ལས་བཟློག་པ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་འགལ་བ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་མེད་པའི་ཆོས་ཤིག་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་མེད་པ་དང་དངོས་པོ་མེད་པར་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ན་སྒྲུབ་ པ་ཉིད་ཡིན།འོན་ཏེ་གཉི་གའི་ཆོས་ཤིག་ཡིན་ན་ནི་དེ་ཡང་མ་ངེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཏན་ཚིགས་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བརྒལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཁོ་ན་སྟེ། འདི་ལྟར་འདི་ནི་རིགས་པ་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་དང་། གཉི་གའི་ཆོས་རྣམས་ དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་བསྒྲུབ་པ་ལ་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་མི་སྲིད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་གྱི།སྤྱིའི་ཆོས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་སྒྲུབ་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་གཞན་གྱིས་ཀུན་བརྟགས་པ་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་མེད་པར་སྒྲུབ་པ་ལ་ཡང་ཀླན་ཀ་འདི་ཐམས་ ཅད་ཅི་སྟེ་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར།དེ་ལ་ཇི་ལྟར་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་ལ་དངོས་པོ་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་ནུས་པ་ལ་སོགས་པ་བཀག་པས་དངོས་པོའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་སྒྲོ་བཏགས་པ་འགོག་པར་བྱེད་པ་ལ་ཡང་མེད་པའི་ཆོས་འབྲེལ་བ་མེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཁོ་བོ་ཅག་རྒྱུ་དང་ འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ལ་སོགས་པ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་བཀག་པས་དངོས་པོའི་ཆོས་ཡང་དག་པར་སྒྲོ་བཏགས་པ་དགག་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལ་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་།སྒྲུབ་པ་དག་ཅིའི་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་མེད། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པ་གང་ཡང་དགག་པར་བྱ་བར་མི་ འགྱུར་ཏེ།འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་ལ་ནི་དེར་བྱ་བར་མི་ནུས་པ་ཁོ་ནའོ། །མེད་པ་ལ་ཡང་གལ་ཏེ་འབྲེལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་འདི་མི་ནུས་ན་འདི་གང་ལ་ནུས་པར་འགྱུར། དངོས་པོ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡང་དག་པ་པའི་འབྲེལ་པར་འགྱུར་བ་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དེ། ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་བཀག་པས་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་ལྡོག་པ་ཙམ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ།

因此，执著实在论者对无意义之事执著为有意义的我慢者们，怎么能说是安住于善法呢？从某一方面来说，如果推理通过言说的方式从现量本身获得关联，如同获得住处和两木相擦生火一样，对现量本身造成真实的损害，那就是造成损害而已。对我们来说，仅仅这样并不能成立任何不欲求的事。
如是，一切众生诸法如实分别的智慧之火的薪柴，烧尽这一切虚妄的薪柴，由于分别之火完全寂灭，将证悟涅槃胜义，即寂灭分别相的本质，这正是所欲求的。如说：'一切众生诸法，是为智慧火薪，如实分别之火，焚烧后归寂灭。'
因此，当真实智慧生起时，虽然推理相的分别念消失且无所依，但并非成为不欲求。正因为如此，世尊在《圣宝积经》中以两木相擦生火的比喻，显示虽然如实观察具有分别，但由于能生起无分别智慧果，故为大果。
此外，若有人说：'如果为了证成一切法无自性而说有法的因，那么此时就与证成相反的因相违。若是无法，此时由于无与无实在之间无相互关联，如何能成立？若是二者皆具的法，由于它是不定的缘故，必定不是因。'这种诘难也是完全无关联的。
如是，这是由通达正理者们所说：有法、无法、二者皆具的诸法，在胜义中不可能成为因，而不是对于无自性等共相特征的成立。如此，对于遮遣他人所计执的大自在天等无自性的证成，为何这一切诘难不会出现？
对此，如同通过遮遣大自在天等的遍于事物的功能等性质，来遮遣实在真实性的增益，同样，我们通过遮遣因果事物等遍计，来成立遮遣实在法的正确增益时，所立和能立为何无关联？若非如此，则主物等任何法都将不可遮遣。
如是，首先对于实在的自性若存在，则必定不能遮遣。对于不存在，如果由于无关联而不能遮遣，那么对什么能遮遣？所谓无实在这一真实关联是完全不存在的，仅仅显示通过遮遣能遍而遮遣所遍而已。

།ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་ཡོད་པ་ལ་ཡང་ཆོས་དང་། ཆོས་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་འདི་ཐམས་ཅད་ཀུན་བརྟགས་པ་ཁོ་ནར་རྣམ་པར་འཇོག་པ་དེ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་ཡང་ཅི་སྟེ་རྣམ་པར་མི་གཞག། གཞན་ཡང་གང་དག་ལ་ནམ་ཡང་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་དོན་དམ་པ་པ་འགའ་ཡང་རབ་ཏུ་མ་གྲུབ་ལ། དེ་མ་གྲུབ་ན་ནི་དེ་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་ཡིན ཏེ།དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་ལ་ཡང་དག་པར་ན་ཆོས་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དང་གཉི་གའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་འགའ་ཡང་གང་དུ་ཡང་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་དེ་དག་ལ་དེས་བརྒལ་ཞིང་བརྟག་པའི་རིགས་ཏེ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ནི་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུར་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ དང་གཉི་གའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་ནི་ཡོད་པ་དང་དགག་པ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་རང་དང་མཐུན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་གྲགས་པ་རྒོལ་བ་དང་ཕྱིར་རྒོལ་བ་དག་ལ་ཡང་དག་པར་གྲུབ་པ་དེ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཁོ་ན་སྨོས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལྟ་བས་ན་འདི་ལ་ཆོས་དང་། ཆོས་ཅན་དང་འགལ་བ་དང་། ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དང་། ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དང་། རང་བཞིན་དང་འབྲས་བུ་ལ་སོགས་པ་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་བཞིན་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཐམས་ཅད་མི་འགལ་བ་ཉིད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ལྟ་བ་འདི་ལ་ཁ་ཅིག་ཆོས་དང ཆོས་ཅན་འགལ་བ་ལ་སོགས་པས་ཕྱིར་རྒོལ་བར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ནི་དེ་དག་གི་ཐ་སྙད་དང་།དོན་དམ་པའི་ཚུལ་མ་རིག་པའི་ཕྱིར་བརྫི་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་གཟུར་བར་བྱའོ། །གང་ཡང་དེ་ནི་ཚིག་ཙམ་གྱིས་འགྲུབ་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ སྨྲས་པ་དེ་ཡང་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་སུན་འབྱིན་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དེ།ཁོ་བོ་ཅག་ཀྱང་ཚིག་ཙམ་གྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་སྒྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ལ། ཐལ་བར་སྒྲུབ་པ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། ཡང་དག་པའི་ཚད་མ་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲུབ་བོ། །འདི་ལྟར་ དངོས་པོ་རྣམས་ལ་དོན་དམ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་ཡོད་པར་གྱུར་ན་རྣམ་པ་གཉིས་ཁོ་ནར་འགྱུར་ཏེ།ཐམས་ཅད་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལ་རག་ལས་ཏེ། སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མདོ་སྡེ་པ་དང་། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་པ་རྣམས་འདོད་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་གམ། རང་བཞིན་གྱིས་ ཡང་དག་པར་གྲུབ་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བརྟེན་པའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པ་ཞིག་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་མུ་སྟེགས་ཅན་ལ་སོགས་པ་དག་གིས་བདག་ལ་སོགས་པ་ཀུན་བརྟགས་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་གྲང་། རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་དག་ནི་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ ཕུང་པོ་གསུམ་པ་ནི་མེད་དོ།།ངོ་བོ་ཉིད་འདིར་རྣམ་པ་གཉི་ག་ཡང་དོན་དམ་པ་པར་མི་རུང་སྟེ། དེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། གནོད་པར་བྱེད་པ་ཡང་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་མངོན་སུམ་མམ། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཞིག་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ གྲང་ན།དེ་ལ་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་པོ་ནི་གཉི་གས་ཀྱང་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་མེད་དོ། །འདི་ལྟར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་གྲུབ་ན། དེ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་དེ་ཡང་རེ་ཞིག་མངོན་སུམ་གྱི་སྒོ་ནས་ནི་དོན་དམ་པར་མི་འགྲུབ་བོ། །དེ་ནི་དབང་ པོ་ལས་བྱུང་བའི་མངོན་སུམ་མམ།རང་རིག་པའི་མངོན་སུམ་གྱིས་འགྲུབ་གྲང་ཚུ་རོལ་མཐོང་བ་རྣམས་རྣལ་འབྱོར་པའི་མངོན་སུམ་གྱིས་ཐ་སྙད་མི་འདོགས་པའི་ཕྱིར་དང་། ཡིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་གང་ལ་ཡང་མ་གྲགས་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་གིས་ནི་དེ་འགྲུབ་པར་ནི་མི་བསམ་མོ། ། དེ་ལ་རེ་ཞིག་དབང་པོའི་མངོན་སུམ་གྱིས་ནི་དེ་མི་འགྲུབ་སྟེ། དེ་དོན་གཞན་ཡུལ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་ལ། དོན་གཞན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་ཡང་དོན་དམ་པར་ཤེས་པས་འཛིན་པར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་གང་གིས་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རང་གི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ གཞན་ཡང་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་གཞན་གྱིས་ངོ་བོ་ནི་གཞན་མ་ཡིན་ལ།གཞན་དང་གཞན་མ་ཡིན་པ་དག་ནི་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ།

正如对于存在的事物，一切法和有法的事物都只是遍计所执而安立的那样，对于不存在的事物为何不能如此安立？再者，对于那些从来都没有以真实自性相的实体性质作为胜义谛而成立的事物，当它不成立时，由于是如此性质的实体相，不存在的事物也必定不成立。
因此，对于它们来说，实际上不可能在任何地方存在有、无及二者之相的任何理由，怎么能对它们进行诤论观察呢？一切事物如同幻化等，超越了存在、不存在及二者的自性。
因此，为了证成它们的存在和否定，只是依据自身相应的理由，如同世间共识那样，对于立论者和对论者来说，只说明若无此则不生的道理。
因此，在此处，法、有法、相违、所遍、能遍、自性、果等一切如所显现的安立都不相违。所以，智者们应当明了：对于这种见解，有些人以法和有法相违等来反驳，这一切都是由于他们不了解世俗谛和胜义谛的道理，因此不应受到压制。
对于所说的'这不能仅仅依靠语言来成立'等说法，由于我们并不承许，所以这不是有效的破斥。我们也不是仅仅依靠语言来证成一切法无自性，也不是仅仅依靠应成法来证成。那么是什么呢？是依靠真实的量来证成。
如是，若诸事物有胜义自性，则必定只有两种情况：要么如经部和瑜伽行派所许，由于依赖因缘而生故是无常自性；要么如外道等所计的我等，由于是自性真实成立的本质故，属于常住的范畴。
由于常和无常是相互排除而安立的相，所以没有第三种情况。这两种自性在胜义中都不合理，因为没有能够成立它们的量，而且有能够破斥它们的理由。
如是，不论是现量还是比量，都不能作为能成立的量。其中，第一种事物的自性，二者都不能真实成立。如是，若因果事物成立，则它能成立，然而因果事物首先不能通过现量在胜义中成立。
它是否能通过根现量或自证现量来成立呢？由于凡夫不能安立瑜伽现量，而意现量对任何人都不成立，所以不应认为它们能成立这点。
其中，首先根现量不能成立它，因为它被说为是其他对境，而其他对境作为因果关系在胜义中不能被识所取，因为识如何能像了知自性那样了知他性呢？他性不是自性，而他性与非他性相互矛盾的缘故。

།དེའི་རྣམ་པར་སྐྱེས་པ་ཙམ་གྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པས་གཞན་རིག་གོ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་ན་ནི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་གང་ཅུང་ཟད་རྣམ་པ་གཞན་གྱི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་འབྱུང་བ་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཕན་ཚུན་དུ་ངོ་བོ་ཉིད་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་རྣམ་པ་ཅན་གང་ཡིན་པ་ནི་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁྱད་པར་བརྗོད་ཀྱང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ནི་གང་གིས་ན་འདྲ་བ་ ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཁོ་ནས་གཞན་རིག་པར་འགྱུར་གྱི།བུམ་པ་ལ་སོགས་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་དབྱེ་བར་འགྱུར་བའི་ཁྱད་པར་ནི་འགའ་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་དག་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ཡང་རང་གི་ངོ་བོར་གནས་པའི་ཕྱིར་གཞན་ ལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པར་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རོ།།ཁྱད་པར་མེད་ན་དོན་བྱེད་པ་དོན་དུ་གཉེར་བ་རྣམས་ཀྱིས་དངོས་པོ་རྣམས་རང་དགའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་ཙམ་གྱིས་རྣམ་པར་སྦྱར་ཀྱང་སོ་སོར་ངེས་པའི་དོན་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་རྣམས་ནི་གང་དུ་ཡང་ཐམས་ཅད་སྒྲུབ་པར་མི་ནུས་ཏེ། ཧ་ ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།ཟློས་གར་མཁན་དང་། ཟླ་བ་དང་། གྱད་ལ་ལྟ་བ་ལྟ་བུ་མང་པོ་རྣམས་གཅིག་ལ་ལྟ་བ་དེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དག་ལ་ཡང་ཕན་ཚུན་འདྲ་བ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་ཀྱང་ཕན་ཚུན་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་ འགྱུར་རོ།།དེ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ན་ཞེས་ཁྱད་པར་གཞན་བརྗོད་ཀྱང་དོན་གཞན་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་གཏད་པར་ཡང་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར་འདོད་པ་ཙམ་གྱིས་ཉེ་བར་བརྟགས་པ་ཡིན་པས་ཁྱད་པར་རབ་ཏུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་གཞན་དུ་གྱུར་པ་མངོན་སུམ་ ཉིད་དུ་གྲུབ་ན་ནི་ཤེས་པའི་ཁྱད་པར་དེ་དང་འདྲ་བ་དང་།དེ་ལས་བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན། གང་གི་ཚེ་ཤེས་པས་གཞན་ཇི་ལྟར་འཛིན་ཞེས་རྣམ་པར་སྤྱོད་པ་བྱེད་པ་ན་དོན་གཞན་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་ན་མ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོའི་ཁྱད་པར་ གྱིས་གྲུབ་པའི་ལམ་གྱི་ཁྱད་པར་དག་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ།།རྣམ་པར་ཤེས་པའི་སྐད་ཅིག་མཚུངས་པ་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་དོན་མཐུན་པའི་སྟོབས་ལས་བྱུང་བ་ལས་སྐྱེ་བ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་རྣམས་ཀྱང་ཤེས་པའི་སྐད་ཅིག་སྔ་མ་སྔ་མ་ལ་ལྟོས་ནས་དེ་ལས་བྱུང་བ་དང་འདྲ་བར་སྲིད་ པའི་ཕྱིར་སྔ་མ་རྣམས་ཤེས་པ་ཕྱི་མའི་གཟུང་བ་ཉིད་དུ་ཐལ་བ་བཟློག་དཀའ་བ་ཉིད་དོ།།གཞན་ཡང་རེ་ཞིག་གང་དག་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡན་ལག་ཅན་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་མངོན་སུམ་དུ་འདོད་པ་དེ་དག་གི་ལྟ་བ་ལ་ཡང་དེ་ཇི་ལྟར་རང་གི་གྲུབ་པའི་མཐའ་ལས་ཉེ་བར་བརྟགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་མངོན་ སུམ་དུ་སྣང་བ་མྱོང་བ་མེད་དེ།།ནམ་ཡང་ཡན་ལག་ཅན་དུ་རྟོགས་པ་དེའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་མངོན་སུམ་དུ་མྱོང་བ་ནི་མེད་ཀྱི། རྟག་ཏུ་ལག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡན་ལག་གི་ཚོགས་དུ་མའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་སོ་སོར་མྱོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་པ་ ཡན་ལག་ཅན་ལ་ཡོད་པའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡང་མེད་དེ།རྟེན་མངོན་སུམ་ཉིད་མ་ཡིན་ན་དེ་ལ་ཡོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་པ་འབའ་ཞིག་མི་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཆི་ལྟས་དང་། མིག་སྔོན་དང་། མིག་སེར་དང་། རབ་རིབ་ལ་སོགས་པས་མིག་ཉམས་པ་རྣམས་ དང་།ཡུལ་རིང་བ་དང་ཉེ་བ་ལ་སོགས་པ་ན་གནས་པ་རྣམས་དངོས་པོ་གཅིག་ལ་ཡང་རྣམ་པ་ཕན་ཚུན་མི་མཐུན་པ་དུ་མ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་སེམས་དག་ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡན་ལག་ཅན་ལ་སོགས་པར་གཏོགས་པའི་འདྲ་བ་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཐ་དད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ བའི་ཕྱིར་དེ་སྙེད་ཀྱི་འདིའི་ངོ་བོ་ཉིད་དམ།ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་པ་སྐྱེས་པ་ནི་མེད་དོ། །ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་འགལ་བ་དང་ལྡན་པ་ཡང་གཅིག་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་སྣ་ཚོགས་ཀྱང་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་ལ། གགས་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་མཐའ་དག་ཀྱང་ ཐམས་ཅད་ཀྱི་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་ཐལ་བ་ཡིན་ནོ།

仅仅由于生起彼相，说识能了知他者是不合理的，因为会有太过之过。
如果这样的话，凡是稍微随顺其他形相而生起的瓶等一切法，也都将互相执持自性。
即使说'具有彼相者即是识的自性'这一差别，识也没有任何差别可以区分为何唯有相似识才能了知他者，而瓶等则不能。
因为即使它们是识的自性，由于安住于自性之故，对他者都同样不起任何作用。
若无差别，则对于追求作用的人们来说，即使仅以诸法随顺自身的差别而安立，也不能在任何处成立一切确定作用的自性，因为会有太过之过。
对于观看舞者、月亮和力士等众多人同时观看一处时的诸识，由于彼此可能相似，且同为识的自性，它们也将互相成为现量，这是过失。
即使说'是从彼生'这一差别，也不能成立对其他对境为现量，因为仅是欲求差别而假立，差别并未成立。
再者，若已成立他者为现量，则应成立识的差别为相似及从彼生的性相。然而当观察识如何取境时，其他对境根本未成立为现量，那么如何能以未成立的自性差别来成立已成立的道的差别呢？
由于从等无间缘相应的力所生的识刹那，后后诸识相对于前前识刹那也可能是从彼生及相似，因此前识成为后识所取难以遮止。
再者，首先对于那些承许外境实体如有支等为现量的观点，如他们自宗所假立的那样，并未经验到显现为现量。
从未经验到具有有支相的识为现量，而是经常各别地经验到具有手等众多支分相的识。
也未经验到具有青等诸属性等有支相的识，因为若所依非现量，则不能单独取其上的属性等。
由于临死征兆、青光、黄光、眼翳等眼根损坏者，以及处于远近等处的人们，对同一事物也生起具有多种互不相同相的识，故诸心识中并无外在有支等所摄的相似，因为会导致彼成相异。
彼等数量的自性或属性等并未生起。若具有相违属性等法者为一，则种种也将成为一，由于无有障碍，一切属性等法也将成为一切的现量。

།རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་དག་ན་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའི་དོན་གཞན་དེ་ལྟ་བུ་མེད་ཀྱང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་དེ་ལྟ་བུ་སོ་སོར་མྱོང་བས་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཡང་རྣམ་པའི་དབང་གིས་དོན་གཞན་འཛིན་པར་རྣམ་ པར་གཞག་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གང་དག་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་དོན་རྡུལ་ཕྲ་རབ་བསགས་པའི་བདག་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་སྨྲ་བ་དེ་ལ་ཡང་ཉེས་པ་མཚུངས་པ་ཉིད་དེ། དངོས་པོ་ཕྲ་མོ་ཡན་ལག་མེད་པ་རྣམ་པ་དུ་མ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་སོ་སོར་མི་མྱོང་བའི་ཕྱིར་དང་། ཚོགས་པ་གཅིག་པ་རྣམས་ ཡུལ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་དང་།རྟག་ཏུ་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་རགས་པར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་སོ་སོར་མྱོང་བའི་ཕྱིར་དང་། འདུས་པ་ཅན་དག་ལས་འདུས་པ་དོན་གཞན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། འདུས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཉེ་བར་བརྟགས་པ་ཡང་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། རགས་པར་འཁྲུལ་པ་དངོས་པོ་དུ་མ་འདབ་ཆགས་སུ་གནས་པ་འཛིན་པས་ཉེ་བར་བསྐྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཤེས་པ་ཡང་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་མ་ཡིན་པར་ཐལ་ཏེ། འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་རགས་པར་འཁྲུལ་པ་འདི་ཡིད་ཁོ་ནས་ཀུན་བརྟགས་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་དེའི ཚེ་འདི་གསལ་བར་མི་སྣང་བ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ།རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་ནི་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་མི་གསལ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་དབང་པོའི་ཤེས་པའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་རྟག་ཏུ་མི་འཛིན་པ་ཁོ་ནར་ཐལ་བ་ཡིན་ཏེ། དུས་ཐམས་ ཅད་དུ་དེའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་སྐྱེ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ།།རགས་པར་འཁྲུལ་པ་དེ་འཛིན་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཉིད་དུ་ཡང་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དང་པོ་ཁོ་ནར་རགས་པར་འཁྲུལ་པ་སྐྱེ་བར་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚད་མ་གཞན་གྱི་སྒོ་ནས་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དག་གྲུབ་ན་རགས་པར་ འཁྲུལ་པ་དེ་འཛིན་པས་བྱས་པ་ཉིད་དུ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན།དེ་མ་གྲུབ་ན་རགས་པར་འཁྲུལ་པ་འདི་དེ་འཛིན་པར་བྱས་སོ་ཞེས་བྱ་བར་ལྟ་ག་ལ་འགྱུར། རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་ན་རྡུལ་ཕྲ་རབ་འཛིན་པ་མེད་ཀྱང་རགས་པར་འཁྲུལ་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་འདི་དེ་འཛིན་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ ཉིད་དུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།མྱ་ངམ་དག་ན་དངོས་པོ་ཆུང་ངུ་ཡང་ཐག་རིང་པོ་ནས་ཆེན་པོ་ཉིད་དང་ལྡན་པར་སྣང་བ་དང་། ཐག་རིང་བ་དང་ཉེ་བའི་བྱེ་བྲག་གིས་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བར་སྣང་བའི་བྱེ་བྲག་ཏུ་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། དངོས་པོ་དེ་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་མི་སྲིད་པའི་ ཕྱིར་རོ།།གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་རྣམ་པ་རྣམས་ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་འདོད་ན་དེའི་ཚེ་རི་མོ་བརྐྱང་བ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་བཞིན་དུ་ཐ་དད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །གང་གིས་ན་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཉིད་གཞུང་གཟུགས་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་དུ་མ་སྐྱེ་ བར་རྟོགས་པ་ལེགས་པར་འགྱུར་བ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡུལ་ལ་བཀྲམ་པ་ལྟ་བུར་འདུག་པར་ཡོངས་སུ་འཛིན་པར་སྐྱེ་བ་ཡང་མེད་དེ།ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡུལ་ན་གནས་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཡུལ་ན་མི་གནས་པ་རྣམས་ཀྱང་བྱང་དང་། ཤར་ལ་སོགས་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ཏུ་ སྐྱེ་བར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་མི་སྐྱེ་ན་ཡང་ཡུལ་ལ་བཀྲམ་པ་ལྟ་བུར་སྣང་བ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་པ་གཅིག་དང་ངོ་བོ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་རྣམ་པ་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་པར་ཐལ་བ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་ནི་དེ་དག་ཀྱང་དོན་བཞིན་དུ་ ཤེས་པས་འཛིན་པར་མི་འཐད་དེ།དོན་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་འཛིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་གཞན་དང་གཞན་དུ་རྟོག་ན་ཡང་རྣམ་པ་རྣམས་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པ་གཞན་དང་གཞན་མྱོང་བ་ཡང་ནམ་ཡང་མེད་དོ། །འོན་ཏེ་དེ་དག་བརྫུན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་རང་གཞན་ ཉིད་དུ་བསམ་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན།འོ་ན་དེའི་ཚེ་དེའི་དབང་གིས་དོན་གཞན་རྣམ་པར་གཞག་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཟུང་བའི་རྣམ་པ་ཡང་བརྟགས་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ།

虽然在梦境等中并没有具有青等性质的其他对境，但由于各别领受到显现为青等的那样的识是错乱的缘故，也不应该依靠行相的力量而安立为执取其他对境。
对于那些主张青等对境是极微积聚的自性而为现量所见的论者，过失也是相同的，因为不各别领受无分微细事物的多相识的缘故，以及承许聚集为一的诸法是对境的缘故，以及恒时如梦等显现为粗大的识是各别领受的缘故，以及聚合物与诸聚合物非为异体的缘故，以及由分别所假立的聚合也无实的缘故。
如果粗大的错乱是由执取多个事物相邻而住所引生的话，那么此时识也因为错乱而应成非量，因为如此，如果这个粗大的错乱仅是由意识遍计的话，那么此时应成不明显显现，因为分别的对境在一切时中都是不明显的缘故。
假使是属于根识的话，那么此时应成永远不执取诸极微，因为在一切时中都不生起具有彼相的识的缘故。
粗大的错乱也不成立是以执取彼为前提，因为承许最初即生起粗大错乱的缘故。
如果由其他量成立诸极微，则可成立粗大错乱是由执取彼所造成，然而彼未成立，则如何能说此粗大错乱是由执取彼所造成？
因为在梦等中虽无执取极微而见到粗大错乱的缘故，此不应理是以执取彼为前提。
在旷野中，小的事物从远处也显现为具有大性，以及由远近的差别而有明显与不明显显现的差别也不应理，因为彼一事物不可能有如是行相的缘故。
复次，如果承许诸行相是真实的话，那么此时对于展开的画等，由于识的行相是种种的缘故，应成如行相般有差别。
由此而了知生起多识是善妙的，执取识如布列于境般安住也是不存在的，因为无形色者不可能住于境中的缘故，以及不住于境者也不应生起于北方、东方等方位差别的缘故。
如是不生起的话，则不可能如布列于境般显现的缘故。
由于与一识非为异体的缘故，诸行相也应成如识的体性般是一体。
若是差别的话，则彼等也不应理为识所执取，如同对境，因为是他法的缘故。
如果为了执取彼而思维其他又其他行相的话，则诸行相将成无穷。
也从未有过领受其他又其他行相。
假使认为由于彼等是虚妄的缘故，不应思维彼即是自他性的话，那么此时不应依彼的力量而安立其他对境，因为彼等非是真实的缘故。
所取的行相也将仅成所分别。

།གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་ཤེས་པའི་འདྲ་བ་བདག་ ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དོན་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་ཡང་བླུན་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།།རྣལ་འབྱོར་པ་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱང་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། གཞན་གྱི་སེམས་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པའི་ ཕྱིར་རོ།།ཕྱོགས་གཅིག་གིས་འདྲ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ལ་ཆ་ཤས་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ལྡོག་པའི་ཐ་དད་པར་ཉེ་བར་བརྟགས་པས་བྱས་པའི་ཕྱོགས་གཅིག་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་ཐམས་ཅད་ལ་དངོས་པོ་ལ་སོགས་པའི་འདྲ་བ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཐམས་ཅད་ རིག་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་ལ་འདྲ་བ་ཡང་བརྟགས་པར་འགྱུར་གྱི་དོན་དམ་པ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་འདྲ་བའི་སྒོ་ནས་ཤེས་པ་ངོ་བོ་གཞན་འཛིན་པར་རིགས་པ་པ་མ་ཡིན་ཏེ་དེ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདྲ་བ་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་འོན་ཀྱང་དོན་གཞན་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་ནི་རྒྱུ་ཡིན་པ་ ཉིད་ཀྱིས་ཤེས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་དུས་དེའི་ཚེ་ན་མི་ཉེ་བའི་ཕྱིར་རོ།།ཉེ་བ་ཡིན་ན་ཡང་དེ་མི་འཛིན་པ་ཉིད་དེ། ཤེས་པ་བདག་ཉིད་ལ་ཡོད་པའི་འདྲ་བ་ཁོ་ན་མྱོང་བའི་ཕྱིར་དང་། གཉིས་པ་དོན་ལ་ཡོད་པའི་རྣམ་པ་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྣང་ན་ཡང་དེ་ལ་ཡང་བརྒལ་ཞིང་བརྟགས་པ་མཚུངས་ པའི་ཕྱིར་རོ།།གལ་ཏེ་དེའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་གང་ཡིན་པ་འདི་ཉིད་འདི་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་བརྟགས་པའི་སྒོ་ནས་ཡིན་དུ་ཟད་དེ། འདི་ཙམ་གྱིས་དངོས་པོ་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོར་འགྱུར་བ་ནི་མེད་དེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །བྲམ་ ཟེའི་ཁྱེའུ་ལ་མེ་ཞེས་ཉེ་བར་བརྟགས་ཀྱང་སྲེག་པ་དང་འཚེད་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་རྣམ་པར་སྦྱོར་བ་ནི་མེད་དོ།།རྣམ་པའི་དབང་གིས་དོན་གཞན་རྣམ་པར་འཇོག་ན་ཡང་དེ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་གྱི། མངོན་སུམ་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གིས་ན་དེ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་དོན་གཞན་ཉེ་བས་རྣམ་པ་ ལ་ཁྱབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་དག་ན་དོན་གཞན་མེད་ཀྱང་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་གཞན་ནི་ཤིན་ཏུ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་དེ་ཤེས་པ་དེའི་རྣམ་པ་ཅན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་བ་ཉིད་དོ། །རྒྱུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་གཏོད་པར་འབྲས་བུ་ སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ན་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།རང་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་མིག་ལ་སོགས་པས་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་དང་། སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པའི་མཇུག་ཐོགས་སུ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་སྒྲ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བར་ འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ན་རེ་ཞིག་སྣང་བ་དང་ལྡན་པའི་ཤེས་པས་དོན་གཞན་འཛིན་པར་རིགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །སྣང་བ་མེད་པས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དེའི་ཚེ་ཉེ་བའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པས་གཞན་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་རྟོག་ན། དེའི་ཚེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་དོན་ཉེ་བ་མ་ལུས་པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་འགྱུར་ཏེ། ཐམས་ཅད་ལ་དེ་ཡོད་པར་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །རྣ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེའི ཚེ་ཉེ་བར་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་འདི་ནི་སྔོན་པོ་ཤེས་པའོ། །སེར་པོ་ཤེས་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་རྒྱུ་ཁྱད་པར་འགའ་ཡང་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཁས་ལེན་ན་ནི་དེ་ཉིད་འདྲ་བ་ལས་ཁས་བླངས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། ། རྟོག་པའི་ངོ་བོ་ཙམ་དུ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ལ་ནི་འདྲ་བ་མ་གཏོགས་པར་བྱེ་བྲག་ཏུ་འབྱེད་པ་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ཡང་ཉེས་པ་བཤད་ཟིན་ཏོ།

再者，如果认知的相似性是一切自性的话，那么此时如实的认知也将成为愚者的本性。修行者了知他人心识者也将成为具有贪欲等性，因为执取他人心识具有贪欲等性的缘故。
也不是部分相似，因为将导致一者具有部分的过失。如果是由于观待反体差别而成立的部分相似性，则由于一切法都可能有实体等的相似性，将导致一切都能了知一切，而且相似性也将成为假立，而非胜义。因此，不应理从相似性的角度认知能执取他性，因为这是不可能的。
即使有相似性，然而也不应理其他对境成为现量，因为对境是因，由于经验认知的缘故，在那个时候不接近的缘故。即使接近也不能执取它，因为只经验存在于认知自身的相似性，以及第二个存在于对境的行相不显现的缘故。即使显现，对此也有相同的诘难的缘故。
如果认为'经验具有其行相的认知，这本身就是执取它'，这仅仅是假立而已。仅仅如此并不会成为那样的实体本性，因为将有太过的过失。即使假立婆罗门童子为火，也不会有烧煮等的作用。
即使依靠行相安立其他对境，那也只能是比量，而非现量。也不是由于其他对境接近而遍及行相，因为在梦境等中虽无其他对境，却可能有那样的行相。其他对境极其隐蔽，因此也不能成立'此认知具有其行相'。
所谓因，也不仅仅是产生具有自身行相的果，因为在自识等中被眼等错乱的缘故，以及在声等认知之后生起眼识等的缘故，眼识等也将显现为声等。
如是，首先具有显现的认知不应理执取其他对境。无显现者也不能，因为那对一切无差别的缘故。如果认为'彼时由于接近，故识能执取他法'，则彼时一切识将成为一切接近对境的对象，因为对一切而言那都无差别的缘故。因此将导致一切见一切。
耳等识也将成为色等境，因为彼时接近无差别的缘故。因此也不会有'此是知青'、'此是知黄'等差别，因为不承认任何差别因的缘故。如果承认彼，则彼即是承认从相似性。
除了相似性外，对于仅是分别体性且无差别的认知自性，没有其他差别，对此已说明过过失。

།འོ་ན་དེ་ཡང་ཉེ་བ་ཙམ་གྱི་སྒོ་ཁོ་ན་ནས་ཤེས་པས་དོན་གཞན་མྱོང་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོ་ན་ཅི་ཞིག་ཅེ་ན། དེ་ལས་བྱུང བའི་སྒོ་ནས་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པའི་དུས་ན་དེའི་ཡུལ་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། མེད་པ་ཡང་འཛིན་པར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་དང་། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་དུས་མཉམ་པར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་དང་། སུ་ཡང་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མིག་གི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ དེའི་རྒྱུ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཛིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།ཡུལ་དང་དུས་མཉམ་པ་ཚོགས་པ་གཅིག་ལ་རག་ལས་པ་ཁོ་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པས་འཛིན་གྱི། གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་རྟོག་ན་ཡང་མིག་ལ་སོགས་པ་ཡང་འཛིན་པར་ཐལ་བ་ཡང་བཟློག་དཀའ་བ་ཉིད་དོ། །གལ་ཏེ་དབང་པོ་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ ཕྱིར་མི་འཛིན་ཏོ་ཞེ་ན།དེ་ཉིད་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། ཡུལ་གྱི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཟུང་བ་ཉིད་ཀྱང་ཡུལ་གྱི་ངོ་བོ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་གང་གི་ཕྱིར་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཤེས་པ་རྣམ་པ་མེད་པས་ཀྱང་ དོན་གཞན་འཛིན་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གཞན་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་གྱིས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་གཞག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཀྱང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ། །དོན་གཞན་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་གཞན་ཉིད་ ཀྱང་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ།།གང་གིས་ན་དོན་གཞན་འཛིན་པར་འགྱུར་བ་རྣམ་པ་གཞན་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་དོན་གཞན་འགའ་ཡང་རབ་ཏུ་མ་གྲུབ་པས་དོན་དམ་པར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མངོན་སུམ་དུ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པར་ན། དེས་ དབེན་དེ་ཡི་རྣམ་པ་ཅན།།མངོན་སུམ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་ནི། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་ངེས། །ཞེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ། བློ་རྣམ་པ་དང་བཅས་པ་དང་། ཅིག་ཤོས་ཀྱི་དོན་གཞན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རྒྱུ་དང་འབྲས་ བུའི་དངོས་པོ་ངེས་པར་བྱ་བའི་ཚད་མ་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་འོན་ཀྱང་ཤེས་པ་གཉིས་མེད་པར་སྨྲ་བ་ལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་གནོད་པ་མེད་དེ།རིགས་པ་སྨྲ་བ་དེའི་ལྟར་ན་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སེམས་ཙམ་གྱི་ལུས་གཙོ་བོ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་དོན་གཞན་མངོན་སུམ་དུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་དུ་ཆུག་ ཀྱང་།ཤེས་པ་ཉིད་རང་རིག་པའི་མངོན་སུམ་གྱིས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་གྲུབ་པ་ཡིན་པས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ནི་མངོན་སུམ་དུ་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་དེ་ཡང་རུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ནི་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་ དང་།ཇི་ལྟར་མྱོང་བའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཁྱེད་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་མ་གྱུར་པ་དངོས་པོར་ཡོད་པར་འདོད་ན་དེ་ནི་དེ་ལྟ་བུར་མྱོང་བ་མེད་དེ། དུས་ཐམས་ཅད་དུ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་ཤེས་པ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་ རོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཐམས་ཅད་དེ་ཁོ་ན་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །ཤེས་པ་དེ་ནི་ཇི་ལྟར་མྱོང་བ་དེ་ལྟར་གནས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ལ་གཉིས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་ནི་འཁྲུལ་པས་དེ་ལྟ་བུ་ཤེས་སོ་ཞེ་ན། འཁྲུལ་པ་འདི་གང་ཡིན། གལ་ཏེ་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ཡིན་ ན་ནི།འོ་ན་དེ་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ཏེ། མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལ། དེ་རྟག་ཏུ་བདག་ཉིད་ལ་བདག་ཉིད་ཁོ་ནས་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་ཀྱི་བདག་ཉིད་དུ་ཡང་དེའི་བདག་ཉིད་སྣང་བའི་ཕྱིར་གཉིས་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཉམས་པར་ཐལ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། གཉིས་ དང་གཉིས་མ་ཡིན་པ་དག་ནི་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།འཁྲུལ་པ་དོན་གཞན་ཡིན་ཡང་དེ་དང་རང་རིག་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ཉིད་ཡིན་པས་དེས་གཉིས་མེད་པ་དེ་ལྟར་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

那么，这也不是仅仅通过接近的方式来了知而感知其他对境，那么是什么呢？是通过从彼而生的方式。对此说：这也不合理，因为在识的时候其对境无因故，以及不应执著无故，以及因果事物不应同时故，以及无人承许故。眼根等也应成为能取，因为是其因故。
若认为唯缘同时同聚的对境识才能了知，其他则不能，那么眼等也成为所取的过失也难以遮破。若说因为根不是对境故不取，则彼不成为非对境，因为具有对境之相故。所取性也不异于对境的本性，因此说'因为是非对境故是非对境'就成为同义反复。如是，无相的识也不应理解其他对境。
具有他相者也不能，因为将成无安立故。若如是，则耳识也将取色等。因为其他对境隐蔽故，也不能成立异相。
由于无有其他相能取其他对境，因此任何因果关系的他法都完全不成立，所以胜义中因果不能现量成立。因此，真实中所说'离彼具彼相，以二种现量，决定因果事'这也不成立。
若作是念：虽然由于具相智与其他一方不能遍计其他对境故无决定因果事物的量，然而这对于主张无二智者毫无损害，因为依彼理论家而言一切事物都是唯心为主。虽然其他对境不应现量，然而识本身是由自证现量所了知，而彼已成为因果，所以因果事物确实现量成立。
这也不应理，因为未如实经验真实性故，以及所经验非真实性故。如是，你们承许识无所取能取相而有实体，然而从未如是经验，因为任何时候都经验到具有一切所取能取相的识故。
若非如此则一切都将见到真实。彼识也非如所经验般安住，因为一中有二性相违故。若说由于迷乱而如是了知，则此迷乱是什么？若是彼识本身，则彼非现量，因为现量的性相是无迷乱，而它常时唯由自性对自性迷乱故。
又因为显现为二性的自性故，必定成为损害无二的本性，因为二与非二互相违故。即使迷乱是他法，也因为以自证为究竟故，不能如是了知无二。

།གལ་ཏེ་མངོན་སུམ་ནི་རྟོག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཙམ་ཞིག་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ནི་མངོན་སུམ་རང་གི་མཚན་ ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ།རྟོག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ཡང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་རྟོག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རང་གིས་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་ལ་བྱ་བ་ནི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་དག་ཀྱང་རང་གིས་གསལ་བའི་ཕྱིར་རྟོག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ ཀྱང་བརྫུན་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་དེ་དང་འདྲ་བར་དེ་དེ་དང་ཐ་མི་དད་པ་རྟོག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་བརྫུན་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མས་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པའི་དངོས་པོའི་ངོ་བོར་འགྱུར།ཁྱད་པར་རྣམས་བརྫུན་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་རྟོག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྤྱི་ཡང་དངོས་པོར་ཡོད་པ་མི་སྲིད་པ་ ཉིད་དེ།སྤྱི་ནི་ཁྱད་པར་དག་ཁོ་ན་ལ་གཞན་རྣམ་པར་བཅད་ནས་ཐ་སྙད་འདོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་ཤེས་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མི་མྱོང་བའི་ཕྱིར་འདིས་རང་རིག་པའི་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་མི་རིགས་སོ། །ཤེས་པ་རང་རིག་པའི་མངོན་སུམ་ཉིད་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་འོན་ཀྱང་དེ་ལས་རྒྱུ་ དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ནི་མི་འགྲུབ་སྟེ།རང་གི་བདག་ཉིད་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་གྱུར་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་གཉིས་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ལྟོས་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་གཉི་གའི་ངོ་བོ་བརྟགས་ན་ཡང་། ལྟོས་པ་དོན་གཞན་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་རང་རིག་པའི་མངོན་སུམ་ཉིད་མ་ཡིན་ན། དེ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་རྣམ་པར་གཞག་པ་གཉི་གའི་ངོ་བོ་ཡང་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་རིག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་པ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དག་ཀྱང་དུས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་གཅིག་ལ་མྱང་བ་མེད་དོ། །བདག་ཉིད་ཁོ་ནར་ཡོངས་སུ་གཏུགས་པའི་ཕྱིར་འདི་དག་ཕན་ཚུན རང་གི་ངོ་བོ་མྱོང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ན་ཤེས་པ་གང་ཞིག་ལ་དེ་གཉིས་མངོན་སུམ་དུ་མྱོང་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར།དེ་གཉིས་ཤེས་པ་གཅིག་ལ་མི་མྱོང་ན་ནི་གང་གིས་ཀྱང་འབྲེལ་པ་གཟུང་བར་མི་ནུས་སོ། །ཤེས་པ་གཅིག་ལ་སྣང་བ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་འདི་ནི་རྒྱུའོ། །འདི་ནི་འབྲས་བུའོ་ཞེས་མངོན་ སུམ་དུ་དེ་གཉིས་དེ་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་འབྲེལ་པ་གཟུང་བར་ནི་མི་ནུས་ཏེ།དེ་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་ཏུ་འབྲེལ་པ་མ་བཟུང་བར་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་གཟུང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་དམ་པར་དེའི་རྗེས་ལ་ཐོབ་པ་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་ཤེས་ པས་ཀྱང་དེ་གཉིས་རུང་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེས་དེ་དག་ཉམས་སུ་མ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་གྱིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་གཞན་གྱིས་གཏན་ལ་འབེབས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུད་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཅིག་གིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་བརྟགས་པ་ཡང་ རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།རྒྱུད་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་བརྟགས་པ་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུད་ཅན་ཐ་དད་པ་རྣམས་ཀྱང་ཕན་ཚུན་མྱོང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཏན་ལ་འབེབས་པའི་ཤེས་པའི་དུས་ན་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་འདས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་རང་རིག་པའི་མངོན་ སུམ་གྱི་སྒོ་ནས་ཀྱང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཡང་དག་པ་པ་མི་འགྲུབ་བོ།།ཇི་སྟེ་གལ་ཏེ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མངོན་སུམ་དུ་ཉམས་སུ་མ་མྱོང་ན་ཇི་ལྟར་དེ་ལ་དྲན་པའི་ངོ་བོ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ན། དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་དག་ན་དོན་ཉམས་སུ་མ་མྱོང་ཡང་དྲན་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ཡང་ རང་གི་ངོ་བོར་མཐར་ཐུག་པས་དོན་དམ་པར་གཞན་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་མི་འགྲུབ་སྟེ།ཇི་སྐད་དུ་སྔར་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་རེ་ཞིག་མངོན་སུམ་གྱི་སྒོ་ནས་ནི་དེ་འགྲུབ་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པའི་སྒོ་ནས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་མངོན་སུམ་ དུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཆོས་ཅན་འགའ་ཡང་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གང་ལ་དེའི་དངོས་པོ་རབ་ཏུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ།གཏན་ཚིགས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རང་གི་ངོ་བོ་དང་གཞི་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དཔེའི་ཆོས་ཅན་ཡང་མ་གྲུབ་སྟེ། ཐམས་ཅད་དུ་བརྒལ་ཞིང་བརྟག་པ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ།

如果说现量就是分别的本性，那么现量就不是自相的对境，因为分别的本性是共相的对境。
再者，所谓分别的本性是指自明的本体，所取和能取的行相也是自明的缘故，所以只是分别的本性。
如果这些是虚妄的，那么与之无别的分别本性也是虚妄的本性，那么怎么能成为现量所证成的实事本性呢？
如果差别是虚妄的，那么分别本性的共相也不可能实有，因为共相只是在差别上遮遣他法而假立的。
如此则因为不能如实经验知识的真实性，所以这不应成为自证现量。
即使知识是自证现量，但从此也不能成立因果事物，因为以自性一体故，因果二性相违。
即使依赖差别而观察二者的本性，由于依赖是他法，所以不是自证现量，因为它不成立，所以依此而安立的二者本性也不能了知为现量。
知识的因果本性成为异法时，因为时间不同，所以在一个知识中没有经验。
因为唯是自性究竟，所以这些互相也不能经验自性，那么在哪个知识中能现量经验这二者？
如果在一个知识中不能经验这二者，则任何人也不能把握关系。
即使在一个知识中显现，也不能现量把握'这是因，这是果'这二者存在性的关系，因为它是无分别的。
不把握普遍关系也不能把握因果事物，因为会有太过之失。
胜义中，后得决定智也不应理解这二者，因为它没有经验这些。
他人经验的不能由他人决定，因为会有太过之失。
由于是一相续，认为由一者经验也不应理，因为相续一体性的认定是无实的。
相续者各异也因为互不经验。
在决定智的时候，因果也已过去。
因此，通过自证现量的方式也不能成立真实的因果。
如果认为：如果因果不是现量经验，那么怎么会对此生起忆念的本性呢？
这也不应理，因为在梦等中虽未经验对境也有可能忆念，而且这也以自性为究竟，所以胜义中不能成立经验他法，如前所说。
如此，首先从现量的方式是不应成立的。
从比量的方式也不能，因为如前所说的方式，没有成立任何现量所经验的有法，对什么来证成它的事物呢？
一切因相也是自性和所依不成立。
喻依也不成立，因为一切处观察推究相同的缘故。

།གཞན་ཡང་རེ་ ཞིག་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་ནི་དེའི་དངོས་པོ་བསྒྲུབ་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།གཅིག་ལ་གཅིག་བརྟེན་པའི་ཉེས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་གྲུབ་ན་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་སུ་འགྱུར་ལ། འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ཡང་དག་པར་གྲུབ་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་ པོ་གྲུབ་པས་གཅིག་ལ་གཅིག་བརྟེན་པ་ཉིད་དུ་གསལ་རབ་པ་ཉིད་དོ་།།རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱང་ཆོས་ཅན་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གང་དུ་འཇུག་པར་འགྱུར། ཆོས་ཅན་གྲུབ་ཏུ་བཅུག་ན་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་དོན་དམ་པ་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་གང་དུ་ཡང་གཏན་ཚིགས་ལ་ཁྱབ་པ་ནི་མ་ གྲུབ་སྟེ།ཐམས་ཅད་དུ་བརྒལ་ཞིང་བརྟག་པ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་ཁྱེད་ཀྱིས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཉིད་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདི་ལྟ་སྟེ་དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ཉེ་བར་བརྗོད་པ་ཡིན་ན་དེ་ཡང་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་རྒྱུ་དང་དུས་མཉམ་པ་ན་ཡོད་པ་འགྲོ་བ་མ་ ལུས་པ་ཡོད་ན་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ཡང་དེའི་རྒྱུ་ཅན་ཉིད་དུ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ།།འོན་ཏེ་ཡང་རྒྱུན་ཁོ་ན་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་གིས་དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པའི་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་བརྗོད་ཀྱི། སྐད་ཅིག་མ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་འདིར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དོན་དམ་པ་པ་ གྲུབ་པའི་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།སྐད་ཅིག་མ་མ་གཏོགས་པར་དོན་དམ་པ་པའི་རྒྱུན་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་བུའི་སྐད་ཅིག་མ་གང་ཞིག་རྒྱུའི་སྐད་ཅིག་མ་གང་ཞིག་ཡོད་ན་ཡོད་པར་རྟོག་པ་དེ་ནི་དེ་དང་དུས་མཉམ་པ་ན་ཡོད་པའི་ཐམས་ཅད་དུ་གཏོགས་པའི་ སྐད་ཅིག་མ་མ་ལུས་པ་ཡོད་ན་ཡོད་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ།ཇི་ལྟར་དེ་རང་གི་རྒྱུའི་སྐད་ཅིག་མ་ཡོད་ན་མཐོང་ལ། དེ་མེད་ན་མ་མཐོང་བ་དེ་བཞིན་དུ་དེའི་རྒྱུའི་སྐད་ཅིག་མ་དང་དུས་མཉམ་པ་ན་ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་དུ་གཏོགས་པའི་སྐད་ཅིག་མ་མ་ལུས་པ་ཡོད་ན་ཡང་མཐོང་ལ། དེ་མེད་པར་ཡང་མ་མཐོང་ བས་དེ་དེའི་རྒྱུ་ཅན་ཉིད་དུ་ཡང་ཅི་སྟེ་མི་འགྱུར།གཞན་ཡང་དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་འདིར་དེ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ནི་ཆོས་ཅན་གཞན་རྒྱུར་གྱུར་པ་ལ་སྙེགས་ན་དེ་ཡང་རེ་ཞིག་དོན་དམ་པར་མངོན་སུམ་དུ་མ་གྲུབ་སྟེ། ཇི་སྐད་དུ་སྔར་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཀྱང་ཆོས་ཅན་ ཡོད་པར་གྲུབ་པ་མི་སྲིད་དེ།ཡོད་པར་སྒྲུབ་པ་ལ་གཏན་ཚིགས་ཐམས་ཅད་ཉེས་པ་གསུམ་ལས་མི་འདའ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཆོས་ཅན་མ་གྲུབ་ན་རེ་ཞིག་ཡོད་པའི་ཆོས་ནི་གཏན་ཚིགས་སུ་མི་སྲིད་དོ། །མེད་པའི་ཆོས་ཀྱང་འགལ་བའི་ཕྱིར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཉི་གའི་ཆོས་ནི་ འཁྲུལ་པ་ཡིན་ཏེ།མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཞིག་གིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་རྣམ་པ་གཞན་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་མ་གྲུབ་ན་ཅིག་ཤོས་ཀྱི་དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་གྲུབ་སྟེ། དེ་ནི་དེ་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་བུའི་སྒྲུབ་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བ་ཁོ་ནར་ མི་སྲིད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་འདིར་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་མི་འགྲུབ་བོ། །མི་དམིགས་པའི་སྒོ་ནས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཐམས་ཅད་ནི་དགག་པ་སྒྲུབ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་སྒྲུབ་པ་ནི་ མངོན་སུམ་དུ་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་དེ་ལ་ཡང་མི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་དེ་ལས་གཞན་པ་དམིགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་དགོངས་ཀྱི།རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་སྔར་བཤད་ ཟིན་པ་པ་ཉིད་དོ།

再者，暂且以果的因由也不能成立其事物，因为会成为相互依赖的过失。若成立因果事物则成为果的因由，若正确成立果的因由则成立因果事物，因此明显成为相互依赖。
自性因由也因有法未成立故，将于何处趋入？即使允许有法成立，对于所要成立的胜义因果事物，因由的遍及性在任何处都不成立，因为一切处所都同样可以观察推究。
再者，你为了正确成立因果性而说'彼有则有'这样的说法，那也是错误的，因为与其因同时存在的一切诸法虽然是'彼有则有'，但不可能成为其果。
若说仅对相续而言，以随行与返遮来确定'彼有则有'的因由性，而非对刹那而言。这在此处因是成立胜义因果的场合，故不合理，因为除了刹那外，胜义的相续不成立。
某一果刹那与某一因刹那之间所分别的'彼有则有'，也是与彼同时存在的一切刹那皆'彼有则有'。如同彼见到自因刹那存在而不见其不存在一样，与其因刹那同时的一切刹那也是见其存在而不见其不存在，故为何不成为其果？
再者，对于'因彼有则有'这句话中，'彼'字若指代其他有法作为因，那么首先在胜义中不能现量成立，如前所说。以比量也不可能成立有法存在，因为证成存在的一切因由都不出三种过失。
如是，若有法不成立，首先存在的法不可能作为因由。不存在的法因相违故也不合理。二者皆具的法是错误的，因为在相违品中也存在。也没有其他能够成立的形式。
若彼不成立，则另一方的'彼有则有'也不成立，因为这依赖于彼。果的成立也同样不可能。
因此，在此处不能通过自性因由成立因果事物。通过不可得的方式也不行，因为那一切仅是遮遣的证成。
对于所说的'因果事物的证成是现量不可得'，'不可得'一词是指除此之外的可得性的现量本身，而非比量。关于彼非量的道理，如前已说。

།གཞན་ཡང་དམིགས་པའི་རིག་བྱར་གྱུར་པ་མི་དམིགས་པ་གང་ཞིག་གང་ཡོད་ན་ཡང་དག་པར་དམིགས་པ་དེ་ནི་དེའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་སྒོ་ནས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་འགྲུབ་པར་བརྗོད་པ་དེ་ལ་ཡང་དོན་དམ་པར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། ཅི་དེ་ཁོ་ ན་ཡོད་ན་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་ནམ།འོན་ཏེ་མི་སྣང་བ་ཤ་ཟ་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བས་སམ། འོན་ཏེ་ཡུལ་ཐག་རིང་པོ་ན་གནས་པའི་དངོས་པོ་གཞན་ཞིག་ཉེ་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཞེས་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ནོ། །དམིགས་པའི་རིག་བྱར་གྱུར་པ་མི་དམིགས་པའི་སྒོ་ནས་ནི་དེ་ཡུལ་གཞན་ནས་འོང་བ་ དང་སྔ་ནས་ཡོད་པ་ཉིད་འགོག་པར་འགྱུར་གྱི།གཞན་གྱི་འབྲས་བུ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པ་ཉིད་ནི་འདོད་རྒྱལ་བར་ཡང་འགྱུར་ཏེ། ཟླ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་ཐག་རིང་པོ་ན་གནས་པ་ཡང་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུའི་དངོས་པོར་ཁས་མི་ལེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། གང་ཡང་དེའི་རྒྱུ་གཞན་དག་ནུས་པ་ཡིན་པ་ལས་གང་ཞིག་མེད་ན་གང་མེད་པ་དེ་ནི་དེའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལྡོག་པའི་སྒོ་ནས་དེ་འགྲུབ་པར་བཤད་པ་དེ་ལ་ཡང་དོན་དམ་པར་ན་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ལས་མི་ལྡོག་པ་ཉིད་དེ་གཞན་ཤ་ཟ་ལ་སོགས་པའམ། ཡུལ་ཐག་རིང་པོ་ན་གནས་པ་འགའ་ཞིག མེད་ན་ཡང་དེ་མེད་པར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་མེད་ན་མེད་པ་འདོད་རྒྱལ་བ་ཉིད་དུ་ཡང་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མ་ཆུང་མར་ལེན་པའི་ལུགས་ཅན་གྱི་ཡུལ་ནས་སྐྱེ་བའི་འབྲ་གོ། །མ་ཆུང་མར་ལེན་པ་མེད་ན་མེད་པ་བཞིན་ནོ། །འོན་ཏེ་ཡང་གཞན་དག་དེའི་རྒྱུར་ནུས་པ་ཡིན་པ་ལས་ ཞེས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་ན།གཞན་དག་དེའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དེ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱི་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡིན་ན་དེ་ཉིད་ངེས་པར་བྱ་བའི་ ཕྱིར་དེའི་རྒྱུ་དག་ནུས་པ་ཡིན་པ་ལས་ཤེས་རབ་ཏུ་མ་གྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་སྨོས་པ་མཁས་པ་རྣམས་ཇི་ལྟར་ངེས་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ།དེ་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་སྒོམ་གཏོགས་པ་གཞན་དུ་གང་གིས་ན་དེའི་ཁྱད་པར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་དེའི་རྒྱུའི་དངོས་པོར་ངེས་པ་ནི་མེད་དེ། དེ་ལ་ ཡང་ཐུག་པ་མེད་པའི་ཉེས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་ཀྱང་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ངོ་བོ་ཉིད་ཐ་དད་པ་བཞིན་དུ་དེ་གཞན་ལས་ཀྱང་སྐྱེ་བར་དོགས་པ་གང་གིས་བཟློག་པར་འགྱུར། མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་ནི་དེ་མེད་པར་ངེས་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་ འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།ཚུ་རོལ་མཐོང་བ་རྣམས་ལ་ནི་གང་གིས་ན་གཞན་ལས་དེ་མི་འབྱུང་བ་ངེས་པར་ཡང་འགྱུར་བ་མ་ལུས་པ་གསལ་བར་མཐོང་བ་ནི་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་གཞན་ལས་ཀྱང་དེ་འབྱུང་ན་ནི་རྒྱུའི་ཐ་དད་པ་ལ་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་དེའི་ངོ་བོ་ ཉིད་དང་།མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་དག་ལས་ཀྱང་མི་སྐྱེ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལ་ཡང་ཁྱད་པར་ཐ་དད་པ་དག་ཁོ་ན་ལ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་རྣམས་ཉེ་བར་སྦྱོར་གྱི། འབྲས་བུ་ཁོ་ན་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར་རྣམས་དོན་དམ་ པར་དེ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ།།གལ་ཏེ་ཆ་ཤས་ཀྱིས་ཀྱང་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ལ་ཆ་ཤས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཁྱད་པར་རྣམས་ནི་ལྡོག་པའི་བྱེ་བྲག་ཏུ་ཉེ་བར་བརྟགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དུ་བསམ་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ ཞེ་ན།འོ་ན་ནི་དེ་དག་ཁྱད་པར་རྣམས་ལ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འགའ་ཡང་བརྟགས་པ་དག་གིས་རྒྱུ་ཉིད་དུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཚོགས་པ་ཁོ་ནས་སྐྱེད་པ་དང་། ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། སོ་སོ་རེ་རེ་ནས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཚོགས་པ་ཅན་ལས་མ་ གཏོགས་པར་ཚོགས་པ་མ་གྲུབ་པས་ཚོགས་པ་རྣམས་རེ་རེ་ཞིང་རྒྱུར་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ།

再者，对于作为所缘的认知对象，若某物不被认知，而在其存在时能够正确认知，这就是其果，通过随行的方式建立因果事物的说法，在胜义谛中也仅仅是存疑的。是否仅在其存在时才存在？还是由于不可见的食肉鬼等的靠近？或是由于远处存在的其他事物的靠近力量？这些都是存疑的。
通过作为所缘的认知对象不被认知的方式，可以遮遣其从他处而来以及先前已存在，但并非是其他的果。若说其存在则存在，这也会成为随意的，因为月亮等远处存在的事物也不能否认是眼识等的因。
又若说，由于其他因具有功能，某物不存在时某物不存在，那就是其果，通过返体的方式成立此说，在胜义谛中也无法摆脱怀疑，因为其他食肉鬼等或远处存在的某物不存在时，对其不存在也存疑。
其不存在则不存在这一点也可能是随意的，就像在允许娶姨母为妻的地方所生的稻谷，若无娶姨母为妻的习俗则不存在一样。
若想，由于特别说明'其他诸因具有功能'，因此不会存疑。这是不合理的，因为其他诸因具有作为因的功能这一特性尚未成立，这正是所要证成的。
对因果存疑时，为确定这一点而说'由于其因具有功能'这一尚未成立的特性，智者们如何能够确定？除了随行和返体的方式之外，还能以什么方式成立其特性而确定其因性？这会导致无穷过失。
即使成立其存在则存在，但如同俱有因的事物本性各异一样，怎能遮遣其也可能从其他生起的怀疑？仅仅未见到并不能确定其不存在，因为这会导致过度扩展。
对于现见者而言，并没有完全清楚地见到能确定其不从他处生起的一切。若说其也从他处生起，则因的差异将不能产生差异。这是不对的，因为这样会导致从本性和相不相同的俱有因也不能生起的过失。
若说在彼处也只是对差异性施设俱有缘，而不是对果，这是不对的，因为诸差异在胜义谛中与彼无别。若想通过部分来产生，这是不对的，因为一中无有部分。
若说诸差异是依反体差别而假立，因此不应思考其为同一或相异。那么它们就不能对诸差异起作用，因为任何假立都不能作为因。
说唯有和合才能产生和造成差异，而非个别，这也不合理，因为除了和合者外和合不成立，所以承认和合者各自为因。

།དེ་ལྟ་བས་ན་དོན་དམ་པར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་འགྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཚད་མ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དེ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཀུན་རྫོབ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པ་ལ་སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་འགྲོ་ བ་དང་ལྡོག་པའི་སྒོ་ནས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཇི་ལྟར་གྲགས་པ་བཞིན་དུ་གྲུབ་པ་ཉེ་བར་བརྗོད་ཀྱི།དོན་དམ་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་གཟུང་བར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ན་རེ་ཞིག་མི་རྟག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོན་དམ་པ་པ་ཡང་དག་པར་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཚད་མ་ཅུང་ཟད་ ཀྱང་མེད་དེ།སྒྲ་ལ་སོགས་པ་གཞན་གྱིས་ཀུན་བརྟགས་པ་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལ་། ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ནི་ཚད་མ་འདི་གཉིས་པོ་ཁོ་ནའི་ནང་དུ་འདུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡང་དག་པར་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཚད་མ་ཡང་མེད་དེ། འདི་ལྟར་དེ་ཡང་མངོན་སུམ་གྱི་སྒོ་ནས་ནི་མི་འགྲུབ་ སྟེ།དེ་ཡང་སྔ་མ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་རྣམ་པ་དང་བཅས་པ་ལ་སོགས་པས་འཛིན་པར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་ལ་སོགས་པ་རྟག་པའི་དངོས་པོ་ནི་གང་དུ་ཡང་ཇི་ལྟར་རང་གི་གྲུབ་པའི་མཐའ་ལས་ཉེ་བར་བརྟགས་པ་བཞིན་མངོན་སུམ་གྱི་སེམས་ལ་སྣང་བར་མངོན་པ་མེད་དོ། །དེ་མངོན་ སུམ་གྱི་སེམས་ཀྱི་ཡུལ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་དེ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ཡོད་པར་ཐལ་བ་ཡིན་ཏེ།གཞན་དག་གིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱར་མེད་པ་ནི་དེ་ལ་ལྟོས་པར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་དང་། རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ཡང་ཡུལ་ཉིད་དུ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་ ཤེས་པར་བྱ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པས་ཡུལ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་བརྟགས་ན་ཡང་དེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བ་ཁོ་ནར་རྟག་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བ་ཡིན་ཏེ།དེས་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་རྗེས་སུ་འབྲངས་ན་དེ་ཡང་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དེས་རྣམ་ པར་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་རྗེས་སུ་འབྲང་བར་མི་རུང་སྟེ།དེས་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཉིད་ནི་དེ་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་སྒོ་ནས་ཀྱང་མི་འགྲུབ་སྟེ། དེ་དང་རྟགས་འགའ་ཡང་ལྷན་ཅིག་འབྲེལ་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་འབྲས་བུའི་གཏན་ ཚིགས་ནི་མི་སྲིད་དེ།དེ་ལས་རིམ་དང་ཅིག་ཅར་དག་གིས་འབྲས་བུ་འགའ་ཡང་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པའི་དོན་དང་ནི་འགའ་ཡང་ལྷན་ཅིག་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་གཟུང་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པས་ཡང་དག་ པར་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན།བདག་ལ་སོགས་པ་ནི་གང་དུ་ཡང་འབྲས་བུ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་མ་གྲུབ་སྟེ། དེ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཡིན་ཡང་། རེས་འགའ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ལྡོག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་ལྡོག་པ་མེད་པའི་ ཕྱིར་རོ།།རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱང་དེ་ཡོད་པ་བསྒྲུབ་པ་མི་སྲིད་དེ། གཞི་ཆོས་ཅན་འགའ་ཡང་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་། ཡོད་པ་དེ་བསྒྲུབ་པ་ལ་གཏན་ཚིགས་ཐམས་ཅད་སྔ་མ་བཞིན་དུ་ཉེས་པ་གསུམ་ལས་མི་འདའ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཅན་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་གྲག་ པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཀྱང་དོན་དམ་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་དག་ནི་རེས་འགའ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཀྱང་རྟག་པ་ཉིད་དང་། དེ་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་དུ་འཐད་པར་དཀའ་བའི་ཕྱིར་རོ། །མི་དམིགས་པས་ཀྱང་དེ་ཡོད་པར་གྲུབ་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དགག་པ་གྲུབ་ པར་ནུས་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་ནི་དགག་པ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་རེ་ཞིག་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་ནི་མི་སྲིད་དེ། དེ་ནི་མེད་པའི་ཐ་སྙད་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དབང་པོས་མི་སོད་པའི་དོན་དང་འགའ་ཡང་ལྷན་ཅིག་འགལ་བ་དང་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དང་། ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དང་། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོའང་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་མི་སྲིད་དོ། །ཚད་མ་གཉིས་ལས་མ་གཏོགས་པ་ཚད་མ་གཞན་ཡང་མེད་དོ་ཞེས། གཞན་དུ་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ཡིན་ནོ།

因此，在胜义中，根本没有任何能成立因果事物的量。诸位论师们仅就世俗因果事物，从随行和返遮的角度阐述了因果事物如何如世间所知般成立，而在胜义中则不然，应当如是理解。
如是，首先，根本没有任何能成立无常自性为胜义谛的量。因为声等他者所遍计的并非是量，而非量必定包含在这两种量当中。
也没有能成立常性自性为真实的量。如是，这也不能通过现量成立，因为如前所述，它不能被具相的识等所取。常性事物如我等，无论在何处都不会如各自宗派所计度那样显现于现量心识中。
若它是现量心识的对境，则仅由其存在就应成为存在性，因此应成恒常存在，因为它不依待他法的差别，且非因也不应理为对境。即便认为它是以其识所了知的自性而成为对境，其识也应成与之相同而成为常性，因为若随顺所了知的自性，其识也应随顺。
若非如此，则不应随顺所了知的自性，因为所了知性是依待于彼的。它也不能通过比量成立，因为未曾成立它与任何因相的关联。
如是，首先果相因不可能存在，因为无论次第还是同时都不从它生起任何果。且任何非现量的对象都不能被执为因果事物的关系。因果事物是通过随行和返遮而正确认知的，而我等在任何情况下都未被证实与乐等果相随行，因为即便它无所不在，有时也不生起乐等。
也非返遮，因为它以常性故无有返遮。自性因也不可能成立其存在，因为任何所依有法都未成立，且如前所述，一切因相对于证成其存在都不出离三过。所谓色等诸有法也在胜义中未成立。
由于它们是暂时性的，即便在名言中也难以成立其常性及所依性。以不可得也不能成立其存在，因为这只能成立遮遣，因为这是成立遮遣。
再者，首先自性不可得是不可能的，因为这是成立无的名言。由于任何非根识所行境都未成立与违害、所遍、能遍、因果事物的关系，所以违害可得等也不可能存在。
除二量外别无其他量，这在他处已经确立。

།དེ་ལྟ་བས་ན་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་བརྟག་པ་ལ་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚད མ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པས་དེའི་ཕྱིར་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པས་དེ་ལ་ཡང་དོན་དམ་པ་པའི་ཡོད་པར་ཐ་སྙད་མི་བྱའོ།།སྦྱོར་བ་དག་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་དོན་དམ་པར་གང་ཡོད་པར་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཚད་མ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པ་དེ་ནི་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པས་ཡང་དག་པར་དེ་བཞིན་དུ་གཟུང་བར་མི་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་སྔོ་ བསངས་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་དག་ལྟ་བུའོ།།དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡང་དག་པ་པ་ཇི་སྐད་བཤད་པ་གཉི་ག་ཡང་ཡང་དག་པར་གྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་ཡང་ཚད་མ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པས་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པ་ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་འགོག་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་ ཡིན་ཏེ།རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་ནི་ཚད་མས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱས་པར་རབ་ཏུ་བསྒྲུབས་ཟིན་ཏོ། །ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་མི་འཐད་པ་དང་། རྟོག་པ་དང་མི་ལྡན་པ་ ཉིད་དུ་ཐལ་བ་དང་བཟློག་ན་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་ཡོད་པས་དེའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ལ།མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཉིད་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྟེ་གལ་ཏེ་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ཐ་སྙད་ལ་ཚད་མས་ཁྱབ་པོ་ཞེས་བྱ་བར་ཁས་ལེན་པར་གྱུར་ན་ དེའི་ཚེ་དངོས་པོ་གྲུབ་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ཏེ།འདི་ལྟར་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དང་། ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ནི་གང་དུ་ཡང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ངེས་པ་མེད་པར་ལྡོག་པ་ཙམ་གྱི་སྒོ་ནས་འགྲུབ་པར་མི་སྲིད་དོ། །ལྡོག་པ་ངེས་པ་ཡང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ངེས་པ་མེད་པར་མི་སྲིད་དེ། གང་ཞིག་གང་ཡོད་ན་ ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཇི་ལྟར་དེ་ལོག་པ་ན་ལྡོག་པར་འགྱུར་ཏེ།འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་ཚད་མས་ཁྱབ་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་འདོད་པ་དང་དངོས་པོ་ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་ཁས་བླང་བར་བྱའོ། །དེ་ཁས་བླངས་ན་ནི་འགའ་ཞིག་ཏུ་གང་ལ་འདི་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ ཞེས་ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་ཚད་མ་ཡོད་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཅན་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་དེ་ཉིད་ཁོ་བོ་ཅག་གི་དངོས་པོ་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་ཚད་མས་ཁྱབ་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་ཚད་མ་ཙམ་གྱི་སྒོ་ནས་ནི་འདི་ངེས་པར་དོན་དམ་པ་པའི་དངོས་པོར་ཡོད་པའི་ཡུལ་ ཅན་དུ་མི་འགྲུབ་སྟེ།ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཉེ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་ངེས་པར་གཏན་ལ་འབེབས་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་གཞན་ལ་ཡང་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཤིང་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་ཤིང་ཤ་པ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་རྣམས་ངེས་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ནི་མི་ མཐུན་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ།།འདི་ལྟར་ཤིང་ཉིད་ནི་ཁྱད་པར་མ་ལུས་པའི་ཐུན་མོང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་ངེས་པར་གཏན་ལ་འབེབས་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ལ། ཚད་མ་ནི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་འདས་ནས་གཞན་གང་ལ་ཡང་མི་སྲིད་དོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་དེ་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་ཡང་འཇུག་ པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཉིད་ཉམས་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་ཚད་མ་ཐམས་ཅད་ནི་དངོས་པོས་མངོན་པར་ཁྱབ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ། དེས་ཁྱབ་པའི་ཚད་མའི་སྟོབས་ཀྱིས་བྱུང་བའི་ཐ་སྙད་འཇུག་ན་ཡང་ཚད་མས་རྟོགས་པའི་དངོས་པོ་ཁོ་ན་ལ་འཇུག་པས་དེའི་ཕྱིར་འདི་ཤིང་ཉིད་ལ་སོགས་ པ་བཞིན་དུ་ཐུན་མོང་ཉིད་དུ་ལྟ་ག་ལ་ཡིན་ཞེ་ན།དེ་ནི་མི་རུང་སྟེ་ཚད་མ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཡང་ཡོད་དོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གལ་ཏེ་ཚད་མ་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པ་པའི་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ན་ནི་ཐམས་ཅད་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བ་ཁོ་ནར་ འགྱུར་ཏེ།དེའི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བར་འདོད་པ་རྣམས་འཕགས་པའི་ལམ་བསྒོམ་པ་སྒྲིམ་པ་དོན་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །སྨྲ་བ་པོ་རྣམས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་རྩོད་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པ་རྟོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཡིད་གཉིས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

因此，对于事物的自性的观察，也没有丝毫能够成立的量，所以具有思维的人对此也不应该施设胜义有的名言。
论式是：凡是对某事物要成立为胜义有而完全没有任何量的，具有思维的人就不应该如实执取它，就像石女儿具有青色等功德性一样。
如前所说的真实事物自性，对于要成立它们也完全没有任何量，因此遍是不可得，其结果是遮遣有的名言，因为具有思维者的有的名言是为量所遍故。
因不成立也不是，如前已广为成立。所遍与能遍的事物不合理，以及成为无思维性的过失，若翻转则有违害的量，因此既不是因不定性，又由于在同品中存在，也不是相违。
假使承许有无名言为量所遍，则此时唯成立事物，因为所遍与能遍的事物若无决定的随行，仅由返体就不可能成立。
决定返体若无决定随行也不可能，因为若某物在某处有，则非有者如何能在彼处返，因为无关联故。
因此必定应当承许为量所遍的随行和事物存在的名言。若承许此，则于某处若对某法唯是有的名言有量随行而成立者，即是我们所成立的事物。
这是不合理的，因为即使有的名言为量所遍，仅由量的方面并不能成立此为胜义事物存在的对境，因为能遍的接近不能决定所遍的差别，因为它于他处也有可能故。
若不如此，则树性也应能决定了知树阇巴等差别。这不是相违吗？因为树性是一切差别的共相，所以不能决定阇巴等差别，而量超越事物的自性后于任何他法都不可能。
如此则由于它也趣入无事物，故必定成为量性的丧失。因此一切量唯为事物所遍，由彼所遍的量力所生的名言趣入时，也唯趣入由量所了知的事物，所以此如何能如树性等是共相呢？
这是不应理的，因为前已说明有世俗谛对境的量。若不如此，假使一切量成为胜义事物的对境，则一切都将成为唯见真实性，因此欲见真实性者精进修习圣道将成无义。
诸论师也不会对真实性有诤论，因为一切通达胜义故而无有疑惑。

།ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་ ཀྱི་བསྟན་བཅོས་བྱེད་པ་ཡང་དོན་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ།དེའི་འབྲས་བུ་ནི་རྣམ་པར་རྨོངས་པ་ཟློག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ལ་ཡང་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རྣམ་པར་རྨོངས་པའི་གོ་སྐབས་ཐག་བསྲིངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མཚན་ཉིད་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་དེའི་མཚན་ ཉིད་ཕན་ཚུན་འགལ་བར་བྱེད་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ལ།གྲུབ་པའི་མཐའ་ཐ་དད་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཐ་སྙད་པའི་ཚད་མ་དོན་དམ་པ་པའི་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཡང་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཚད་མ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་ པ་པའི་དངོས་པོས་ཁྱབ་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དོན་དམ་པ་པའི་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་མ་ཡིན་ཡང་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཇི་ལྟར་འདོད་པའི་དོན་ཡང་དག་པར་འཐོབ་པ་ཙམ་གྱི་སྒོ་ནས་ཐ་སྙད་པའི་མཚན་མ་རྣམ་པར་གཞག་གོ། །དེའི་ཡུལ་ལ་ནི་དོན་དམ་པ་པ་ཞེས་མིང་དུ་འདོགས་ ཀྱང་བརྩད་པ་མེད་དོ།།འོན་ཀྱང་ལུས་ཅན་རྣམས་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པས་འཁོར་བའི་བཙོན་ར་ནས་ཐར་བར་འགྱུར་བ་དེ་ཉིད་དེ་དག་གི་མ་རིག་པའི་ཡུལ་ལས་བཟློག་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པའོ་ ཞེས་བྱ་བར་རྣམ་པར་གཞག་གོ།།སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་བྱེད་པ་སྒྲུབ་པར་རུང་བའི་དོན་ཐོབ་པ་ཙམ་གྱི་སྒོ་ནས་ནི་གྲོལ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཚད་མ་ནི་མི་སླུ་བའི་ ཤེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཐུན་མོང་བ་ཡིན་ནོ།།དེས་ནི་ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་ལ་ཁྱབ་ཀྱང་དེ་ངེས་པར་ཡང་དག་པ་པའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་རབ་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་དེ་ལ་ཡང་དག་པ་པའི་དངོས་པོ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ། འདི་ལ་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་མེད་ པའི་ཐ་སྙད་སྒྲུབ་པ་འདི་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་དེ།འདི་ལྟར་གང་དག་དོན་དམ་པར་རང་དང་། གཞན་དང་། གཉི་ག་ལས་སྐྱེ་བ་དང་། རྒྱུ་མེད་པ་ལས་སྐྱེ་བ་དང་བྲལ་བ་དེ་དག་ནི་ཡང་དག་པར་ན་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའི་པདྨ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །རང་དང་གཞན་གྱིས་ ཡང་དག་པར་ཡོད་པར་སྨྲས་པའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ།།གཏན་ཚིགས་འདི་ནི་མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་གྲངས་ཅན་ལ་སོགས་པ་གང་དག་རྒྱུ་ཉིད་འབྲས་བུའི་བདག་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གནས་སོ་ཞེས་རྗོད་པར་བྱེད་ཅིང་། དངོས་པོ་རྣམས་དང་ཁོ་ ན་ལས་སྐྱེ་བར་ཉེ་བར་བརྗོད་པ་དེ་དག་ནི་ཐང་ཅིག་རིག་པ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ན་སྟེ།དངོས་པོ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ནི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ལྟར་དངོས་པོས་བདག་ཉིད་སྐྱེད་ན་གྲུབ་པའམ། མ་གྲུབ་པ་ཞིག་སྐྱེད་པར་འགྱུར་གྲང་ན། དེ་ལ་རེ་ཞིག་མ་གྲུབ་པ་ནི་མི་སྐྱེད་ དེ།དེ་ནི་དེའི་ཚེ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཅི་ཞིག་གང་གི་སྐྱེད་པ་པོར་འགྱུར། མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལ་སོགས་པ་བདག་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཡོངས་སུ་མ་གྲུབ་པ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་སྐྱེད་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གྲུབ་པ་ཡང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བྱེ་བྲག་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱང་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ ཅི་ཞིག་གང་གིས་བསྐྱེད་པར་འགྱུར།གང་ཞིག་གྲུབ་ན་གང་མ་གྲུབ་པ་དེ་ནི་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།

如果这样的话，制作量的定义的论典也将成为无意义，因为它的果是遣除迷惑，而对于了悟真实性这一点，所有人都已远离迷惑的机会。
制作定义的诸人也不会使其定义相互矛盾，也不会成为不同的宗派，因为真实性的本性是一个的缘故。
因此，世俗量不是胜义事物的对境，也因为世俗量存在的缘故，一切量并非都被胜义事物所遍。
虽然不是胜义事物的对境，但如同梦境等一样，仅仅通过如愿获得所欲义的方式而安立世俗相。
对其对境虽然安立胜义之名也无诤。
然而，有情如实了知诸事物的本性而从轮回牢狱中解脱，正因为这是从他们的无明对境中转变的本性，且是正确智慧的行境，故安立为胜义。
仅仅通过获得能成办众生所欲义的义而不能解脱，因为这样会导致一切都成为解脱的过失。
因此，'量是不欺诳的认识'这一说法是量的共同定义。
它虽然遍及有的名言，但因为它决定不会成为真实义的对境，如何能在它上成立真实事物？
在此也有无有能破量的名言成立，即如是：凡是胜义中离于从自生、从他生、从二者生及无因生者，真实中即是无自性，如虚空中的莲花等。
一切由自他宣说为真实存在的事物也都与此相同。
此因不是不成立，如是：首先，对于数论等宣说因即住于果的本性，并说诸事物唯从自生者，他们完全不合理，因为有事物和无事物不应理成为自因，如是：事物若生自身，是生已成还是未成？
其中首先不生未成，因为彼时它不存在，何者能成为何者的能生者？如石女儿等完全未成就自体者不能生起自体。
已成者也不能生，因为无差别故其自体也已成就，何者能生何者？
若某者已成，则某未成者不应理是其本性，因为会有太过之过。

།ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་དང་། ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དག་ཡིན་ན་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་དང་། སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོར་རིགས་ཀྱི། ངོ་བོ་ ཉིད་དེ་གྲུབ་ན་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བའི་ངོ་བོ་ཕྲ་རབ་ཀྱང་ཅུང་ཟད་མེད་པའི་ཕྱིར་འདི་ཇི་ལྟར་ན་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར།འོན་ཏེ་དེ་ཁྱད་པར་དུ་བྱར་མེད་པ་ཡིན་ཡང་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཉིད་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་ཁོ་ནར་ཉེ་བར་རྟོག་པར་བྱེད་པ་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཤེས་པ་ཡོད་པ་ལ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་ཀུན་ཏུ་མ་བརྟགས། ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་དང་འདྲ་བ་ཉིད་དུ་ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་ཡང་དེར་རྟོག་པར་མ་བྱེད་ཅིག་།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་ནི་རང་ལས་སྐྱེ་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་ཡོད་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་ཐལ་བར་བསྒྲུབ་པ་འདི་ཉེ་བར་བརྗོད་པ འདིར་ཐལ་བའི་དོན་མི་ཤེས་པ་ཁ་ཅིག་འདི་ལ་དཔེ་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དང་གཏན་ཚིགས་འགལ་བ་ཉིད་རྗོད་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་དག་གིས་ཡོངས་སུ་མ་ཤེས་པའི་ཉེས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་གཞན་དག་ལ་ཕན་ཚུན་འགལ་བ་ཡང་དག་པར་བརྗོད་པར་འདོད་པས་ཕ་རོལ་ལ་གྲུབ་པ་ཤེས་ པ་ཡོད་པ་ལ་སོགས་པ་ཁོ་ན་རྗེས་སུ་ཟློས་པ་ཡིན་གྱི།བདག་ཉིད་ལ་ཡང་དག་པར་གྲུབ་པའི་དངོས་པོ་ལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་འདོད་པར་ཐལ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་པ་ཡོད་པ་ཡང་གཞན་དག་ལ་ཡང་དག་པར་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དཔེ་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ལ། །གཏན་ ཚིགས་འགལ་བ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ།རང་གི་རྒྱུད་ཀྱིས་རྟག་པ་དང་། གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ངོ་བོ་བསྒྲུབ་པ་ལ། དེ་ལྟ་བུའི་གཏན་ཚིགས་དང་དཔེ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་གཞན་དག་ཕན་ཚུན་མ་འབྲེལ་བ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་ནི་བསྙད་པ་ཙམ་ཞིག་བརྗོད་པར་འདོད་པར་ཟད་ཀྱི། རང་ གི་རྒྱུད་ཀྱིས་དངོས་པོའི་ཆོས་རབ་ཏུ་སྒྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་རབ་ཏུ་སྒྲུབ་ན་དེ་ལ་འགལ་བ་ཉིད་བརྗོད་པར་རིགས་ཏེ། དེ་ལ་ནི་གཏན་ཚིགས་དང་དཔེ་དག་རབ་ཏུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དེ་བརྗོད་པ་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་ཡོངས་སུ་གྲུབ་ཀྱང་ཕན་པ་ཉིད་འགའ་ ཞིག་ཁས་ལེན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དེ་དང་ཕན་པ་ཐ་དད་པ་དེ་རང་ལས་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ།ཕན་པ་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཁོ་ན་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྟེ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ན་ནི་ཕན་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་དེ་ཇི་ལྟར་གྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཡང་རྒྱུ་མངོན་པར་བརྗོད་ དགོས་སོ།།གཞན་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཤིང་དང་ལྗོན་པ་བཞིན་དུ་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་ངོ་བོར་བརྗོད་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ན་དེ་ལྟར་མ་གྲགས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་གདོན་མི་ཟ་བར་འདི་འཇུག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཐ་དད་པའི་རྒྱུ་ཅུང་ཟད་ཅིག་ཉེ་བར་བསྟན་དགོས་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་ བུ་དག་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་ན་དེ་ཉེ་བར་བསྟན་པར་ཡང་མི་ནུས་སོ།།འོན་ཏེ་མངོན་པར་གསལ་བའི་གནས་སྐབས་དང་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བའི་གནས་སྐབས་རྒྱུའི་འོག་ཏུ་འབྱུང་བ་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་ཏེ། འདི་ལྟར་དེས་ན་དེ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཐ་དད་པའི་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ་ སྙམ་དུ་སེམས་ན་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།གལ་ཏེ་མངོན་པར་གསལ་བ་དང་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་སྣང་བ་དེ་དག་གཅིག་ཏུ་དེ་དང་ཐ་དད་པ་ཉིད་གཅིག་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དངོས་པོ་གཞན་ཁོ་ན་ལས་སྐྱེ་བར་ཁས་བླངས་པར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་ འཆོལ་པའི་ཉེས་པ་དེའི་སོ་ན་འདུག་པ་ཉིད་དོ།།གཅིག་ལ་ཅིག་ཅར་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་ལ་སོགས་པ་འགལ་བའི་ཆོས་དང་ལྡན་པར་ཡང་ཇི་ལྟར་རུང་བར་འགྱུར། དེ་བས་དང་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱང་རིགས་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དེ། ཕན་ ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་དག་ནི་ཅིག་ཤོས་དགག་པ།གཞན་སྒྲུབ་པ་མེད་ན་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཉི་ག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་སུ་རྟོག་པ་ཡང་རིགས་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ནོ།

如果是所应当利益和能够利益的两者，则应当是所生和能生的事物，这是合理的。如果自性成立，则由于所应当利益的自性连微细的部分也毫无所有，这怎么能成为所生呢？
假如即便它没有差别，而认为所生是无因的，那么为什么不也同样观察有知呢？由于无差别，因此也不要如此观察内处等诸法。
正因为如此，诸智者说：'内处不应从自生，因为是有，如同有知'，这样的应成论证是合理的。
在此，有些不懂应成论义的人说这个例子不成立以及因相违，这只是他们自己不了解的过失。
也就是说，想要对他人说明相互矛盾时，只是重复对方所承认的有知等，而不是对自己真实成立的事物有任何承认而作应成。有知对他人也并非不成立。
因此，既不是例子不成立，也不是因相违。因为以自续因来成立常一自性时，这样的因和喻都不成立。
这只是想要说明他人相互无关而已，并非以自续因来成立事物的法。
如果要成立彼法，则应当说明相违，因为对此因和喻都不成立，所以说这些是完全无关的。
假如虽然事物的自性已经成立，但承认某种利益，那么此时它与利益相异，就不会从自生，因为只生起异于利益的他法。
如果不相异，那么利益也必定如彼已成，那么它如何能成立呢？因此对此也必须说明因。
另外，所谓因和果，如同树木和树一样是异名同实，在世间并非如此共许。
因此，必须要说明此安立的某个差别因由，但如果承认因果是一，则也不能说明。
假如说显现位和转变位在因之后生起是果，认为这样就有差别安立的因，这也不合理。
如果显现和转变这两者是一或异，那么此时就会承认唯从他生。如果不异，那么因果混乱的过失就在眼前。
一法如何能同时具有显现与不显现等相违的性质？
因此，由于相互矛盾，异和不异的观点都不合理。由于相互排除而住的法相，若无遮止他者、成立另一者，则不存在，所以非二俱的观点也不合理。

།གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་དེའི་རྒྱུར་མངོན་པར་འདོད་པའི་དངོས་པོ་སྔོན་གྱི་ངོ་བོ་མ་བོར་བ་ཁོ་ནར་དེའི་ འོག་ཏུ་མངོན་པར་གསལ་བ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་སུ་གྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་གནས་སྐབས་འཆོལ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ།དེའི་ཕྱིར་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་གཅིག་ལ་ལྟོས་ནས་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་སྣང་བ་དང་མི་སྣང་བར་ཡང་འགྱུར་ལ། རྒན་པོ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ན་ཡང་བྱིས་པ་ལ་ སོགས་པའི་གནས་སྐབས་གསལ་རབ་ཏུ་དམིགས་པར་འགྱུར་རོ།།འོན་ཏེ་བོར་བའི་ཕྱོགས་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཆ་ཤས་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྔོན་གྱི་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཞིག་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་རང་གི་ངོ་བོ་འགའ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཕྱིས་མངོན་པར་གསལ་བའི་གནས་སྐབས་སུ་ཡང་ རྫས་གཞན་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་བདག་ལས་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་པར་གྱུར་ཅིང་མངོན་པར་གསལ་བ་དང་འགྱུར་བ་ཡང་འགའ་ཡང་མེད་དོ།།གཞན་ཡང་གསལ་བ་ཡང་མི་སྣང་བ་གཞན་དུ་གྱུར་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མངོན་པར་གསལ་བ་དང་། ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་འདི་གཉི་ག་ཡང་གཞན་དུ་ གྱུར་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ལས་ཀུན་བརྟགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་གཞན་དུ་འགྱུར་བར་རུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་དངོས་པོའི་དེ་ཉིད་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ན་གཞན་ཉིད་རྣམ་པར་བཅད་ནས་ཡོངས་སུ་གཅོད་ལ། གཞན་ཉིད་ཀྱང་དེ་ཉིད་རྣམ་པར་བཅད་ནས་ཡོངས་སུ་ གཅོད་དེ།དེ་ལས་བཟློག་པ་རྣམ་པར་མ་བཅད་ན་དེ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ལ་གང་ཞིག་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་གང་རྣམ་པར་བཅད་པ་མེད་ན། མེད་པ་དེ་དག་ནི་དེ་ལ་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གང་དག་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ ཉིད་ཡིན་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཆོས་ཅན་གཅིག་ལ་ལྡན་པར་མི་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་སེམས་ལ་ལུས་ཅན་དང་ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་བྱེ་བྲག་ལྟ་བུའོ། །དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་བས་དེའི་ཕྱིར་འདི་གཉིས་གཅིག་ལ་ལྡན་པར་ལྟ་ག་ལ་འགྱུར། ཆོས་འགལ་བ་དང་ལྡན་པ་ཡང་གཅིག་པ་ཉིད་ ཡིན་ན་ནི་ཐམས་ཅད་རྫས་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ།དེའི་ཕྱིར་ཅིག་ཅར་དུ་བཅིངས་པ་དང་། ཐར་པ་དང་། འཆི་འཕོ་བ་དང་། སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གཅིག་ཅེས་མིང་དུ་འདོགས་པ་ཙམ་ཁོ་ན་བྱས་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལ་ནི་བརྩད་པ་མེད་དོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དངོས་ པོའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གང་སྔོན་གྱི་གནས་སྐབས་དང་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པར་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་དེ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་མཚན་ཉིད་གཞན་ཡིན་ན་གཞན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཇི་ལྟར་དེའི་ཡིན།གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་འདིའི་ངོ་བོ་ཉིད་གང་ཕྱིས་དམིགས་པ་དེ་སྔོན་ཡང་ཡང་དག་པར་ཡོད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དེ་ལ་འདི་ ཇི་སྟེ་དམིགས་པར་མི་འགྱུར།འོན་ཏེ་འདི་མི་སྣང་བའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྔོན་མི་དམིགས་སོ་ཞེ་ན་ནི། དེའི་རྒྱུའི་དངོས་པོ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བ་ཁོ་ནར་མི་དམིགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཐལ་བ་ཡང་ཡིན་ལ། དམིགས་པར་འདོད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་འདི་ཡང་སྔོན་བཞིན་དུ་ཕྱིས་ཀྱང་མི་དམིགས་པར་འགྱུར་རོ་། ། ཇི་སྟེ་བསྒྲིབས་པའི་ཕྱིར་མི་དམིགས་སོ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་ཕྱིས་ཀྱང་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་དེའི་སོ་ན་འདུག་པའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་མི་དམིགས་པར་ཐལ་བ་ཉིད་དོ། །འོ་མ་ལ་སོགས་པ་ཆ་ཤས་རྣམ་པ་བརྒྱར་གཞིགས་ཀྱང་ཞོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་དེ་དམིགས པའི་རིག་བྱར་གྱུར་པ་དེ་དམིགས་པའི་གགས་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ།།གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་རང་བཞིན་གྱིས་བརྟན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་ཡིན་ན་ནི་དེ་ཇི་ལྟར་གཞན་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར། འོན་ཏེ་མི་བརྟེན་པའི་ངོ་བོ་ ཉིད་གཅིག་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་འཇིག་པའི་ངང་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པར་རྣམ་པར་འཇིག་པར་འགྱུར་གྱི།ཡང་གཞན་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་མངོན་པར་གསལ་བ་དང་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་དག་རུང་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་སྒོ་ནས་ རང་ལས་སྐྱེ་བར་ཀུན་བརྟགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ།

再者，如果作为其因所欲求的事物，仅仅是在不舍弃前面的本性的情况下，在其后转为显现等状态的话，那么此时就会导致状态错乱。因此，依靠同一认知者，瓶子等会显现或不显现，在老年等状态时，婴儿等状态也会清晰可见。
若是舍弃的一面，那么此时由于是无分的本性，前面的一切自性都已毁灭，因此没有任何相续的自性，而且在后来显现的状态中也因产生了其他实体，所以不是从自生，也没有任何显现和变化。
再者，显现也是以不显现转变为其他相为特征，因此这两者，显现和变化，都是由转变为他性而区分的遍计。
自性本身也不可能转变为他性，因为相违的缘故。如此，在确定事物的自性时，是在遮除他性后确定的，确定他性时也是在遮除自性后确定的。如果不遮除相反的，就不能确定它，因为若对某者确定某性时，若无所遮除，则彼等对彼即是相互排除而住的特征。
凡是相互排除而住的特征，也不会在同一所依上相应，比如心对有形和无形的差别。自性和他性也是如此，因此这二者怎么可能在一处相应？
若相违的法相应是一性，则一切都将成为同一实体，因此就会同时成为束缚和解脱、死亡和出生等。若不如此，则仅仅是安立'一'的名称而已，对此无需争论。
因此，事物状态的差别，凡是与前面状态特征不相符的分别，若是其他自性特征，则彼他性怎么会是它的？
再者，若此自性后来所见到的在先前也确实存在，那么当时为何不能见到它？若说因为是不显现的本性所以先前不能见到，那么其因的事物也同样应成不显现的本性，而且所欲见到的自性也应如先前一样后来也不能见到。
若说因为被遮蔽所以不能见到，那么此时后来也因遮蔽者仍在其处，应成永远不能见到。对于牛奶等，即使分析为百种部分，也找不到任何能遮蔽酸奶等自性，成为所知对象时能作为障碍的东西。
再者，若事物的本质是一个本性坚固的自性，那它怎么会体验到转变为他性？若是不坚固的一个自性，那么此时因为是坏灭的自性，它将无相续地毁灭，而不会体验到转变为他性。
因此，由于显现和变化不合理，所以从此门中所分别的从自生也不合理。

།རང་ལས་སྐྱེ་བ་གློ་བུར་བ་ཉིད་གཅིག་ཡིན་ན་ཡང་དངོས་པོ་རྣམས་ཡུལ་དང་དུས་ལ་སོགས་པ་ངེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་རྒྱུ་ཅི་ཞིག་ཡོད་དེ། དངོས་པོ་ཡང་དག་པར་ལྟོས་པ་མེད་པ་ལ་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་ངེས་པ་སྲིད་པར་ རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཇི་སྟེ་གཞན་ལ་ལྟོས་ན་ནི་ཕ་རོལ་ལས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཕན་པ་མེད་པ་ལ་ལྟོས་པ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡང་འོག་ནས་དགག་པར་བྱའོ། །ལྟོས་པར་བྱ་བ་ཡང་རྟག་ཏུ་ཉེ་བའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་སྐྱེ་བ་ཉིད་དུ་ཐལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་རེ་ཞིག་ཐ་ སྙད་དུ་ཡང་རང་ལས་སྐྱེ་བ་མི་སྲིད་དོ།།གཞན་ལས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་ལས་དངོས་པོ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ན་རྟག་པའམ་མི་རྟག་པའི་ངོ་བོ་ཞིག་ལས་འགྱུར་གྲང་ན། རེ་ཞིག་རྟག་པ་ལས་ནི་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་རིམ་དང་རིམ་མ་ཡིན་པ་དག་གིས་དོན་བྱེད་པར་མི་ འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྒྱུ་ནུས་པ་ཐོགས་པ་མེད་པར་ཡོད་པ་ཡང་འབྲས་བུ་རེས་འགའ་མི་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་ལ། འབྲས་བུ་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཡང་རེས་འགའ་མི་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་ན་གང་གི་ཕྱིར་རིམ་གྱིས་དེའི་དོན་བྱ་བ་བྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ། གཞན་དག་གིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱར་མེད་པ་ནི་དེ་ལ་ ལྟོས་པར་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ།།ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྒྱུ་དང་འབྲེལ་བའི་རང་བཞིན་རྗེས་སུ་འབྲང་ན་ནི་དེ་དང་འདྲ་བ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱང་རྟག་ཏུ་རྗེས་སུ་འབྲང་བར་ཐལ་བ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྟེ་རྗེས་སུ་མི་འབྲང་ན་ནི་དེའི་རྟག་པ་ཉིད་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་ཡང་ལྷན་ཅིག་ བྱེད་པའི་རྐྱེན་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།རྒྱུ་རྟག་པ་ལ་རག་ལས་ཏེ་སྐྱེ་བའི་འབྲས་བུ་ཡང་རྐྱེན་གཞན་ལས་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མེད་བཞིན་དུ་ཡང་དེ་དང་འབྲེལ་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་འཐོབ་པའི་ཕྱིར་བློས་ཀུན་བརྟགས་པའི་ལྟོས་པར་རྣམ་པར་འཇོག་མོད་ཀྱི། འོན་ ཀྱང་དེ་མངོན་པར་འགྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་རྒྱུ་ནུས་པ་ཐོགས་པ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ལ་དེས་ཕན་འདོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ལྟོས་པར་བྱའི།གཞན་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་རྟག་པར་འདོད་པའི་དངོས་པོ་རྟག་ཏུ་ཕན་འདོགས་པ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་མཐུ་ཐོགས་པ་མེད་པ་ཉིད་བོར་ཏེ། དེ་ལས་གཞན་པ་ ལ་ཅི་སྟེ་ལྟོས།འབྲས་བུ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་རྣམས་ལ་ལྟོས་སུ་ཆུག་ན་ཡང་། འོན་ཀྱང་དེའི་རྒྱུ་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་མཐུ་ཐོགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ན་གོ་ཇི་སྟེ་བཏང་སྙོམས་སུ་འདུག་སྟེ་གང་གིས་ན་དེ་སྐྱེ་བར་མི་འདོད་བཞིན་དུ་ཡང་ནན་གྱིས་དྲངས་ཏེ་སྐྱེ་བར་མི་བྱེད། དེ་ལྟ་ ན་དེས་བདག་ཉིད་ཀྱི་མཐུ་ཉེ་བར་བསྟན་པར་འགྱུར་གྱི།གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རིམ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལས་དངོས་པོ་རིམ་གྱིས་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་འབྲས་བུ་རྒྱུའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉིད་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པར་ཐལ་ བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་གདོན་མི་ཟ་བར་དེ་གཉིས་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་ཐ་དད་པར་འགྱུར་དགོས་སོ། །དེས་ན་རྒྱུ་རིམ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལས་ཀྱང་འབྲས་བུ་རིམ་དང་ལྡན་པ་མི་འགལ་བ་ཁོ་ནའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འབྲས་བུ་རྒྱུའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ རྗེས་སུ་བྱེད་པར་ནི་མི་སྨྲའོ།།འོན་ཀྱང་རེ་ཞིག་གདོན་མི་ཟ་བར་འབྲས་བུ་རྒྱུ་ལ་ཡོད་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་། ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པར་ནི་འགྱུར་དགོས་ཏེ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོའི་རྒྱུ་ནི་འདི་ཙམ་དུ་ཟད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་བུ་འགའ་ཡང་དངོས་པོ་རྟག་པ་ལ་ཡོད་པའི་ལྡོག་ པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ནི་མེད་དེ།རྟག་པ་ལ་ལྡོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ནི་མི་རྟག་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་གྱི། རྟག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་མ་ཚང་བ་མེད་པར་ཉེ་ཡང་རེས་འགའ་འབྲས་བུ་མི་སྐྱེ་བའི་ ཕྱིར་རོ།།གང་ཞིག་གང་ལ་ཡོད་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་གིས་རྗེས་སུ་མི་བྱེད་པ་དེ་ནི་དེའི་འབྲས་བུར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།

即使是从自身产生的偶然性是一个，诸事物在地点和时间等确定的自性中有何因？对于真实事物无所依待者，如此确定性是不合理的。如果依待他者，则成为从他者产生，因为对无益者的依待不合理，这也将在下文中予以破斥。所依待的对象由于永远是接近的自性，故应成一切时中都有生起。如是，即使在名言中，从自身产生也是不可能的。
也非从他者产生，如是，若从彼处事物产生，是从常或无常的自性产生呢？首先，即使在名言中从常法产生也是不合理的，因为彼不能以次第和非次第作用的缘故。
因若无碍存在，果不应有时而不生，果若无缺乏因，也不应有时而不生，为何会次第作用？因为对于无差别者不应有依待的缘故。若随顺俱有因相关的自性，则应成与彼相似的诸俱有因也永远随顺。若不随顺，则其常性将失坏。因此，此也非依待俱有缘。
依靠常因而生的果也不依待其他缘，因为彼不存在。虽然不存在，但由于获得与彼相关的自性，故以分别心安立为依待，然而，对于所要成就的事，唯对无碍功能的因有益故应依待，而非其他。因此，常法若永远无碍地接近作用，为何舍弃而依待其他？
纵使果依待诸俱有缘，然而其因若是自在天等无碍者，为何保持中立而不在违背生起意愿时强制使其生起？如是则应显示自身的力量，而非其他。因此，从非次第者不会次第生起事物。
若作是念：果非随顺因的一切性质，因为将成无差别之过。故必须二者有某些差别。因此，从非次第因生起次第果实不相违。此理不然，并非说果随顺因的一切性质。
然而，必须果随顺因的有无，因为因果关系仅此而已。任何果都不随顺常法的无，因为常法无有无。若非如此，则唯成无常，而非常法。也不随顺有，因为虽具足无缺，有时果不生的缘故。
若某物不以有无随顺某者，则不应理为彼之果，因为将有太过之过。

།འབྲས་བུ་ཡོད་པ་ནི་ལྟོས་པར་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གྲུབ་ ཟིན་པས་ཐམས་ཅད་ལ་རེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་ན་རེ་ཞིག་རྟག་པ་ལ་རིམ་གྱིས་དོན་བྱེད་པའི་མཐུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིག་ཅར་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་དོན་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་དེ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡང་རྗེས་སུ་འབྲངས་ན་འབྲས་བུའི་སྐྱེད་པ་དང་འབྲལ་བར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྟེ་ མི་འབྲལ་ན་ནི་དེའི་རྟག་པ་ཉིད་ཉམས་པ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་ཡང་འདིའི་ནུས་པའི་རང་བཞིན་དུས་ཕྱིས་ཀྱང་རྗེས་སུ་འབྲང་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་རེ་ཞིག་དེས་འབྲས་བུ་ཐམས་ཅད་སྔར་བསྐྱེད་ཟིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཡང་བསྐྱེད་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ན་སྟེ། དེ་ནི་སྐྱེས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ དེ་དང་འདྲ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཅི་སྟེ་མི་སྐྱེད་ཅེས་བརྒལ་ཞིང་བརྟག་པར་འོས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལ་དེས་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ནུས་པ་ཡིན་ན་ནི་སྔར་བསྐྱེད་ཟིན་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་སྔར་བསྐྱེད་ཟིན་པའི་འབྲས་བུ་མི་སྐྱེད་ དུ་ཆུག་ཀྱང་།འོན་ཀྱང་འདིའི་སྐྱེད་པར་ནུས་པའི་རང་བཞིན་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ནི་རྣམ་པར་ཉམས་པར་འགྱུར་ཏེ། གང་ཞིག་གང་གི་ཚེ་གང་སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་པ་ནི་དེའི་ཚེ་དེ་ལ་མཐུ་ཐོགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་ནི་སྔར་ཡང་དུས་ཕྱིས་བཞིན་དུ་ སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ཏེ།སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་གནས་སྐབས་དང་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིས་དུས་ཕྱིས་ཀྱང་སྔོན་བཞིན་དུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཡང་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཆོས་འགལ་བ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་འདིའི་གཅིག་པ་ཉིད་རྣམ་པར་ཉམས་ པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་ཅིག་ཅར་དོན་བྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །རིམ་དང་ཅིག་ཅར་དག་ལས་མ་གཏོགས་པ་གང་གིས་ན་དོན་བྱ་བ་བྱེད་པར་འགྱུར་བའི་རྣམ་པ་གཞན་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །དེ་དག་ནི་ཕན་ཚུན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་རྣམ་པར་བཅད་པ་མེད་ན་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཕན་ ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་དག་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་དགག་པ་གཞན་སྒྲུབ་པ་མེད་ན་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་ན་རེ་ཞིག་གཞན་རྟག་པ་ལས་སྐྱེ་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མི་རྟག་པ་ལས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་མི་རྟག་པ་ནི་དངོས་པོ་སྐད་ཅིག་མར་གནས་པའི་ ཆོས་ཅན་ཁོ་ན་ཡིན་པར་རིགས་ཏེ།བསྐལ་པར་གནས་པ་ནི་ཁྱད་པར་མེད་པས་སྔོན་བཞིན་དུ་ཕྱིས་ཀྱང་འཇིག་པར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་ན་འདས་པ་ལས་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྒྱུ་འདས་པ་ལས་ཀྱང་འབྲས་བུ་ཉེ་བར་ བརྗོད་པའམ།མ་འོངས་པ་ལས་ཏེ་དཔེར་ན། དེ་དག་ཉིད་ཀྱིས་མ་འོངས་པའི་སྐྱེ་བ་ཡང་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཉེ་བར་བརྟགས་པ་ལྟ་བུའམ། ད་ལྟར་གྱི་བྱེད་པ་ལས་ཀྱང་ཡིན་གྲང་ན། དེ་ལ་རེ་ཞིག་འདས་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདས་པ་ནི་མེད་ པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལས་སྐྱེ་བར་ཁས་ལེན་ན་ནི་འདི་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཡང་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཅི་ལ་བྱ། གང་རང་གི་ངོ་བོ་ལས་ཉམས་པ་ཡིན་གྲང་། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དེ་ལྟ་བཞིན་དུ་མ་ཉམས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་འདས་པར་འགྱུར། ཉམས་ པའི་ངོ་བོ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་རང་གི་ངོ་བོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་འབྲས་བུ་ཉེ་བར་སྐྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ།དོན་བྱེད་པ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་རག་ལས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཞིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་འདས་པ་ཞེས་བྱའི། རང་གི་ངོ་བོ་ཉམས་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ནི་ཡང་བྱེད་པ་ཞིག་པ་དེ་ལས་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བར་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། འབྲས་བུ་ཉེ་བར་སྐྱེད་ན་ཇི་ལྟར་བྱེད་པ་ཞིག་པར་འགྱུར། དངོས་པོའི་ངོ་བོ་གཅིག་ལ་བྱེད་པ་དང་། བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་བྱ་བ་དག་ཀྱང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐ་དད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར པའི་ཕྱིར་དང་ཆ་ཤས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

有果不应观待，因为已经以一切自性成就，故对一切无所期待。如是，首先常法不应有次第作用。也不应有顿时作用，因为如果跟随如是作用自性，则不应离开产生果的作用。若不离开，则其常性即已失坏。
若谓此能力自性后时仍然跟随，然而首先其已生起一切果，则不能再生，因为已经生起故。其他相似者为何不生起，也不应作如是诘问，因为于彼不能故。若思维能生则已先生，此理不应，虽然不再生已生之果。
然而此生起能力的自性相随则成损坏，不应说'若某时不生某者，则彼时于彼无障碍'。是故此者如同后时，先前也必定是不生，因为与不生时无差别故。此者后时亦如先前成为能生。若非如是，则因具相违法故，其一性将成损坏。
是故彼亦非顿时作用。除次第与顿时外，亦无其他能作用的方式，因为彼等互相决定，无有遮遣则无有，以互相舍离而住为相，任一遮遣若无则无建立他法故。如是，首先不应从他常法生起。
也不应从无常生，如是无常唯应是刹那住法性，若住劫时则因无差别故，后时如前不应坏灭。是故果生时，或从过去生，如毗婆沙师说从过去异熟因亦有果生起；或从未来生，如彼等观察未来生亦是能生所生；或从现在作用生。
其中首先'从过去生'不应理，因为过去无故。若许从彼生起，则此成无因。如是何为过去？是否已失自性？若非如是，则如是未失自性故，如何成过去？已失自性者亦因无自性故，如何能生果？因为作用依赖自性故。
若谓因作用等灭故名过去，非由失自性，如是则不应从彼已灭作用生果。若非如是，生果时如何成已灭作用？于一事物自性中亦不应有作用与非作用，因为将成相异过及无分故。

།བྱེད་པ་ནི་འཕེན་པ་ཙམ་དུ་འགྱུར་གྱི། རབ་ཏུ་འབྱིན་པ་མ་ཡིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་འཕེན་པའི་དུས་ཉིད་དུ་དེ་རབ་ཏུ་འབྱིན་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་སྔོན་བཞིན་དུ་ཕྱིས་ཀྱང་དེར་ མི་འགྱུར་རོ།།གཞན་ཡང་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་གལ་ཏེ་ནུས་པའི་ངོ་བོའམ། བྱ་བའི་ངོ་བོ་ཞིག་ཡིན་པར་འགྱུར་གྲང་ན། ངོ་བོ་དེ་དག་གཉི་ག་ཡང་གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ལས་དོན་གཞན་ཐ་དད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དེ་ཇི་ལྟར་ཞིག་ཅེས་བརྗོད་པར་བྱ། གལ་ཏེ་རང་གི་ངོ་བོ་ ཉམས་པ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་རྟག་ཏུ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་སྨྲ་བ་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ།།དོན་གཞན་དེ་ཞིག་ཀྱང་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་རྣམ་པར་མ་གཡོས་པ་ཞིག་པ་ཉིད་དུ་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ལྷ་སྦྱིན་ཤི་ཡང་མཆོད་སྦྱིན་རང་གི་ངོ་བོ་ལས་མ་ཉམས་པའི་ངོ་བོ་ཡང་ ཤི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་བྱེད་པ་གཞན་ཞིག་པའི་ཕྱིར་དེ་ཞིག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་བྱེད་པ་ལ་བྱེད་པ་གཞན་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ཡང་བརྒལ་ཞིང་བརྟག་པ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་གང་ཡང་འཇིག་པར་ འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ།།བྱེད་པ་དོན་གཞན་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་དངོས་པོ་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། བྱེད་པ་ཁོ་ན་ལས་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་ནི་དོན་བྱེད་ནུས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱེད་པ་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ གཉི་གའི་ངོ་བོ་དེ་ཡང་འབྲས་བུ་ཉེ་བར་སྐྱེད་པ་ན་གལ་ཏེ་བྱེད་པ་རང་གི་ངོ་བོར་གྱུར་པ་ཁོ་ནས་སྐྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་འདོད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དངོས་པོ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་སྐྱེད་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་པས་དོན་གཞན་དུ་རྟོགས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ།དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དེ་ལས་ཡང་བྱེད་ པ་གཞན་དུ་རྟོག་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་གང་ཡང་རྒྱུ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ།།དངོས་པོ་ཕན་པར་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་འདིའི་བྱེད་པ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་འབྲེལ་བ་ཡང་མི་འགྲུབ་སྟེ། འབྲེལ་པ་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་ཕན་འདོགས་པ་ཁོ་ནས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་དེ་ལ་དངོས་ པོ་ཕན་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་གལ་ཏེ་དངོས་པོ་བྱེད་པའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་དབང་གིས་བྱེད་པ་ལ་ཕན་འདོགས་ན་དེའི་ཚེ་འབྲས་བུ་ལ་ཡང་ཅི་སྟེ་དེ་བཞིན་དུ་ཕན་འདོགས་པར་མི་འགྱུར།གང་གིས་ན་བྱེད་པ་དོན་གཞན་དུ་བྱེད་བར་རྟོག་པར་བྱེད། བྱེད་པ་དངོས་པོ་ཡོད་པ་ ཙམ་ལ་རག་ལས་པ་ཡིན་ན་ནི་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་ཉེ་བ་ཡིན་ཏེ།འཇིག་པ་ཡང་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་འདི་དང་ཡང་ལྷན་ཅིག་འབྲེལ་པར་མ་གྲུབ་པོ། །དེའི་ཕྱིར་བྱེད་པ་རྣམས་ཁོ་ན་ཕན་ཚུན་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ནི་ གྱི་ནར་འདུག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།།སྐད་ཅིག་མ་རྣམས་ནི་སྐྱེས་མ་ཐག་ཏུ་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་བྱེད་པར་བྱ་བའི་ངོ་བོར་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ཀྱང་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་རྟག་ཏུ་གནས་པའི་ངོ་བོར་གཅིག་པའི་ཕྱིར་བྱ་བ་དང་ལྡན་པར་རིགས་པ་མ་ ཡིན་པ་ཉིད་པས་གང་ལ་ཡང་བྱ་བ་ཞེས་བྱ་བ་མེད་དོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཁོ་ན་ནུས་པ་དང་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲར་བརྗོད་ཀྱི། དོན་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བྱེད་པ་དངོས་པོ་ལས་ཐ་མི་དད་པ་གཉི་གའི་ངོ་བོ་དེ་ཞིག་སྟེ། རང་གི་ངོ་བོ་ཉམས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ན་ དངོས་པོ་ཡང་དེ་དང་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ངོ་བོ་ཉམས་པ་ཡིན་པས་ཇི་ལྟར་འདས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་འགྲུབ་པར་འགྱུར།དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་བྱེད་པ་ཡང་མི་འཇིག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་བྱེད་པ་ཞིག་པ་ཉིད་དུ་འགྲུབ་པར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ།

作用仅仅成为投射，也不是不能完全显现，因为无差别的缘故，在投射的时候也会成为完全显现。若不如此，如同先前一样后来也不会成为那样。
再者，所谓作用，如果是能力的本性或者是作用的本性，这两种本性如果是与事物异体分离的，那时应当如何称呼它？如果是自性损坏，那时一切事物恒常存在的主张就会被破坏。
异体的灭也不会成立为事物自性不动而灭，就像天授死亡而祭授未失去自性的本体也不能说是死亡。
若说因为其他作用灭而它灭，这是不合理的，因为会成为无穷，作用不会有其他作用，因为对此也有相同的观察与推理。因此任何灭都不会成立。
若作用是异体，事物就会成为非因，因为唯从作用生果的缘故。因此会导致无实体，因为事物的特征是具有作用功能。
异体的作用二者的本性在产生果时，如果认为唯以作用的自性来产生，那时事物也同样会产生，所以何必执著异体？
若是异体的观点，那时从它又观想其他作用，因为会成为无穷，任何因性都不会成立。
因为事物不起作用，'这是它的作用'这样的关系也不成立，因为关系完全是由利益来区分的缘故。
若承认事物对它有利益，那时如果事物以作用本性的力量利益作用，那时为何不同样利益果？为何要执著作用是异体？
作用若仅依赖事物的存在，因为因缘具足，就会恒常存在，灭也不会成立。若是异体，那时与此也不成立关系。因此唯作用相互结合，事物就会成为无用。
刹那法生起即不住，所以也不应成为所作用的本性。非刹那法如同虚空恒常安住一性，所以不应具有作用，因此任何作用都不存在。
因此，唯事物的本性被说为能力、作用等词，而非异体。
作用与事物无别的二者本性若灭，以失去自性为相，事物也因与它无别而失去自性，如何能成立过去是存在的？
如同事物自性，作用也会成为不灭，所以作用的灭性也不会成立。

།ཇི་སྟེ་ཡང་ བྱེད་པ་དེ་ཉིད་གཞན་དག་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ་སྙམ་དུ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ་།དེའི་ཚེ་བཏགས་པར་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེའི་དབང་གིས་དུས་གསུམ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡང་དག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དངོས་པོར་ཡོད་པ་ནི་རྣམ་པ་གང་གིས་ཀྱང་བརྗོད་ པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་འཐད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཐམས་ཅད་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འདས་པ་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །མ་འོངས་པ་ལས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་འདས་པ་བཞིན་དུ་མེད་པའི་ ཕྱིར་ཏེ་འདི་ལྟར་བདག་ཉིད་དུ་མ་རེད་པའི་ཕྱིར་མ་འོངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ན་དེ་ལྟ་བུ་ནམ་མཁའི་པདྨ་དང་འདྲ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལས་ནི་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་བྱེད་པ་མ་ཐོབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་མ་འོངས་པ་ཞེས་བྱ་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དེ་ལས་ཤིན་ཏུ་ཡང་འབྲས་ བུ་སྐྱེ་བར་མི་རིགས་པ་ཉིད་དེ།བྱེད་པ་མ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་རྟག་ཏུ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་གོ་ཇི་སྟེ་འགའ་ཞིག་གིས་རེས་འགའ་བྱེད་པ་ཐོབ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་འཐོབ་པའི་རྒྱུ་རྣམས་མ་ཚང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱེད་པ་དངོས་པོ་ལས་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཡང་མ་ ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ།།དོན་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བྱེད་པ་བཞིན་དུ་རང་གི་ངོ་བོ་ཡང་མ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་མ་འོངས་པ་ཉིད་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་འགྲུབ་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ལ། དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་དེ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་བྱེད་པ་ཡང་རྟག་ཏུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ རྟག་ཏུ་མ་ཐོབ་པ་ཉིད་དུ་ཡང་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་མ་འོངས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ད་ལྟར་གྱི་ལས་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་ལས་འབྲས་བུ་ཡང་དག་པར་སྐྱེ་ན་དུས་མཉམ་པའམ། དུས་ཐ་དད་པ་ཞིག་ཏུ་སྐྱེ་བར་ འགྱུར་གྲང་ན།རེ་ཞིག་དུས་མཉམ་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འབྲས་བུ་སྐྱེ་བའི་སྔོན་རོལ་ན་རྒྱུ་ཡང་རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་དུ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནུས་པར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་རྒྱུ་བདག་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོར་རེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནུས་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ནི་འབྲས་བུ་ཡང་དེ་དང་དུས་མཉམ་པར་ཡོད་པ་ ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་དེ་ལ་དེ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྒྱུར་ཐ་སྙད་གདགས་པ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འབྲས་བུར་མངོན་པར་འདོད་པ་དེ་ཉིད་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་འཆོལ་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །དུས་ཐ་དད་ པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་འབྲས་བུ་སྔོན་གྱི་དུས་ན་ཡོད་པ་ཡིན་ན་དེ་ལྟ་ན་ནི་མ་འོངས་པ་ཁོ་ན་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་པར་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །འོན་ཏེ་སྐད་ཅིག་མ་གཞན་གྱིས་ཆོད་པའི་འོག་ཏུ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དེ་འདས་པ་ཁོ་ ན་ལས་འགྱུར་ཏེ།དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །ཇི་སྟེ་མ་ཆོད་པ་ཡིན་ན་ནི་དེ་གཉིས་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མ་ཆོད་པའི་ཕྱིར་དུས་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་འབྲས་བུ་མ་ཆོད་པར་སྐྱེ་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དུས་མཉམ་པ་ ཉིད་དུ་ཐལ་བ་མ་ཡིན་ཏེ།སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པ་ལ་འབྲས་བུ་ཡོད་པར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་ལ། དེའི་ཚེ་ཡང་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མི་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་ཡོད་ན་འདི་འབྱུང་ཞེས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་སྟོན་པར་མཛད་པས་རྣམ་པར་ རྟོག་པ་གསུམ་པོར་ནས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཞི་པ་ཞལ་གྱིས་བཞེས་སོ།།འདི་ལྟར་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་འབྲས་བུ་རྒྱུའི་སྔོན་རོལ་ན་ཡོད་པར་འགྱུར་བའམ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ལྷན་ཅིག་ཡོད་པའམ། སྐད་ཅིག་མ་གཞན་གྱིས་ཆོད་པའམ། མ་ཆོད་པར་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པ་ལ་ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་བཞི་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། ། དེ་ལ་སྔོན་གྱི་དུས་ན་ཡོད་པ་ནི་རྒྱུ་ཡོད་ན་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དང་པོ་ཉིད་ནས་གྲུབ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

如果认为那个作用本身不应该说是其他的，那么此时由于是假立存在，因为没有实体，所以依靠它而建立的三时也不会是正确的。实有的事物以任何方式都不应该说是不可说的，这是不合理的，因为这样一来会导致一切都成为不可说。因此，过去由于无实体，所以不从它生果。也不从未来生，因为它如同过去一样是无的，也就是说，因为未获得自性，所谓未来就像空中莲花一样，从那样的东西生果是不合理的。如果说由于未获得作用而称为未来，那么此时从它生果更是不合理，因为未获得作用。如果一切事物恒常存在，那么为何有些东西有时获得作用呢？因为获得作用的因缘无不具足。作用不是与事物异体，这在前面已经说明。如果是非异体，那么由于无差别，如同作用一样，因为未获得自性，未来的存在性也不能成立，而且如同事物的自性一样，与之无别的作用也恒常存在，所以也不能成立永远未获得性。因此，由于未来不存在，所以不从它生果。
现在业这一主张也不对，因为如果从它正确生果，那么是同时生还是异时生呢？首先不是同时，因为在果生之前，因如同兔角一样根本不存在，所以不可能有功能。当因获得自体实有而有功能时，果也同时已经存在，所以对它根本不起作用。称之为因也不合理，就像不能说所谓的果是因一样。如果不是这样，因果就会混乱。异时这一主张也不对，因为如果果在前际存在，那么就会从未来生，这在前面已经说明是不合理的。如果是在间隔一刹那之后，那么此时就会从过去生，这也已经说明是不合理的。如果说是不间隔，那么由于二者在一切方面都不间隔，就会导致同时的过失。
如果认为果虽然不间隔而生，但不会导致同时的过失，因为承认果在第二刹那存在，而那时因由于是刹那性的所以不住。在这里，世尊说'此有故彼生'，显示因果事物，所以在三种分别之外还承许第四种分别。也就是说，分别有四种：果在因之前存在，因果同时存在，间隔其他刹那，或者不间隔而在第二刹那存在。其中，前际存在不是'有此故生彼'，因为它从最初就已经成就了。

།དུས་མཉམ་དུ་སྐྱེས་པ་ཡང་རྒྱུ་ཡོད་ན་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། །དེ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ལྟར་དུས་མཉམ་པ་ཉིད་ནི་འབྲས་བུ་མེད་པའི་དུས་ན་རྒྱུ་ཡང་མེད་ལ། རྒྱུ་ཡོད་ན་འབྲས་བུ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །སྐད་ཅིག་མ་གསུམ་པ་ལ སོགས་པ་ན་ཡོད་པ་ཡང་རྒྱུ་ཡོད་ན་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ།སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པ་ཁོ་ན་ལ་རྒྱུ་ཞིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པ་ཡོད་པའི་འབྲས་བུ་ཁོ་ན་རྒྱུ་ཡོད་ན་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་སྐད་ཅིག་མ་དང་པོ་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱུ་ནི་དེའི་གནས་སྐབས་ན་ ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ།དེ་དང་མ་ཆོད་པ་ཉིད་དུ་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པ་ལ་འབྲས་བུ་ཡོད་པར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལ་འདི་ཡོད་ན་འདི་འབྱུང་ཞེས་བྱའོ། །འབྲས་བུའི་དུས་ན་རྒྱུ་ཡོད་པར་ཐལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་ཚེ་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་ཞིག་པ་ལས་འབྲས་ བུ་སྐྱེ་བར་ཡང་ཐལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།སྐད་ཅིག་མ་དང་པོའི་གནས་སྐབས་ན་རྒྱུ་མ་ཞིག་པའི་ཕྱིར་ལ། དེ་ཉིད་ལས་མ་ཆོད་པར་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་སྐད་ཅིག་མ་གསུམ་པ་ལ་འབྲས་བུར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ ལྟར་གལ་ཏེ་བར་ན་དུས་གཞན་ཕྲ་རབ་ཀྱང་མེད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་ཡོད་པ་དང་འབྲས་བུ་དུས་གཞན་གྱིས་མ་ཆོད་པ་ཉིད་དུ་འདོད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་བདག་ཉིད་མི་ཚུགས་ལ།ཅི་དུས་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རམ། འོན་ཏེ་མ་ཡིན་ཞེས་དཔྱོད་ཅིག་།དངོས་པོ་ཆ་ ཤས་མེད་པ་དུས་གཞན་གྱིས་མ་ཆོད་པ་གཉིས་ལ་ནི་དུས་གཅིག་པ་མ་གཏོགས་པར་རྣམ་པ་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་གཉིས་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མ་ཆོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བར་དུ་འབྱུང་བའི་དུས་གཞན་མེད་ན་གདོན་མི་ཟ་བ་སྐད་ཅིག་མ་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མ་དག་རེག་པ་ཁོ་ནར་ འགྱུར་ཏེ།དེའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་མ་ཐམས་ཅད་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ཁོ་ནའི་ནང་དུ་འདུས་པས་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྦྱོར་ན་གོང་བུ་རྡུལ་ཕྲན་ཙམ་ཉིད་དུ་ཐལ་བ་དང་འདྲ་བར་བསྐལ་པ་ཡང་སྐད་ཅིག་མ་ཙམ་ཉིད་དུ་ཐལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ཁ་ཅིག་དངོས་ པོ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་རིམ་པར་སྣང་བ་ནི་ཚད་མས་གནོད་པའི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་པ་ཁོ་ནར་འདོད་པ་ལྟར་དུས་ཀྱི་རིམ་པ་ཡང་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་དག་ན་བསྐལ་པ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་བཞིན་དུ་དེ་དག་འདྲ་བར་འགྱུར་རོ།།སྦྱོར་བ་ནི་གང་དག་དུས་གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་མ་ཆོད་པ་དེ་ དག་ལ་སྔོན་གྱི་དུས་ཉིད་དང་ཕྱི་མའི་དུས་ཉིད་མེད་དེ།དཔེར་ན་རྭ་གཡས་པ་དང་གཡོན་པ་དག་ལྟ་བུའོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་ཀྱང་དུས་གཞན་གྱིས་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མ་ཆོད་པ་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་ཕྱོགས་གཅིག་གིས་མ་ཆོད་པ་ཡིན་གྱིས་བདག་ཉིད་ ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་རྟོག་ན།དེའི་ཚེ་སྐད་ཅིག་མ་ཆ་ཤས་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་དུས་ཀྱི་མཐའི་མཚན་ཉིད་སྐད་ཅིག་མ་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་ཡང་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བའི་དུས་ན་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་མེད་པ་དང་ལྷན་ཅིག་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་དམ་ ཕྱོགས་གཅིག་གིས་མ་ཆོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་བསམ་པ་མི་འཇུག་པ་ཁོ་ནའོ་སྙམ་ན།དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཚེ་བར་ན་དུས་གཞན་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མེད་པ་དེ་ཉིད་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡང་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བའི་དུས་ན་རྒྱུ་མེད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་འབྲས་བུ་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་ཁོ་ནར་ འགྱུར་རོ།།རྒྱུ་ཞིག་པ་ལས་འབྲས་བུ་འདོད་པར་འགྱུར་གྱི། ད་ལྟར་གྱི་ལས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། མེད་ན་ད་ལྟར་ཉིད་དུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་དང་། ད་ལྟར་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དེ་མེད་པར་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་ན་ཡང་ཇི་སྟེ་མ་ཆོད་པ་ལ་སོགས་པའི་བསམ་པ་འཇུག་པར་མི་ འགྱུར།ཇི་སྟེ་ཡང་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བའི་དུས་ན་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ། འབྲས་བུ་ཡོད་པའི་དུས་ན་ནི་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་མ་ཆོད་པ་ལ་སོགས་པའི་བསམ་པ་མི་བྱའོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྐྱེ་བ་ནི་ཡོད་པ་ལས་དོན་གཞན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

同时生起也不是有因而生起，这也是因为存在的缘故，如此，同时性即是在无果时因也不存在，有因时果也存在。
在第三刹那等时存在的也不是有因而生起，因为在第二刹那时因已灭而不存在的缘故。
因此，唯有第二刹那存在的果是有因而生起，如此，第一刹那存在的因在其时唯是存在，与其无间隔地在第二刹那有果的体验中，称为'此有故彼生'。
也不会有果时因存在的过失，因为刹那性故，彼时彼已不存在的缘故。
也不会有从已灭之因生果的过失，因为在第一刹那时因未灭的缘故，以及从彼无间断地生果的缘故。
若认为不如此则将成为第三刹那的果，这也不合理，如此，若认为中间连极微细的其他时间也无故，因存在与果是无间隔的话，则此时自性不成立，是否将成为同时性，抑或不是，请思考。
无分事物被其他时间无间隔的二者，除了同时性外不存在其他方式，因为彼二者以一切自性无间隔的缘故。
若中间无其他生起时间，则必然前后刹那唯成相触，因此一切刹那都摄入一个刹那中，如同极微尘以一切自性相合则成团块仅如极微般，同样劫也将成仅如刹那。
因此，如有些人认为诸事物的境界次第显现因被量所破故唯是世俗般，时间次第也如梦等中显现劫等般将成相似。
论式为：凡是一切其他时间自性无间隔者，彼等无前时性与后时性，如右角与左角。因与果二者也是其他时间以一切自性无间隔，此为自性因。
若认为是以一分无间隔而非一切自性，则此时将成刹那有分，因此将损坏时边际相的刹那性。
若又认为因为果生时因不存在故，与无存在一切自性或一分无间隔等思维根本不能安立，这也不合理，因为彼时中间不可能有其他时间故，因不存在即不合理。
若果生时因不存在，则彼时果将唯成无因。
将成许从已灭因生果，而非现在业，因为若无则不应成为现在性，若是现在性则彼时彼不存在相违的缘故。
若许为存在，为何不能安立无间隔等思维？
若又认为果生时因唯是存在，而果存在时则是不存在，因此不应作无间隔等思维，这也不合理，因为生不异于存在的缘故。

།འདི་ལྟར་ཁྱེད་ནི་རྒྱུ་ དང་བར་མེད་པ་ཁོ་ནར་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་དོ།།བར་མེད་པར་ཡོད་དོ་ཞེས་སྨྲ་བ་དག་གིས་ཀྱང་མ་ཆོད་པ་ཅུང་ཟད་ཅིག་ཁས་བླངས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་བར་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲའི་དོན་ཅི་ཞིག་ཡིན་པར་འགྱུར། བར་མེད་པ་དང་མ་ཆོད་པ་དང་རེག་པ་ཞེས་བྱ་ བ་ལ་སོགས་པ་ནི་དོན་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཁས་བླངས་ན་ཤུགས་ཀྱིས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་དུས་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པར་འགྱུར་ཏེ།ཡོད་པ་དུས་གཞན་གྱིས་མ་ཆོད་པ་གཉིས་ལ་གནས་སྐབས་གཞན་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་རྒྱུ་ཞིག་པ་ལས་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བར་ཐལ་ན་ནི་མི་ རུང་བས་ཁྱེད་ཀྱིས་དེ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ཏེ།དེ་ལྟར་གྱི་རྒྱུ་ལས་མ་ཆོད་པར་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བར་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ནི་ཅི་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མ་ཆོད་དམ། འོན་ཏེ་ཕྱོགས་གཅིག་གིས་ཞེས་བྱ་བའི་བསམ་པ་འདི་འཇུག་པ་ཉིད་དེ། དེ་ལ་རྣམ་པ་གཞན་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ལྟ་བས་ན་རྒྱུ་ནི་འབྲས་བུའི་སྐད་ཅིག་མ་དང་མ་ཆོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་ཕྱོགས་གཅིག་གིས་ཀྱང་མ་ཡིན་། བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲ་བས་ཅི་ཞིག་སྨྲས་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། མ་ཆོད་པ་ཞེས་ཡིན་ལ། མ་ཆོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཤིན་ཏུ་ལེགས པར་སྨྲས་པ་འདི་ལྟ་བུ་གཞན་སུ་ཞིག་སྨྲ་བར་འོས།གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་འབྲས་བུ་ཡོད་པའི་དུས་ན་རྒྱུ་མེད་པ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་རྒྱུ་མ་ཞིག་པ་ཁོ་ན་ལས་འབྲས་བུ་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བརྗོད་པར་མི་བྱ་སྟེ། དེའི་ཚེ་རྒྱུ་མ་ཞིག་པ་འགའ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་རྒྱུ་མ་ཞིག་པ་དེའི་ཚེ་འབྲས་བུ་མེད་ པའི་ཕྱིར་དེ་ཇི་ལྟར་མ་ཞིག་པ་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུར།གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་རང་ཞིག་ནས་མེད་པ་ལྷན་ཅིག་མ་ཆོད་པ་ཡིན་ཡང་དུས་གཅིག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དང་། ཇི་ལྟར་གྲིབ་མ་དང་། ཉི་མ་དག་དང་འབབ་ཆུའི་རྒྱུན་དག་ལ་ཆུའི་རྒྱུན་སྔ་ཕྱི་དག་ མེད་པ་ཡིན་ཡང་ཡུལ་གཅིག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་ཡང་དག་པར་མེད་པ་ཡིན་ཡང་དུས་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལ་ཡང་བརྒལ་ཞིང་བརྟག་པ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་དེ་ལ་ཡང་དངོས་ པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་དག་ཕྱོགས་གཅིག་གིས་མ་ཆོད་པ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཆ་ཤས་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དུས་གཅིག་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་གྲིབ་མ་དང་། ཉི་མ་དང་། ཆུའི་རྒྱུན་དག་ཀྱང་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མ་ ཆོད་པ་ཡིན་ན་ནི་ཡུལ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།།ཕྱོགས་གཅིག་གིས་མ་ཆོད་ན་ནི་ཆ་ཤས་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བ་ཡིན་ནོ། །ཁོ་བོ་ཅག་ལ་ནི་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་འདི་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་མ་གྲུབ་སྟེ། དེ་ནི་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་སྤྲོས་པའི་ དྲ་བ་མཐའ་དག་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།གང་ལ་མ་ཆོད་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དག་པར་འགྱུར་བ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །འོན་ཀྱང་དུས་ཕྱི་མར་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་དགག་པ་ཙམ་ལ་གདགས་པ་དེ་ལྟར་བྱས་ཏེ། དེ་ཡང་བར་མེད་པར་ཅི་ཡང་མི་འབྱུང་ སྟེ།མེད་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ། །དགག་པ་ཙམ་ནི་ཅི་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་དོན་དམ་པ་པའི་མ་ཆོད་པ་ལ་སོགས་པའི་བསམ་པ་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་ནི་དོན་དམ་པར་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་གཅིག་གིས་མ་ཆོད་པ་ལ་སོགས་པའི་བསམ་ པ་འཇུག་པ་ཉིད་དོ།།འཕགས་པ་སཱ་ལུ་ལྗང་པའི་མདོ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྲང་མདའི་མཐོན་དམན་གྱི་དཔེས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མ་ཆོད་པ་ཉིད་དུ་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཆད་པར་ལྟ་བ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཀུན་རྫོབ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་ལྟའི། དོན་དམ་པ་ནི་མ་ ཡིན་ཏེ།དོན་དམ་པར་སྲང་མདའ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།

如是，你说唯无间因即有果生。说无间有者，也只是承认了少许无间隔。若不如此，'无间'这一词的含义将是什么？无间、无隔、相触等词义无差别，因此若承认此义，则必然承认因果同时，因为两个存在之间若无时间间隔，则不可能有其他状态。
再者，若果从已灭之因生则不应理，故你舍弃此说，如是承认从因无间生果。对此，是全体无间抑或一分无间，此思维必然生起，因为无有其他情况。
因此，说因与果刹那无间，而此无间非一分亦非全体，此说有何意义？此即说是无间而又非无间，如此善说谁能与之相比？
又若果存在时因不存在，则不应说唯从未灭之因生果，因为彼时全无未灭之因。当因未灭时果不存在，如何从未灭因生起？
若作是念：如事物灭已不存在虽无间而非同时，如影与日，及水流前后虽无间而非同处，如是此处因果虽实无间而不成同时。此亦不应理，因为此处质难推理相同。
如是，彼处若事物与无事物一分无间，则成有分，若全体无间，则成同时。如是影与日、水流等若全体无间则成同处，若一分无间则成有分。
于我等，事物与无事物等一切皆胜义不成，因彼离一切事物、无事物等戏论网故。无有任何真实成立无间等之无事物，即使世俗中亦无。然而，后时仅就否定事物自性而假立，彼亦无间不生任何，唯是无而已。
仅是否定故无所有，故不生起与彼俱有之胜义无间等思维。因果二者既承认为胜义事物，故生起一分无间等思维。
圣稻秆经中，世尊以秤杆高低为喻说因果无间，此是为断除断见而说世俗因果事物，非胜义，因为胜义中秤杆不成立故。

།འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་སྲང་མདའ་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ཞིག་དཔེ་ཉིད་དུ་སྟོན་ན་ནི་དེ་མ་གྲུབ་སྟེ། གཅིག་ལ་ཅིག་ཅར་མཐོན་དམན་ལ་སོགས་པ་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་བྱ་བ་གཉིས་དང་ལྡན་པར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ བསགས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་ཡང་མ་གྲུབ་སྟེ།རྡུལ་རྣམས་ཆ་ཤས་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་བསགས་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཆ་ཤས་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་སྲང་མདའ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྣང་བའི་ངོ་བོ་ཞིག་སྟེན་ན་ནི་དེ་ཡང་ཀུན་བརྟགས་པའི་ ངོ་བོ་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བརྫུན་པ་ཉིད་ཡིན་པས་ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་ཡོད་པར་འགྱུར།རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྟེང་དང་འོག་ཏུ་འགྲོ་བ་མེད་དོ། །འདིས་ནི་གྲིབ་མ་དང་། ཉི་མ་དང་། ཆུ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ལན་བཏབ་པ་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཕགས་པ་ ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལ་སོགས་པའི་མདོ་ལས།རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་བཀག་པའི་ཕྱིར་སྲང་མདའ་ལ་སོགས་པའི་དཔེ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཀུན་རྫོབ་པ་ཁོ་ན་ལ་རྟོགས་པར་བྱའོ། །གང་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་ཡོད་ན་འདི་འབྱུང་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གསུམ་ བོར་ཏེ།རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཞི་པ་ཁོ་ན་ཞལ་གྱིས་བཞེས་སོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ལ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། ཅི་འདི་ཡོད་ན་འདི་འབྱུང་ཞེས་བྱ་བའི་བཀའ་འདི་ཁོ་ནས་ཕྱོགས་གསུམ་བསྩལ་བ་དང་། ཕྱོགས་བཞི་པ་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པ་བསྟན་ཏམ། འོན་ཏེ་རིགས་པས་ཡིན། གལ་ཏེ་བཀས་ ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གྲིབ་མ་དང་། མྱུ་གུ་དག་དང་། མར་མེ་དང་། འོད་དུས་མཉམ་པ་ཡོད་པ་དག་ཀྱང་། མར་མེ་ལ་སོགས་པ་འདི་ཡོད་ན། འོད་ལ་སོགས་པ་འདི་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་འདི་མི་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་སྒྲ་འདིས་ནི་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་རྒྱུ་ ཡོད་པ་ལ་རག་ལས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཙམ་ཞིག་བསྟན་པ་ཡིན་གྱི།འབྲས་བུ་ཡོད་པའི་དུས་ན་རྒྱུ་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་རྣམས་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་དོན་དམ་པར་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་དུ་གྲུབ་ན་ཡོངས་སུ་རྟོགས་པ་དེ་ལྟ་བུ་དེར་འགྱུར་གྱི། བཀས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ གྲགས་པས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ན་གྲིབ་མ་དང་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་དུས་མཉམ་པ་ན་ཡོད་པ་རྣམས་ཀྱང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་ཤེས་པ་ཉིད་དོ། །འོན་ཏེ་རིགས་པས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ཡིན་ན། འོ་ན་ནི་དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བཀའ་ཉེ་བར་ དགོད་པར་མི་བྱ་སྟེ།དེ་ནི་དོན་འདི་ལ་ཁུངས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རིགས་པ་ཁོ་ན་ཞིག་བརྗོད་པར་བྱ་དགོས་པར་འགྱུར་ན་དེ་ཡང་བརྗོད་པར་མི་ནུས་ཏེ། འདི་ལྟར་ཇི་ལྟར་རིགས་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གསུམ་མི་སྲིད་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཞི་པ་ཡང་དོན་དམ་པར་མི་སྲིད་དོ་ཞེས་ དེ་ནི་རྒྱས་པར་བསྟན་ཟིན་ཏོ།།གང་དག་གྲགས་པ་ལས་འདས་ཏེ། །བདག་ལ་སོགས་པའི་རྫས་རྟག་པ་དང་། རང་དབང་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཅན་དུ་རྟོགས་པར་བྱེད་ཅིང་། ལས་དང་འབྲས་བུ་འབྲེལ་པ་ལ་སོགས་པ་ཀུན་རྫོབ་པ་ཡང་རྣམ་པར་སེལ་བར་བྱེད་པ་དེ་དག་གི་ལྟ་བ་ ཡོངས་སུ་སྤང་བའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྐྱེན་ཉིད་འདི་པ་ཙམ་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་གནས་པ་ཀུན་རྫོབ་པ་ཁོ་ན་ལ་བརྟེན་ནས་འདི་ཡོད་ན་འདི་འབྱུང་ངོ་ཞེས་གསུངས་ཀྱི།བཀའ་འདི་ལས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གསུམ་བསྩལ་བ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཞི་པ་ལ་བརྟེན་པར་རྟོགས་ པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་དོན་དམ་པར་གཞན་ལས་ཀྱང་སྐྱེ་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་འདི་ཐམས་ཅད་ནི་སྒྱུ་མ་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་མ་བརྟགས་ན་དགའ་བ་སྟེ་བརྫུན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེ་སྐད་དུ། མ་ཞིག་པ་ལས་འབྲས་འབྱུང་དུ། །དེ་ཚེ་འབྲས་འབྱུང་ཅི་ཡང་ མེད།།འོན་ཏེ་ཞིག་ལས་འབྲས་འབྱུང་ན། །དེ་ཚེ་འབྲས་བུ་གང་ལས་འབྱུང་། །ས་བོན་འགགས་དང་མ་འགགས་ལས། །འབྲས་བུ་འབྱུང་བར་མི་སྲིད་དོ།

如果以天平秤杆作为具有部分的实体来作为比喻的话，这是不成立的，因为一个事物不可能同时具有上下等相互矛盾的两种作用。
它作为微尘积聚的自性也不成立，因为微尘无分故不可能积聚。若有部分，则将成为无实体。
若是以天平秤杆作为意识显现的本性，那也只是遍计所执的本性，因为是虚妄的，怎么会成为实有呢？意识也因为无形体，故无上下运动。
由此也可以回答影子、太阳、水等的问题。
世尊在《楞伽经》等经中否定了因果实体，因此天平秤杆等比喻应当理解为仅是世俗谛中的因果实体。
对于有人说世尊以'此有故彼生'这句话否定了三种分别而唯许第四种分别，对此应当回答：
是仅仅依此'此有故彼生'的教言否定三种分别而许可第四种分别呢？还是依理？
若说是依教言，这是不合理的。因为影子与芽、灯与光同时存在时，'此灯等有故，此光等生'这样的言说并不相违。
这样的言说只是表明果的存在依赖于因的存在，而不是说果存在时因不存在。
若诸法以其他量成立为胜义谛中的刹那性，则可有如此理解，但不是依教言。
也不是依世间共识，因为在世间中，影子和芽等同时存在的事物也被认知为因果关系。
若是依理的立场，那么就不应引用世尊的教言，因为这不是此义的依据。
应当只说理由，但这也说不出来。如同以理证三种分别不成立一样，第四种分别在胜义谛中也不成立，这已详细说明过了。
对于那些超越共识，将我等实体执为常住，具有自在等功德，并否定业果关系等世俗谛的人们，为了断除他们的见解，世尊依止如幻等唯世俗谛的缘起性而说'此有故彼生'，而不是从此教言中理解为否定三种分别而依止第四种分别。
如是，在胜义谛中从他生也不合理。因此，诸法的生起都如幻化般显现，不经观察则令人欢喜，但实际上都是虚妄的。
如说：'未灭则无果生起，若从已灭生果时，彼时果从何处生？从种子灭与未灭，果生都是不可能。'

།སྐྱེ་བ་སྒྱུ་མ་སྐྱེ་བ་བཞིན། །འདི་དག་ཐམས་ཅད་དེ་ཡིས་བརྗོད། །དེའི་ཕྱིར་སློབ་དཔོན་ཁ་ཅིག་གིས་དོན་དམ་པར་ནང་ གི་སྐྱེ་མཆེད་རྐྱེན་གཞན་དག་ལས་མི་སྐྱེ་སྟེ།གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བཤད་པ་གང་ཡིན་པའི་གཏན་ཚིགས་དེ་ཡང་ལྡོག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པ་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པ་ དང་འདྲའོ།།བླུན་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པར་སྒྲུབ་པ་ལ་ནི་གཞན་ཉིད་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པས་དེ་ལ་ནི་འདི་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྱི། སྐྱེ་བ་དགག་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱའི་། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་ཡོད་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཐ་ སྙད་དུ་ནི་གཞན་ཉིད་ཙམ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ།གཏན་ཚིགས་ལ་སོགས་པ་ཡང་དག་པའི་དངོས་པོར་གྱུར་པས་ཐ་སྙད་གདགས་པར་ནི་གང་དུ་ཡང་མ་གྲུབ་བོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་ཁ་ཅིག་འདི་ལ་མ་ངེས་པ་དང་། མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་རྗོད་ པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།མུ་སྟེགས་ཅན་རྣམས་གཞན་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྒྱུ་ནི་དངོས་སུ་གཞན་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་དེ་ལྟ་བུ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་བརྗོད་པ་དེ་དག་ལ་སློབ་དཔོན་གྱིས། དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི། །རྐྱེན་ལ་སོགས་པ་ཡོད་མ་ ཡིན།།ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སུན་དབྱུང་བར་བཤད་དེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་གཞུང་ལུགས་ཀྱིས་གཞན་ཉིད་མ་གྲུབ་པས་གཞན་ལས་མི་སྐྱེའོ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །གང་དག་གཞན་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་བརྟགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་དོན་ཅན་ཡང་བརྒྱུད་པས་དངོས་པོ་མཐར་ཐུག་པ་ཁོ་ན་རྗོད་པར་བྱེད་ པ་དེ་དག་ཀྱང་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་དུ་རྐྱེན་ལ་ཡོད་ན་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དགོངས་ནས་སུན་དབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ།ཇི་ལྟར་རྐྱེན་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡོད་ན་དོན་དམ་པར་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྒྱས་པར་བསྟན་མ་ཐག་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་གང་གི་ཚེ་དངོས་པོ་ཐམས་ ཅད་དོན་དམ་པར་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་མི་འཐད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་རྐྱེན་ལ་སོགས་པ་ཡང་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་པས་ཡང་དག་པར་ན་གང་ལ་སྒྲ་འདི་མཐར་ཐུག་པར་འགྱུར་བ་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་ནི་ཅི་ཡང་མེད་དོ།།དེའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པར་དེ་ལྟ་བུའི་ཐ་སྙད་མ་གྲུབ་ཏུ་ ཟིན་ཀྱང་།འོན་ཀྱང་དངོས་པོ་ལ་ནི་གནོད་པ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་རིགས་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །གྲངས་ཅན་གཙོ་བོ་དབང་ཕྱུག་དང་བཅས་པར་སྨྲ་བ་གང་དག་དངོས་པོ་རྣམས་གཙོ་བོ་དབང་ཕྱུག་དང་བཅས་པ་ལས་སྐྱེ་བར་ཉེ་བར་བརྗོད་པ་ན་རང་དང་གཞན་ལས་དེ་ཉེ་བར་ བརྗོད་པ་དེ་དག་གི་ཕྱོགས་ནི་སོ་སོར་བཤད་པའི་ཉེས་པས་སུན་ཕྱུང་བའི་ཕྱིར་རིགས་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ།།གཞན་གང་དག་རེས་འགའ་རང་དགའི་དབང་གིས་གཉི་ག་ལས་སྐྱེ་བར་བརྗོད་པར་འགྱུར་བ་དེ་དག་ཀྱང་ཉེས་པ་གཉི་གས་སུན་ཕྱུང་བའི་ཕྱིར་བསྩལ་བ་ཁོ་ན་ ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་ཁ་ཅིག་ན་རེ་གཉི་གའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་ཚད་མ་དང་འགལ་བ་ནི་སུས་ཀྱང་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཁས་མ་བླངས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཁྱེད་ནི་དེ་ལས་སྐྱེ་བ་སུན་འབྱིན་པར་སེམས་པ་དེ་ཁོ་ནས་བདག་ཉིད་རྨོངས་ཏེ། ཚེགས་སུ་གྱུར་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ་ཞེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ དེས་རང་དང་གཞུང་ལུགས་ཡོངས་སུ་མ་ཤེས་པ་དང་།སྒྲའི་དོན་མ་རིག་པ་ཉིད་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་ཚིག་དེ་ནི་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཁྱད་དུ་གསད་པར་བྱ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །གཞན་དག་ནི་ཚེར་མ་ལ་སོགས་པ་རྣོ་བ་ལ་སོགས་པའི་དཔེས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་རྒྱུ་མེད་པ་ཁོ་ནར་ སྐྱེ་བར་ཉེ་བར་བརྗོད་དེ།དེ་ལ་དེ་དག་གི་དངོས་པོ་རྣམས་རྒྱུ་མེད་པར་སྐྱེ་བ་དོན་དམ་པ་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་དཔེ་མ་གྲུབ་སྟེ། དོན་དམ་པ་པར་ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ།

如同幻化般的生起，这一切都由此所说。因此，某些论师说'胜义中内处不从他缘生起，因为是他故'等所说的这个能立，也不是对返体有怀疑，因为在相违品上如前所说有能损害的量，就像存在性成立无常性一样。
在成立愚痴性等时，他性在相违品上没有丝毫能损害的量，所以对此则成为不定，而在成立遮遣生起时，在相违品上有能损害的量则不是。
在世俗中，仅仅他性已成立故，能立也非不成立，如前已说明能立等成为真实事物而施设世俗名言在任何处都不成立。因此，有些人说此有不定性和不成立性的论述都是无关的。
外道们直接说他等世俗名言的因是如此的他性等事物自体，对此等论师以'诸法的自性，于缘等是无'等进行破斥，因此依教理他性不成立故而说明不从他生。
对于那些说他等声词所诠表的对境意义也间接表诠究竟事物的人们，也是考虑到'若事物的自性存在于缘中则非生'而加以破斥，如同已经广说过的那样，若存在于缘等中，则诸事物的自性胜义中无生。
因此，当一切事物胜义中从他生起不合理时，缘等也因未生故不成立，所以真实中没有任何究竟所诠的他异事物。因此，即使真实中如此的世俗名言不成立，然而说'于事物却无有损害'的这种说法是不合理的。
数论师主张诸事物从自性及大自在天生起时，从自他生起的说法，以各别所说的过失已破除故是不合理的。其他有些人随意说从二者生起，也因二种过失所破除故仅是徒劳。
因此，有些人说：'二者体性的事物与量相违是任何人都未曾稍许承许，所以你想要破除从彼生起，仅此念头就已迷惑，只是徒劳而已'，这种说法是由于他们不了解自宗和教理，以及不知声义的缘故，因此这些话必定为智者所轻视。
其他人则以荆棘等锐利等喻例说明一切事物真实中唯无因生起。对此，他们要成立诸事物胜义中无因生起时，喻例不成立，因为胜义中一切法无生故。

།དེ་ཀུན་རྫོབ་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དེ། འདི་ལྟར་ཚེར་མ་ལ་སོགས་པ་རང་གི་ ས་བོན་ལ་སོགས་པ་ལས་འབྱུང་བར་མངོན་སུམ་འདིས་རྣམ་པར་ངེས་ལ།དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་གི་རྣོ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ངེས་པས་གང་ཡང་རྒྱུ་མེད་པར་སྐྱེ་བ་མེད་དོ། །འདི་ལྟར་དངོས་པོ་འདི་ཐམས་ཅད་ལ་ལར་རེས་འགའ་འབྱུང་བས་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པར་ཡོངས་སུ་ངེས་པ་ ཉིད་དེ།ལྟོས་པ་མེད་པ་རྣམས་ནི་རྟག་ཏུ་ཁྱད་པར་མེད་པས་རེས་འགའ་བ་ཉིད་དུ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་གི་ལྟོས་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ། ཕན་པ་མེད་པ་ལ་ལྟོས་པར་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ཕན་པ་ཉིད་དུ་གྲགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་དེ་དག་གི་རྒྱུ་ ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་བོ།།རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་ཚེར་མ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་རྣོ་བ་ལ་སོགས་པ་ངེས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །ས་བོན་དང་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཡང་འཇིག་ རྟེན་ན་མངོན་སུམ་ཁོ་ནར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར།དམ་བཅས་པ་ལ་མངོན་སུམ་གྱིས་གནོད་པ་ཡང་ཡིན་ལ། གཞན་དག་ལ་གཏན་ཚིགས་ལས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་ངེས་པར་སྐྱེ་བར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་བ་ཡང་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གཏན་ཚིགས་སྦྱོར་བ་དོན་ མེད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ།།དམ་བཅས་པ་ཙམ་གྱིས་ནི་འདོད་པའི་དོན་འགྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རྒྱུ་མེད་པར་སྨྲ་བ་འདི་ནི་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པས་གནོད་པའི་ཕྱིར་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ ཐག་བསྲིངས་ཏེ་སྤང་བར་བྱ་བ་ཉིད་དོ།།གཏན་ཚིགས་ལ་སོགས་པ་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་གནས་པ་མ་བརྟགས་ན་དགའ་བ་ཇི་ལྟར་གྲགས་པ་མ་བཀག་པའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་མེད་པར་སྨྲ་བ་ལ་ནི་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པའི་གནོད་པ་མེད་དོ། །ཆོས་ཅན་མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་ པའི་ཉེས་པ་ནི་སྔར་བསལ་བ་ཉིད་དོ།།དེ་ལྟར་ན་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ལ། འགལ་བ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པ་མ་སྐྱེས་པ་ནི་རང་བཞིན་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མེད་པས་སྐྱེ་བས་དེ་དག་ ལ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡང་དག་པར་ལྡོག་ན་དེ་ཡང་ལྡོག་པར་འགྱུར་བས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ།།སྐྱེ་བ་འཇུག་པ་ནི་གཅིག་ཏུ་དེ་ལ་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་ན་བུ་ལ་སོགས་པ་མི་བདེན་པ་ཡང་སྐྱེ་བར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་དེ་ ལྟ་བུར་སྣང་ངོ་ཞེས་བྱ་བར་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ལ།དེ་ལ་ཡང་དག་པར་ན་དེའི་རྣམ་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །གཞན་ནི་གཞན་གྱི་ངོ་བོར་སྣང་བར་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དག་ནི་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེ་བ་དེས་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བཅས་པ་ ལ་ཁྱབ་ཀྱང་སྐྱེ་བ་ལ་ངེས་པར་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བཅས་པ་ཡང་དག་པར་ནི་མི་འགྲུབ་སྟེ།ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཉེ་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏེ། དེ་ནི་ཐུན་མོང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་དག་པར་ན་གང་ལ་ཡང་སྐྱེ་བ་འཇུག་ པ་མེད་དོ་ཞེས་ཀྱང་རབ་ཏུ་བསྒྲུབས་ཟིན་ཏོ་།།གང་དག་ཡང་དངོས་པོ་རྣམས་ནི་རྐྱེན་དག་ལས་མི་སྐྱེའི། འོ་ན་ཞེ་ན། དེ་དག་གིས་གསལ་བར་བྱེད་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དེ། དེའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་དེ་ཡང་སྔར་བསལ་ བ་སྤྱིར་བསྩལ་བའི་ཕྱིར་སྤངས་པ་ཉིད་དོ།།གལ་ཏེ་རྐྱེན་དག་ལས་དངོས་པོ་གསལ་བར་འགྱུར་ན་རང་གི་མཚན་ཉིད་རྒྱས་པའི་ངོ་བོ་འམ། དེའི་སྒྲིབ་པ་ཡང་དག་པར་ཟད་པའི་བདག་ཉིད་དམ། དབང་པོ་ལེགས་པར་བྱེད་པའམ། ཡུལ་དེ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་ གྲང་ཞེས་རྣམ་པར་བརྟགས་ཏེ།དེ་ལ་རེ་ཞིག་ཕྱོགས་དང་པོ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྟག་པ་ཉིད་ཉམས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་རང་གི་ངོ་བོ་མ་རྒྱས་པ་ནི་རང་གི་ངང་གིས་འཇིག་ལ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་རྐྱེན་ལས་སོ།

这些在世俗谛中要成立的论点也是不成立的。比如这样，通过现量可以确定荆棘等是从各自的种子等产生的，由此也确定它们的锐利等性质，因此没有任何事物是无因而生的。
如是，一切事物都是在某处某时生起的，所以确定它们都是有所依待的。因为无所依待的事物由于恒常无差别，不应该成为有时生起的。
它们所依待的即是因，因为不合理依待无益之事。其中所谓有益的即是它们的因，这是已经成立的。
如果是无因的话，由于无差别，荆棘等的锐利等性质就不会确定。因此一切都将成为一切的本性。
种子与芽等因果事物在世间是现量所成立的，所以这个主张违背现量，而且对于其他事物通过因明来证成时承认必然生起，所以也违背自语。
若不如此，运用因明推理就完全没有意义了。仅仅立宗并不能成立所欲证明的义，因为这样会导致一切能成立一切的过失。
因此，这种无因论即使在世俗谛中也为现量等所违害，所以智者们应当远离断除。
对于因明等如幻等存在的未经观察而愉悦的世间共识未加否定，所以说无生并不违背现量等。
有法不成立等过失已在前面破除。如是，由于在同品中存在，因不是不成立，也不是相违。
虚空之花等未生的事物，因为未曾经验到它们具有自性，所以当正确遮遣时，由于遍摄于它们，彼此相随遮遣，因此也不是不定。
生起的运作并不能真实成立于彼，因为在梦等中也显现不真实的儿子等的生起。说那只是识以那种方式显现也不合理，因为如前所说，真实中不可能有那种行相。
一事物显现为另一事物的本性也不合理，因为自性与他性相违。虽然生起遍于有自性者，但生起并不能真实成立有自性，因为如前所说，能遍存在时不一定所有所遍都必然存在，这是共同的缘故。
已经证明了真实中任何事物都没有生起的运作。有些人认为诸事物不从缘生，而是仅仅被缘显现，因此因不定，这种想法也已被前面普遍破除而遮遣了。
如果诸事物从缘显现，是自相增长的本性呢？还是障碍真实灭尽的本性？还是改善根境？还是产生对境识的性质呢？经过观察，首先第一种情况不成立，因为会导致常性损坏的过失。如果说自性未增长时自然灭，从显现的缘中...

།ངོ་བོ་ཉིད་རྒྱས་པ་གཞན་ཞིག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ན་དེའི་ཚེ་ དེ་ལས་རང་གི་མཚན་ཉིད་རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་ངོ་བོ་སྔ་མ་མ་འགགས་ན་གཅིག་ལ་རྒྱས་པ་དང་མ་རྒྱས་པ་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་རང་བཞིན་གཉིས་འཆོལ་པར་ཁས་བླངས་པར་འགྱུར་རོ། །རང་གི་ངོ་བོ་སྔོན་མེད་པ་ཞིག་མི་སྐྱེ་ན་ཡང་གསལ་བར་བྱེད་པའི་རྐྱེན་ དོན་མེད་པར་འགྱུར་ལ།དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ཡང་སྔར་རྒྱས་པར་བསྩལ་བའི་ཕྱིར་རིགས་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །སྒྲིབ་པ་ཡང་དག་པར་ཟད་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། མེད་པའི་ངོ་བོ་དེ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་གང་གིས་ཀྱང་བྱེད་པར་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོའི་ ངོ་བོ་ལ་ཡང་བྱ་བ་སྔར་བསལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཞིག་བྱེད་པ་ཡིན་ན་ནི་རྐྱེན་རྣམས་ཇི་ལྟར་དངོས་པོའི་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ན་དོན་གཞན་དུ་མ་གྱུར་པ་ནི་བྱེད་པར་མི་སྲིད་པ་ཉིད་དེ། དེ་ནི་སྔོན་ཉིད་ནས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་རྟག་པ་ལ་ནི། རང་བཞིན་གྱི་ ཁྱད་པར་འགའ་ཞིག་མ་བཤིག་པའམ།མ་བསྐྱེད་པར་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་ནམ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡུལ་དེ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་གགས་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པར་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་རང་གི་ཡུལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་ པར་ནུས་པའམ།དེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་ཤེས་པ་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ལ་གང་གིས་ཀྱང་གགས་བྱེད་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་འདི་མི་ནུས་པའམ་དེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ བདག་ཉིད་ཀྱིས་རྒྱུ་མ་ཚང་བའི་ཕྱིར་ཡུལ་དེ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་འདི་ཡུལ་དེ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་གགས་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།སྒྲིབ་པ་ཡང་དག་པར་ཟད་པ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བ་ལ་གགས་བྱེད་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཡང་བྱེད་པར་ མི་རིགས་པ་ཉིད་དོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རམ། དེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གསལ་བར་བྱེད་པའི་རྐྱེན་དག་ནི་དེ་ལ་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་ཟློག་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་། ཡུལ་དེ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །ཇི་སྟེ་ ནུས་པར་ཁས་ལེན་ན་ནི།དེའི་ཚེ་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་ཡོད་ཀྱང་དེ་ལ་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྟག་ཏུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བས་གསལ་བར་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱི་བྱེད་པ་དོན་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རྟག་པ་རྣམས་ལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་འགའ་ཡང་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པར་རིགས་ པ་མ་ཡིན་གྱི།མི་རྟག་པ་རྣམས་ནི་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་ཁོ་ན་རེས་འགའ་ཞིག་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བསྐྱེད་པར་མི་ནུས་པའི་སྐད་ཅིག་མ་གཞན་སྐྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དབང་པོ་ལེགས་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། ལེགས་པར་བྱེད་པ་དེའི་རང་གི་ངོ་ བོར་གྱུར་པ་ཞིག་བྱེད་ན་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ།སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །ལེགས་པར་བྱེད་པ་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཞིག་བྱེད་ན་ནི་དེ་ལེགས་པར་བྱེད་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ནི་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དངོས་པོ་གང་ལ་ གང་གིས་ཀྱང་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བྱེད་པར་མི་སྲིད་ཅེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ།།དབང་པོ་ལེགས་པར་ཡིན་དུ་ཆུག་ཀྱང་གལ་ཏེ་གསལ་བར་བྱ་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་དེ་དག་ཉིད་ཀྱིས། དབང་པོ་དེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བསྐྱེད་པར་མི་ནུས་པའམ། དེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་ཞིག་ མ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དེ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་བ་ཉིད་པས་ལེགས་པར་བྱེད་པ་དོན་མེད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ།།འོན་ཏེ་ནུས་པའམ་དེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དབང་པོ་ལེགས་པར་བྱེད་པའི་སྔོན་རོལ་དུ་ ཡང་དེ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བར་ཐལ་བས་དེ་ལེགས་པར་བྱེད་པ་དོན་མེད་པ་ཉིད་དོ།

如果产生另一个广大的本性，那么在此时，从其中会增广自相。不是如此，如果前自性未灭，则一者中承许广大与不广大互相矛盾的两种自性混杂。
如果不生前所未有的自性，则明显化的缘将成无义，诸事物的生起也因先前已广大而不合理。
也非真实灭尽障碍的本性，因为无性以其无事物性故不可能被任何所作。
对事物的本性也因先前已遮除作用故。若是作为其他义，则诸缘如何成为事物的明显化因，若非成为他义则不可能作为，因为彼从先前即已存在故。
对于常住事物，若不破坏或不产生某些自性差别，则遮蔽永远不合理，因为会成太过。
以障碍于彼境生起识的方式作为遮蔽也不合理，因为若其能生起自境识或是彼识所了知的自性，则因识的因缘具足故任何也不能作障碍。
若其不能或非彼识所了知的自性，则此时因自身因缘不具足故，于彼境不生识，因此不合理以障碍于彼境生起识的方式作为遮蔽。
如同真实灭尽障碍般，对生起无障碍等性质也不合理作为。
正因此故，或因不能，或因非彼识所了知的自性，即使遣除对彼作障碍者，于彼境生起识也不合理。
若承许能生，则此时即使有遮蔽，因对彼因缘具足故，识将恒常生起，故明显化者的作用成无义。
因此，对常住者不作任何作用故，任何遮蔽都不合理，而无常者则因特殊因缘有时不能生识，以生起其他刹那故而成为遮蔽。
改善根门之主张也不应理，若作为彼改善的自性，则成无常，如前所述。若作为改善的他义，则不合理为改善，因对彼不作任何作用故。若非如此则成太过。
已说明任何对任何事物都不可能有任何作用。即使根门得到改善，若彼等所明显化的事物本身不能生起彼根识，或非彼识所了知的自性，则此时于彼不生识，故改善成全无意义。
若能生或是彼识所了知的自性，则此时在根门改善之前也应于彼生起识，故彼改善成无意义。

།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཡུལ་དེ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་གསལ་བར་བྱ་བའི་དངོས་པོ་དེ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་མི་ནུས་པའམ། དེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་ བའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་བསྐྱེད་ཀྱང་།དེ་ནི་དེའི་ཡུལ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་ནུས་པའམ་དེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་དེ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་ཉེ་བ་ ཁོ་ན་ཡིན་པས་གསལ་བར་བྱེད་པ་རྣམས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གཞན་ཡང་ཁྱེད་ཀྱི་ལུགས་ཀྱིས་དངོས་པོའི་རིགས་ཐམས་ཅད་རྟག་ཏུ་གནས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པས་གསལ་བ་དང་། གསལ་བར་བྱེད་པ་དང་། གསལ་བར་བྱ་བ་ཡང་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་གནས་པའི་ ཕྱིར་གསལ་བ་ལ་སོགས་པར་རྣམ་པར་གཞག་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།གསལ་བར་བྱེད་པ་རྣམས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་གསལ་བ་ལ་སོགས་པ་ཐལ་བ་ཡང་བཟློག་དཀའ་སྟེ། རྟག་ཏུ་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཉེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་ གསལ་བ་ནི་དངོས་པོ་རྟག་པ་ཁོ་ན་ལ་ཀུན་བརྟགས་པ་ཡིན་ན་རྟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ནུས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྟོང་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོར་མི་འཐད་པ་ཉིད་པས་དེས་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ལྟ་ག་ལ་ཡིན།འདི་ལྟར་གང་ཞིག་ནུས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྟོང་པ་དེ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་རྟག་པར་འདོད་པ་མཐའ་དག་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཡང་རིམ་དང་ཅིག་ཅར་དག་གིས་དོན་བྱེད་པར་འགལ་བའི་ཕྱིར་ནུས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་རིགས་མཐུན་པ་ལ་སྲིད པས་གཏན་ཚིགས་འདི་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ལ།འགལ་བ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟ་སྟེ་ནུས་པ་མ་ལུས་པ་དང་བྲལ་བ་འདི་ཁོ་ན་དངོས་པོ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ལ། དེ་ ནི་འདུས་མ་བྱས་ལ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་འདི་ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་ཉིད་ཡིན།དེས་ན་གང་དག་སོ་སོར་བརྟགས་པས་འགོག་པ་ལ་སོགས་པ་ནུས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྟོང་པ་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལ་སོགས་པ་དང་ཁྱད་པར་མེད་པ་ལ་ཡང་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་རྟོག་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་གི་རྟོག་པ་དེ་ནི་རིགས་ པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དེ།དེ་ལ་དེའི་རྒྱུ་འགའ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཇི་སྟེ་སོ་སོར་བརྟགས་པས་འགོག་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་འགའ་ཞིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་གདོན་མི་ཟ་བར་དེ་དེའི་རྒྱུའི་དངོས་པོར་ཁས་བླང་བར་བྱ་དགོས་ཏེ། རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ནི་ཡུལ་ཉིད་དུ་མི་ རུང་བའི་ཕྱིར་རོ།།རྒྱུའི་ཁྱད་པར་ཁོ་ན་རང་གི་རྣམ་པར་གཏོད་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཕན་འདོགས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ན་ཡུལ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འཛེར་ཏེ། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་རྟག་པ་ཉིད་ཉམས་པར་ཐལ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་རིམ་དང་ཅིག་ཤོས་དག་གིས་དོན་བྱེད་པར་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་ རོ།།འོན་ཏེ་དེ་ཕན་པ་མེད་བཞིན་དུ་ཡང་དེའི་ཤེས་པས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡུལ་ཉིད་དུ་རྟོག་པར་བྱེད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དེའི་ཤེས་པས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་རྗེས་སུ་འབྲང་ན་དེའི་ཤེས་པ་ཡང་དེ་འདྲ་བ་ཉིད་དུ་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་ཕྱིར་རྟག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཇི་སྟེ་མི་ འབྲང་ན་ནི་དེའི་རྟག་པ་ཉིད་ཉམས་པ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་ཡང་དེ་ནི་ཐ་ན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཐུགས་ཀྱང་རུང་། འགའི་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོར་ཡང་ཉེ་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་རྟོག་པར་བྱེད་ན་དེའི་ཚེ་དེ་ལ་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་དངོས་པོ་ཡོད་པར་ཐ་སྙད་འདོགས་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེར་ ཐ་སྙད་གདགས་པའི་རྒྱུ་དེ་ཤེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

正因如此，对于该境也不是产生识的特征，如是，如果所要显现的事物本身不能或者不是被其识所了知的自性，那么此时虽然产生了识，但它并不会成为它的境。如果能够或者是被其识所了知的自性，那么此时如同它的自体一样，仅仅由于它的存在就会产生识，因此永远都是接近的，所以显现者并非是产生识的。
而且按照你们的观点，一切事物的种类都是恒常住的自性，因此显现、能显现和所显现也是一切时中安住的缘故，不应该安立为显现等，因为能显现者根本不起作用。一切事物在一切时中显现等的过失也难以遮破，因为恒常具足因缘而接近。
再者，显现仅仅是对常有事物的遍计，而所谓的常有由于远离一切功能的缘故不能成立为事物，因此怎么会有因不定性呢？如是，凡是远离一切功能者即是无事，如石女儿等，一切承许自在天等为常有者也是如此。由于彼等以次第和同时作用相违的缘故，已如前所说远离一切功能。
因此，由于在同类中存在，此因既非不成立，也非相违。由于石女儿等也会成为事物的缘故，也非不定。如是，远离一切功能即是无事的特征，而彼也存在于无为法中，此怎么会是事物性呢？
因此，有些人认为抉择灭等虽然远离一切功能与石女儿等无别，却遍计为事物性，他们的这种分别是不合理的，因为彼中完全没有彼之因。如是，如果抉择灭等成为某者识的境，那么此时必须承许彼为彼之因性，因为非因不应成为境。
唯有因的差别以自相投射而利益识时才是境，如果如此，则其常性将遭破坏，因为即使在名言中也不应理以次第和同时作用。如果认为虽然无有利益，但由于非其识所知的自性而执著为境，那么此时随顺其识所知的自性，其识也随顺如是性的缘故将成为常有。
如果不随顺，则其常性将遭破坏。如果认为即使是一切智智也不会成为任何境的事物，那么此时具有分别者不应安立彼为有事的名言，因为无有安立彼名言之因的了知。

།གང་གིས་ན་དེ་ལས་རྣམ་པར་དབྱེ་བར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བར་བརྗོད་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་ངོ་བོ་ལས་ཀྱང་དེ་ཁྱད་པར་དུ་བརྗོད་དགོས་ཏེ། དངོས་པོ་མེད་པ་ལས་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་མ་ཕྱེ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་དངོས་པོ་ ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་བདག་ཉིད་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡོད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པར་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་ཡང་ནུས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་འཛིན་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལ་སོགས་པ་དང་ཁྱད་པར་མེད་པ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་ཡང་དངོས་པོ་དངོས་པོ་ཞེས་མིང་དུ་འདོགས་ན་ནི་བརྩད་པ་མེད་དོ་། འོན་ཀྱང་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་རྒྱུ་མེད་པར་ཅི་སྟེ་མི་བརྗོད་ཅེས་ནི་སྨྲའོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འདི་ལྟ་སྟེ་འདུས་མ་བྱས་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་སྨྲ་བ་འདི་ནི་བཟང པོ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས་ཀྱང་། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་འདི་ལྟ་སྟེ་ནམ་མཁའ་དང་འགོག་པ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མ་བྱས་པའི་དངོས་པོར་སྒྲོ་འདོགས་པ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །གང་གཞན་དག་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པར་ བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་གང་ཟག་ལ་སོགས་པས་བསྒྲུབ་པ་གཉི་ག་ཡང་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དངོས་པོ་ཡོད་པ་ལ་ཇི་ལྟར་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ ཉིད་དག་ནི་ཅིག་སྒྲུབ་པ་དང་།དགག་པ་དང་། གཞན་དགག་པ་དང་། སྒྲུབ་པ་མེད་ན་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཅིག་དགག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་དངོས་པོ་གཞན་སྒྲུབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ན་དངོས་པོ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ ཅད་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་རང་དང་གཞན་གྱིས་སྨྲས་པའི་དངོས་པོའི་བྱེ་བྲག་མ་ལུས་པ་དག་གཞོམ་པའི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱིས། རྡོ་རྗེའི་གཟེགས་མ་ཐོགས་པ་མེད་པ་བཞི་པོ་འདི་དག་རབ་ཏུ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ལམ་འདི་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་འགལ་ བར་མི་བྱ་བ་ཉིད་དེ།རང་ལས་མ་ཡིན་གཞན་ལས་མིན། །གཉིས་ལས་མ་ཡིན་རྒྱུ་མེད་མིན། །དངོས་པོ་གང་དག་གང་ན་ཡང་། །སྐྱེས་པ་ནམ་ཡང་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་ན་བདག་མེད་པར་རབ་ཏུ་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལས།དངོས་པོ་རྣམས་ལ་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པར་འཛིན་པ་བཀག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་ཁུངས་ཀྱི་མདོ་རྣམས་ཀྱང་སྔར་བསྟན་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་གཟུགས་རྟག་གོ་ཞེས་བྱ་བར་བརྗོད་ན་ ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་མི་སྤྱོད་དོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཟུགས་དེ་ཉིད་ཀྱང་དེ་ལྟར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་རྟག་པར་འགྱུར་བ་ལྟ་ཅི་ཞིག་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཉིད་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པའི་བར་དུ་སྦྱར་བར་བྱའོ། །དེ་ལྟ་ བས་ན་འདིར་གང་གཞན་ལས་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་ལ་གོ་འགལ་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ན།གང་གིས་ན་དེ་ལས་ཀྱང་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་འགོག་པར་བྱེད། འདི་ལ་ནི་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ལན་བཏབ་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་ སྐྱེ་བར་དགག་པར་བྱ་བ་ལ།ཁྱེད་ལ་གཉི་ག་ལ་གྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས་དང་དཔེ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཅི་ཞེས་བྱ། ཆ་ཤས་མེད་པ་ལ་ཆ་ཤས་ཀྱིས་འགྲུབ་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་གང་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་ གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཞིག་ཡིན་གྲང་ན།ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཞན་དག་གིས་སྔོན་མེད་པའི་ཁྱད་པར་བྱར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

由此，从兔角等一切所说的离开的本体中，也应当特别说明它如何能从中分别了知，因为从无实法中未能完全分别的自性是不能了知为实法的。
对此，说'有自身的自性执取的特征差别'也是不合理的，因为无实法也有离一切功能的自性执取的缘故。
如果对这样与石女儿等无差别的也安立'实法'之名，则无可争议。然而也可说'为何不说石女儿等也无因'。
因此，所说无为法存在的这种说法是不好的。正因为如此，《楞伽经》中也说：'大慧，如是虚空、灭尽、涅槃无为法的增益，是对不存在的增益。'
其他有人说'常与无常等不可言说的补特伽罗等的二者都是不确定的'，这也不合理，因为对于存在的实法，无论如何都不可能是不可言说的。
如是，常与无常互相排除而住的特征，若无一者的成立、遮遣、他遮遣和成立，则由于一者的遮遣即是他法的成立，如何说实法是不可言说的？若不如此，由于无差别故，一切都将成为不可言说。
因此，为了破除自他所说的一切实法差别，诸大士宣说了这四种无碍金刚屑，故此道理不应与一切相违：'非从自生起，非从他生起，非从二者生，亦非无因生，任何诸实法，何时何处中，生起此事物，毫无有可得。'
如是，已经证成一切法真实无我。正因如此，世尊在《圣般若波罗蜜多经》中遮止了对诸实法执著常与无常，如是前面所说的诸经典也是如此。
同样，又说：'若说色是常，则不行般若波罗蜜多。为什么？彼色尚且不如是存在，何况说是常？'如是乃至一切相智慧为止都应如是配合。
因此，在此若问'从他生果有何相违，为何要遮止从他生果？此中也无能破的量'等所说的这一切也都已经回答了。
又说'在否定有果生起时，你们没有双方都成立的因和喻'等，这也不合理。如是，何谓'有'？由于无分者不可能由分而成立，若是以一切自性完全成立的体性，则完全成立的体性不可能被他者产生先前没有的差别。

།གང་ཞིག་གཞན་དག་གིས་སྔོན་མེད་པའི་ཁྱད་པར་བྱར་མེད་པ་དེ་ནི་ནམ་ཡང་གང་གིས་ཀྱང་མི་སྐྱེད་དེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའི་པདྨ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་ བུའོ།།ཡོད་པར་མངོན་པར་འདོད་པ་དེ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་གཏན་ཚིགས་ལ་སོགས་པ་མི་སྲིད་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་གཅད་པ་ཙམ་ཞིག་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། གཏན་ཚིགས་སུ་ཡང་དེ་ལྟ་བུ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་ལ། དེ་དག་ཀྱང་ཆོས་ཅན་དངོས་པོར་མ་གྱུར་པ་ལ་ཡང་ མི་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་གཞི་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་སྔར་བསྟན་ཟིན་པ་ཁོ་ནའོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། སྒྲུབ་པའི་ཆོས་དག་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་འགལ་བ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཁྱད་པར་ དུ་བྱར་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་ལ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ལོག་ན་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་མི་སྲིད་པས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་གང་ཞིག་གཞན་དག་གིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པ་དེ་ནི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ་། གཞན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཇི་ལྟར་དེའི་ཡིན། སྔོན་ གནས་པའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྒྱུ་ཉེ་བའི་སྔོན་རོལ་ནས་གནས་པའི་ཕྱིར་དེ་ཇི་ལྟར་རྒྱུ་དག་ལས་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ།དེ་ལྟ་བས་ན་མ་ངེས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྟེ་གལ་ཏེ་ཁྱད་པར་དུ་བྱར་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་ལ་ཁྱབ་ན་འོ་ན་ནི་མེད་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཡིན་དུ་ ཟད་དེ།དེ་ཡང་དག་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་རང་བཞིན་གྱིས་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་ཡིན་ན་དེ་ཇི་ལྟར་དུས་ཕྱིས་ཀྱང་ཡོད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་ནི་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཞིག་གང་ཡོངས་སུ་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ ཀྱི་ཆོས་དེ་ཇི་ལྟར་ཆོས་དེ་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་ཅན་དང་ཉེ་བར་ལྡན་པར་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་སུ་གཏོགས་པ་ནམ་མཁའ་ལ་ལུས་ཅན་ཉིད་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེ་བ་ཞེས་ཡང་དག་པར་བསྒྲགས་པ་ཡོད་པའི་ངོ་བོ་ཡང་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོངས་སུ་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ ཉིད་ཡིན་པས་དེ་ཇི་ལྟར་དོན་དམ་པར་མེད་པ་དང་ཉེ་བར་ལྡན་པར་འགྱུར།གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཞིག་སྐྱེ་བའི་བྱ་བ་དང་ལྡན་པས་སྐྱེ་བར་ཉེ་བར་བརྗོད་པ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ། །འོན་ཀྱང་དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་ནུས་པ་སོ་སོར་ངེས་པའི་རྒྱུ་འགའ་ཞིག་གི་མཇུག་ཐོགས་སུ་ འབྱུང་བར་ཡང་དག་པར་སྣང་བ་གང་ཡིན་པ་འདི་སྔོན་བྱུང་བར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པས་དེའི་རྒྱུས་འདི་མེད་པ་སྐྱེའོ་ཞེས་འཇིག་རྟེན་ན་སྐྱེ་བའི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་ལྟ་བུར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་།མངོན་པར་བརྗོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཐ་སྙད་འདི་རབ་ཏུ་འཇུག་གོ། །ཐ་སྙད་ཀྱི་ཟུར་ཙམ་གྱིས་དངོས་ པོ་ལ་གནོད་པ་ཅི་ཡང་མེད་དེ།ཁོ་བོ་ཅག་ཀྱང་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཞིག་ཡོད་པ་དང་ལྡན་པར་བརྗོད་པའི་ཆོས་གཞན་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པར་མི་འདོད་དོ། །གལ་ཏེ་ཡོད་པར་འགྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་མེད་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་བ་གང་ཞིག་ཕྱིས་འབྱུང་བའི་རང་བཞིན་དེ་ནི་གཞན་ཁོ་ན་ཡིན་ན་གཞན་གང་ ཡིན་པ་དེ་ཇི་ལྟར་དེའི་ཡིན།དེ་ལྟ་བས་ན་མེད་པ་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་དངོས་པོ་རྣམས་མ་བྱུང་བ་ལས་བྱུང་བ་ཙམ་ཁོ་ན་ཞིག་སྒྲུབ་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདིར་ནི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་དཔྱད་པའི་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བྱེད་པ་ དགག་པ་ཙམ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་གལ་ཏེ་དངོས་པོ་འདི་རྒྱུ་ཉེ་བའི་སྔོན་རོལ་དུ་བྱུང་བར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་དེའི་རང་བཞིན་གང་ཞིག་ཡིན་པར་བརྗོད་པར་བྱ། ཇི་སྟེ་དེའི་ཚེ་དེ་འགའ་ཡང་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་གང་གི་ཚེ་རང་བཞིན་དུ་མངོན་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ ན།དེ་ནི་རུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་འགའ་ཡང་མེད་ན་དེའི་ཚེ་དེའི་རང་བཞིན་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསལ་རབ་ཏུ་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ།

凡是其他人之前未曾有过的特殊性质，任何时候也不会由任何人产生，比如虚空中的莲花等。
所认为存在的那些，由于与此相似的缘故，如何能不是因等之不可能。
由于仅仅是遮遣所要证成的缘故，以及作为因也是如此显示的缘故，而且这些对于非实有的有法也不相违的缘故。
因此，不是所依不成等过失，这已如前所说。
由于所立和能立的法随顺同品的缘故，因也不是相违。
由于从名言角度有可区分性质而遍摄生起，能遍若无则所遍不可能，故也非不定，即如此：凡是被他者所区分者即是自性，其他任何者如何是它的？先前存在的自性，由于在因缘临近之前就已存在的缘故，如何说是从因缘中成就？因此不是不定。
若说如果以可区分性遍摄生起，那么无也应生起，这仅是从名言角度而言，从真实义上则不然。
如此，若本性是无的自性，那么后来如何能成为有的自性？因为有和无是相互矛盾的。
某法完全舍弃某性质而住，具有该性质的有法如何能与该性质相应？比如属于无形体法类的虚空与有形体性。
所谓生起，是舍弃无的自性而住的有的自性之相，如何能在胜义中与无相应？
若想，所谓无与生起的作用相应而说近于生起的，丝毫也没有。然而，实有的本性，由于某些决定功能的因的后续而真实显现，这之前并未生起，因此世间上说'无生起'，如同具有生起差别般分别，并以言说相的名言而转起。
仅仅名言的一角对实事毫无损害，我们也不承认所谓无与有相应的任何其他法。
若成为有，则不会成为无性，后来生起的自性完全是他性，既然是他性，如何是它的？
因此，若认为'无生起'等仅仅是成立诸法从未有而有的意思，这是不合理的，因为这里是观察事物自性的场合，不是要说遮遣作用而已。
其中，若此事物在因缘临近之前并未生起，那时应说它是什么自性？若认为那时它完全是无性，何时应说它是自性？
这是不应理的，若无任何实有的本性，那时它的自性明显应说就是无性。

།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འདི་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བས་ཅི་ཞིག་སྨྲས་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་སྔོན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དགག་པ་འདི་ནི་ དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་གང་ཕྱིས་འབྱུང་བ་དེ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ།དེ་ཡང་སྔོན་མེད་པའི་ངོ་བོ་འདིའི་རང་བཞིན་མ་གཏོགས་པར་ཇི་ལྟར་ཉེ་བར་བརྟགས། འདི་སྔོན་བྱུང་བར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མེད་པ་སྐྱེ་བའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྒྱུ་རྐྱེན་བརྫུན་པ་འདི་ཡང་ཇི་ལྟར་ཡང་དག་པར་བརྗོད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་མ་བྱུང་བ་ལ་ འབྱུང་བར་སྒྲུབ་པ་ཡང་མེད་པ་ཡོད་པ་དང་ལྡན་པ་ཁོ་ནར་བསྒྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ།གཞན་མ་ཡིན་གྱི། གཞན་མ་བྱུང་བ་ལས་བྱུང་ངོ་ཞེས་བརྗོད་ན་འབྲེལ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་རྣམས་སྔོན་མེད་པ་ལ་ཕྱིས་ཡོད་པར་བརྗོད་པ་དག་གི་དེ་དང་འགལ་བའི་ཆོས་ཡང་དག་པ་པ་དང་ལྡན་པར་ཁས་ བླངས་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ།།འགལ་བའི་ཆོས་དང་ལྡན་པའི་རང་བཞིན་ཡང་ཡང་དག་པར་འཐད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་གཅིག་ལ་རིམ་གྱིས་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་མི་འགལ་བ་ཁོ་ནའོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དུས་ མཉམ་པ་ལ་ཡང་དེ་མི་འགལ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།འོན་ཏེ་འདི་དག་དུས་མཉམ་པར་འགལ་བ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་རིམ་གྱིས་ཀྱང་ཅིའི་ཕྱིར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཅན་ཐ་དད་པ་ལ་ནི་མཚན་ཉིད་འགལ་བ་དག་མི་འགལ་བ་ཉིད་ཀྱིས། ཆོས་ཅན་ གཅིག་ལ་ནི་རིམ་གྱིས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་ཅིག་ཅར་ཆོས་འགལ་བ་དུ་མ་དང་ལྡན་ན་གཅིག་པ་ཉིད་ཉམས་པར་ཐལ་བར་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་རིམ་གྱིས་ཀྱང་དེ་དང་ལྡན་ན་དེ་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་དོ། །ད་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གཞན་དག་གིས་གཙོ་བོ་ ལ་སོགས་པ་རིམ་གྱིས་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པར་འགྱུར་བའི་ཚོགས་ཀྱི་ངོ་བོར་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བའམ།མངོན་པར་གསལ་བར་ཉེ་བར་བརྟགས་པ་ལ་ཡང་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་ལ་སོགས་པ་ཆོས་འགལ་བ་དང་ལྡན་པར་ཇི་སྟེ་བརྗོད། དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་རིམ་གྱིས་དངོས་པོ་ཉེ་བར་སྐྱེད་པར་ བྱེད་པ་ལ་ཡང་ནུས་པ་དང་མི་ནུས་པ་ལ་སོགས་པ་འགལ་བར་བརྗོད་པར་ཡང་ཇི་ལྟར་འགྱུར།གང་དག་གིས་རི་དང་ལུས་དང་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པ་བརྟན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཀུན་བརྟགས་ནས་འདི་དག་གི་གནས་སྐབས་ཐ་དད་པའི་སྒོ་ནས་གྲང་བ་དང་དྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་རིམ་གྱིས་འབྱུང་བ་རྣམ་ པར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་ལ་ཡང་འདི་དག་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་གྲང་བ་དང་དྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་རིམ་གྱིས་འབྱུང་བའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་འགལ་བར་རྗོད་པར་བྱེད།གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་དངོས་པོ་རྣམས་མ་བྱུང་བ་ལས་འབྱུང་བ་དང་། བྱུང་ནས་ཀྱང་མེད་པར་ སྣང་བ་ཉིད་དེ།དེའི་ཕྱིར་གཅིག་ལ་རིམ་གྱིས་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་མི་འགལ་བ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་གོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཟངས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་སྲ་བ་དང་། སྙི་བ་དང་། གྲང་བ་དང་། དྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་རིམ་གྱིས་སྣང་བའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཡང་ དེ་མི་འགལ་བ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་དེའི་སྒོ་ནས་འདི་དག་བརྟན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་འཐད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་ཁོ་བོ་ཅག་ཀྱང་ལྟ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་སྤོང་བར་མི་བྱེད་དེ། སྒྱུ་མ་དང་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་བརྫུན་པ་ཡང་མ་བྱུང་ བ་ལས་འབྱུང་བ་དང་།བྱུང་ནས་ཀྱང་མེད་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལ་ནི་རིམ་གྱིས་ཀྱང་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་འགལ་བ་ཉིད་དོ། །དེ་སྐད་དུ། གལ་ཏེ་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོད་ན། །དེ་ནི་མེད་པ་ཉིད་མི་འགྱུར། །རང་བཞིན་གཞན་དུ་འགྱུར་བར་ནི། །ནམ་ ཡང་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཙུག་ལག་གི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ། གང་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་ཡོད་མིན་པ། །དངོས་པོ་མེད་དེ་ཇི་ལྟར་གཞན་རྐྱེན་ཅན། །ངོ་བོ་ཉིད་མེད་གཞན་གྱིས་ཅི་ཞིག་སྐྱེད། །གཏན་ཚིགས་དེ་ནི་བདེ་བར་གཤེགས་པས་བསྟན། །ཅེས་ བྱ་བ་ཡིན་ནོ།

如果不是这样的话，说'这是无'又有什么意义呢？如此，'先前无'这个否定，正是后来所生起的事物的本性，而且除了这个先前无的体性之外，又怎么能观察它的自性呢？'这先前未曾生起'这样说无生起的言说因缘虚妄，又怎么能正确地说呢？
如此，对未生起的建立生起，也只能成立为无与有的结合，而非其他。若说从其他未生起而生起，则无关联。因此，对于说诸事物先前无而后来有的人们，必然承认具有相违的真实法。
具有相违法的自性也不应道理，因为这样一来会导致一切都成为一切的自性。如果说在一个事物上次第性的有和无并不相违，这是不合理的，因为这样同时性的有无也应不相违。
如果说这些在同时是相违的，那么为什么在次第上不相违呢？因为没有差别。在不同的有法上相违的性质确实不相违，但在同一有法上即使是次第性的也不行。就像同时具有多种相违法会导致一性的丧失一样，次第具有相违法也同样会导致一性的丧失。
现在，其他人对主性等次第转变为大等聚合的体性，或者观察显现时，怎么能说具有显与不显等相违法？对于自在天等次第生起诸事物时，又怎么能说有能力与无能力等相违？
对于那些观想山、身体、金刚等为坚固本性，并且依据不同状态次第生起冷热等差别的人们，那些想要证明这些是刹那性的人们，又怎么说明冷热等次第生起的诸法相违呢？
如果认为诸事物从无中生起，生起后又显现为无，因此在一个事物上次第性的有无不相违，这是不合理的。因为这样铜等物也有次第显现坚硬、柔软、冷、热等性质，那么这些也应该不相违。
因此，依此门说这些非坚固，所以证成其本性的论证也不应理。而且，我们也不否定这种见解，因为如幻梦等虚妄法也是从无中生起，生起后又显现为无。
然而，对于自性有和自性无，即使是次第性的有无也是相违的。如说：'若是自性有，则不会成无，自性转变为他性，这永远不应理。'
同样，论偈说：'于无自性者，无事何待缘，无性他何生，善逝说此因。'

།འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས་ཀྱང་། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་སྔར་ཡོད་པར་ཁས་བླངས་ཏེ། ཡང་མེད་པར་ཁས་ལེན་པ་རྣམ་པར་འཇིག་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་དེར་སྨྲ་བ་རྣམས་ ཡང་དག་པའི་ལམ་གྱི་རྗེས་སུ་སོང་བའི་ཕྱིར་ལྟ་བ་དེ་ཐར་བའི་ལམ་དང་མཐུན་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་གྱི་མི་མཐུན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་ཇི་ལྟར་འགལ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། རྒྱུ་འབྲས་ལྟ་བ་ངན་པ་ཡིས། །མུ་སྟེགས་ ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་རྨོངས།།དེ་ཕྱིར་ཡོད་མེད་ཕྱོགས་སྨྲས་པ་། །དེ་དག་ལ་ནི་ཐར་པ་མེད། །ཅེས་གང་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ལས། མ་བྱུང་བ་ལས་གང་བྱུང་ཞིང་། །བྱུང་ནས་ཀྱང་ནི་རྣམ་འཇིག་པ། །རྐྱེན་ལས་ཡོད་དང་མེད་པ་ཡང་། །ང་ཡི་བསྟན་ལ་དེ་མི་གནས། །ཞེས་ གསུངས་སོ་།།དེ་ལ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱི་ནུས་པ་ངེས་པའི་སྒོ་ནས་ཀྱང་ཡང་དག་པར་ན་མེད་པ་སྐྱེ་བར་ངེས་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དེ། རང་བཞིན་ནི་གཞན་དུ་བྱ་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ནུས་པ་སོ་སོར་ངེས་པས་ནི་རང་བཞིན་འགལ་བ་ཉིད་དུ་བྱ་བར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བྱེད་ན་ནི་ རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་ཡང་སྐྱེ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་མཁས་པ་རྣམས་བརྗོད་དེ།དེའི་ཕྱིར་རྒྱུའི་ནུས་པ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་གཞག་པ་ངེས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདི་དག་མེད་པ་སྐྱེ་བ་ཀུན་རྫོབ་པ་ལ་ཡང་ཇི་ལྟར་ འགལ་བར་མི་འགྱུར་སྙམ་དུ་སེམས་ན།དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ཁོ་ན་ལ་འགལ་བ་རྣམ་པར་འཇོག་པའི་ཕྱིར་བརྫུན་པ་ལ་དེ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རིགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་དེ་དོན་དམ་པ་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་གྱི། ཀུན་རྫོབ་པ་ནི་ མ་ཡིན་ནོ།།གཞན་ཡང་ཁོ་བོ་ཅག་གི་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ཀུན་རྫོབ་པ་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་གནས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཁོ་ན་ལ་སྒྲོ་བཏགས་པའི་རྣམ་པར་འགོག་པས་འགལ་བ་བརྗོད་པའི་སྒོ་ནས་བརྫུན་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབས་ཀྱི། གཞན་ལ་ནི་མ་ཡིན་ ཏེ།དེ་ནི་རྒྱས་པར་འོག་ནས་བསྟན་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དངོས་པོ་རྣམས་ཡོད་པ་ཡང་ཡང་དག་པ་པའི་སྐྱེ་བར་མི་འཐད་ལ། མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་གྱི། འདི་དག་གི་སྐྱེ་བ་སྒྱུ་མ་བཞིན་དུ་བརྫུན་པ་ཁོ་ན་རབ་ཏུ་སྟོན་པར་ཟད་དེ། དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཁོ་ ནར་རྣམ་པར་གནས་སོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མ་སྐྱེས་པའོ་ཞེས་རྣམ་པ་དུ་མར་ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་སྐྱེ་བ་བཀག་པས་མ་སྐྱེས་པ་ཉིད་དུ་གསུངས་སོ། །གང་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཁོ་ན་ལས་དགོངས་ཏེ།ཡོད་པ་དང་མེད་པ་སྐྱེ་བ་འགལ་བར་རྣམ་པར་གཞག་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ལ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། གལ་ཏེ་དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་དོན་དམ་པར་མ་སྐྱེས་པ་ལ་ཡང་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་སྐྱེས་སོ་ཞེས་ཀུན་ བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པར་འདོད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་འདི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་འདི་ནི་ཡང་དག་པར་སྐྱེས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དེ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པའི་ངོ་བོར་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ དེའི་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན།གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་གོ་ཇི་ལྟར་ཀུན་བརྟགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཡང་སྐྱེ་བར་འགལ་བ་དེ་བཞིན་དུ་དོན་དམ་པ་པའི་བདག་ཉིད་དུ་སྐྱེ་བ་དེ་ལ་ཡང་འདི་ཅི་སྟེ་འགལ་བར་མི་འགྱུར། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་སྐྱེ་བ་ལ་ཡང་ཡོད་ པ་དང་མེད་པའི་རྣམ་པ་མ་གཏོགས་པར་རྣམ་པ་གཞན་གྱི་སྒོ་ནས་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་འདི་ནི་གྱི་ནའོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འདི་ནི་གང་ཞིག་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་དེ་ནི་དོན་དམ་པར་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ།

在《圣入楞伽经》中也说：'承认贪欲等本来存在，而后又承认不存在，这就成为破坏性的。如果因果事物是真实的，那么持此说者由于随顺正道，此见解就只会与解脱之道相顺，而不会相违。'
因此，《圣入楞伽经》中所说的'因果邪见使一切外道迷惑，所以说有无二边者，他们无有解脱'这段话，怎么会相违呢？
又在此经中说：'从无中生起，生已而灭，缘起有无，于我教中皆不安立。'
关于这点，从因缘力的确定性来看，实际上无中生有是不合理的，因为自性是不可改变的。由于各自能力的确定性，无法使自性相违，若能如此，则兔角等也应生起，智者们如是说。因此，所说的'由于因的能力确定而确立'这种说法是没有关联的。
如果认为这些无中生有即使在世俗谛中也怎么会不相违呢？这是不合理的，因为矛盾只能安立于实有法上，安立于虚妄上是没有关联的。若不如此，由于合乎道理，此生就只能是胜义谛，而非世俗谛。
再者，我们所说诸法的世俗生起如幻等的情况，仅仅是遮遣增益的方式，通过说明矛盾来证成其虚妄性，而非其他。这将在下文详细阐述。
因此，诸法既不是实有的生起，也不是无，而是仅仅显示如幻般虚妄的生起。所以一切法唯如幻般安住。
正因如此，世尊说：'大慧，由于有无皆不生，故一切法无生。'通过多方面遮遣有无生起而说无生。
对于有人说世尊仅就遍计所执自性而言，安立有无生起相违，而非就真实性而言，对此也应回答：如果认为对于胜义中无生的事物，遍计执为真实生起的这种遍计所执自性是遍计所执性，那么这是不合理的。
若认为诸法的自性确实是真实生起的，但由于未生起能取所取相的本质，故此即是其遍计所执性，那么如同遍计所执性中有无生起相违一样，为何在胜义性的生起中不相违呢？因为在真实生起中除了有无相外别无他相的缘故，这是不应理的。
正因如此，凡是缘起者，胜义中皆无自性，如幻等。

།གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ ཡིན་ཏེ།བཟློག་ན་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལ་ལྟོས་ཏེ། སྐྱེ་བ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་རང་བཞིན་བྱས་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་གྱི། ཡང་དག་པ་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། མ་བྱས་པ་ནི་གཞན་ལ་ལྟོས་པར་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རང་བཞིན་ གྱིས་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བཅས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།རང་བཞིན་ནི་མི་འགྱུར་བ་ཉིད་ཀྱིས་སུས་ཀྱང་གཞན་དུ་བྱར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པ་པ་ཉིད་ཡིན་ན་མ་བྱུང་བ་ལས་བྱུང་བ་དང་། བྱུང་ནས་ཀྱང་མེད་པ་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་མེད་དོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ བས་ན་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། རང་བཞིན་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དག་ལས། །འབྱུང་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་བྱུང་ན་ནི། །རང་བཞིན་བྱས་པ་ཅན་དུ་འགྱུར། །རང་བཞིན་དག་ནི་ཇི་ལྟ་བུར། །བྱས་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར། །རང་བཞིན་བྱས་པ་ མ་ཡིན་པ།།ཕ་རོལ་ལ་ཡང་ལྟོས་པ་མེད། །ཅེས་བཤད་དོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། མདོ་ལས། དངོས་པོ་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པའི་ངོ་བོར་ཉེ་བར་རྟོག་པའི་ཕྱིར་མཐའ་གཉིས་སུ་ལྟ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བར་བསྟན་ཏེ། དཔལ་ཕྲེང་སེང་གེའི་ང་རོའི་མདོ་ལས། ཇི་སྐད་དུ། བཅོམ་ ལྡན་འདས་འདི་གཉིས་ནི་མཐའ་གཉིས་སུ་ལྟ་བ་ཞེས་བགྱི་སྟེ།འདི་ལྟ་སྟེ། ཆད་པར་ལྟ་བ་དང་། རྟག་པར་ལྟ་བའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གལ་ཏེ་འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་གོ་ཞེས་བགྱི་བར་ལྟ་ན་དེ་ནི་འདིའི་ཆད་པར་ལྟ་བར་འགྱུར། །དེ་ནི་འདིའི་ཡང་དག་པ་མ་ལགས་པའི་ལྟ་བར་ འགྱུར་ལགས་སོ།།བཅོམ་ལྡན་འདས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་རྟག་གོ་ཞེས་བགྱི་བར་ལྟ་ན་དེ་ནི་འདིའི་རྟག་པར་ལྟ་བར་འགྱུར། དེ་ནི་འདིའི་ཡང་དག་པ་མ་ལགས་པའི་ལྟ་བར་འགྱུར་ལགས་སོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །སློབ་དཔོན་གྱིས་ཀྱང་། དངོས་པོ་ཡོད་པར་ཁས་ལེན་པ། །རྟག་པ་དང་ནི་ ཆད་པ་ཡི།།ལྟ་བར་རབ་ཏུ་ཐལ་འགྱུར་ཏེ། །རང་བཞིན་རྟག་པའམ་མི་རྟག་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བཤད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་སྲིད་པས་གཏན་ཚིགས་འགལ་བ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། གང་ཞིག་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཁོ་ན་ལ་སྲིད་པ་དེ་ནི་འགལ་བར་འགྱུར་ གྱི།མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་སྲིད་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོར་འཐད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ཤེས་པ་དང་། ཤེས་བྱ་དང་། མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །ཤེས་པ་དང་ཤེས་བྱ་དག་ ལས་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་གཞན་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པ་མ་སྐྱེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བཅས་པར་མ་མཐོང་དུ་ཟིན་ཀྱང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ནི་ཡང་དག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བཅས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཡང་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེའི་སྒོ་ ནས་འདི་འགལ་བ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་མི་ནུས་ཏེ།ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འཇུག་པ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་བརྫུན་པ་ལ་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཉིད་མ་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དཔེ་སྒྲུབ་པ་མ་ཚང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་ འབྲེལ་བ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ།གལ་ཏེ་དོན་དམ་པ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་བསམས་ཏེ། སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་མ་སྐྱེས་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་ན་ནི་དེ་ནི་འདོད་པ་ཉིད་དེ། ཁོ་བོ་ཅག་ཀྱང་དོན་དམ་པ་པའི་སྐྱེ་བ་ལས་བསམས་ཏེ། གཏན་ཚིགས་སུ་སྟོན་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་གཉི་ག་ལ་གྲུབ་པ་ ཇི་ལྟར་སྣང་བ་ཁོ་ན་ལས་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར་གྲུབ་པའི་མཐའ་ལ་བརྟེན་ནས་གཏན་ཚིགས་དང་ཆོས་ཅན་ལ་སོགས་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །འོན་ཏེ་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་མ་སྐྱེས་སོ་ཞེས་བྱ་བར་འདོད་ན་དེ་སྐད་དུ་སྨྲ་བ་དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་ཁོ་ན་ཟློག་ པར་བྱེད་པ་ཡིན་པས་ཁོ་བོ་ཅག་ནི་འདི་བཟློག་པར་འབད་པ་མེད་དོ།

不是因不确定性，因为如前所述，若颠倒则有能损害的量存在的缘故。若是依赖因缘而生，则成为有为的自性，而非真实，因为无为不应依赖他者的缘故。凡是有为的，即非以自性具有自体，因为自性以其不变性故，任何人都不能改变的缘故。因此如前所说，若是真实，则从无而生，生已复灭，彼此相违故无关联。
因此也非不确定。正因如此，'自性从因缘生起，是不合理的，若从因缘生，则成有为自性。自性怎么能说是有为呢？自性非有为，也不依赖他者。'如是说。
正因如此，经中说若执著事物为常或无常自性，则堕入二边见。如《吉祥鬘狮子吼经》中说：'世尊，此二为二边见，即：断见与常见。世尊，若见一切有为法无常，则成为断见，即成为不正见。世尊，若见涅槃为常，则成为常见，即成为不正见。'
论师亦说：'承许事物存在，则必堕常断见，自性或常或无常故。'等等。因此由于在同品中存在，因亦非相违，唯在异品中存在者方成相违，而在同品中存在者则不然。
幻等作为事物亦不合理，如前已说，因为它们与能知、所知及相违相的自性不相符故。除能知与所知外，也无其他事物的自性。
虽然未见虚空花等具有未生的自性，但缘起则应成具有真实自性，对此说法，由于无关联故，不能由此证成其相违性，因为能遍者的存在不能证成所遍者。
又说幻等虚妄者根本不成立缘起性，因此喻例不完整的说法也无关联。若从胜义的自性而言幻等未生，这正是所许，我们也不是从胜义生的角度立因，而是仅从二者共许的如所显现而立。如前所说，不依据宗派而说因、有法等。
若许幻等即使在世俗中也未生，如此说者仅与世间相违，我们无需费力破除此说。

།ཡིད་རྣལ་དུ་གནས་པ་སུ་ཞིག་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པའི་རྐྱེན་གསང་སྔགས་དང་སྨན་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བཞིན་དུ་ཡང་སྐྱེ་བ་མ་མཐོང་ངོ་ཞེས་སྨྲས་ཏེ། འདི་ནི་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱི་བཞད་གད་ཁོ་ནར་འགྱུར་བས་དེའི་ཕྱིར་ཁྱད་ དུ་གསད་པ་ནི་འོས་སོ།།དེ་ལྟར་ན་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་། རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་པ་གང་ཡིན་དེ་མ་སྐྱེས། །དེ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་བའང་མེད། །རྐྱེན་ལ་རག་ལས་གང་དེ་སྟོང་པར་བཤད། །གང་ཞིག་སྟོང་ཉིད་ཤེས་ཏེ་བག་ཡོད་ཡིན། ། ཞེས་གསུངས་སོ། །འཕགས་པ་བློ་གྲོས་རྒྱ་མཚོས་བསྟན་པ་ལས་ཀྱང་། གང་དག་རྟེན་ནས་བྱུང་དེ་དག་།ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཅི་ཡང་མེད། །གང་དག་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ། །དེ་དག་གང་དུའང་འབྱུང་བ་མེད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །སློབ་དཔོན་གྱིས་ཀྱང་། གང་ཞིག་རྟེན་ནས་བྱུང་བ་དེར་། ། དེ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཞི། །དེ་ལྟ་བས་ན་བསྐྱེད་བྱ་དང་། །སྐྱེ་བ་ཉིད་ཀྱང་ཞི་བ་ཡིན། །ཞེས་བཤད་དོ། །ཡང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་གང་། །དེ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་བཤད། །དེ་ནི་རྒྱུར་བྱས་གདགས་པ་སྟེ། །དེ་ཉིད་དབུ་མའི་ལམ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བཤད་དོ། །གང་ཡང་གལ་ཏེ་ཞིག་པ་ལ སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དོན་དམ་པ་པའི་སྐྱེ་བ་ལ་གནོད་པར་འགྱུར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་གནོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཅི་ཞེས་བྱ། གལ་ཏེ་བརྫུན་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་ཁོ་བོ་ཅག་འདོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འདི་ཀུན་ རྫོབ་པ་ཞེས་བྱའི་།རིགས་པས་གྲགས་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་དོན་དམ་པ་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་གྱི། ཀུན་རྫོབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་། །འོན་ཏེ་གནོད་པ་གྲགས་པ་ནི་སེལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་ཚད་མས་གནོད་པ་བརྫུན་པའི་ངོ་བོ་ཡང་འཇིག་རྟེན་ན་མ་གྲགས་པ་ནི་ མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འཁྲུལ་པ་དངོས་པོར་ཡོད་པ་ཁོ་ན་དེ་ལྟར་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོར་འཇིག་རྟེན་ན་གྲགས་སོ་ཞེས་བརྗོད་པར་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ལ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་འགལ་བར་ཤེས་པ་ལ་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་དེ་ལྟ་བུ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ ལ།འཇིག་རྟེན་ན་ཡང་དེ་དག་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་མ་གྲགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་དུ་ཆུག་ན་ཡང་། འོན་ཀྱང་ཤེས་པ་ཉིད་དེ་དང་ཐ་མི་དད་པར་དེ་ལྟར་བརྫུན་པའི་རྣམ་པ་ཉེ་བར་འཛིན་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་དེ་དང་འདྲ་བར་དེ་ཡང་བརྫུན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་བདེན་པ་དང་མི་བདེན་པའི་ངོ་བོ་དང་འབྲེལ་བ་དག་ཅི་ཞིག་ཡོད། དེའི་ཕྱིར་འདི་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་དོ། །ཇི་སྟེ་གནོད་པ་འགལ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་དེ་ལ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་འགལ་བ་མེད་ན་ནི་དེ་ཇི་ལྟར་ཚད་མས་བྱ་བར་ནུས། འོན་ཏེ་རང གི་འགལ་བ་ཉིད་ཡོད་པ་ཡིན་ལ།གལ་ཏེ་དེ་ཡང་ཚད་མས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། སྒྲུབ་ལ་རག་ལས་ཏེ་། ཅི་ཞིག་མི་འདོད་པར་འགྱུར། གལ་ཏེ་འགལ་བ་རྣམས་སྣང་བ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ནི་ལན་བཏབ་ཟིན་ཏོ། །གཞན་ཡང་ཤེས་བྱ་ནང་ གི་ཡིན་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་ལྟར་ན་ཤེས་པ་གཉིས་མེད་པ་ལ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་པ་རྒྱ་མཚོ་དང་།རི་དང་། ས་དང་ཆུ་བོ་ལ་སོགས་པ་དེའི་ཆ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་བརྗོད་ན་ཇི་ལྟར་གཅིག་ལ་འགལ་བ་དག་སྣང་བ་རྗེས་སུ་བྱེད་པར་འགྱུར། གང་དག་ཤེས་བྱ་ནང་གི་ལ་ཡིན་པར་སྨྲ་བ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་ གདོན་མི་ཟ་བར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འཁྲུལ་པར་ཅུང་ཟད་ཅིག་ཀྱང་ཁས་བླང་དགོས་སོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ལ་ཕྱིར་རྒོལ་བ་རྣམས་དང་རྩོད་པར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ།

任何心智正常的人，如果说在亲眼看到幻术等缘起、密咒和药物等的同时却说没有看到生起，这只会成为智者们的笑柄，因此应当予以特别呵斥。如此，因此也不是因不成立。
世尊也说：'从缘而生者即是不生，彼无自性之生，依缘所生者说为空性，知空性者即是谨慎者。'
从圣者海慧所说的教法中也说：'凡是依缘而起者，自性中毫无所有，凡是无自性者，于何处亦不生起。'
论师也说：'凡是依缘而起者，彼即自性寂灭，因此所生及生，二者皆为寂灭。'
又说：'凡是缘起所生法，即说彼为空性，彼为假名施设，即是中道之道。'
若有人说如果灭等分别念会损害胜义生起等等，这也不合理。如此，何谓损害？若说是证成虚妄性，这正是我们所承许的。正因为如此，这称为世俗，若是以理成立，则唯是胜义，而非世俗。
若说损害是要遮遣名言，这也不合理，因为幻术等为量所损害的虚妄性在世间并非不共许。
因此说迷乱识唯实有如是以幻术等性相在世间共许，这也不合理。因为对于了知一法有种种相是相违的情况下，不可能有如是幻术等性相，在世间中这些也不共许为识的自性。
即使承许幻术等是识的自性，然而识本身与彼无别而如是显现为执持虚妄相，因此如同彼般，彼亦唯是虚妄。若不如此，真实与不真实的自性有何关联？因此于此无有错乱。
若说损害是相违，这也不合理。若彼自身无有相违，则如何能被量所作用？若说自相违性是存在的，而彼也是由量所成立，则须依止成立，有何不可承许？
若说相违不应显现，此已作答。再者，依据主张所知为内在者的观点，于无二识中，二相之海、山、地、河等为彼之分时，如何于一法中随顺显现相违？
即使是主张所知为内在者，也必须承许识有某些错乱。若不如此，一切将成为唯见真实，也不会与诤论者争论。

།དེའི་ཕྱིར་འཆི་ལྟས་དང་། མིག་སྔོན་དང་། མིག་སེར་ལ་སོགས་པས་མིག་ ཉམས་པ་རྣམས་ལ་ལུས་ལ་སོགས་པ་འགལ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོར་ཇི་ལྟར་སྣང་བར་འགྱུར་ཏེ།ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་བདེན་པའི་ངོ་བོ་ལ་ནི་གང་གིས་ན་འདི་དག་དེ་ལ་སྣང་བར་འགྱུར་བ་རྣམ་པ་བརྫུན་པ་དེ་དག་འབྲེལ་པ་ཅི་ཡང་མེད་དེ། བདེན་པ་དང་མི་བདེན་པ་དག་འགལ་ བའི་ཕྱིར་ལ།འགལ་བ་ཡང་ཁྱེད་ཀྱི་གཞུང་ལུགས་ཀྱིས་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བ་ཁོ་ནར་འགྱུར་བས་ཐར་པར་འདོད་པ་རྣམས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་སྒོམ་པར་འབད་པ་དོན་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་འཁྲུལ་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་ པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བ་ལ་འགལ་བ་ཉིད་དུ་སྣང་མོད་ཀྱི།འགལ་བར་རྣམ་པར་མི་གཞག་སྟེ། དེའི་ཡུལ་ནི་དངོས་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཞུགས་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པས་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པ་ཁོ་ན་ལ་འགལ་བ་རྗོད་པར་བྱེད་ཀྱི། བརྫུན་པར་འདོད་པ་ལ་ནི་མ་ ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དེ་དངོས་པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཞུགས་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འཁྲུལ་པ་དང་ལྡན་པའི་རྣམ་པ་བརྫུན་པ་རྣམས་ཀྱང་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་འགལ་བ་བརྗོད་པར་ཡང་མི་བྱེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་ ན།གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཀུན་རྫོབ་པ་ལ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་འགལ་བ་རྗོད་པར་བྱེད་དེ། བརྫུན་པ་དེ་ལ་ཡང་དངོས་པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཞུགས་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་ཉིད་མི་སྲིད་པས་འདི་ལ་ཡང་འགལ་བ་རྗོད་པར་མ་བྱེད་ཅིག་།དེ་བརྗོད་ན་ཡང་གདོན་མི་ཟ་བར་ཁོ་བོ་ཅག་ གི་འདོད་པ་ཁོ་ན་གྲུབ་ཀྱི།ཁྱེད་ཀྱི་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་ལ་འགལ་བར་བརྗོད་པ་ཁྱེད་ཀྱིས་དེ་བརྫུན་པ་ཉིད་ཁོ་ནར་བསྒྲུབ་པར་འགྱུར་གྱི། སྣང་བ་སེལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། བརྫུན་པ་ཡང་གྲགས་པ་དང་མི་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ་། །དེ་བརྫུན་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་ན་ཡང་ཁོ་བོ་ཅག་གི་ཕྱོགས་ཁོ་ནར་གཞུང་ བཙུགས་པར་འགྱུར་ཏེ།འདི་ལྟར་ཁོ་བོ་ཅག་ཀྱང་རྒྱུ་དང་། འབྲས་བུ་རྣམས་ཡུལ་དང་། དུས་དང་། རྒྱུ་དང་། རྐྱེན་གྱི་ཁྱད་པར་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་ཡིན་ཡང་ཚད་མས་གནོད་པར་བརྫུན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་འཇོག་ལ། དེ་ལ་ཁྱེད་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་འགལ་བ་བརྗོད་པ་ཉིད་ ཀྱིས་གཞན་དག་དངོས་པོར་འཛིན་པ་ཟློག་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཅི་ཞིག་མི་འདོད་པར་བྱས་ཏེ།འོན་ཀྱང་ཉེས་པ་མ་ཡིན་པ་བརྗོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱེད་ཁོ་ན་ལ་གནོད་པར་འགྱུར་རོ། །ཁོ་བོ་ཅག་ནི་འདི་ལ་ཚད་མ་འཇུག་པར་མི་བྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འདི་ཇི་ལྟར་ཀུན་རྫོབ་པ་ཉིད་བསྒྲུབ་ པར་འགྱུར།འདི་ལྟར་ཁོ་བོ་ཅག་ནི་གང་དག་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཇི་ལྟར་གྲགས་པ་ཁོ་ན་ལ་ཡང་དག་པར་ཁས་བླངས་པ་དེ་དག་གི་ལོག་པར་སྒྲོ་འདོགས་པ་རྣམ་པར་བཟློག་པའི་ཕྱིར་འདི་ཁོ་ན་ལ་ཚད་མས་རབ་ཏུ་སྦྱར་གྱི། གཞན་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ནི་ཚད་མ་སྦྱར་ཀྱང་མངོན་སུམ་གྱིས་ གནོད་པ་མི་འཇུག་སྟེ།ཚད་མས་དངོས་པོའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གནས་པ་སྒྲུབ་པ་ཁོ་ནར་བྱེད་ཀྱི། །གྲགས་པ་སེལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དེ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དོན་དམ་པ་པར་བརྟགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ཚད་མས་གནོད་ལ། དེ་ནི་ མངོན་སུམ་དུ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ན་།དེ་ཇི་ལྟར་དེ་ལ་གནོད་ན་མངོན་སུམ་གྱིས་གནོད་པ་ཡིན། མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ནོར་བ་ཡིན་ན་མ་ནོར་བ་ནི་ཚད་མས་གནོད་པའི་ཡུལ་དུ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དམ་བཅས་པ་འདི་ལ་ མངོན་སུམ་གྱིས་གནོད་པ་ཡང་མེད་དོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་གསལ་བར་སྣང་ཡང་མངོན་སུམ་དུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་དང་འགལ་བས་དེ་གཅིག་དང་དུ་མའི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བའི་སྒོ་ནས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་མི་བྱ་བར་འགྱུར་རོ།

因此，对于那些因死亡征兆、眼睛发青、眼睛发黄等而导致眼睛损坏的人们，身体等如何会显现为两种相违等的本性。因为在真实本性的意识自性中，这些虚妄的行相与之毫无关联，怎么会显现于其中呢？因为真实与非真实是相违的，而且按照你们的教义，相违是不显现的。
因此，一切事物都将成为直接现见真实性，那么追求解脱的人们精进修习真实性就成为毫无意义了。如果认为：虽然迷乱的意识显现为各种行相而显得相违，但并不安立为相违，因为其对境是事物的缘故。由事物力量所生的比量只对承许事物本身才说相违，而对承许为虚妄的则不然。若不如此，则该比量就不成为由事物力量所生。因此，具有迷乱的意识的虚妄行相也会显现。对此不说其有同一性与差异性等相违。
若如此想，那么对于世俗谛的因果事物为何要说相违呢？对于虚妄，也不可能成为由事物力量所生的比量的对境，所以对此也不要说相违。即使说相违，也必定只能成立我们的主张，而不是你们的。这样，你们说其相违就只能证明它是虚妄的，而不能遮遣显现，因为虚妄也不违背世间共识。
若证明其为虚妄，也只能确立我们的立场，因为我们也承许因果等虽然依赖处所、时间、因缘的差别，但由于被量所破而是虚妄的缘故，安立为世俗谛。对此，你们也同样以说相违来遮止他人执著实有，有什么不同意的呢？然而，说出非过失反而成为只损害你们自己。
我们并非不让量在此运作，否则怎能成立其为世俗谛呢？我们是为了遮遣那些如实承许因果事物如世间共识般真实存在者的邪执，才对此运用量，而不是对其他。对此运用量也不会被现量所违，因为量只是证成事物的真实性如实安住，而不是遮遣世间共识。若不如此，它就不成为量。
对于所分别为胜义的诸事物的本性，虽然被量所破且并非现量成立，怎么能说被现量所违呢？现量的特征是无错乱，而无错乱不应成为被量所破的对境，因为这将导致太过。因此，此立宗也无现量所违。
若不如此，则外境虽然明显显现，由于是现量成立，就会因与现量相违而不能通过离一多自性的方式证成其无自性了。

།རབ་རིབ་ཅན་ ལ་སོགས་པ་ལ་སྐྲ་དང་།ཤ་སྦྲང་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་སྣང་བ་ཡང་མངོན་སུམ་དང་འགལ་བའི་ཕྱིར་བརྫུན་པ་ཉིད་དུ་སུས་ཀྱང་ཁས་མི་བླང་བར་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རང་དང་འཚམ་པའི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་བརྒྱུད་དེ་འོངས་པའི་སྐྱེ་བ་འདི་ཐམས་ཅད་ནི་ཡུལ་དང་། དུས་དང་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ཡང་སྒྱུ་མ་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་ཀུན་རྫོབ་པ་ཁོ་ནར་རྣམ་པར་གཞག་གོ། །གང་ཞིག་ཇི་ལྟར་གྲགས་པ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ནི་གལ་ཏེ་དུས་མཉམ་པའམ། དུས་ཐ་དད་པ་རྣམ་པར་འཇོག་ཀྱང་འོན་ཀྱང་འགལ་བ་མེད་དེ། དེ་ལ་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་མ ཡིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པ་འཇུག་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ།བརྫུན་པ་ལ་འགལ་བ་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྱུ་མ་དང་རྨི་ལམ་ལྟ་བུའི་ཆོས་རྣམས་ལ་ཡང་དག་པར་ན་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་དང་། སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་སྐད་དུ་འཕགས་པ་ ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལས།གལ་ཏེ་གཟུགས་རྟག་ཅེས་བྱ་བའམ། མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བར་སྤྱོད་ན་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་མི་སྤྱོད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཟུགས་དེ་ཉིད་དེ་ལྟར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་དེ་རྟག་པའམ། མི་རྟག་པར་ལྟ་ག་ལ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ བཞིན་དུ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་བར་དུ་རྒྱས་པར་བསྒྲེའོ།།གང་ཡང་གཞན་འགའ་ལས་འདུ་བྱེད་རྣམས་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་དུ་གསུངས་པ་དེ་ནི་བག་མེད་པ་དག་འདུ་བྱེད་དག་ལས་ཡང་དག་པར་ཡིད་འབྱུང་བར་བྱས་ནས་རིམ་གྱིས་བདག་མེད་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་གཟུད་པའི་ཆེད་ཡིན་ ཏེ།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་ཅུང་ཟད་སྐྱེ་བ་མེད། །འདི་ལ་ཅུང་ཟད་འགག་པའང་མེད། །སྐྱེ་བ་དང་ནི་འཇིག་པའི་ལམ། །དགོས་པའི་དོན་དུ་ཉེ་བར་སྟོན། །སྐྱེ་བ་ཤེས་པས་འཇིག་པ་ཤེས། །འཇིག་པ་ཤེས་པས་མི་རྟག་ཤེས། །མི་རྟག་ཉིད་ལ་འཇུག་ཤེས་པས། །དམ་པའི་ཆོས་ལ་ འཇུག་པ་ཡིན།།ཞེས་བཤད་དོ། །འོན་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་ལ་ས་བོན་ལ་སོགས་པའི་ནུས་པ་ཁས་བླངས་ན་དེའི་ཚེ་དངོས་པོ་ཁས་བླངས་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་ཀུན་རྫོབ་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་ཉེ་བར་བརྗོད་པ་ ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་མཚན་ཉིད་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་ལས་རྣམ་པར་ལོག་པར་ཉེ་བར་བརྗོད་དགོས་སོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཁྱེད་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་དང་ལུང་ལ་སོགས་པ་དང་འགལ་བ་སྤང་བར་འགྱུར། ཁོ་བོ་ཅག་ནི་ནུས་པ་མ་ལུས་པ་དང་བྲལ་བའི་མཚན་ཉིད་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་ པ་ལས་རྣམ་པར་ལོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ལ་དངོས་པོ་ཞེས་བརྗོད་དོ།།གལ་ཏེ་ཁྱེད་དེ་ལ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པ་ཞེས་མིང་དུ་འདོགས་པར་བྱེད་ན་ནི་དགའ་མགུར་འདོགས་ལ་རག་སྟེ། དངོས་པོ་རྣམས་ནི་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་སྒྲ་དག་ཏུ་བརྗོད་ཀྱང་དོན་བྱེད་ནུས་པ་ཐ་དད་པ་ཉིད་དུ་འབྲང་བ་ ནི་མེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན།དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་ན་གླང་པོ་དང་། རྟ་དང་། མེ་དང་། ས་དང་། ཁྱུ་མཆོག་ལ་སོགས་པ་དོན་བྱ་བ་སྣ་ཚོགས་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་སྣང་བ་བརྫུན་པའི་དངོས་པོ་གང་དག་ལུས་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པའི་རྗེས་སུ་སོང་ཞིང་ཡུལ་དང་དུས་ཀྱི་གནས་ སྐབས་ཐ་དད་པ་ལྟ་བུར་ཡང་དག་པར་མངོན་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཅི་ཉེ་བར་བརྗོད་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་མཚན་ཉིད་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་ལས་རྣམ་པར་ལོག་པའི་ལུས་ཤིག་ཡིན་ནམ།འོན་ཏེ་མ་ཡིན། དེ་ལ་གལ་ཏེ་རྣམ་པར་ལོག་པའི་ལུས་ཤིག་ཡིན་ན་ནི་འོ་ན་ནི་དེ་དག་ཀྱང་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ཐལ་ བར་འགྱུར་རོ།

对于眼翳病患者等人所见到的并不存在的头发和蚊蝇等现象，由于与现量相违，任何人都不应承认其为真实。因此，从无始以来相续而来的、与自身相应的因缘所生的一切生命，虽然依赖于境、时、因的差别，但如同幻化一般，唯是世俗谛中安立。
无论是同时还是异时安立某事物如其所显，都不会有矛盾。对此也不会有非刹那性等过失，因为虚妄法中不存在矛盾。对于如幻如梦的诸法，从胜义谛而言，刹那性与非刹那性等法都是不合理的。
正如《圣般若波罗蜜多经》中所说：'若执色为常或无常，则不行般若波罗蜜多。何以故？色本不存在，何来常与无常见？'同样的道理可推广至一切种智。
其他经典中所说诸行是刹那性的说法，是为了让放逸者对诸行生起厌离，从而逐渐引导他们趣入无我的真实性。正因如此，经中说道：'此中少许无生，此中少许无灭，为了利益众生，示现生灭之道。知生则知灭，知灭则知无常，通达无常性，即入正法中。'
若想到如同幻化等一样，承认种子等对苗芽等有作用，那么就会变成承认实有。因为所谓世俗的种子等，必须说是远离一切戏论相而有别于兔角等的特征。若不如此，你如何能避免与世间和经教相违？我们认为，凡是远离一切功能、有别于兔角等特征的，即称为事物。
如果你也把这称为世俗有，那随你高兴。诸事物无论说是世俗还是胜义，都不会有作用能力的差别。若作此想，这也不合理。比如在梦中等显现的大象、马、火、地、牛等似乎能做各种作用的虚妄事物，它们虽显现为彼此有别的身体，似乎处于不同的处所和时间，但它们是否是远离一切戏论相而有别于兔角等特征的实体？若是远离戏论相的实体，则它们也将成为实有。

།འོན་ཏེ་རྣམ་པར་མ་ལོག་པའི་ལུས་ཤིག་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཁྱེད་ཀྱི་གྲགས་པ་དང་འགལ་བ་ཇི་ལྟར་སྤོང་བར་འགྱུར། །ཇི་སྟེ་འདི་སྐད་དུ་དེ་དག་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་གནས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི། །འོན་ཀྱང་དེ་དག་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་ འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དངོས་པོར་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བརྗོད་ན་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།གལ་ཏེ་དེ་དག་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཁོ་ན་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཅི་སྟེ་ལུས་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་གི་རྗེས་སུ་སོང་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཤིན་ཏུ་འགལ་བའི་རང་གི་ངོ་བོར་སྣང་བར་འགྱུར། གཞན་ནི་གཞན་གྱི་ངོ་བོར་སྣང་ པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དག་ནི་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །འདི་ལྟར་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ནི་ཤེལ་དག་པ་ལྟ་བུ་ཆ་ཤས་མེད་པ་ཡུལ་ན་མི་གནས་པོ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བར་མ་གྱུར་པ་ཡིན་པར་འདོད་ན་རྨི་ལམ་ལ་ སོགས་པ་ན་ནི་རྟ་དང་གླང་པོ་ཆེ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་དག་དེའི་ངོ་བོར་ཡང་དག་པར་མ་བྱུང་སྟེ།དེ་དང་འགལ་བའི་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དེ་ལྟར་སྣང་བ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཁོ་བོ་ཅག་ནི་གང་དག་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་འདས་ཏེ་ལོག་པའི་རྣམ་པར་ སྣང་བ་བརྫུན་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་པར་འདོད་ཅིང་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡང་བརྗོད་པར་དེ་དག་ཁོ་ན་དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་དུ་འཁྲུལ་པའི་ཡུལ་ཉིད་དུ་རྗོད་པར་བྱེད་ཀྱི།ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་དེ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་བདག་ཉིད་དུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་བདེན་པའི་ངོ་བོར་མ་གྲུབ་ བོ།།ཇི་སྟེ་འདི་སྐད་དུ་དངོས་པོའི་བག་ཏུ་གྲགས་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཚད་མས་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་གསལ་བའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པར་དངོས་པོའི་ངོ་བོར་རྣམ་པར་མི་གཞག་སྟེ། དཔེར་ན་གཡོར་མོའི་མི་ལ་མི་ཉིད་ལྟ་བུའོ། །དེས་ན་ཡང་དག་པ་པོའི་དངོས་པོའི་ལུས་སུ་མ་གྱུར་པ་བརྫུན་པ་གང་ཡིན་པ་ དེ་ནི་ཡང་དག་པར་ན་ཉེས་པར་བརྗོད་པ་མ་ལུས་པ་དང་བྲལ་བ་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་ལས་ལོག་པ་དང་མ་ལོག་པ་ལ་སོགས་པའི་བསམ་པ་མི་འཇུག་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བརྗོད་ན་གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ཀུན་རྫོབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཇི་སྐད་དུ་ཉེ་བར་བརྗོད་པ་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཚད་མས་བརྫུན་པར་ཡང་དག པར་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་དེ་ལྟ་བུའི་བསམ་པ་མ་བྱེད་ཅིག་།སྒྱུ་མ་དང་། རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་དང་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཚད་མས་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་གསལ་རབ་ཏུ་གསལ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་ཡང་དོན་དམ་པར་བརྗོད་དོ་ཞེས་མིང་དུ་འདོགས་པར་བྱེད་ན་ནི་དགའ་མགུར་ཐོགས་ལ་དགའ་སྟོན ཡང་བྱེད་ལ་རག་གོ།།འོན་ཀྱང་མིང་དུ་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཙམ་གྱི་སྒོ་ནས་ནི་དངོས་པོ་རྣམས་ངོ་བོ་གཞན་དུ་ཉེ་བར་ལེན་པ་མེད་པས་ན་ཡང་འོར་ཅིག་ཅེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་མཚུངས་སོ། །སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱིས་ནི་གང་དག་དོན་དམ་པའི་ཚུལ་གྱིས་རྒྱ་མཚོ་ཤིན་ཏུ་ཟབ་མོ་ལ་འཇུག་པར་མི་ ནུས་པ་དེ་དག་ལ་རྟག་པ་དང་ཆད་པ་ལ་སོགས་པར་ལྟ་བ་དམ་པ་མ་ཡིན་པའི་དྲི་མ་བཀྲུ་བའི་ཕྱིར་བྱིས་པའི་སྐྱེ་བོ་གཟུད་པའི་དོན་དུ་དོན་དམ་པའི་མཚན་ཉིད་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དང་མཐུན་པ་ཇི་ལྟར་གྲགས་པ་དོན་བྱ་བ་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འདིར་དོན་དམ་པར་ཡོད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ འདི་བཤད་ཀྱི།གཅིག་ཏུ་ངེས་པའི་དོན་དམ་པ་ཡང་དག་པར་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ནི་དོན་དམ་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་སྔར་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྣམ་འགྲེལ་ལས། ཇི་ལྟ་བ་དེ་ལྟ་ཡིན་དུ་ཟད་དོ་ཞེས་བཤད་དོ། །འཕགས་པ་དཔལ་ ཕྲེང་སེང་གེའི་ང་རོའི་མདོ་ལས་ཀྱང་།གང་མི་རྟག་པ་དེ་ནི་བརྫུན་པ་སླུ་བའི་ཆོས་ཅན་ནོ། །གང་བརྫུན་པ་སླུ་བའི་ཆོས་ཅན་དེ་ནི་མི་བདེན་པའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ལུང་ལས་ཀྱང་དགེ་སློང་དག་འདི་ཙམ་ཞིག་ནི་བདེན་པ་ཡིན་ཏེ། དགེ་སློང་དག་འདི་ལྟ་སྟེ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ སླུ་བའི་ཆོས་མེད་པའོ།།དགེ་སློང་དག་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ནི་བརྫུན་པ་སླུ་བའི་ཆོས་སོ་ཞེས་གསུངས་སོ།

如果说是不颠倒的身体的话，那么你如何能避免与你所承认的相违背呢？如果这样说：'它们并非如所显现那样的实在性，但是由于它们是依靠心识本性而缘起的，所以是实有的'，这也是不合理的。
如果它们仅仅是心识的本性，那么为什么会显现为与身体等差别相随的、极其矛盾的自性呢？其他的显现为他性是不合理的，因为已经说过自性与他性是相违的。
如此，如果认为心识的本性如同清净水晶一般，无有部分，不住于境，不显现为青等诸多本性，那么在梦等中的马、象等事物就不会真实生起为其本性，因为与之相违的行相具足的缘故。若不如此，就不会如此显现。
因此，我们认为那些超越心识本性而显现为颠倒相的虚妄性是世俗谛，并说为遍计所执性，正是说它们仅仅是实物特征的迷乱境，而非心识的本性。由于它们显现为与彼不异的自性，所以不成立为真实的本性。
如果这样说：'那些被称为实物的东西，也因为被量所如实显明，所以不能安立为真实的实物性，就像镜中人不是真实的人一样。因此，凡是非真实实物之身的虚妄者，从真实的角度来说，远离一切过失，如同兔角等，既不能说是离开也不能说不离开等思维是不能运行的。'
如果这样的话，对于如前所说的世俗本性，以所说的量证成为虚妄的本性，对此也同样不要作如是思维。对于与幻化、梦境等无差别、为量所明显显示的实物本性，如果也说为胜义谛并安立名称的话，那就随你欢喜庆祝吧。
然而，仅仅通过安立名称，诸法并不会获得另外的本性，所以这与前面所说的'啊呀'是相同的。诸位大师对于那些不能以胜义理趣趣入甚深大海的人们，为了洗涤常见、断见等非正见的垢染，为了引导凡夫，随顺福德智慧资粮，宣说了随顺世间、能作所作的胜义相，说'此是胜义有'。
应当了知这不是为了证知一向决定的胜义，因为如前所说，胜义是不存在的。因此，在《释量论》中说：'仅仅是如是而已。'在《圣吉祥鬘狮子吼经》中也说：'凡是无常的即是虚妄欺诳法，凡是虚妄欺诳法即是不真实的。'
经中也说：'比丘们，唯有这些是真实的，即：比丘们，这就是涅槃，无欺诳法。比丘们，一切有为法都是虚妄欺诳法。'

།ཇི་སྟེ་གལ་ཏེ་དངོས་པོ་རྣམས་དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་ཀྱང་ཡུལ་དང་དུས་ལ་སོགས་པ་ངེས་པར་སྣང་ན་ནི། དེའི་ཚེ་འོ་ན་ནི་དེའི་ཚེ་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཇི་ལྟར་སྣང་བར་ མི་འགྱུར་ཞེ་ན།དེའི་ཕྱིར་འདིའི་ལན་ནི་ཁྱེད་ཀྱིས་ཀྱང་བརྗོད་དགོས་ཏེ། རབ་རིབ་ཅན་ལ་སོགས་པ་ལ་སྐྲ་ལ་སོགས་པ་བརྫུན་པ་སྣང་བ་དང་མཚུངས་པ་ལ་ཅི་སྟེ་སྐྲ་ལ་སོགས་པ་བརྫུན་པ་ཁོ་ན་སྣང་གི་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན། འོན་ཏེ་རབ་རིབ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ རྣམས་ཀྱི་ནུས་པ་སོ་སོར་ངེས་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་སོ་སོར་ངེས་པར་བརྗོད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་ན་ཡང་ཇི་ལྟར་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་རྣམས་ཀྱི་ནུས་པ་སོ་སོར་ངེས་པར་འགྱུར་ཞེས་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ།།འོན་ཏེ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བརྗོད་ན་ནི་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ལ་ཡང་རྒྱུ་དང་ རྐྱེན་གྱི་ནུས་པ་སོ་སོར་ངེས་པ་ལས་ཇི་སྟེ་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་གཞག་པ་ལས་ངེས་པར་མི་འདོད།འདི་ཙམ་གྱིས་ནི་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རབ་རིབ་ཅན་དག་གིས་མཐོང་བའི་སྐྲ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྔར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ ལྟ་མ་ཡིན་ན་རབ་རིབ་ཅན་གྱིས་དམིགས་པའི་སྐྲ་ལ་སོགས་པ་བརྫུན་པ་ལ་ཡང་ཇི་ལྟར་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་རྣམས་ཀྱི་ནུས་པ་སོ་སོར་ངེས་པར་འགྱུར།།རབ་རིབ་ཅན་གྱིས་སྐྲ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡང་བདེན་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔར་བཤད་པ་ཉིད་ དོ།།གཞན་ཡང་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་བདེན་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ན་ནི་སྐྲ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དེ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་བདེན་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་ནུས་པར་གྱུར་བ་ཞིག་ན། དེ་ཉིད་མ་གྲུབ་སྟེ་ཇི་ལྟར་སྔར་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །སྐྲ་ལ་སོགས་པ་ནི་བརྫུན་པ་ཉིད་དུ་འཇིག་རྟེན་པ་དང་ཚད་མས་ རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ཁོ་ནའོ།།དེའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་ཡང་སྐྲ་ལ་སོགས་པ་བརྫུན་པའི་ངོ་བོ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་དེ་དང་འདྲ་བ་ཉིད་དུ་བརྫུན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་ཇི་ལྟར་སྐྲ་ལ་སོགས་པ་དེའི་ངོ་བོར་བདེན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར། གང་དག་གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་མ་སྐྱེས་པ་ཡིན་ན་དེ་ བཞིན་དུ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་རོ།།གང་དག་དོན་དམ་པར་མ་སྐྱེས་པ་དེ་དག་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་སྐྱེ་བ་མེད་དེ་དཔེར་ན་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་ཟེར་བ་དེ་དག་གི་ཡང་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པས་མ་ངེས་པ་ཡང་ཡིན་ལ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལས་བཟློག་ན་གནོད་པ་ཅན་ གྱི་ཚད་མ་ཉེ་བར་མ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡང་ཡིན་ནོ།།དཔེ་ཙམ་གྱིས་ནི་འདོད་པའི་དོན་འགྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གཞལ་བྱ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་གཉི་གའི་ཕྱོགས་ལ་ཁྱབ་པ་ཉིད་ཀྱང་སྲིད་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་མེད་པ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་ མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་རབ་ཏུ་འཇིག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ།དེའི་ཕྱིར་སུ་ཡང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་མི་འགྱུར་རོ། །ཐལ་བར་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་སྐྱེ་བར་མི་སྣང་བ་ གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་ལས་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པ་མེད་པ་ཡིན་གྱི།དོན་དམ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བྲལ་བས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གིས་ན་ངེས་པ་མེད་པར་འགྱུར་བ་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཀུན་རྫོབ་པ་ཡང་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ཚོགས་པ་ལ་མི་ལྟོས་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ ལ་རག་ལས་པ་ཙམ་གྱི་སྒོ་ནས་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ཐལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་བརྫུན་པ་ཡང་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ཚོགས་པ་ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་ལས་འཇུག་པ་དང་། ལྡོག་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ།

如果诸事物虽然胜义中无自性，但在境和时等中确定显现的话，那么此时兔角等为何不显现呢？
因此对此问题你也应当回答：对于眼翳者等显现虚妄发等相似之处，为何只显现虚妄发等而不是兔角等？
若说因为眼翳等因缘的功能各自决定，所以如此各别决定，那么此时即使是无事物，如何因缘的功能会各别决定呢？
若说因为见到所以如此，那么对于其他也是因缘功能各别决定，为何不承许如是安立决定？
仅此并不会导致成为实有，因为如前所说，眼翳者所见发等也将成为实有。
若非如此，对于眼翳者所缘虚妄发等，如何因缘的功能会各别决定？
如前所说，眼翳者所见发等即使是识的本性也不应该是真实的。
再者，若识的本性成立为真实，则发等由于与之无别，应能成立为真实，然而识的本性并未成立，如前所说。
发等经世间和量已成立唯是虚妄。
因此，识也由于与虚妄发等的本性无别，所以同样唯是虚妄，发等如何能成为其本性的真实？
有些人说：'若一切事物胜义中无生，则世俗中也不应生。凡是胜义中无生者，世俗中也无生，如兔角等。'对于这些人，不仅幻等成为不定因，而且由于未说明违背所立的能破量，因此对于因在异品的离系有怀疑。
仅以喻例不能成立所欲义，因为所量性等遍于二边也是可能的。若胜义中无即世俗中也无的话，则世俗谛将崩溃，因此谁也不会颠倒。
即使是应成论式，由于遍不成立，因此是不定因。
兔角等在世俗中也不显现生起，那是因为无如是业等聚合，而非由于离胜义自性，因为诸事物的世俗本性也不承许不依赖因缘聚合，否则将成无定。
仅仅依赖因缘也不会导致成为实有，因为虚妄的幻等也见到从因缘聚合有无而起灭。

།མཐོང་བ་ཙམ་གྱི་སྒོ་ནས་ནི་དངོས་པོ་དེ་བཞིན་དུ་འགྱུར་བ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ་། ། མཁས་པ་རྣམས་ཀྱི་མུ་བཞི་པའི་སྐྱེ་བ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་རྣམས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་སྐྱེ་བ་མེད་པར་བསྒྲུབས་པས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་གསལ་རབ་ཏུ་བསྒྲུབས་ཀྱང་ཁ་ཅིག་ཚད་མའི་ལམ་མ་རྟོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་དུ་སུན་འབྱིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་གསལ་བར་འདོད་ན་རེ་ཞིག་ཚད་མའི དེ་ཁོ་ན་ཉེ་བར་བསྟན་པར་བྱ་སྟེ།གང་དག་དོན་དམ་པར་མུ་བཞི་པའི་སྐྱེ་བ་དང་བྲལ་བ་དེ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ་དཔེར་ན་ནམ་མཁའི་པདྨ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །རྩོད་པའི་གཞིར་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡང་དག་པར་ན་དེ་དང་འདྲ་བ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཡང་ ཁ་ཅིག་ན་རེ་གཅིག་ལས་གཅིག་མི་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བར་ཇི་ལྟར་རྟོགས།ཚད་མ་ལོག་པ་ཙམ་གྱིས་ནི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལྡོག་པ་མེད་དེ། དེ་ནི་དེའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། དེའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་སུ་ཡང་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་དེ་དགག་པར་མཛད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་ རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཁ་ཅིག་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་གཅིག་ཁོ་ན་ལས་འགྲོ་བ་སྐྱེ་བར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་ན། དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གཅིག་ལས་གཅིག་ཁོ་ན་སྐྱེ་ན་རྟག་པའི་ངོ་བོ་ལས་སམ། མི་རྟག་པའི་ངོ་བོ་ལས་སྐྱེ་བས་འགྱུར་གྲང་ན། རེ་ཞིག་རྟག་ པའི་ངོ་བོ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་ནི་དེ་མི་སྐྱེད་པའི་གནས་སྐབས་དང་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྔོན་དང་ཕྱི་མའི་དུས་བཞིན་དུ་བར་དུ་ཡང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་སྐྱེད་ན་ནི་དེ་བཞིན་དུ་སྔོན་དང་ཕྱི་མའི་དུས་སུ་ཡང་སྐྱེད་པར་ཐལ་བ་ཡིན་ཏེ། སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ རང་བཞིན་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་ཕྱིར་རོ།།རྗེས་སུ་མི་འབྲང་ན་ནི་དེའི་རྟག་པ་ཉིད་ཉམས་པ་ཡིན་པས་རིམ་དང་ཅིག་ཤོས་དག་གིས་འདིའི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་རྒྱས་པར་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་རེ་ཞིག་རྟག་པ་ལས་སྐྱེ་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མི་རྟག་པ་ལས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་ཀྱང་ སྔར་དུས་མཉམ་པ་དང་།ཅིག་ཤོས་དག་ཏུ་སྐྱེ་བ་སྤྱིར་བསལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་དག་ལས་མ་གཏོགས་པ་གང་ལས་དེ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་གཞན་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དག་གིས་འགྲོ་བའི་རྒྱུ་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཅིག་ཁོ་ནར་ ཁས་བླངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལས་ཀྱང་དེ་དག་གི་སོ་བོ་བོ་གཅིག་ལས་འབྲས་བུ་གཅིག་ཁོ་ན་སྐྱེ་བར་ཁས་བླངས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།འགྲོ་བ་ངོ་བོ་དུ་མ་དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་གཅིག་ལས་གཅིག་ཁོ་ན་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་སྐབས་སུ་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་ འཁྲུལ་པའི་ཡུལ་ཉིད་དུ་སྟོན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འདས་སྐབས་ཀྱི་དོན་མངོན་པར་མི་ཤེས་པ་ཁོ་ན་སྒྲོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་ནི་རྒྱུའི་དངོས་པོར་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་གཞན་དག་གིས་རྟག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་བརྟགས་པའི་ཕྱིར་ལ། རྟག་པ་ཡང་ ནུས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་ཉིད་དུ་སྔར་བསྒྲུབས་ཟིན་ཏོ།།འོན་ཏེ་ཡང་གཞན་དག་གིས་དེ་མི་རྟག་པ་ཁོ་ནར་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དེ་ལས་ཀྱང་འབྲས་བུ་གཅིག་ཁོ་ན་སྐྱེ་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་ལས་ཇི་ལྟར་རྣམ་པ་ཐ་དད་པའི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་འབྲས་བུ་ འགའ་ཞིག་ཅུང་ཟད་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ན་དེའི་ཚེ་དེའི་རིགས་མཐུན་པའི་སྐད་ཅིག་མ་གཞན་གྱི་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པ་ཁོ་ན་ལ་ཡང་དག་པར་ཆད་པར་འགྱུར་རོ།

已经说明了仅仅通过见到就不会使事物如是转变。诸位智者以离四边生的缘故，证成诸法真实无生，虽然明显地证成了无自性，但有些人由于不了解量的道理，若想明了他们如何作出其他诽谤，首先应当宣说量的真实性。
凡是胜义中离四边生者，真实中唯是无自性，如同虚空中的莲花等。一切成为诤论对象的事物，真实中也都是如此相同。对此，有人说：'如何了知一不生一？'仅仅否定量并不能遮遣事物的自性，因为它不是其因，也不是其本性。
若说因为无人承许所以要破除，这是不合理的。因为有些人承许从自在天等唯一因中产生众生。这是不合理的，因为如果从一生一，是从常性中生还是从无常性中生呢？首先，不是从常性中生，因为它与不生时的状态无差别，如同前后时间，在中间时也相违于能生。
若能生，则应同样在前后时也能生，因为随顺能生的自性。若不随顺，则其常性就失坏，因此以次第和相反二者已广泛遮遣了其能生性。所以首先从常法生是不合理的。也不是从无常中生，因为之前已普遍遮遣了从彼同时和异时生。
除了常和无常之外，也没有其他能生起它的。其他人承许众生的因是自在天等唯一体性，但他们也并非承许从一体性生唯一果，因为承许众生多体性是其果。因此不是从一生唯一。在说明自在天等是迷乱对境时，这只是宣说不了知前文义理。
自在天等也不存在作为因的事物，因为它被他人假立为常性，而常法已证成远离一切功能。即使他人将其观想为唯无常，那时从彼生唯一果也不合理，因为如此从彼如何能生起存在于不同相续中的某些果，那时由于无有同类刹那相续，在第二刹那就会真实断绝。

།དེ་ལྟ་ན་རྟག་ཏུ་དེའི་རིགས་མི་མཐུན་པའི་འབྲས་བུ་ཉེ་བར་བསྐྱེད་པའི་དུས་ན་སྐད་ཅིག་མ་སྔ་མ་སྔ་ མ་ཐམས་ཅད་རིགས་མཐུན་པའི་སྐད་ཅིག་མ་ཕྱི་མ་ལ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དབང་ཕྱུག་ཅེས་བྱ་བ་མི་རྟག་པའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཡང་འགྲོ་བའི་རྒྱུར་ཉེ་བར་རྟོག་པར་འགྱུར་བ་དེ་གང་གང་ཞིག་ཡིན་པར་འགྱུར།ཇི་སྟེ་ཡང་དེ་ནི་སྐད་ཅིག་མ་དང་པོའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ གི་རང་གི་ངོ་བོ་ཁོ་ནར་ཉེ་བར་བརྗོད་ན་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།རྒྱུ་མེད་པ་དེ་སྐྱེ་བར་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་དེ་དང་འདྲ་བ་ཁོ་ནར་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་རྒྱུར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་ནི་སྔོན་ནམ། ཕྱིས་ཀྱང་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ། །ཡོད་ན་ནི་ དེའི་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ཙམ་གྱིས་ངོ་བོ་ཉིད་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ།།འདིའི་ཐོག་མ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱང་སྔར་བསལ་ཟིན་ཏོ། །འོན་ཏེ་དེའི་རྒྱུ་གཞན་ཁོ་ན་ཞིག་ཉེ་བར་རྟོག་ན་དེའི་ཚེ་དེ་ཉིད་དེས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་འབྲས་བུ་ཡང་ཡིན་པར་ཅི་སྟེ་མི་བརྟག་།དེ་མེད་ན་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རམ། ཅི་ནས་གང་གི་ཕྱིར་འདི་རྟོག་པར་བྱེད། འོན་ཏེ་ཡང་འདི་ནི་རྒྱུད་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡོད་པའི་རྒྱུ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་རྒྱུད་དེ་ཞུགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི། གཞན་གང་ཡང་རྒྱུད་གཞན་ལ་ཡོད་པའི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཉེ་བར་རྟོག་པར་བྱེད་ན་དེ་ལ་ཡང་ཡང་དག་པར་ན་དུས་མ མཉམ་པ་དང་།ཅིག་ཤོས་དག་ཏུ་དེ་ལས་རིགས་མཐུན་པའི་སྐད་ཅིག་མ་ཡང་སྐྱེ་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་། རྒྱུའི་ཐ་དད་པ་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་འོག་ནས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དེ་ལས་འབྲས་བུ་དུ་མ་སྐྱེ་བ་ཡང་ རྟོགས་པར་བྱའོ།།མིག་ལ་སོགས་པ་གཞན་དག་ཀྱང་གལ་ཏེ་འབྲས་བུ་གཅིག་སྐྱེད་པར་ངེས་པར་ཁས་ལེན་ནོ་། དེའི་ཚེ་ལོང་བ་དང་། འོན་པ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོར་ཐལ་བར་བཟློག་དཀའ་སྟེ། འདི་ལྟར་གང་གི་ཚེ་མིག་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོས་རང་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉེ་བར་ སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་དེ་ལས་རིགས་མཐུན་པའི་སྐད་ཅིག་མ་གཞན་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པ་ལ་ཐམས་ཅད་ལོང་བ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།ཇི་སྟེ་ཡང་ཚོགས་པ་ཁོ་ན་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་གཅིག་ལས་ འབྲས་བུ་གཅིག་ཁོ་ན་མི་སྐྱེ་སྟེ།མིག་དང་། རྣ་བ་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དག་ལས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བ་ཡང་མཐོང་ངོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་ནི་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་ལས་རང་བཞིན་ཐ་དད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྒྱུའི་ཐ་དད་པས་བྱས་པ་ཡིན་གྱི།རང་བཞིན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དངོས་པོ་རྣམས་རྒྱུ་མེད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་གལ་ཏེ་རྒྱུའི་ཐ་དད་པ་ཡོད་ཀྱང་འབྲས་བུ་ཐ་དད་པར་མི་འགྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་འཁྲུལ་པའི་ ཕྱིར་འབྲས་བུ་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་རྒྱུའི་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པས་བྱས་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།།ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་དག་ལས་གཞན་པའི་དངོས་པོ་འགའ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་རྒྱུ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ ལྟར་ཚོགས་པ་རྣམས་ནི་ཚོགས་པ་ཅན་དག་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་དག་ཚོགས་པ་ལས་ལོགས་ཤིག་ཏུ་བྱ་བར་མི་ནུས་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་རང་བཞིན་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་ཅིང་རེ་རེས་སྐྱེད་པར་ནུས་པ་དེ་དག་ལས་འབྲས་བུ་འབྱུང་ན་ཅི་སྟེ་ཐ་མི་དད་པ་ཁོ་ན་འབྱུང་བར་འགྱུར། གལ་ཏེ་ཐམས་ ཅད་འབྲས་བུ་གཅིག་ཁོ་ན་ལ་ནུས་ཀྱི་དུ་མ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་ནི་སྐད་ཅིག་མ་རིགས་མཐུན་པའི་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པ་ལ་མིག་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུད་རྣམ་པར་ཆད་པར་འགྱུར་རོ།

如此，当常常产生其异类果的时候，由于前前一切刹那都不与同类后刹那相续，故所谓自在天由于无常，其本体也将被认为是众生之因，那将是什么呢？
如果说由于它是第一刹那的本体，故仅仅说是一刹那的自体，那也不合理，因为无因不可能生起。
或者如此一切众生都将成为无因。
因此，无论是过去还是未来，都没有任何成为因的。
若有，则其本体将仅以一刹那而衰败。
此中无始性已如前破除。
若认为其另有他因，则为何不观察其所生之果也是彼呢？
若无彼，岂不是不能成立？为何要作此观察？
若又认为此是从无始以来即存在于非异相续中的因，而非其他任何存在于他相续中的能生，对此也如前已说明：实际上无论是同时还是异时，从彼生起同类刹那都不合理。
正因为如此，以及由于下文将出现因的差别非能差别化之过失，故应知从彼也生多果。
若承许眼等其他诸根也决定生一果，则难以遮止成为盲聋等事物之过失，因为当眼等根生起自识之时，由于不从彼生同类刹那，故第二刹那将成一切盲等事物。
若又说唯和合能生识果，因此非从一生唯一果，因为见到从眼、耳及作意等生起眼识等。
这也不合理，因为如此则因的差别将不能造成差别。
如是，瓶等与毯等本性差别是由因的差别所作，而非自性。
若非如此，诸事物将唯成无因。
若虽有因的差别而果不成差别，则由于错乱，果的差别与无差别将不由因的差别与无差别所作。
由于除差别与无差别外无有任何事物，故一切将成无因之过。
如是，诸和合非异于和合者。
虽然彼等不能离和合而作，然而从彼等互异本性且各各能生者生起果时，为何唯生无差别？
若说一切唯能于一果，而非于多果，这不合理，因为如此则为相续同类刹那，故第二刹那眼等相续将成断绝。

།གལ་ཏེ་དེ་དག་སྐད་ཅིག་མ་ རིགས་མཐུན་པའི་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ལ་ཡང་ནུས་པ་ཡོད་དོ་ཞེ་ན།གལ་ཏེ་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཕྱིར་དེའི་ཚེ་ནུས་པ་ཁོ་ན་རྒྱུར་འགྱུར་གྱི་དངོས་པོ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འབྲེལ་པ་ཡང་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་ནུས་པ་ལ་ཕན་པ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ཕན་པ་ བྱེད་ན་ནི་ནུས་པ་ཐ་དད་པ་གཞན་དང་གཞན་ལ་ལྟོས་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ།།འོན་ཏེ་དེ་དག་རང་གི་ངོ་བོར་གྱུར་པ་ཁོ་ནས་ནུས་པ་ལ་ཕན་པ་བྱེད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་འབྲས་བུ་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་ཇི་སྟེ་མི་བྱེད། དེ་ལྟ་བས་ན་ནུས་པ་ནི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ། ། དེའི་ཕྱིར་འདི་དག་ནུས་པ་གང་ཁོ་ནས་རིགས་མཐུན་པའི་འབྲས་བུ་ཉེ་བར་སྐྱེད་པ་དེ་ཁོ་ནས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཐུན་མོང་བ་ཡང་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་འབྲས་བུ་འདི་དག་ཐ་དད་པར་འགྱུར། འོན་ཏེ་འབྲས་བུ་གཅིག་ནི་ཚོགས་པ་ལ་རག་ལས་པ་ཡིན་ལ། གཞན་ནི་རེ རེ་ལ་རག་ལས་པ་ཡིན་ཏེ།དེའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པར་འགྱུར་བ་ཁོ་ནའོ་སྙམ་ན། དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དེ། ཚོགས་པ་ཅན་རྣམས་རེ་རེ་ཞིང་རྒྱུར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཚོགས་པ་ལ་རག་ལས་པ་ཡང་རེ་རེ་ལ་རག་ལས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པས་འབྲས་བུ་རིགས་ མཐུན་པ་དང་མི་མཐུན་པ་ཐ་དད་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ།།གང་དག་རྒྱུའི་ཐ་དད་པ་ཐ་དད་པར་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ཐལ་བའི་དོན་གང་ཡིན། གལ་ཏེ་དུམ་བུར་སྐྱེད་པར་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ལ་ཆ་ཤས་མེད་པའི་ཕྱིར་ཆ་ཤས་སུ་སྐྱེ་བར་མི་འདོད་ པ་ཉིད་པས་ཇི་ལྟར་ཐལ་བ་ཡིན་ཏེ།དེའི་མཚན་ཉིད་ནི་མི་འདོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་གྲུབ་སྟེ། རྒྱུ་དག་གིས་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་རིགས་མི་མཐུན་པ་དུ་མ་ལས་ལོག་པ་དང་ལྡན་པ་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་བ་དེ་ནི་རིགས་ པ་མ་ཡིན་ཏེ།གཅིག་ལ་ཆ་ཤས་སུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཐལ་བར་བརྗོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་ཁྱེད་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཕན་ཚུན་ལྡོག་པས་བྱས་པའི་ཁྱད་པར་དུ་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྒྱུ་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་བྱས་ལ། གལ་ཏེ་འདིར་རྒྱུ་སྣ་ཚོགས་པར་ཁས་ བླངས་ཏེ་འབྲས་བུ་སྣ་ཚོགས་མ་ཡིན་པར་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་ན་དེའི་ཚེ་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཐ་དད་པ་རྒྱུའི་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་བྱས་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཐལ་བ་བརྗོད་དོ།།གང་ཡང་དེ་དག་གི་དངོས་པོ་རིགས་མི་མཐུན་པ་དུ་མ་ལས་ལྡོག་པར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་འབྲས་བུའི་ ཁྱད་པར་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་བརྗོད་པ་དེ་ཡང་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཉིད་དེ།འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་དེ་དག་བདག་ཉིད་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་གང་ཁོ་ནས་འབྲས་བུ་ཁྱད་པར་ཅན་ཉེ་བར་སྐྱེད་པ་ན་དེ་ནི་རིགས་མི་མཐུན་པ་དག་ལས་ལྡོག་པར་བྱེད་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་རིགས་མཐུན་པའི་སྐད་ཅིག་མ་ཡང་ཉེ་བར་བསྐྱེད་ནས་ ལྡོག་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་ན་དེའི་ཚེ་དེས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་འབྲས་བུ་རིགས་མཐུན་པ་དང་མི་མཐུན་པ་དག་ཕན་ཚུན་ལྡོག་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ།ལྡོག་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་རྒྱུ་དེ་དག་སོ་སོ་རང་ཉིད་ལྡོག་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རིགས་མཐུན་པའི་འབྲས་བུ་ལ་ ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།དེའི་ཚེ་དེ་དང་འདྲ་པར་ཐུན་མོང་གི་འབྲས་བུ་ལ་ཡང་དེ་དག་ཅི་སྟེ་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ཡང་ཐམས་ཅད་རེ་རེ་ཞིང་རྒྱུར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཅིག་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་ལས་ལྡོག་པ་གཞན་དག་ནི་གཅིག་སྐྱེད། པར་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ལས་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་དོན་གཞན་བཞིན་ནོ། །གཞན་ཉིད་ནི་དེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྟེ་ཡང་དེ་དག་ཕན་ཚུན་ལྡོག་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དེ་དག་ལ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་ལས ལྡོག་པ་ནི་མེད་དོ།

如果说那些刹那相同种类的所生法也有能力，那么如果是变成其他义的话，因此那时唯有能力成为因，而事物则不是。关系也不会成立，因为它们不会对能力作利益。如果对它作利益，则需要观待不同的其他能力，就会成为无穷。
如果它们仅以自性而对能力作利益，那么为何不同样对果也如是作用？因此，能力唯是不异于事物的自性。所以这些以何种能力生起同类果，以同样的能力也生起眼识等共同的，因此这些果如何成为差别？
如果认为一个果是依赖聚合，另一个是依赖各别，因此必定成为差别。这也不合理，因为具有聚合的各别成为因，所以依赖聚合也唯是依赖各别。因此因无差别，同类果与不同类果不成为差别性。
对于'因的差别不会造成差别'这一过失的含义是什么？如果是'不会生起部分'的含义，那么由于事物自性无有部分，本来就不承许生起部分，如何成为过失，因为过失的特征是不欲求的缘故。
如果说这是'不会造成差别'的含义，这是不成立的。说'因生起具有从多种不同类事物中返回的果事物，所以'这是不合理的。并非说一者不会成为生起部分的缘故而说过失。
然而，你们所承许的诸事物由相互返回所作的差别，是由因的种种性所作。如果在此承许因的种种性而不承许果的种种性，那么由于错乱的缘故，诸事物的差别不会由因的种种性所作，这是过失。
又说他们所说的从多种不同类事物中返回的特征是果的差别性，这也无关联。如是，如果他们以何种特殊自性生起特殊果时，以那个从不同类中返回，以同样方式也生起同类刹那而返回，那么由此所生的同类果与不同类果不会成为相互返回性，因为无有返回的不同因。
如果说因为那些因各自本身是返回的自性，所以对同类果成为差别性，那么同样，为何它们对共同果不是差别性？因为对彼一切各别成为因的缘故。
从生起一者的自性中返回的其他诸法不会生起一者，因为从生起的自性中返回的缘故，如同其他义。其他性不是生起它的自性的缘故。即使它们是相互返回的自性，然而它们没有从生起的自性中返回。

།གཞན་ལ་དེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་མེད་དོ་ཞེས་ནི་མི་སྨྲའི་། འོན་ཀྱང་གཅིག་གིས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་གཞན་གྱི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲའོ། །གཞན་ཡང་རང་གི་ངོ་བོ་ཁོ་ནས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། གཞན་གྱི་ངོ་བོས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་དག་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཐ་དད་པ་ཡང་ཡིན་ལ་རང་གི་ངོ་བོས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་འགལ་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད། ངོ་བོ་ཅིག་མེད་པ་ནི་དེའི་ངོ་བོར་མི་འགྱུར་གྱི། དེ་མི་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ན། དེ་ཁོ་ནས་འབྲས་བུ་འདི་བྱ་དགོས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་རིགས་པ་ཅི་ཡོད་སྙམ་དུ་སེམས་ན། ལན་འདི་ནི་གྲངས་ཅན་ཁོ་ན་ལ་བརྗོད་ན་མཛེས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་ནི་འགྲོ་བ་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་ཁོ་ན་ཉེ་བར་བརྗོད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་དེར་འཛིན་པ་རྣམ་པར་བཟློག་པའི་ཆེད་དུ་སློབ་དཔོན་གྱི་དངོས་པོ་རྣམས་ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཐ་དད་པར་སྟོན་པར་མཛད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར བརྗོད་པ་ཡིན་གྱི།འདི་གང་དག་ཡང་དག་པར་ན་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་དོན་གཅིག་པ་ཡང་མ་ཡིན། དོན་ཐ་དད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པར་འདོད་པ་དེ་དག་གི་ཕྱིར་བཤད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་གི་ལྟར་ན་སྒྱུ་མ་དང་མཚུངས་པས་ཡང་དག་པར་ན་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་མེད་ པའི་ངོ་བོ་ཉིད་གང་དུ་ཡང་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་ཡང་དག་པའི་ངོ་བོ་གཉིས་ཏེ་གཅིག་ནི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ལ་ཅིག་ཤོས་ནི་རང་གི་ངོ་བོའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པར་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་འདི་གཞན་རང་གི་ངོ་བོ་ལས་ལོག་ཀྱང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་ལས་ ལོག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ལན་འདི་མཛེས་པར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་།གང་གི་ཚེ་ཐམས་ཅད་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཕན་ཚུན་ལོག་ན་དེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་ལོག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་གཅིག་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་འགྱུར། འོན་ཏེ་དེ་དག་གི་ རང་བཞིན་འདི་འདྲ་སྟེ།ཐ་དད་ཀྱང་གང་གཅིག་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །རང་བཞིན་ལ་ནི་བརྒལ་ཞིང་བརྟག་པར་འོས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། རྐང་པ་བརྐྱང་སྟེ་འདུག་ན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དཔྱོད་པ་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པའི་བློ་ཅན་ཐ་སྙད་ཙམ་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་རྣམས་དགའ་མགུར་འདུག་ལ་རག་སྟེ། གང་དག་ དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དཔྱོད་པ་ལ་ཞུགས་པའི་བློ་གྲོས་ཅན་དེ་དག་ནི་དེ་ལྟར་འདུག་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་ཡང་གཅིག་ཡིན་ཡང་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་འགྲོ་བ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྒྱུར་རིམ་དང་ཅིག་ཅར་དུ་མི་འགལ་བ་ཁོ་ན་སྟེ། དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་ལྟ་བུར་ རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།རང་བཞིན་ལ་ནི་བརྒལ་ཞིང་བརྟག་པར་འོས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེར་སྨྲ་བ་རྣམས་དེ་སྐད་དུ་སྨྲ་བ་ལ་ལན་ཅི་ཞིག་བརྗོད་པར་བྱ། གང་ཡང་དེ་ཁོ་ནས་འབྲས་བུ་དེ་བྱ་དགོས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་རིགས་པ་ཅི་ཡོད་ཅེས་ཟེར་བ་དེ་ལ་ཡང་ཇི་ལྟར་མེ་ལ་རག་ལས་ཏེ་སྐྱེ་བའི་དུ་བ་ བརྒྱ་བྱིན་གྱི་སྤྱི་བོ་ལས་ཀྱང་འབྱུང་ན་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རིགས་པ་བརྗོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་དེ་ཉིད་ཅི་སྟེ་ཉེ་བར་མི་བརྗོད་དེ།ཐ་སྙད་ཀྱང་ཚོགས་པ་གཅིག་གི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པ་ནི་འབྲས་བུ་གཅིག་སྐྱེད་པར་བྱེད་པར་མི་འགལ་ལ། ཚོགས་པ་གཞན་དུ་གཏོགས་པ་ རྣམས་ནི་འགལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་དང་ཁྱད་པར་ཅི་ཡང་མེད་དོ།།འདི་ལ་ཡང་འདི་སྐད་དུ་མེ་ལ་སོགས་པ་དེ་ཁོ་ནས་འབྲས་བུ་དེ་བྱ་དགོས་ཀྱི། །བརྒྱ་བྱིན་གྱི་སྤྱི་བོ་ལ་སོགས་པ་གཞན་དག་གིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་རིགས་པ་ཅི་ཡོད་། ཚོགས་པ་ཐ་དད་པ་ཡང་ཡིན་ལ་རང་གི་ངོ་བོས་སྐྱེད་པར་ བྱེད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་འགལ་བ་ཅི་ཡོད་ཅེས་རྗོད་པར་འགྱུར་རོ།

不说'它不能产生其他的'，而是说'一者所具有的能生性质不是他者所具有的'。再者，仅以自性而成为能生，而不是以他性，因为不是彼性的缘故。
它们既是如实差别，又以自性成为能生，这有什么矛盾呢？如果认为'不具有某性质就不会成为它的自性，但这并非不能作为，那么必须由它产生这个果'这种说法有什么道理？这个回答只有对数论派说才恰当。
他们只是说明事物有差别和无差别的自性。因此，为了遮遣这种执著，论师们从名言角度显示诸法差别而作的一切阐述，并非是为了那些认为缘起法实际上既非一义又非异义的人而说的，因为按照他们的观点，由于如幻的缘故，实际上一切法的差别性和无差别性的自性都不成立。
再者，如果诸法有两种真实自性，一是能生的特征，另一是自性的本质，那么'此法虽然异于自性，但不异于能生性'这样的回答才恰当。但当一切都只是能生的自性时，如果互相差别，就会异于能生自性，那么怎么能成为能生呢？
如果说'它们的自性就是如此，虽然差别但都是能生。对于自性是不应该观察推究的'，那么这就要看那些背离实相观察、只随顺名言的人是否愿意安于这种说法了。对于那些已经趣入实相观察的智者来说，是不应该安于这种说法的。
若不如此，那么自在天等虽然是一，但由于具有自性差别，作为各种众生之因无论是次第还是同时都不相违，因为它的自性就是如此自然成立的。对于那些说'对自性不应该观察推究'的人，还能说什么呢？
对于'必须由它产生那个果，这有什么道理'这种说法，就如同说'依靠火而生的烟若从帝释顶上也能生起的话就会成为无因'这样的道理一样，为什么在这里不能同样运用呢？属于同一聚合的名言不相违于产生一个果，而属于其他聚合的则相违，这与前面所说没有任何区别。
对此也会有人这样说：'必须由火等产生那个果，而不是由帝释顶等其他的产生，这有什么道理？聚合虽然差别但都以自性成为能生，这有什么矛盾？'

།དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ཚོགས་པ་གཅིག་ལ་རག་ལས་ཏེ་སྐྱེ་བའི་འབྲས་བུ་ཚོགས་པ་གཞན་ལས་ཀྱང་སྐྱེ་བ་ཡིན་ན་དེས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་དུ་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཚོགས་པ་ གཅིག་ལ་ཡང་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་གཅིག་ལ་རག་ལས་ཏེ།སྐྱེ་བ་ཡང་དེ་དང་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པའི་རྒྱུ་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ན་ཅི་སྟེ་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་མི་བརྗོད་དེ། འོན་ཏེ་ཡང་རྒྱུ་རྣམས་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བས་བྱས་པའི་རང་ བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་མ་འཆོལ་བའི་ཕྱིར་རྒྱུའི་ཐ་དད་པ་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་ཉིད་དེ།འདི་ལྟར་མིག་ལ་སོགས་པ་རང་བཞིན་ཐ་དད་པ་དག་ལས་འབྲས་བུ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བ་ན་དངོས་སུ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ཡང་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་དང་གཟུགས་ ལ་སོགས་པ་ཡུལ་སོ་སོར་ངེས་པ་དང་།དེའི་རྣམ་པར་གྱུར་པར་སྐྱེ་སྟེ། དེ་ཡང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་གིས་མཚུངས་པ་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་ལས་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྱི། མིག་ལ་སོགས་པ་དག་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ངེས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡུལ་ལས་ནི་དེ་དང་འདྲ་བ་ཉིད་ དོ།།དབང་པོ་ལས་ནི་ཡུལ་འཛིན་པ་སོ་སོར་ངེས་པའོ། །དེ་ལྟར་ན་དབང་པོ་དང་ཡུལ་དག་ལས་ནི་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་ལ་དབང་པོ་དང་མཚུངས་པ་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་དག་ལས་ཀྱང་ཡུལ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་ཡུལ་དང་མཚུངས་པ་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་དག་ལས་ཀྱང་ཡུལ་འཛིན་པ་སོ་སོར་ངེས་ པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་གཞག་པ་ངེས་པ་རྒྱུའི་ཐ་དད་པ་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཁོ་ན་སྟེ།རྒྱུ་ཐ་དད་པ་དག་ལས་ཁྱད་པར་ཐ་དད་པ་དག་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེ་ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒོ་ནས་བྱིས་པའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་གཟུད་པའི་ཕྱིར་བརྗོད་ན་ནི་རིགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དོན་དམ་ པར་ནི་མ་ཡིན།འདི་ལྟར་ཁྱད་པར་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་གལ་ཏེ་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའམ། ལྡོག་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཞིག་ཡིན་པར་འགྱུར་གྲང་། གལ་ཏེ་ཕྱོགས་དང་པོ་ལྟར་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དམིགས་པའི་བདག་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དག་ལས་ངོ་བོ་ཐ་མི་དད་པའི་ ཕྱིར་དེ་དང་འདྲ་བ་ཁོ་ནར་དུ་མ་ཉིད་དུ་ཐལ་བ་ཡིན་ལ།དམིགས་པའི་བདག་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་བཞིན་དུ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་བཟློག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་གཞན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་དང་འདྲ་བ་ཉིད་དུ་གཟུགས་ལས་མི་སྐྱེ་བ་ཉིད་དུ་ ཡང་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།དེ་དང་འདྲ་བ་ཉིད་ལས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡང་གཟུགས་ལས་སྐྱེ་བར་སྨྲས་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་གཅིག་ལ་དུས་གཅིག་ཏུ་ཕན་ཚུན་འགལ་བ་སྐྱེ་བ་དང་མི་སྐྱེ་བ་དག་ཇི་ལྟར་མི་འགལ། ཇི་སྟེ་ཉེས་པ་འདིར་གྱུར་ན་མི་རུང་ཞེས་ཁྱད་པར་འདི་དག་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་ དོན་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་ཡིན་པ་ཁོ་ནར་རྟོག་ན་དེའི་ཚེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ།གཞན་ཁོ་ན་ལ་མིག་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་ཡོད་པ་ལ་སོགས་པར་ཐལ་བ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྟེ་བརྟགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྒྱུ་ མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ།བརྟགས་པའི་བདག་ཉིད་དག་ཁོ་ན་ལ་མིག་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་རོ། །བརྟགས་པའི་བདག་ཉིད་དག་ལ་ཡང་འགའ་ཡང་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་མེད་པས་ཐམས་ཅད་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དོན་དམ་པར་དུ་མ་ལས་འབྲས་བུ་གཅིག་སྐྱེ་བར་ རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གཅིག་ལས་དུ་མ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འདིར་ཡང་སྔ་མ་བཞིན་དུ་རྒྱུའི་ཐ་དད་པ་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།

如果依赖一个聚合而生的果也从其他聚合生起的话，由于所生的自性不确定，就会说成是无因。同样，在一个聚合中，当时识等依赖一个因而生起，如果也从与其性质不相同的其他因生起，为何不说成是无因呢？
如果说因以其本性相应而作用，由于特殊自性不混乱的缘故，因的差别产生差别并不相违。如是从眼等不同自性生起眼识等果时，虽然实际上并非差别，但是了知的本性和色等境的各别决定以及其行相而生起。
而且，通过随行和返遮可以确定，从等无间缘得知了知的本性，而不是从眼等得知。同样，从境得知与彼相似性。从根得知境的各别执取决定。
如是，从根和境不是了知的本性，从根和等无间缘也不是境的本性，从境和等无间缘也不是境的各别执取决定。如是安立决定，因的差别必定产生差别，因为从不同因生起不同差别的缘故。
如果这样认为，从名言门中为了引导一切凡夫而说是合理的。但胜义中并非如此。如是，这些差别若是非假立的，或是由返遮差别而假立的自性？
如果是第一种情况，则识的所缘自性等由于本性无差别，应成与彼相同的多性，所缘自性等也如识性应成一性而不能遮遣。由于识不异于了知的本性，应成不从色生起相似性。
由于不异于相似性，又说从色生起。因此，于一者同时互相矛盾的生与不生怎么不相违？如果认为这过失不应理而执这些差别确实异于识，则识成无因，因为眼等相应于他法故。因此应成恒有等过失。
如果说是假立的观点，则识成无因，因为眼等相应于唯假立的自性故。对假立的自性也无任何相应，故一切应成无因。
因此，胜义中多因生一果不应理。一因生多果也不应理，因为此中如前应成因的差别不能产生差别故。

།འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་མིག་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་གང་ཁོ་ནས་རིགས་མཐུན་པའི་སྐད་ཅིག་མ་སྐྱེད་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་རང་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ ཉེ་བར་སྐྱེ་ན་ནི་དེའི་ཚེ་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ཡང་འབྲས་བུ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་འབྲས་བུའི་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་དག་རྒྱུ་མེད་པར་མི་འགྱུར།དེ་ལ་ནི་གང་གིས་ན་འབྲས་བུ་གཞན་སྐྱེད་པར་འགྱུར་བ་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་གཞན་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ནི་ཆ་ཤས་མེད་ པའི་ཕྱིར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་རྒྱུས་རང་གི་ངོ་བོ་འཕོས་ནས་འབྲས་བུ་ཉེ་བར་མི་སྐྱེ་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་རྒྱུའི་བདག་ཉིད་དེ་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་དེས་བྱས་པའི་འབྲས་བུ་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གཅིག་ལས་དུ་མ་སྐྱེ་བ་དང་། དུ་མ་ལས་གཅིག་སྐྱེ་ཞེས་བྱ་བ་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ནམ། དེའི་ ཕྱིར་དེ་ཇི་ལྟར་སྤང་བར་ནུས་ཤེ་ན།འདི་ནི་རུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ཁོ་བོ་ཅག་ཀྱང་འདི་མ་མཐོང་ངོ་ཞེས་ནི་མི་སྒྲུབ་པོ། །མཐོང་བ་ཙམ་ནི་ཚད་མ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་བརྫུན་པ་འདི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་གང་དག་ཇི་ལྟར་མཐོང་བ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པ་ དེ་དག་གི་ལོག་པར་སྒྲོ་འདོགས་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པས་འགལ་བ་མེད་པ་ཉིད་དོ།།གཞན་ཡང་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་གང་དུ་མ་ལས་སྐྱེ་བ་མཐོང་བར་འགྱུར་བ་དོན་དམ་པ་པའི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ནི་གཅིག་ཏུ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དེ། འདི་ནི་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཉིད་དུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཡང་གཅིག་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་ཐམས་ཅད་རྫས་གཅིག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །གཅིག་མ་གྲུབ་པ་དེ་བསྩགས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དུ་མ་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་གཅིག་དང་དུ་མ་དོན་དམ པའི་དངོས་པོ་སྐྱེ་བ་གང་དུ་མཐོང་བར་འགྱུར།དུ་མ་ལས་དུ་མ་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་གཞན་ཡང་ཡོད་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཇི་སྟེ་འབྲས་བུ་རེ་རེ་ལ་རྒྱུ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བྱེད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དུ་མ་ལས་གཅིག་སྐྱེ་བའི་ཕྱོགས་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་ཡང་ཉེས་པ་སྨྲས་ཟིན་ཏོ། །འོན་ ཏེ་འབྲས་བུ་གཅིག་ཁོ་ན་ལ་རེ་རེས་ཉེ་བར་སྦྱོར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་གཅིག་ལས་གཅིག་སྐྱེ་བའི་ཕྱོགས་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ།དེ་ལ་ཡང་སུན་དབྱུང་བ་སྨྲས་ཟིན་ཏེ། དེ་བས་ན་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མཐའ་བཞི་ལས་མ་གཏོགས་པ་གང་ལས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱོགས་གཞན་ཡང་ཡོད་པ་ མ་ཡིན་ནོ།།རྟག་པའི་དངོས་པོ་ཡང་ཐམས་ཅད་སྔར་བསལ་ཟིན་པས་དེ་བས་ན་མ་ངེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །སློབ་དཔོན་གྱིས་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ངོ་བོར་གནས་པ་ལ་ཐ་སྙད་དུ་གཅིག་ལས་དུ་མ་སྐྱེ་བ་དང་དུ་མ་ ལས་གཅིག་སྐྱེ་བར་ཇི་ལྟར་གྲགས་པ་བཞིན་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དང་།མིག་ལ་སོགས་པ་ཡང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་སྒོ་ནས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བའི་བྱེ་བྲག་རྟོགས་ནས་བྱིས་པའི་སྐྱེ་བོ་གཟུད་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཚེ་རྒྱུ་ཐ་དད་ན་ཐ་དད་ པར་འགྱུར་བར་སྨྲས་ཀྱི།དོན་དམ་པར་ནི་མ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དོན་དམ་པར་དེ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་སྔར་དཔྱད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་བས་ན་གང་ཇི་སྐད་དུ་གང་དག་རྒྱུ་གཅིག་ལས་འབྲས་བུ་དུ་མ་སྐྱེ་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལན་ཀྱང་ སོ་སོར་བཏབ་ཟིན་ཏོ།།གང་དག་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་འདི་ནི་མ་ངེས་པ་ལ་སོགས་པར་སྨྲ་བ་དེ་དག་གི་ལན་ཀྱང་སྔར་སྨྲས་ཟིན་ཏོ། །གང་ཡང་སྨྲ་བ་ཇི་སྟེ་དོན་དམ་པར་དངོས་པོ་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བཅས་པ་མ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་མི་འགྱུར་ ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལན་ཀྱང་སྔར་སྨྲས་ཟིན་ཏོ།།གང་ཡང་སྨྲ་བ་གཅིག་དང་དུ་མ་དང་བྲལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལན་ཀྱང་སྔོན་གྱི་སློབ་དཔོན་གྱིས་བླན་ཟིན་ཏོ།

如果眼根以其自身特性产生同类刹那，并由此产生自身的识，那么此时虽然因不同，但由于果不同，如何能避免有果的差异和无差异皆无因？对此，并没有其他能产生不同果的自身特性，因为一切事物都无有部分。因此，虽然因不转变自身本性而生果，但由于因的自性无差异，故其所生之果不应无差异。
难道不见一生多、多生一的现象吗？因此，如何能破除这点？这是不合理的。我们也不是在证明'未见此事'。仅仅看见并非量，因为如同梦境等虚妄现象一样，这一切也都是显现。然而，对于那些如实执着所见的人们，为了遣除其错误增益，以证成一切法如梦的方式来说明无有矛盾。
再者，眼识等被认为是从多因生起，但胜义中的事物本性丝毫也不成立为一，因为此识任何时候都显现为种种相。若种种本性是一，则一切应成为同一实体。由于一不成立，是积聚的本性，故多也必定不成立。在何处能见到胜义中一和多的事物生起？
多生多的其他主张也不应理。如此，若每一果都由一切因所作，则此时即成多生一的主张，对此已说其过失。若一果仅由一因生起，则此时即成一生一的主张，对此也已说其破斥。因此，因不成立之过并不存在。
除四边生外，也无其他生起方式。由于常法已全部破除，因此也无不定过。由于在同品中存在，故也无相违过。
论师也说，世俗中安住于因果本性者，随顺世间言说，可见一生多、多生多。又由于眼等通过随行、返遮的方式了知眼识等生起的差别，为引导凡夫，在说明果的因相时说'因若差别则成差别'，但应知这不是胜义中的说法，因为胜义中此理不成立，如前所分析。
因此，对于前述'从一因生多果不应理'等说法，其一切答复已分别作出。对于那些说'此缘起因相有不定等过失'的说法，其答复也已说过。对于'若诸法胜义中无自性，则世俗中也不应有'等说法，其一切答复也已说过。对于'离一多相的因相不成立'等说法，其一切答复也已为先前论师所答。

།འོན་ཀྱང་ཁ་ཅིག་འདི་ལ་ཞེ་སྡང་ བའི་ཕྱིར་བརྫུན་པ་ཉིད་དུ་སྐྱོན་བརྗོད་པ་དེ་ལོག་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ།།དེ་ལ་འདིར་ཐལ་བར་སྒྲུབ་ན་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཇི་སྟེ་ཕ་རོལ་བོ་དག་གིས་དངོས་པོ་རྣམས་གཅིག་དང་དུ་མ་དང་བྲལ་བར་ཁས་མ་བླངས་སུ་ཟིན་ཀྱང་། འོན་ཀྱང་དེས་ཁྱབ་པའི་ ཆོས་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་ཤུགས་ཀྱིས་ནི་དེ་ཡང་ཁས་བླངས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ།དེ་ལ་རེ་ཞིག་གང་གིས་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་རྟག་པ་དང་གཅིག་པུའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཀུན་བརྟགས་པ་དེ་དག་གིས་ནི་དེ་དག་འབྲས་བུ་རིམ་གྱིས་འབྱུང་བ་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་སུ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་ཤུགས་ཀྱིས་ ན་གཅིག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བྲལ་བ་ཡང་ཁས་བླངས་པ་ཉིད་དེ།ངོ་བོ་གཅིག་ལ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་གནས་སྐབས་དང་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དུས་སྔ་མ་བཞིན་དུ་དུས་ཕྱིས་ཀྱང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་སྔོན་གྱི་གནས་སྐབས་དང་མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པའི་ངོ་ བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཅིག་པ་ཉིད་ཉམས་པ་ཡིན་ནོ།།འདི་ནི་ཡང་དག་པར་ན་དུ་མ་ཉིད་དུ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ན་དུས་མཉམ་པ་དང་ཅིག་ཤོས་དག་ཏུ་རང་དང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ཀྱི་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་པར་སྔར་བསྒྲུབས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་དག་གིས་ནམ་མཁའ་ལ་ སོགས་པ་འདུས་མ་བྱས་གསུམ་པོ་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་པ་འབྲས་བུ་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་དེ་དག་ཤེས་པ་རིམ་གྱིས་འབྱུང་བའི་ཤེས་བྱའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་ཤུགས་ཀྱིས་ན་ངོ་བོ་གཅིག་པ་དང་བྲལ་བ་ཁས་བླངས་པ་ཉིད་དེ།དེ་དག་ཤེས་པ་རེ་ རེ་ཞིང་དེའི་ཤེས་པས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཐ་དད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།མི་འགྱུར་ན་ནི་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་སྔོན་བཞིན་དུ་ཕྱིས་ཀྱང་དེའི་ཤེས་པས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་མི་འཐད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་དག་གཅིག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དུ་མའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ་ ཞེས་སྔར་བསྒྲུབས་ཟིན་པ་ཉིད་དོ།།ཁ་ཅིག་གིས་དུས་དང་སྐྱེས་བུ་དང་གཙོ་བོ་དང་ཚངས་པ་ལ་སོགས་པ་འགྲོ་བ་སྣ་ཚོགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་རྒྱུ་རྟག་པ་དང་ངོ་བོ་གཅིག་པར་ཀུན་བརྟགས་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ཀྱང་དེ་དག་གིས་རིམ་མམ། ཅིག་ཅར་དངོས་པོའི་ ཚོགས་བདེན་པ་དང་བརྫུན་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉེ་བར་འཛིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་སུ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་ཤུགས་ཀྱིས་ན་གཅིག་པ་ཉིད་དང་བྲལ་བ་ཁས་བླངས་པ་ཉིད་དེ།ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་པ་དག་ནི་དེ་ལྟར་འགྲོ་བ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉེ་བར་འཛིན་པ་ཉིད་དུ་རིགས་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་གཅིག་ པ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་ན་དུ་མ་ཉིད་དུ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ན་སྟེ།དེ་ནི་དེ་བསགས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་དག་གིས་གང་ཟག་ཅེས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པའི་ངོ་བོ་དག་ཏུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་ཀུན་བརྟགས་པར་གྱུར་པ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་། འདི་གཅིག་དང་དུ་མ་ དང་བྲལ་བ་ཉིད་དུ་དངོས་སུ་ཁས་བླངས་པ་ཉིད་དེ།གཅིག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་ལྡན་པ་ཡང་། རྟག་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ལ། ངོ་བོ་ཉིད་གཞན་དང་གཞན་དུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡང་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་རིགས་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། མི་རྟག་པའི་ངོ་བོ་ལུས་དང་ས་དང་རི་ལ་སོགས་པ་བདག་ཉིད་སོ་སོར་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་རྫས་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་ཀུན་བརྟགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཡན་ལག་གི་རྫས་སུ་ཡུལ་ཐ་དད་པ་དུ་མ་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་སུ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར། གཅིག་པ་ཉིད་དང་བྲལ་བར་ཁས་བླངས པ་ཁོ་ན་སྟེ།དེ་ཡན་ལག་རེ་རེ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་ཐ་དད་པ་མེད་ན་ནི་དེ་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཡང་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཆ་ཤས་མེད་པ་ལ་བསྒྲིབས་པ་དང་མ་བསྒྲིབས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་འགལ་བ་དང་ལྡན་པར་ཡང་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

然而有些人因为对此怀有嗔恨而说是虚妄的过失，应当说这是错误的理解。对此，如果作为应成论证，能立因也并非不成立。如是，即使对方没有承认诸事物离一多，但是由于承认了遍摄之法，以势力而言也是承认了彼义。
首先，凡是遍计执自在天等为常一自性者，由于承认其为次第生起果法之性质，以势力而言也就承认了离一性，因为若是一性，则生因位与无差别性故，如前时般后时也不应成为能生因性。若是能生因性，则由于与前位性相不相顺故，一性即已失坏。
此实不应成为多性，因为已如前成立了胜义中无同时及异时的自他相续结合。凡是承认虚空等三无为法是一性且无结果之性质者，由于承认彼等为次第生起之智的所知自性，以势力而言也就承认了离一性，因为彼等于一一智中成为彼智所知的自性各异故。
若不异，则由无差别故，如前般后时也不应成为彼智所知自性。因此，此等不应成为一性。多性亦非，如前已成立。
某些遍计执时间、补特伽罗、胜性、梵天等为常一自性而为种种世间安立之因者，由于承认彼等为次第或顿时摄持真妄种种事物自性之法性，以势力而言也就承认了离一性，因为一性者不应理成为如是摄持种种世间自性。
彼等若不成一性，则多性亦定不应理，因为彼乃积聚自性故。凡是遍计补特伽罗事物为不可说常无常自性者，彼等也直接承认此离一多性，因为具一自性者不应理成为不可说常性，而经验种种自性者亦不应理成为不可说无常性。
凡是遍计无常自性的身体、地、山等为各别具支一事者，由于承认遍及诸支事物之异处多等法性，也就承认了离一性，因为若于一一支分无异自性，则不应理成为遍及彼等。无分者亦不应理具有障蔽、无障蔽等相违法性。

།གང་དག་གི་ལུས་ལ་སོགས་པ་རྡུལ་ཕྲན་ བསགས་པ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་སོ་སོ་རེ་རེ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་ཀུན་བརྟགས་པ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་སྦྱོར་བ་དང་བསྩགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་སུ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་ཤུགས་ཀྱིས་ན་གཅིག་པ་ཉིད་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱང་ཁས་བླངས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ།ཆ་ཤས་མེད་པའི་ངོ་བོ་རྣམས་ལ་གང་ གིས་ན་སྦྱོར་བ་ལ་སོགས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་ཕྱོགས་གཅིག་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལ་ཕྱོགས་གཅིག་གིས་སྦྱོར་བ་མེད་པ་རྣམས་དང་བསྩགས་པ་མེད་པ་རྣམས་ལ།ཡུལ་རྒྱས་པར་ཁེབས་པར་གནས་པར་ཡང་མི་རུང་ངོ་། །ཡན་ལག་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་པར་རིགས་པ་དང་ ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་དག་ནི་ཡན་ལག་འདུས་པ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྡུལ་ཕྲ་རབ་དང་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་རྫས་འདི་གཉི་ག་ཡང་དུ་མའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡང་རུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་གཅིག་འདུས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཅིག་པ་ཉིད་མ་གྲུབ་ན། དེ་ཡང་དེ་ལ་ལྟོས་ཏེ་རྣམ་པར་ གཞག་པ་ཡིན་པས་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་རྫས་གཅིག་དང་དུ་མའི་ངོ་བོ་དང་བྲལ་བར་གྲུབ་ན་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཉེ་བར་བརྟགས་པ་ཡོན་ཏན་དང་། ལས་དང་། སྤྱི་དང་། ཁྱད་པར་དང་། འདུ་བ་རྣམས་རབ་ཏུ་མི་འགྲུབ་པ་ཉིད་དེ། དེ་དག་ནི་དེའི་གཞན་གྱི་དབང་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་ན་རེ་ཞིག་ཤུགས་ཀྱིས་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་གཅིག་དང་དུ་མའི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཁོ་ནར་ཁས་བླངས་སོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་པ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་པར་ཉེ་བར་བརྟགས་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དེ་ཡུལ་ངོ་བོར་སྣ་ཚོགས་འཛིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་སུ་ཁས་ བླངས་པའི་ཕྱིར་ཤུགས་ཀྱིས་ན་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་པ་དང་བྲལ་བ་ཁས་བླངས་པ་ཁོ་ན་སྟེ།འདི་ལྟར་ཤེས་པ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་རྣམ་པ་དང་བཅས་པར་ཁས་བླངས་དགོས་སོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པས་མ་བསྒྱུར་བའི་ལུས་འདི་ཡུལ་འཛིན་པར་རྣམ་པར་གཞག་པར་མི་འཐད་ པ་ཉིད་དོ།།རྣམ་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་ན་ནི་འདི་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་པ་དང་བྲལ་བ་བསལ་བ་ཁོ་ནར་ཁས་བླངས་པ་ཉིད་དེ། ཤེས་པའི་ངོ་བོ་སྣ་ཚོགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྣ་ཚོགས་དང་གཅིག་པ་ཉིད་དག་ཀྱང་འགལ་བའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་དངོས་པོ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཡུལ་ ཅན་དུ་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྔའི་ཚོགས་དག་ནི་རང་གི་སྡེ་པ་རྣམས་བསྩགས་པ་ལ་དམིགས་པ་ཁོ་ནར་འདོད་དོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་པ་ཡང་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ལ་དམིགས་ལ། རི་མོ་བརྐྱང་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྟ་བ་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ཅན་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཅན་དུ་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ཁོ་ནའོ།།དེ་ལ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཉིད་གཞུང་གཟུགས་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་དུ་མ་སྐྱེ་བར་རྟོག་པ་ཡང་ལེགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ནི་ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ལ་བཀྲམ་པ་ལྟར་གནས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་མི་གནས་ན་ཡང་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཉིད་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡོན་ཏན་དང་ལས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་རྫས་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཤེས་པས་ཅིག་ཅར་འཛིན་པར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་གཞན་དག་གིས་ཀྱང་ཤེས་ པ་ཡུལ་སྣ་ཚོགས་ཅན་དུ་ཁས་བླངས་པ་ཉིད་དོ།།གང་དག་རྫས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ནོར་བུ་གཟི་ལྟ་བུར་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་སེམས་ཀྱི་ཡུལ་ཉིད་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་དུ་མར་འདོད་པ་ཁོ་ནའོ། །གང་དག་ཡུལ་ འབྱུང་བ་བཞི་གནས་པའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་ཡིན་པར་ཉེ་བར་རྟོག་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་ཤེས་པ་དངོས་པོ་དུ་མའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པ་ཉིད་དོ།།གང་དག་གི་ཡུལ་སྙིང་སྟོབས་དང་། རྡུལ་དང་། མུན་པའི་ངོ་བོ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་ཁས་བླངས་པ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་ཤེས་པའི་ཡུལ་ ཉིད་དངོས་པོ་དུ་མའི་ངོ་བོ་ཡིན་པར་ཁས་བླངས་པ་ཁོ་ན་སྟེ།ཡུལ་ཉིད་དངོས་པོ་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ།

由于身体等仅是微尘的积聚，那些执著微尘各自为一的人们，也由于承认结合和积聚等法，因此实际上也间接承认了非一性。
对于无有部分的事物，不存在任何方面能够体验到结合等，以一部分而言，不能与无结合者和无积聚者相联系，也不应遍满处所而住。
诸支分以一性为本质也不合理，因为它们仅是支分的聚合。
微尘和具支分的实体这两者也不应成为多性，因为这是一的聚合本质，若一性不成立，则依此而建立的彼性也不成立。
如是，当因果实体离一多本质成立时，依此所假立的功德、业、共相、差别、和合等皆不成立，因为它们是依他起的缘故。
如是，首先已间接说明了一切所知皆空离一多自性。
虽然也假立识为一性，但由于承认其具有取种种境相的法性，因此实际上也间接承认了离一性，因为识必须承认具有行相。
若不如此，则不应理地安立此身未被境相转变而能取境。若承认具有行相，则已明确承认离一性，因为识的本质是种种。
种种与一性相违，故承认一切识都以种种事物为境，如是，五识聚，诸部派承认唯缘积聚。
第六识缘心及心所，当观看绘画等时，由于体验到种种行相的识，故一切识皆成立为具种种行相。
对此，为了安立种种行相而认为生起多识的观点也不妥当，因为它们是无形体的，不能如散布于境般安住。
若不如是安住，则种种性也不应理。其他人也承认识能同时取具功德、业等的实体等，因此也承认识具有种种境。
那些通过实体的差别等而了知一切事物如同猫眼宝石般的人们，也唯一承认其所缘心的境性是多事物的本质。
那些认为境唯是四大种安住的本质的人们，也承认识以多事物为境。
那些承认境唯是勇德、尘性、暗性本质的人们，也唯一承认识的境性是多事物的本质，因为承认境性是三德的本质。

།གང་དག་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་ནི་དམིགས་པ་མེད་པ་ཁོ་ནར་སྨྲ་བ་དེ་དག་གི་ལུགས་ཀྱིས་ཀྱང་མིང་གི་རྣམ་པ་དང་ལྡན་ པའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་གཅིག་པ་དེ་རིགས་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དེ།ཡི་གེའི་ངོ་བོ་དུ་མར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ཡང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སྣང་བ་ཉིད་དུ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ། །འགྲོ་བ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཙམ་ གྱིས་ངོ་བོར་སྨྲ་བ་གང་དག་གིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཕྱི་རོལ་ཡང་དག་པའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་རིག་པའི་ཕྱིར་མཐར་ཐུག་པའི་དེ་ཁོ་ནར་ཁས་བླངས་པ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་རྣམ་པར་འཁྲུལ་པའི་བག་ཆགས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་དབང་གིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལོག་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བར་སྐྱེ་བར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ངོ་བོ་གཅིག་པ་མ་ཡིན་པར་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་ལྟ་བ་གང་ལ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་པར་མ་གྲུབ་བོ། །དེ་མ་གྲུབ་ན་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡང་མ་གྲུབ་བོ་ ཞེས་སྔར་བཤད་པ་ཉིད་དོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རང་གི་རྒྱུད་ཀྱིས་བསྒྲུབ་པ་ལ་ཡང་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་རྒོལ་བ་དང་ཕྱིར་རྒོལ་བ་གཉི་ག་ལ་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་གཅིག་དང་དུ་མ་དང་བྲལ་བ་ཙམ་དུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་ བཅད་པ་ཙམ་ཞིག་ཡིན་པ་ལ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་།སྒྲུབ་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཆོས་ཅན་དངོས་པོར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་རིགས་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེས་ན་རང་དང་གཞན་གྱི་གཞུང་ལུགས་ལ་གནས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཉེ་བར་བརྟགས་པའི་ཆོས་ཅན་ལ་ཡང་བསྒྲུབ་པའི་ ཆོས་རྣམ་པར་བཅད་པ་ཙམ་གྱིས་ཇི་སྐད་བཤད་པ་གཉི་ག་ལ་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ།།གང་ཡང་གཏན་ཚིགས་འདི་ཇི་ལྟར་གྲུབ། གལ་ཏེ་མི་དམིགས་པའི་སྒོ་ནས་ཡིན་ན་ནི་དེ་ཡང་མི་དམིགས་པ་གཞན་ལས་གྲུབ་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་ཐལ་བ་ཡིན་ནོ། །མངོན་སུམ་གྱི་སྒོ་ནས་དམིགས་པ་མེད་ པ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་ནི་དེའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་བསྩལ་བ་ཉིད་དེ། ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་གཏན་ཚིགས་རབ་ཏུ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་བདག་ལ་སོགས་པ་དབང་པོས་མི་སོད་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་དེས་ཁྱབ་པ་འབྲས་བུ་ རིམ་ཅན་ལ་སྦྱོར་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་གཅིག་དང་དུ་མ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱང་རབ་ཏུ་བསྒྲུབས་པ་ཁོ་ནའོ།།ཇི་སྟེ་ཆོས་ཅན་དེ་ཉིད་མ་གྲུབ་ན། གང་ལ་དེ་དང་བྲལ་བ་འདི་སྒྲུབ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་དེ་ལྟ་བུའི་དགག་པ་ལ་ཐམས་ཅད་དུ་ ཆོས་ཅན་བརྟགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ།དེ་ཁོ་ནའི་ཆོས་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཁྱེད་ལ་ཡང་དེ་དགག་པ་དེ་ལ་གཏན་ཚིགས་དོན་བྱེད་པའི་ནུས་པ་དང་བྲལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟར་གྲུབ་ཅེས་བྱ་བའི་ཀླན་ཀར་ཇི་སྟེ་མི་འགྱུར། ཕ་རོལ་པོ་དག་ གིས་ཀུན་བརྟགས་པའི་ཆོས་ཅན་དེ་ལ་འབྲས་བུ་རིམ་ཅན་དེ་ལྟ་བུ་ཁས་བླངས་པ་ཁོ་ནའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་གྲུབ་པ་དེའི་ལུགས་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་ཆོས་ཅན་དེ་ཀུན་བརྟགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྗེས་སུ་དཔག་པའི་སྒོ་ནས་རྟོགས་ཀྱང་ཐུག་པ་ མེད་པར་ཐལ་བ་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་དག་ནི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཚད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒོ་ནས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བས་སྒྲུབ་པ་ལ་ཁྱབ་པ་ཡང་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་སྔར་བཤད་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཅན་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ཀྱང་ངོ་བོ་ ཉིད་གཅིག་པ་དང་བྲལ་བ་མངོན་སུམ་ཁོ་ནར་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ།འདི་དག་རྟག་ཏུ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱིས་བྱེ་བྲག་མེད་པར་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་པར་སོ་སོར་མྱོང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་དང་བྲལ་བ་གྲུབ་ན་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་མ་དང་བྲལ་བ་ཡང་མངོན་སུམ་ཁོ་ནར་གྲུབ་པ་ ཡིན་ཏེ།དུ་མ་ཉིད་ནི་གཅིག་ཚོགས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

凡是主张意识缘取过去等境而无所缘的那些人，按照他们的观点，由于具有名称的行相，所以一性是不合理的，因为显现为多个字的自性。梦等识也由于亲身体验到显现为青等种种行相，所以一性也是完全不合理的。
凡是宣说众生以唯识为自性的那些人，由于承许一切识都不是外在真实境的所缘，因为是自证，所以承许为究竟真实，他们也由于承许一切识都因无始以来颠倒习气成熟的力量而生起显现为色等种种错乱的缘故，所以承许识非一性。
因此，识在任何见解中都不成立一性。如前所说，若不成立一性，则也不成立自性。正因为如此，在自续因上也非不成立因，因为如前所说的方式，对于立论者和对论者双方都成立诸法离一多的缘故。
如前已说，在仅仅遮遣的情况下，所立和能立相顺的有实法作为所依是合理的。因此，对于安住于自他宗义者所假立的有法，也由仅仅遮遣的所立法而成立如前所说的二者。
若问此因如何成立？若说是由不可得而成立，则由于从其他不可得成立，将成无穷过。也非由现量成立不可得，因为那不是它的对境。对此也已经遮破，因为如前所说的方式已经成立因。
如是，首先对于我等非根所行的诸法，由于承许遍及、次第果相应等法的缘故，也已经成立离一多性。若认为有法本身不成立，则想：于何者成立离彼性？这是不合理的，因为在如是事物的遮遣中，一切处唯是假立有法，如前已说是真实法不可得。
若非如此，则对你们来说，在彼遮遣上，因相离功能作用如何成立？这样的诘难岂不也成立？由于对方假立的有法承许如是次第果，所以于彼成立遍属法，由依彼宗义故，因为彼有法是假立的。
由比量了知也不成无穷过，因为彼等自身是量。如前已说，由名言门中所立对能立的遍属也得以成立。
对于色等非隐蔽的有法，也是现量成就离一性，因为由于恒时显现为种种行相，所以无有离开差别而一性的各别体验。成立离一性时，离多性也成为现量成就，因为多性是一的聚集之自性。

།ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒོ་ནས་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པའི་ཚད་མ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །འོན་ཏེ་ཡང་དོན་དམ་པར་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་མེད་ལ། ཅུང་ཟད་ཀྱང་མྱོང་བ་ཡང་མེད་དེ། དཔེར་ན་རི་བོང་གི་རྭ་ལྟ་བུའོ། །མངོན་སུམ་ཡང་དེ་དང་འདྲའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེ་ཡང་འདི་ལྟར་འབྲེལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་འདི་མ་ངེས་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་པས་སྔར་ལན་བཏབ་ཟིན་པ་ཁོ་ནའོ། །ཇི་སྟེ་སྒྲོ་བཏགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་གྱི། ཡང་དག་པར་ན་དེ་མེད་པར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སྨིག་རྒྱུ་ལ་ཆུར་ཤེས་པ་ལྟ་བུའོ། །མངོན་སུམ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྒྲོ་བཏགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་ཇི་ལྟར་དེས་གཅིག་དང་དུ་མས་དབེན་པ་ཉིད་རྟོགས་པར་འགྱུར་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེ་ནི་འདིར་སྒྱུ་མ་མཁན་གྱི་མངོན་སུམ་དང་། རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཤེས་པས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་སྒྱུ་མ་མཁན་གྱི་ཤེས་པ་གླང་པོ་ཆེ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་སྒྲོ་བཏགས་པ་ཅན་ཡང་ཡང་དག་པར་ན་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་དོ། །དེར་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པས་ཡང་དག་པར་ན་དེས་དབེན་པ་ཉིད་རྟོགས་པ་ངེས་པར སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་ཡུལ་ཅན་དུ་རྣམ་པར་གཞག་གོ།།དེ་དང་འདྲ་བར་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱི་མངོན་སུམ་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་དག་པར་བསྩལ་བ་སྒྲོ་བཏགས་པའི་རྣམ་པ་ཅན་གཞན་ཡང་སྐྱེ་བ་ན་ཡང་དག་པར་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པར་ངེས་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱིས་དེས་ དབེན་པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཉིད་དོ།།དེ་བཞིན་དུ་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཤེས་པ་དངོས་པོའི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་སྒྲོ་བཏགས་པ་ཅན་ཡང་དངོས་པོའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཡིན་པས་གཏན་ ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།གང་ཡང་དེ་ནི་དེའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དེ། དངོས་པོ་རྣམས་རྟའི་རྭ་ལྟ་བུར་ཁས་བླངས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལྟ་བུར་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ཀྱང་སྒྱུ་མ་ལ་ སོགས་པ་བཞིན་དུ་མངོན་སུམ་ཁོ་ནའོ།།གཅིག་དང་དུ་མའི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བར་གཟུང་མོད་ཀྱི། སྐྱེ་བོ་དམ་པ་མ་ཡིན་པའི་བསྟན་བཅོས་མཉན་པ་ལ་སོགས་པ་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་སྒྲོ་འདོགས་པ་ཉེ་བར་སྐྱེད་པ་ཁ་ཅིག་གིས་གཏན་ལ་མི་ཕེབས་ཀྱི། གཞན་དག་གིས་ནི་གཏན་ལ་ ཕེབས་ན་ཇི་ལྟར་མི་དམིགས་པའི་སྒོ་ནས་གཅིག་དང་དུ་མ་དང་བྲལ་བ་ཡང་དག་པར་གྲུབ།རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ན་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྣམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྟགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཐམས་ཅད་དུ་གཅིག་པ་ཉིད་དང་བྲལ་བ་གྲུབ་ན་དུ་མ་ཉིད་དང་བྲལ་བ་ཡང་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དེའི་ཚོགས་འདི་བདག་ཉིད་ ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།གཅིག་དང་དུ་མ་ཉིད་དག་གིས་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་སྟེ། དེ་དག་ནི་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་སྐྱེ་བོ་ཐ་སྙད་དུ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་ཡོངས་སུ་ཆད་པ་དང་འབྲེལ་པ་ཟླ་མེད་པར་གྱུར་པ། གཅིག་ཏུ་ ཐ་སྙད་གདགས་སུ་རུང་བ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ན་དེ་ལས་བཟློག་པ་ཟླ་དང་བཅས་པ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་རྣམ་པར་བཅད་ནས་ཡོངས་སུ་གཅོད་ལ།དེ་བཞིན་དུ་རྫས་ཀྱི་རིགས་དུ་མའི་ཚོགས་དངོས་པོ་དུ་མར་ཐ་སྙད་གདགས་སུ་རུང་བ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ན་ཡང་དེ་ལས་བཟློག་པ་ཟླ་མེད་པའི་རྣམ་པར་བཅད་ནས་ ཡོངས་སུ་གཅོད་དོ།།གང་ཞིག་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་གང་རྣམ་པར་བཅད་པ་མེད་ན་མེད་པ་དེ་གཉིས་ནི་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གང་དག་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དག་ཡིན་ནོ། །གང་ དག་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་ནི་ཕུང་པོ་གཞན་སེལ་བར་བྱེད་པ་དག་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ལུས་ཅན་དང་ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་དག་ལྟ་བུའོ།

前已说明，从名言角度而言，现量等量也并非不存在。然而，若某法胜义中不存在，则世俗中亦不存在，丝毫也不能被感知，如兔角。若认为现量也是如此，则如前已答，由于无关联故，此因不定。若想：凡是遍计所执自性，虽于彼处被了知，但实际上并非不存在，如将阳焰了知为水。一切现量也都是遍计所执自性，如何能了知离一多之性？
对此，以幻师现量及比量知不定，因为幻师的认识虽现为大象等相的遍计，但实际上并不执著为其本性。由于无执著，故能确实了知实际上离彼之性，以此为因而安立为彼境。同样，具有分别者的现量虽有错因所生的遍计相，但生起时由于确实无执著彼之本性为因，故安立为离彼之境。
如是，比量虽有遍计诸法共相之相，但由于是如实了知诸法真实性之本性，故为彼境。因此，由于是量故，因不定。若说彼非其境故，此亦不应理，因为诸法并非如马角般承许。那又如何？如幻事等之性，彼等亦如幻事等唯是现量。
虽能了知离一多自性，但有些人因听闻非善知识的论典等错因而生起增益，不能决定；其他人则能决定，如何不以不可得门而成立真实离一多？从一方面说，由种种行相等因，若成立遍离一性，则亦成立离多性，因为彼即是彼聚之自性故。
一性与多性遍及一切行相，因为彼等是相违而住之相故。如是，世间言说中，当确定瓶等境等具有区域而关联无伴之一性言说时，遮遣与彼相违具伴等性而确定。同样，当确定多实物聚为多事物言说时，亦遮遣与彼相违无伴行相而确定。
若无所遮则无能遮，此二即是相违而住之相。凡是相违而住之相者，即是遍及一切行相者。凡是遍及一切行相者，即是遮除他聚者，如有身与无身等差别。

།གཅིག་པ་ཉིད་དང་དུ་མ་དག་ཉིད་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ལོག་པས་ཀྱང་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་ལྡོག་པར་ངེས་པས་ དེའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་མ་ཡིན་ཏེ།ཕུང་པོ་གཞན་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་གང་ལ་ལ་དག་ན་རེ་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་རང་ལ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཅན་གང་ཁོ་ན་ ལ་ཁྱབ་པར་བྱ་བའི་དངོས་པོ་གྲུབ་པ་དེ་ཁོ་ན་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ལོག་པས་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་ལ་ལྡོག་པར་མ་གྲུབ་བོ་ཞེས་ཟེར་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་ལན་བཏབ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ ཕྱིར་གཞག་གོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ།།ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཉེ་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་བྱེ་བྲག་རྟོགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ཡང་སྔར་བསྟན་པ་ཉིད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒོ་ནས་གཅིག་དང་དུ་མའི་ངོ་བོ་དག་གིས་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བཅས་པ་ཙམ་ལ་ཁྱབ་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དེ་ལས་དོན་ དམ་པ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་གཅིག་དང་དུ་མའི་རང་བཞིན་ཅན་ཀུན་རྫོབ་པ་ཡང་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱད་པར་དུ་ན་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དང་ཁྱབ་པར་བྱ་བའི་དངོས་པོ་འགྲུབ་པ་ནི་ཐ་སྙད་པའི་ཆོས་ཅན་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ལ། ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ལྡོག་པ་ནི་དོན་ དམ་པ་ལ་བརྟེན་པར་རྩོད་པའི་གཞིར་གྱུར་པའི་ཆོས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྤྱིར་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་འདི་གཉིས་ཆོས་ཅན་གཅིག་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ལྟ་ག་ལ་ཡིན།ཆོས་ཅན་གཅིག་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ཡིན་དུ་ཆུག་ན་ཡང་། འོན་ཀྱང་ལྟོས་པས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་མེད་པ་ཁོ་ན་སྟེ། འདི་ལྟར་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དང་ ཁྱབ་པར་བྱ་བའི་དངོས་པོ་གྲུབ་པ་ནི་ཐ་སྙད་ཀྱི་བདེན་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ལ།ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ལྡོག་པ་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ཡིན་པས་འགལ་རེ་སྐན། གང་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པ་དག་ཅི་མེད་པར་དགག་པའི་ངོ་བོ་ཞིག་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་ ཡིན།ཕྱོགས་དང་པོ་ལྟར་ཡིན་ན་ནི་དེ་གཉིས་གོ་བར་བྱ་བ་དང་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འཐད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ངོ་བོ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། འཐད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཉེ་བར་བརྗོད་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཅུང་ཟད་གོ་བར་ཡང་མི་ བྱེད་ལ།གོ་བར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ།དཔེར་ན་རྟའི་རྭ་ལྟ་བུའོ། །ཇི་སྐད་བཤད་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པ་དག་ཀྱང་ཉེ་བར་བརྗོད་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གང་དག་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བ་མེད་པ་དེ་དག་ཀྱང་གོ་བར་བྱ་བ་དང་གོ་བར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ ན་རི་གངས་ཅན་དང་འབིགས་བྱེད་དག་ལྟ་བུའོ།།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དག་ཀྱང་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་དང་གང་ཞིག་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ངོ་བོ་དག་ལ་ཡང་གོ་བར་བྱ་བ་དང་གོ་བར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་མེད་དེ། དཔེར་ན་ཤིང་དང་ཤིང་ལྗོན་པ་དག་ལྟ་བུའོ། ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དག་ཀྱང་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ཡིན་ན་ནི། དེའི་ཚེ་གཅིག་དང་དུ་མའི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བ་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་དོན་བྱེད་པར་རུང་བར་ཁས་བླངས་པར་འགྱུར་བས་མི་འདོད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།རྣམ་པར་རྟོག་པ་འདི་ནི་གཞན་གྱིས་ཀུན་བརྟགས་པ་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་དགག་པ་ལ་ཡང་ཐམས་ཅད་དུ་མཚུངས་པ་ཉིད་དོ། །འདི་ལྟར་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་དེ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་བཀག་པ་ཁོ་ནས་དགག་པར་བྱ་དགོས་ཏེ། ཤིན་ཏུ་ ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་དེ་མངོན་སུམ་དུ་དགག་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ།

一性和多性也与此相同，由能遍的否定必定能否定所遍，因此对于因法离开异品没有怀疑，因为不可能有其他蕴。所以有些人说：'由于对自身未成立能遍和所遍的事物，因此是不成因。同样，唯有在成立所遍事物的有法上，未成立由能遍的否定而否定所遍'，对于这些所有说法都已经回答了。
如是一切能遍和所遍的事物等，都是依世俗谛而安立，这已如前所说。能遍近时必定了知所遍差别也非如此，这也如前已说。因此，从名言门中以一多自性仅遍于有自性，然而从此不能决定胜义自性，因为瓶等一多自性的世俗法也显现。
特别是能遍和所遍事物的成立是依世俗有法，而能遍的否定是依胜义，因为是普遍成立一切诤论所依的有法，这二者怎么可能依于同一有法？即使承许依于同一有法，然而由于观待差别故无过失。如是，能遍和所遍事物的成立是依世俗谛，能遍的否定是依胜义谛，有何相违？
再者，所立和能立是否是无的体性？还是非有的体性？若是第一种情况，则彼二者不应理为所诠和能诠，因为无体性故，无关联故，无合理故。离一切言说相的特征，不能诠说任何东西，也不能被诠说，如兔角。如所说的所立和能立也是离一切言说相的特征。
凡是互不关联者，也非所诠和能诠的体性，如须弥山和日食。所立和能立也是互不关联。凡是无差别体性者，也无所诠和能诠的事物，如树和树木。所立和能立也是无差别。
若是非有体性的观点，则此时应承许离一多自性的事物体性能作用，这并非不合意乐。所说这些也不合理，因为此分别也同样适用于破除他人遍计的大自在天等。如是，大自在天等必定要通过遮破能遍法而破除，因为极为隐蔽故不能现量破除。

།དེའི་ཕྱིར་ཀླན་ཀ་ཐམས་ཅད་དེར་ཡང་ཅི་སྟེ་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར། གང་ཡང་། དེ་ནི་གཅིག་ན་ཡུལ་མིན་ལ། །ཐ་དད་རྡུལ་དུ་དུ་མའང་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་དང་། དེ་བཞིན་དུ། དངོས་རྣམས་གང་དུ་རྣམ་དཔྱད་ན། །དེ་ཡི་ངོ་བོར་ཡང་ དག་མེད་།གང་གི་ཕྱིར་ན་དེ་དག་ལ། །གཅིག་དང་དུ་མའི་ངོ་བོ་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཕྱིའི་དོན་ལ་སོགས་པ་ཀུན་བརྟགས་པ་འགོག་པ་དེ་ལ་ཡང་ཀླན་ཀ་འདི་ཅི་སྟེ་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར། གལ་ཏེ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ལ་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་མེད་ན་དེའི་ཚེ་རྟའི་རྭ་ གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱང་ཅི་སྟེ་ཉེ་བར་དགོད།ཁྱོད་ཀྱི་ཉེ་བར་བརྗོད་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་གོ་བར་མི་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བ་དེ་ཉིད་ལ་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དགག་པའི་ངོ་བོ་དག་ཇི་ལྟར་གོ་བར་བྱ་བ་དང་། གོ་བར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ཡིན། དེ་ལྟ་བས་ན་སྦྱོར་བ་འདི་མཚོན་ཆའི་ཐབས་བསླབ་པ་ཉེས་པར་བྱེད་པ་བཞིན་དུ་རང་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པ་ཉེ་བར་བཀོད་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་པས་སྦྱོར་བ་ལ་ཏེ་པོར་མཁས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་རྟག་ཏུ་གཏན་ལ་འབེབས་པར་ཐལ བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རྟགས་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ཁོ་ན་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ནི་སུ་ཡང་མི་འདོད་དེ།གདོན་མི་ཟ་བར་གང་ཡང་རུང་བ་ལ་རྟགས་གང་ཡང་རུང་བ་བཞིན་གོ་བར་བྱེད་པར་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རྟགས་ངེས་པ་ཁོ་ན་མངོན་སུམ་དུ་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་རྣམ་པ་ལ་ངེས་པ་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟགས་ནི་ཉེ་བར་འདོགས་པའི་སྒོ་ཁོ་ན་ནས་གོ་བར་བྱེད་པར་གཞག་གོ་ཞེས་བྱ་བར་རིག་སྟེ། དེས་ན་རྟགས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཡིན་ཡང་དེའི་རྣམ་པར་ངེས་པ་ནི་འདོད་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་རྣམ་པ་གཏན་ལ་འབེབས་པ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི ཕྱིར་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་བརྟགས་པས་ཉེས་པ་མེད་དོ།།ཐམས་ཅད་དུ་རྟགས་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ཁོ་ན་དགོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་དགག་པ་ལ་རྟགས་ཉིད་བརྟགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ཡང་གལ་ཏེ་འབྲེལ་པ་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ཞིག་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་འདོད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དངོས་པོ་ལ་ཡང་ལ་ལར་དེ་ལྟ་བུའི་འབྲེལ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་གཞན་དག་གིས་གཉིས་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་དང་། ངོ་བོ་ཉིད་ ཕན་ཚུན་འབྱར་བའི་རྒྱུ་ཅན་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་བརྟགས་པའི་ཕྱིར་ལ།གྲུབ་ཟིན་པ་གཉིས་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཕན་ཚུན་འབྱར་བར་འཐད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྱར་ན་ནི་གཉི་ག་གཅིག་པུ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་འགལ་ལོ། །གཅིག་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་འདི་ གཉིས་ལ་བརྟེན་པར་མི་འགྱུར་རོ།།དེ་ལ་འབྲེལ་པ་ཅན་དག་ལས་དོན་གཞན་ཡིན་ན་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་འབྲེལ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན། དོན་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་འབྲེལ་པ་ཅན་ཙམ་དུ་ཟད་པའི་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་བརྟགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་འགྱུར་གྱི་དངོས་པོ་ ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འབྲེལ་པ་དེ་ལས་བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་བརྟགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་ཅིག་ཅར་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་ཉེ་བ་དག་ལ་ནི་འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་གང་གི་ཚེ་འབྲས་བུ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ དེ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་ལ་རག་མ་ལས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་གང་དང་ཡང་འབྲེལ་པ་མེད་དོ།།དེ་ཡོངས་སུ་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་རང་གི་རྒྱུ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་ཡིན་པའི་དུས་ན་མི་ཉེ་བའི་ཕྱིར་དེ་དང་འབྲེལ་བ་མེད་དོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རྟོག་པ་ཁོ་ནས་དངོས་པོ་རྣམས་སྦྱོར་བར་ བྱེད་དེ།རང་གི་རྒྱུ་ལས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། །འབྲས་བུ་རག་ལས་མེད་ན་ཡང་། །གྲུབ་པ་གཞན་རག་མ་ལས་པའང་། །འབྲས་བུ་རང་གི་རྒྱུ་དག་ལས། །རྟོག་པ་ཡིས་ནི་འབྲེལ་བར་བྱེད། །འབྲས་མིན་ཇི་ལྟར་ཡང་ཅི་ཞིག་།ཅེས་ཀྱང་བཤད་དོ།

因此，为何一切诘难不会在那里生起？又如'彼若是一则非境，若分开则非多尘'这样说的，同样地'诸法若于何处观察，彼之体性实不存在，因为于彼等，无一与多之体性'等所说遮遣外境等遍计，对此诘难为何不会生起？
即使无体性不能被了知，那时为何也不能安立马角不能被了知？你所说远离一切言说相的那个，丝毫也不能被了知等这样的论式，对于所立和能立的遮遣体性，如何是能了知和所了知的事物？
因此，此论式如同错误学习武器方法一样，只是安立了对自身有害的论式而已，所以也不是善于论式的智者。
若认为唯有实有的因相才是能了知，则会导致恒常确定一切事物的过失，任何人都不会如此承许，因为必定是任何对象都可以由任何因相来了知的。
因此，唯有确定的因相才是现量能了知，因为能生起所立相的确定故。应当了知因相唯从假立门而安立为能了知，所以虽然因相无自性，但由于其确定相是生起所欲成立之相确定的因，故假立为能了知则无过失。
也并非在一切处都安立实有的因相，因为前已说明在虚空等遮遣中唯是假立的因相。
对于所说'因为无关联故'，若欲说关联是实有的因相，则此时因相不是不定，因为在某些事物上也不成立如是关联故。
彼由他人假立为依于二者及互相粘着自性为因，已成立的二者不应互相粘着自性，因为安住于自性故。若粘着则二者成为一，此乃相违。若是一性则此不成依于二者。
其中若关联与所关联者是异体，则因安住于自性故如何是关联体性？若非异体，则仅是所关联而已故，唯是假立的关联而非实有。
所说彼关联是从生相，也唯是假立，因为因果不能同时存在故。不相近者无有关联。
又当果已圆满成就时，由于无所待故不依他，故与任何皆无关联。若未圆满成就，则与自因有关联时因不相近故与彼无关联。
因此，唯由分别将诸法结合。如说：'由从自因成就故，果虽不待亦，成就不待他，果与自因等，由分别而关联，非果亦如是。'

།དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འབྲེལ་པ་ ཡང་ཡང་དག་པ་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་ནི་གཉིས་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་ལ། དེའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་གཉིས་ཉིད་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་ཉིད་མེད་ན་ཡང་འབྲེལ་བ་ཅན་དག་མེད་པའི་ཕྱིར་གང་ཞིག་གང་དང་འབྲེལ་བ་ཡིན། དེ་ལྟ་བས་ན་འབྲེལ་པ་ཐམས་ཅད་རྟོག་པས་བཀོད་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་འཇུག་ན་ཡང་ཉམས་པ་མེད་པ་ཉིད་པས་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ།།གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་འབྲེལ་བ་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ན་ནི་ཇི་ལྟར་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གཏན་ཚིགས་གཞན་སྨོས་པར་བྱེད། ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་འབྲེལ་པ་ ཁོ་ན་བསྟན་པར་གྱུར་ཏོ།།གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ཁོ་ན་ལ་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་འབྲེལ་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་བདག་ཉིད་ནི་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་རྣམ་གྲངས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལ། དེ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དག་ཀྱང་བདག་མེད་པ་ཉིད་དུ་མཚུངས་ པས་འགལ་བ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་བརྗོད་པར་མི་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་འདི་གལ་ཏེ་དོན་དམ་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་བརྗོད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། བྱས་པ་དང་མི་རྟག་པ་ལྟ་བུ་ དོན་དམ་པར་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཡིན་ཡང་གོ་བར་བྱ་བ་དང་གོ་བར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ།།འོན་ཏེ་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་འདི་ལ་ཐ་དད་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་འདོད་ན་ནི་དེ་མ་གྲུབ་སྟེ། ལྡོག་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་ཉེ་བར་བརྟགས་པའི་ཐ་དད་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ ཅན་བྱས་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་ལོག་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ན།རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་ལོག་པར་ངེས་པར་འགྱུར་བས་ཡང་དག་པར་ཐ་དད་པ་མེད་ཀྱང་ལྡོག་པའི་བྱེ་བྲག་ལ་ལྟོས་ནས་བྱས་པ་ཉིད་དང་། མི་རྟག་པ་ཉིད་དག་ཐ་དད་པར་རྣམ་པར་གཞག་པར་ཉེ་བར་བརྟགས་ཏེ་གོ་བར་བྱ་ བ་དང་།གོ་བར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་རྣམ་པར་གཞག་གོ། །དེ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་རྣམས་ཡང་དག་པར་ན་གཟུགས་བརྙན་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་གཅིག་དང་དུ་མའི་རང་བཞིན་ལས་ལྡོག་པ་ན་དོན་དམ་པ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་ཀྱང་ལྡོག་པར་ངེས་པས་དེའི་ཕྱིར་ལྡོག་པའི་བྱེ་བྲག་ལ་ལྟོས་པས་བྱས་ པའི་ཐ་དད་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་གོ་བར་བྱ་བ་དང་།གོ་བར་བྱེད་པའི་དངོས་པོར་འགྱུར་རོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་རྟག་པ་དོན་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ལས་ལོག་པ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་ལོག་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པ་ལྟར་གཞན་ལ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བས་འགལ་བ་མེད་པ་ཉིད་དོ། །གང་ཡང་གལ་ཏེ་ འདི་གཉིས་ཀྱིས་ཐ་དད་པ་ལྡོག་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་བྱས་པ་ཞིག་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ།སྔོན་པོ་དང་སེར་པོའི་བདག་ཉིད་ལྟ་བུའོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་འབྲེལ་པ་མེད་དེ། བྱས་པ་དང་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པས་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱས་པ་ཉིད་དང་མི་རྟག་པ་ཉིད་དག་ གིས་ཐ་དད་པ་ལྡོག་པས་བྱས་ཞེས་ཏེ།འདི་ཙམ་གྱིས་དེ་གཉིས་དངོས་པོར་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་རྟག་པའི་དངོས་པོ་དག་ལ་དོན་བྱེད་པའི་ནུས་པ་དང་བྲལ་བ་དང་། ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ལྡོག་པས་བྱས་པའི་བྱེ་བྲག་ཡོད་ཀྱང་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་བ་ལྟར་གཞན་ལ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བས་ འདི་ནི་གྱི་ནའོ།།གང་ཡང་སྔོན་པོ་དང་སེར་པོའི་བདག་ཉིད་དག་ལྟ་བུའོ་ཞེས་དཔེ་དེ་ཉིད་དུ་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་དོན་དམ་པ་པའི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རིགས་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །གང་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཉེས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ན་སྟེ། མ་ཡིན་པའི་ ཚུལ་དུ་བརྗོད་ཅེས་ཏེ།འདི་ཙམ་གྱིས་ནི་འགའ་ཡང་གང་དུ་ཡང་དོན་དམ་པ་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་སྟེ། ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་བརྟགས་པ་ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་ཏུ་བརྗོད་ཀྱང་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་རིགས་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ་། །དེ་ལ་བློ་ལ་ཡོད་པའི་ཆོས་ཅན་སྔར་ བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཚུལ་གྱིས་དེ་སྐད་དུ་བརྗོད་མོད་ཀྱི།འོན་ཀྱང་འདི་ཡང་དག་པ་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་རིགས་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ནོ།

其自性的相属关系也不是真实的，因为它依赖于二者，若是其自性，则二者性不应理。若无二者性，则由于无相关者，何者与何者相关？因此，一切关系都是分别安立的自性，所以即使趋入无事物也无过失，因此因不成立。
再者，若仅是无关系，为何说'由无差别故'这个其他因？若是无差别性，则仅显示其自性的关系。若说唯在事物上有其自性的关系而在其他上则没有，这不合理，因为其自性是无差别的异名，而且由于无自性者也同样是无我性，所以决定无违。若不如此，则'由无差别故'也不应说。
对此，'由无差别故'这个因，若是就胜义而言，则是不定，因为如所作性和无常性虽然胜义无差别，但见到能诠所诠的事物。若许世俗中此也无差别，则不成立，因为由反体差别而假立差别存在。
如此，当确定声等有法是非所作等的反体时，便确定是常等的反体，因此虽然真实无差别，但依据反体差别而假立所作性和无常性的差别，安立能诠所诠事。同样，诸事物真实上如影像等离一多自性时，也必定离胜义自性，因此由依据反体差别而有假立的差别故，成为能诠所诠事。
又如何常事物离开作用功能即离开事物自性来成立，对其他也相同故无违。若说若此二者的差别是由反体差别所作，则成为事物性，如青黄自性，这也无关，因为所作性和无常性等不定故。
所作性和无常性二者的差别虽由反体所作，仅此并不成为事物。如常事物虽有离开作用功能和无自性的反体差别，但不成为事物性，对其他也相同，故此无过。又说如青黄自性为喻，这也不合理，因为胜义事物自性不成立故。
又说非方面的过失也决定不合理，因为以非的方式说仅此并不能在任何处成立胜义事物性，如虚空等分别虽说为无形体等词，但因无事物故不合理。其中前说的心中有法虽以非的方式如是说，然而这也不合于真实事物性的道理。

།དངོས་པོ་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་ལ་ཡང་གང་གིས་ན་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་གཅིག་དང་དུ་མའི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བའི་དངོས་ པོ་ཡང་དག་པ་དེ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དེ།དེ་ནི་རྟོག་པའི་ཡུལ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། གཅིག་དང་དུ་མ་དག་གིས་ཀྱང་རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པར་སྔར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་དང་ཁྱད་པར་མེད་པ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་ཡང་དངོས་པོ་ཞེས་ མིང་དུ་འདོགས་ན་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་གནོད་པ་མེད་དེ།ཁྱེད་གཉིས་ལ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱོགས་ཉམས་པའི་སྒོ་ནས་གནོད་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དེ། དེའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །འགལ་བ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་བརྙན་ལ་སོགས་པ་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པའི་ ཕྱིར་རོ།།གཟུགས་བརྙན་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་ནི་གཅིག་དང་དུ་མའི་རང་བཞིན་དོན་དམ་པ་པར་རུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་ཡང་དག་པར་ན་ཤེས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡང་དག་པར་མ་གྲུབ་བོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །འདི་ལྟར་གཅིག་དང་དུ་མའི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བའི་མཚན་ཉིད་ ཀྱི་གཏན་ཚིགས་བདག་མེད་པར་བསྒྲུབས་པ་ལྟར་ཆོས་ཅན་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བས་ཆོས་ཅན་ལས་བཟློག་པ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་འགལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཅིག་ཏུ་ཚད་མས་མངོན་པར་མི་ཤེས་པ་ཉིད་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དེ།གལ་ ཏེ་ཆོས་ཅན་དངོས་པོའི་ངོ་བོར་བསྒྲུབ་པར་འདོད་པར་འགྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དེ་ལས་ལྡོག་པ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་འགལ་བར་ཡང་འགྱུར་བ་ཞིག་ན།གང་གི་ཚེ་དེ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་རྒོལ་བའི་འདོད་པ་གྲུབ་ཀྱང་གཏན་ཚིགས་འགལ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར། རང་ བཞིན་མེད་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པ་ལ་ནི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཆོས་ཅན་ཉིད་དུ་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ།རྗེས་སུ་མཐུན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པས་ཇི་སྐད་བཤད་པ་ལ་ཆོས་ཅན་དངོས་པོར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནར་འདོད་པའི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་གཏན་ཚིགས་དེ་ ལས་བཟློག་པ་བསྒྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན།དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པ་ལ་ནི་དེ་ལས་བཟློག་པ་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །འདིའི་ཇི་ལྟར་གཏན་ཚིགས་འདི་བདག་མེད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལྟར་ཆོས་ཅན་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲའོ་ཞེས་བརྗོད་པ་འདི་ཡང་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། བདག་མེད་པ་དང་ དངོས་པོ་མེད་པ་དག་ལ་ནི་གང་གིས་ནི་ཆོས་གཉིས་གྲུབ་པར་བརྗོད་པས་གཏན་ཚིགས་འགལ་བ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་འགྱུར་བ་ལྡོག་པས་ཀྱང་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་གཉིས་ནི་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་བདག་མེད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་མེད་ པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་སྨྲས་པར་འགྱུར་ཏེ།མངོན་པར་བརྗོད་པ་ལ་མཁས་པ་དེ་ལྟ་བུ་ལྟ་སུ་ཞིག་ལ་ཡོད་པར་འགྱུར། དེ་ལྟ་བས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་འདི་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་ཏེ། དཔེར་ན་མེ་ ལོང་ངོས་ལ་ནི།།གཅིག་དང་གཞན་ཉིད་སྤངས་པའི་གཟུགས། །སྣང་ཡང་དེ་ན་ཡོད་མིན་ལྟར། །དངོས་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་བཞིན། །ཞེས་བཤད་པ་གང་ཡིན་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་མེད་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་གཏན་ཚིགས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ་ཞེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ལན་བཏབ་ པ་ཡིན་ནོ།།གང་ཡང་གལ་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་ཆོས་གཞན་བཞིན་དུ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་དེ་ཡང་བརྫུན་པའི་ཕྱིར་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ལས་གཞན་པའི་ཆོས་བཞིན་དུ་སྤོང་བར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ།

对于主张事物存在的诸论师来说，若要成立其所立，则离一多自性的真实事物丝毫也不存在。因为这不是分别的对境，且一与多已如前所证遍及一切自性。
若对胜义无自性、与幻等无别的事物也安立'事物'之名，则丝毫无害。这仅是对你们二者所承许的立场有所损害而已。因此，因不是不定，也不是相违，因为影像等存在于同品。
影像等事物不应是胜义一多自性，如前已说，真实中也未成立为能知所知的自性。
如此，以离一多自性为相的因成立无我，同样地，无实事的有法也与此相似，因为成立与有法相违，所以因相违。如此所说仅是完全不了知量而已。
若欲成立有法为事物的自性，则此时因为成立与彼相违，因确实相违。然而当成立彼已成立为无自性时，即使成立论者所欲，因如何成为相违？
如前已说，在成立无自性时，事物的自性不成为有法，因为不随顺。因此，如所说的所立能立中，正是承许有法非成为事物，所以此因成立相违。若成立事物自性，则成立与彼相违。
此中所说'如此因成立无我，无实事的有法也与此相似'这一说法也无关联。因为无我与无实事二者中，若说由二法成立而说因相违，则二者也无相违差别，因为彼二是异名。
因此，如同成立无我，也就是成立无我，谁有如此善于表述？因此，一切法决定成立为胜义无自性。
此因是世尊亲说：'如镜面上的影像，离一与异性的形相，虽现而彼处无有，诸事物自性亦然。'
因此，对于'在成立无自性时毫无因'的说法也已作答。若说识也如其他法无自性，则彼时因其虚妄，瑜伽师们将如其他法一样舍弃。

།དེ་བྱེད་ན་ནི་རྣལ་འབྱོར་བ་ཡང་མེད། རྣལ་འབྱོར་པའི་ཤེས་པ་ཡང་ མེད།དེས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པའང་མེད། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡང་མེད། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་མེད་དེ། དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཐམས་ཅད་ཞིག་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་ རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།གལ་ཏེ་ཐལ་བ་འདི་དེ་ལས་བདེན་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤོང་བའི་སྒོ་ནས་སྤོང་བ་ཡིན་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ན་ནི་དགའ་དགུར་བརྗོད་ལ་རག་གོ། །དེ་ལྟར་འདོད་པའི་ཕྱིར་ཐལ་བ་ནི་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དེ། དེའི་མཚན་ཉིད་ནི་མི་འདོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་ཐལ་བ་ རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཡོངས་སུ་འདོར་བ་ཡིན་པར་བརྗོད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལས་བཟློག་པ་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བརྫུན་ཞེས་ཏེ་དེ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སྤང་བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་རྒྱུ་ཅི་ཡང་མེད་དེ། སྒྱུ་མ་བརྫུན་པ་ཉིད་ ཡིན་ཡང་དགོས་པའི་དབང་གིས་སྒྱུ་མ་མཁན་རྣམས་བཞིན་དུ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་རོ།།བརྫུན་པ་གང་དག་ནམ་ཡང་རང་དང་གཞན་གྱི་དོན་དུ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བར་མི་འགྱུར་བ་དེ་དག་ནི་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་དུ་ཡོངས་སུ་དོར་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྤང་བར་བརྗོད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་རིགས་ཀྱི། གང་ དག་མངོན་སུམ་མམ།བརྒྱུད་པས་རང་དང་གཞན་ལ་དགོས་པའི་ཡོན་ཏན་ཅན་དེ་དག་སྙིང་བརྩེ་བ་ཆེན་པོ་ཅན་གཞན་ལ་ཕན་པ་བསྐྱེད་པའི་ཐབས་ཐོབ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ཡོངས་སུ་སྤོང་བར་འགྱུར། དེ་ལྟ་བས་ན་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་སྤྲུལ་པ་ལ་ སོགས་པ་གང་ཅུང་ཟད་གཞན་ལ་དགོས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་དེ་ཐམས་ཅད་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་སྤངས་པའི་སྒོ་ནས་སྤངས་ཀྱང་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་པར་མི་ལྡོག་པ་ཉིད་དེ།དེ་དག་གིས་སྒྱུ་མ་མཁན་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་བརྫུན་པ་ཉིད་དུ་ཐུགས་སུ་ཆུད་ཀྱང་། གཞན་ལ་ཕན་ པའི་ཐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་མི་འདོར་རོ།།འདི་དག་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་ཆགས་པ་ཡང་མེད་དེ། ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་དུ་འཕགས་པ་ཆོས་ཡང་དག་པར་སྡུད་པ་ལས་ཀྱང་། དཔེར་ན་སྒྱུ་མའི་མཁན་པོ་འགའ། །སྒྱུ་མ་ཐར་ པར་བྱ་ཕྱིར་བརྩོན།།གང་ཕྱིར་དཔེ་འདི་སྔོན་ཤེས་པས། །སྒྱུ་མ་ལ་ནི་འདི་མི་ཆགས། །དེ་བཞིན་སྲིད་གསུམ་སྒྱུ་མ་ལྟར། །རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མཁས་པས་མཁྱེན། །འགྲོ་བའི་དོན་དུ་གོ་བགོས་ཏེ། །འགྲོ་བ་སྔ་ནས་མཁྱེན་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དངོས་པོ་ཉིད་ཁོ་ན་བླང་ བའི་རྒྱུ་ཡང་མ་ཡིན་ལ།དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་ཡོངས་སུ་དོར་བའི་རྒྱུ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཉན་ཐོས་དངོས་པོའི་འདུ་ཤེས་ཅན་རྣམས་ཀྱང་བདེན་པ་དང་པོ་གཉིས་ནི་རྣམ་པར་སྤོང་ལ། བདེན་པ་གསུམ་པ་ནི་དངོས་པོ་མེད་ཀྱང་ལེན་ཏོ། །རྣལ་འབྱོར་པ་ཐུགས་རྗེས་ནོན་པའི་ཡིད་ཀྱིས་གཞན་གྱི་ དོན་གྱི་ཆེད་དུ་གླང་པོ་ཆེ་ལ་སོགས་པ་བརྫུན་པ་སྤྲུལ་པ་ཡང་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བསྒྲུབ་བོ།།དེ་ལ་སྙིང་བརྩེ་བ་ཆེན་པོས་གཞན་གྱི་དབང་གིས་གཞན་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བ་མ་ལུས་པའི་ཐབས་བྱས་པ། ཤེས་རབ་ཀྱི་སྣང་བ་ཕུལ་དུ་ཕྱིན་པས་ཀུན་ཏུ་རྨོངས་པའི་མུན་པ་མ་ལུས་པར་བསལ་བ། གཞན་ ལ་ཕན་པར་བཞེད་པའི་བློ་གྲོས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མ་ལུས་པར་སྤངས་ཀྱང་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་གིས་སེམས་ཅན་དང་།ལས་དང་། ཉོན་མོངས་པ་དང་། ནམ་མཁའི་མཐར་ཐུག་པ་ཇི་ཙམ་པར་གནས་པར་འདོད་པ་ཁོ་ནའོ། །འདི་ལྟར་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ ཉིད་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཡང་སྒྱུ་མ་བཞིན་དུ་རང་གི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ཚོགས་པའི་གཞན་གྱི་དབང་ཁོ་ན་ལས་འབྱུང་ངོ་།།རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་དེ་དག་དངོས་པོ་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་། སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པས་ཀྱང་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །བརྫུན་པ་ཡང་གང་ ཞིག་ལ་རང་དང་འཚམ་པའི་རྒྱུ་རྒྱུད་པ་མེད་པ་དེ་ནི་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་འབྱུང་བ་མེད་དོ་ཞེས་སྔར་བཤད་ཟིན་ཏོ།

如果这样的话，就没有瑜伽师，也没有瑜伽师的智慧，也没有对真实性的证悟，也没有诸佛世尊的无住涅槃，也没有一切种智，因此一切建立都将毁坏。这样说是不合理的。如果说这个过失是从断除对此执著为真实的角度来说的话，那就随意而说。由于如此承许，所以并非过失，因为过失的特征是不欲求的缘故。如果说过失是一切方面都要完全舍弃的话，那时就成为因不决定，因为没有能害反面所立的量故。虚妄就是要一切方面都要断除，这是没有任何理由的，因为虽然幻术是虚妄，但为了利益的缘故而依止，如同诸幻师一样。
凡是任何时候都不能为自他利益而运用的虚妄，瑜伽师们说那些是以完全舍弃为特征的断除。而对于那些直接或间接具有对自他有利功德的，具有大悲心、获得利益他人方便的人们，怎么会在一切时中完全舍弃呢？因此，凡是稍微对他人有利的清净刹土和色身化现等一切，诸佛世尊虽然从断除颠倒的角度而断除，但在轮回期间都不会舍弃，因为虽然如同幻师一样通达一切是虚妄，但由于是利益他人的方便故而不舍弃。
对这些也没有颠倒执著，因为如实了知的缘故。如此在《圣法集经》中也说：'譬如某幻师，为解幻而勤，因为先知此喻，于幻不执著。如是三界如幻，圆觉智者知，为利众生披甲，先知诸众生。'
实有性本身既不是取受的因，也不是完全舍弃无实性的因。如是，具有实在认知的声闻们也舍弃前两谛，但虽然第三谛无实也接受。瑜伽师以大悲心为了利益他人而变化大象等各种虚幻。对此，以大悲心依他而作一切利益安乐的方便，以殊胜智慧光明遣除一切愚痴黑暗，具有利他意乐智慧的人们，虽然断除一切颠倒，但由往昔愿力，欲住于等同众生、业、烦恼、虚空边际。
如是，一切法虽然胜义中唯是无自性，但如幻般唯依自因缘和合而生。说有因，并非说它们成为实有，因为不成立随行，且被幻等所惑乱。前已说明虚妄若无相应因缘相续，即使在世俗中也不会生起。

།དེའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་རང་གི་རྒྱུ་ཚོགས་པའི་གཞན་གྱི་དབང་གིས་འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་སོགས་པའི་སྒྱུ་མ་མ་བརྟགས་ན་དགའ་བ་དག་ ཀྱང་འབྱུང་བ་ཁོ་ནའོ།།དེ་ལ་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་སོགས་པའི་སྒྱུ་མའི་རྒྱུ་ནི་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱིས་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྒྱུ་ནི་མདོར་ན་ཐུགས་བརྩེ་བ་དང་། ཤེས་རབ་ དག་ཡིན་ཏེ།དེ་དག་ཐུགས་བརྩེ་བས་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དེ་གཅིག་པུ་ཞི་བར་ཐུགས་སུ་ཆུད་ཀྱང་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་མངོན་སུམ་དུ་མི་མཛད་དོ། །ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མ་ལུས་པའི་རྒྱུ་ཀུན་ཏུ་རྨོངས་པའི་གོ་སྐབས་ཐག་བསྲིངས་པའི་ཕྱིར་འཁོར་བར་གཏོགས་ པའི་ཉེས་པའི་དྲི་མས་མ་སྦགས་པའི་སྒོ་ནས་འཁོར་བར་མི་ལྟུང་བས་འདི་དག་གཉི་ག་ལ་མི་གནས་པར་གྲུབ་པ་ཁོ་ནའོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པར་རྒྱུ་བ་ནི་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ལམ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ དང་བྲལ་བ་རྣམས་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་སར་ལྟུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ།ཇི་སྐད་དུ་ཤཱ་རིའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ལམ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་མཚན་མ་མེད་པ་ཡོད་དེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་བྲལ་བ་ཐབས་ལ་མཁས་པས་ཡོངས་སུ་མ་ཟིན་པ་དེ་དག་ནི་ཡང་དག་པའི་ མཐའ་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་ན་ཉན་ཐོས་སམ།རང་སངས་རྒྱས་སུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །སྣང་བ་དང་བཅས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་སོགས་པས་ནི་འཇིག་རྟེན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གཟིགས་ཏེ། དེ་ཡང་འདི་ལྟར་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་མཐུ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་ལྡན་པའི་ ཕྱིར་དངོས་པོའི་རིགས་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་མ་ལུས་པ་ལག་མཐིལ་དུ་སྐྱུ་རུ་རའི་འབྲུ་བཞག་པ་བཞིན་དུ་དོན་དམ་པ་དང་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའི་རྣམ་པར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་ཁོ་ནར་ཐུགས་སུ་ཆུད་དོ།།དེའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་སུ་རྣམ་པར་ གཞག་གོ།།རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་དམ་པ་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ། ཆོས་མ་ལུས་པ་སྣང་བ་མེད་པ། ཡང་དག་པའི་དོན་བསྒོམ་པ་རབ་ཀྱི་མཐའ་ལས་སྐྱེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེས་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཐུགས་སུ་ཆུད་པར་འགྱུར་བར་སྤྲུལ་པ་བཞིན་དུ་ཐ་ སྙད་དུ་ཐམས་ཅད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོའི་རིགས་ཇི་ལྟར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཞིག་པ་མེད་དེ་དོན་དམ་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་གལ་ཏེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྤྲུལ་པ་ལྟ་བུ་ལགས་ ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་སྤྲུལ་པ་ཡང་ཁྱད་པར་ཅི་མཆིས།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱད་པར་ཅི་ཡང་མེད་དེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཕྲིན་ལས་མཛད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་སྤྲུལ་པ་ཡང་བྱེད་དེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྲུལ་པ་ལ་སོགས་པ་བྱེད་དོ།།སྤྲུལ་པ་ལ་ནི་འབྱུང་བའམ། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྤྲུལ་པ་ལྟ་བུར་མོས་པར་བྱས་ཏེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱད་པར་བྱའོ་ ཞེས་བཤད་དོ།།གང་ཡང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ནི་ཡུལ་དང་དུས་དང་གནས་སྐབས་ཐ་དད་པའི་སྒོ་ནས་མངོན་སུམ་དུ་གསལ་རབ་ཏུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བཅས་པར་ངེས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་རེ་ཞིག་དང་པོར་དམ་བཅས་པ་ལ་མངོན་སུམ་གྱི་གནོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་རིགས་ པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཡུལ་དང་དུས་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པའི་སྒོ་ནས་སྣང་བ་ཙམ་ཁོ་ནས་ནི་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་ན་ཡང་དེ་ལྟར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་རྣམས་ནི་དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་སྒྲུབ་པར་འདོད་ལ། དོན་དམ་པ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་མངོན་ སུམ་དུ་མ་གྲུབ་པོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ།

因此，如同幻术等是依靠自身因缘和他缘而生起一样，瑜伽师们的智慧等幻术，如果不加观察则会令人欢喜地生起。其中，瑜伽师的智慧等幻术之因，是随顺于福德资粮和智慧资粮的自性。
诸佛世尊不住涅槃之因，简而言之即是大悲和智慧。以大悲心，虽然证知唯有涅槃寂静，但不像声闻等那样现前实证。以智慧，则因为远离一切烦恼之因即无明的机会，故不被轮回所摄之过失垢染，不堕轮回，由此二者成就不住涅槃。
因此，方便与智慧双运即是不住涅槃之因，故称为菩萨道。离此者则堕入声闻等地，如经中说：'舍利子，复次，菩萨有空性、无相之道，若离般若波罗蜜多，不为方便善巧所摄持者，现证真实际时，则成声闻或独觉。'
由具相智慧等如实照见世间。此复如是，由于瑜伽师三昧力不可思议，故如同掌中庵摩罗果般，现前通达一切显现诸法之胜义谛和世俗谛的一切行相。因此，世尊安立为一切种智。
瑜伽师们以出世间殊胜智慧，远离一切戏论，无一切法显现，由修习胜义而生起，以此通达真如，如幻化般世俗中一切皆有，故诸法种类如一切智等安立不坏，然于胜义中则非如是。
因此，在《般若经》中说：'世尊，若一切法如幻化，则如来与幻化有何差别？世尊答：无有差别。何以故？如来所作事业，幻化亦能作；如来虽入涅槃，如来幻化等仍能作事。幻化既无生起，亦无涅槃。如是，菩萨应当胜解一切法如幻化，而行般若波罗蜜多。'
又有说：色等由于地、时、状态差别而现前明显显现，故定有自性，因此最初所立宗义为现量所违，此说不应理。仅由地、时等差别而显现，不足以成立为现量，因为梦中等亦如是显现故。诸法胜义无自性是所欲成立，而胜义自性非现量所成，如前已说。

།གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་ནོར་བའི་མངོན་སུམ་ལ་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་ཏེ། མངོན་སུམ་གྱིས་གནོད་པར་འདོད་ན་ནི་དེ་གནོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དེ་། འདི་རབ་རིབ་ཅན་ལ་སོགས་པའི་མངོན་སུམ་གྱིས་མིག་ལམ་དུ་གནས་པས་དམིགས་པ་ཟླ་བ་གཅིག་ལ་སོགས་པ་ ལ་གནོད་པར་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་མ་འཁྲུལ་པའི་མངོན་སུམ་ལ་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བར་འདོད་ན་དེ་ནི་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། ཚུ་རོལ་མཐོང་བ་རྣམས་ཀྱི་མངོན་སུམ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་ལ་མ་འཁྲུལ་པ་མེད་དོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་། མིག་དང་རྣ་བ་སྣ་ཡང་ ཚད་མ་མིན།།ལྕེ་དང་ལུས་དང་སེམས་ཀྱང་ཚད་མ་མིན། །གལ་ཏེ་དབང་པོ་འདི་དག་ཚད་ཡིན་ན། །འཕགས་པའི་ལམ་གྱིས་སུ་ལ་ཅི་ཞིག་བྱ། །འདི་ལྟར་དབང་པོ་འདི་དག་ཚད་མིན་ཏེ། །ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་བེམས་པོ་ལུང་མ་བསྟན། །དེ་ཕྱིར་མྱ་ངན་འདས་པའི་ལམ་འདོད་གང་། །དེས་ནི་འཕགས་ པའི་ལམ་གྱིས་བྱ་བ་བྱོས།།ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་ལྟ་བས་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མངོན་སུམ་ཉིད་འབའ་ཞིག་དོན་དམ་པ་ལ་མ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་གིས་ནི་ཡང་དག་པའི་དངོས་པོ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་དམིགས་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་རབ་འབྱོར་འདི་ལྟར་སྐྱེས་བུ་རྨོངས་པ་ལོང་བ་མིག་མེད་པ་ དེ་དག་ནི།གཟུགས་དང་། ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནས། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བར་གང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱན་ལྔས་མ་དམིགས་པ་དེ་ལ་ཡོད་པར་འདོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །གང་ཡང་ དམ་བཅས་པ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གནོད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡང་དག་པ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་གྲུབ་སྟེ། ཚད་མས་གནོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །འཇིག་རྟེན་ན་དུ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྟགས་ལས། མེ་ ལ་སོགས་པར་ངེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་མི་ལ་སོགས་པ་ཡང་དག་པ་པའི་ཡུལ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།རྨི་ལམ་ན་ཡང་ངེས་པ་དེ་ལྟ་བུ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཡང་དག་པ་པའི་མེ་དང་དུ་བ་ལ་སོགས་པ་སྔར་བཀག་པས་གང་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། དངོས་པོ་ཀུན་རྫོབ་པ་སྒྱུ་མ་བཞིན་དུ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལ་ ལྟོས་པ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་རེས་འགའ་བ་ཉིད་མི་འགལ་བ་ཁོ་ན་སྟེ། གང་དག་དངོས་པོ་རྣམས་རྒྱུ་མེད་པ་ཁོ་ནར་སྐྱེ་བར་ཁས་ལེན་པ་དེ་དག་ལ་རེས་འགའ་བ་ཉིད་འགལ་གྱི། སྐྱེ་བ་རྒྱུ་དང་བཅས་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དོན་དམ་པར་ནི་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རེས་འགའ་ བ་ཉིད་མ་གྲུབ་པ་ཁོ་ནའོ།།གང་ཡང་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པའི་གྲོང་ཁྱེར་གང་དག་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་མི་འགལ་བ་ཁོ་ན་སྟེ། ཐ་སྙད་དུ་ཐམས་ཅད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་རྣམས་རུས་སྦལ་གྱི་སྤུ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་གཏན་མེད་པའི་ངོ་བོར་དམ་བཅའ་བ་ནི་ མ་ཡིན་ནོ་།།འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། སྒྱུ་མ་དང་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའོ་ཞེས་དམ་བཅའ་བར་མི་བྱའོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ སྣང་བ་དང་མི་སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་དང་རྨི་ལམ་ལྟ་བུར་བསྟན་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་སོ།།དེ་ལ་མདོའི་དོན་ནི་འདི་སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཐ་སྙད་དུའོ། །མི་སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་དོན་དམ་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བར་མངོན་ནོ། །དེ་ཡང་། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ནི་ ཐམས་ཅད་ཡོད།།དམ་པའི་དོན་དུ་ཡོད་མ་ཡིན། །ཆོས་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ། །དམ་པའི་དོན་དུ་ཉེ་བར་བསྟན། །ཅེས་གསུངས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཐ་སྙད་ལ་བརྟེན་ཏེ་བཤད་པས་འགལ་བ་མེད་དོ།

还有，如果认为'由于显现于错误的现量'，即认为现量能够否定的话，那么这种否定并不成立。对于眼翳等人的现量所见到的对境如一月等，认为能够否定是不合理的。如果认为'由于显现于无错乱的现量'，那么这是不成立的，因为如前已说明凡夫的现量对于真实义是无有不错乱的。世尊也说：'眼耳鼻非量，舌身意亦非量，若此诸根是量，圣道于谁有何用？如是诸根非是量，自性无记属顽物，是故欲得涅槃道，当依圣道作修行。'因此，唯有如来的现量对胜义谛是无错乱的。
他们完全未见到真实的事物，如经中广说：'须菩提，如是愚痴盲目无眼之人，从色、受、想、行、识乃至一切种智，凡是如来五眼所未见到的，他们认为是存在的。'
所说'立宗为比量所违'也不合理，因为从比量中完全不能成立事物的真实自性，如前已说明为量所违。世间上从烟等因相推知火等的确定性，也非是人等真实的境，因为在梦中也有如是的确定性。由于前已否定真实的火和烟等一切皆无，以及世俗事物如幻般依因缘而有的缘故。
因此，间断性完全不相违，因为对于承许诸法无因生的人来说间断性相违，而对说生有因的人则不然。胜义中由于无生，间断性完全不成立。
所说'三十三天城'等也完全不相违，因为世俗中一切皆有。并非如龟毛等般立为完全无的自性。那么是什么呢？如幻梦等的自性。同样，世尊也说：'大慧，菩萨不应立一切法无自性。那么如何？大慧，由于显现与不显现的相故，菩萨应说一切法如幻如梦。'
其中经义显然是：显现相是世俗谛，不显现相唯是胜义谛。如说：'世俗中一切有，胜义中则皆无，诸法无有自性，胜义中如是说。'因此，世尊依世俗而说一切法无有相违。

།དེ་སྐད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་ལས་ཀྱང་ཡང་ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་བརྟགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱའི།དོན་དམ་པར་ནི་གང་བྱང་ཆུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྤྱོད་པར་འགྱུར་བ་གཟུགས་སམ། ཚོར་བའམ། འདུ་ཤེས་སམ། འདུ་ བྱེད་དམ།རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལ། དེ་བཞིན་དུ་ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་དང་། རེག་པ་དྲུག་དང་། ཚོར་བ་དྲུག་དང་། ཁམས་དྲུག་དང་། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་དང་། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། སྟོང་པ་ཉིད་དང་། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་ པ་རྣམས་དང་།ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་རྣམས་དང་། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་རྣམས་དང་། དབང་པོ་རྣམས་དང་། སྟོབས་རྣམས་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་རྣམས་དང་། འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་དང་། བདེན་པ་རྣམས་དང་། བསམ་གཏན་རྣམས་དང་། ཚད་མེད་པ་ རྣམས་དང་།གཟུགས་མེད་པ་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་རྣམས་དང་། མཐར་གྱིས་གནས་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་རྣམས་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་རྣམས་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་རྣམས་དང་། སོ་སོ་ཡང་ དག་པར་རིག་པ་རྣམས་དང་།ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་རྣམས་དང་། འབྲས་བུ་བཞི་དང་། ལམ་གྱི་རྣམ་པ་ཤེས་པ་ཉིད་དང་། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱང་མེད་དེ། ཆོས་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་ལ་བརྟེན་ནས་བརྟགས་ ཀྱི།དོན་དམ་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །གང་གཟུགས་ནས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་བར་གང་ཡིན་པའི་ཆོས་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི་ཡང་དག་པར་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན་བྲལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་མེད་པ། བསྟན་དུ་མེད་པ། ཐོགས་པ་མེད་པ། མཚན་ཉིད་མེད་པ་ སྟེ།དེ་དག་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་གཟུང་བའི་དོན་དུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་དུ་བརྗོད་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་ཀྱི། དོན་དམ་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཡང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཐོབ་པ་དང་། མངོན་པར་རྟོགས་པ་དང་འགྲོ་བ་ལྔའི་བྱེ་བྲག་ཀྱང་སྔོན་གྱི་དོན་ དམ་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དོན་དམ་པར་ནི་ལས་ཀྱང་མེད། ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡང་མེད། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཡང་མེད། རྣམ་པར་བྱང་བ་ཡང་མེད། སྐྱེ་བ་ཡང་མེད། འགག་པ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། དོན་དམ་ པར་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་།རྣམ་པར་བྱང་བ་ལ་སོགས་པ་འདི་ཐམས་ཅད་བཀག་པའི་ཕྱིར་ལ། ཐ་སྙད་དུ་ནི་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པས་དེ་བཞིན་དུ་མ་བཀག་པའི་ཕྱིར་ཁས་བླངས་པ་ལ་གནོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་གཞན་དུ་ཇི་ལྟར་རྨི་ལམ་ན་སྦྲུལ་མཐོང་ ནས་བརྒྱལ་བ་དང་དེ་དང་བྲལ་བཞིན་དུ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་།རྣམ་པར་བྱང་བ་དག་བརྫུན་པ་ཁོ་ནར་བརྗོད་དོ། །བདེན་པ་བཞི་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་ཉེས་པ་ཡང་མེད་དེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལས་གཞན་དུ་རྣམ་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འཕགས་པ་ཚངས་པས་ཞུས་ པ་ལས།ཇི་སྐད་དུ་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། ཀུན་འབྱུང་བ་དང་། འགོག་པ་དང་། ལམ་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་བདེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཚངས་པ་འོན་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་བདེན་པ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་འབྱུང་ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་ འདི་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་བདེན་པ་ཡིན་ནོ།།ཤིན་ཏུ་འགགས་པ་དག་ལ་སྐྱེ་བ་མེད་ཅིང་འགགས་པ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་བདེན་པ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་གཉིས་སུ་མེད་པར་མཉམ་ཞིང་ལམ་བསྒོམས་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་འཕགས་ པ་རྣམས་ཀྱི་བདེན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ།

如是薄伽梵母亦说：'菩萨摩诃萨依世间名言而现证无上正等正觉，然于胜义中，为求证菩提而修行时，色、受、想、行、识皆无少许可得。如是十八界、六触、六受、六界、十二缘起支、波罗蜜多、空性、念住、正断、神足、诸根、诸力、菩提分、八圣道支、诸谛、诸禅定、无量、无色、解脱门、次第等至、神通、三摩地、陀罗尼门、如来力、无碍解、大悲、佛不共法、四果、道相智乃至无上正等正觉亦皆无有。此等一切法唯依世间名言而假立，于胜义中实不可得。'
又说：'从色乃至一切相智，此等一切法皆非相应亦非离，无色、无所示、无障碍、无相。如来为摄受众生故，唯以世间名言而说，于胜义中实不可得。'
又说：'于世俗谛中有得、有证悟及五趣差别，于胜义中则无。于胜义中无业，无业异熟，无烦恼，无清净，无生，无灭。'
是故如是世尊于胜义中遮遣一切烦恼、清净等，而于名言中则许可，故不违所许。世尊亦于他处说，如梦中见蛇而昏厥及离彼，如是烦恼与清净唯是虚妄。
亦无诽谤四谛之过，因世尊于大乘中别作解说。如《圣梵天所问经》云：'苦、集、灭、道非是圣谛。梵天，然无生之苦，是为圣谛；无有生起之集，是为圣谛；于极寂灭中无生无灭，是为圣谛；一切法无二平等修道，是为圣谛。'

།དེའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའི་བདེན་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་གྱི། ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་དབང་དུ་མཛད་ནས་འཁོར་བ་ལས་ཡིད་འབྱུང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཙམ་ལ་གཟུད་པའི་ཕྱིར་ལ། དེ་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོར་བསྟན་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་ཀྱི། བདག་མེད་པ་གཉི་ག་བསྟན་པའི་དབང་དུ་མཛད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་པར་བྱའོ། །གང་ཡང་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་དང་། སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་གནག་རྫིའི་ཆུང་མ་ཡན་ཆད་ཀྱི་སྐྱེ་བོ་ལ་གྲགས་པས་དེའི་ཕྱིར གྲགས་པས་གནོད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ།དོན་དམ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བོ་ཕལ་པ་ལ་མ་གྲགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་གྲགས་ན་ནི་དེ་དག་སྐྱེ་བོ་ཕལ་པ་ཉིད་དུ་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་བརྫུན་པའི་ངོ་བོ་ཡང་གྲགས་པར་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། གྲགས་པ་ནི་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དག་ལས་ཚད་མ་གཞན་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཁོངས་སུ་འདུས་ན་ནི་དེ་དང་འགལ་བ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པས་དེས་གནོད་པ་ཡང་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་གཞན་དག་ངེས་པ་སྐྱེད་པར་འདོད་ནས་གཏན་ཚིགས་སྦྱོར་བར་འདོད་པས་དེ་ལས་ངེས་པ་སྐྱེ བར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་བ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་མི་འགལ་བ་ཉིད་དེ།ངེས་པ་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་སྦྱོར་བ་ཡང་དེ་ལས་ངེས་པ་དོན་དམ་པར་སྐྱེ་བར་ཁས་བླངས་པར་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། སྐྱེས་པ་ཙམ་ཡིན་གྱི། སྐྱེ་བའི་ཁྱད་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། འདིར་ནི་དོན་དམ་པའི་སྐྱེ་བ་བཀག་པས་དངོས་པོ་རྣམས་དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་བསྒྲུབ་པར་འདོད་ཀྱི། སྐྱེ་བ་ཙམ་བཀག་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ལས་ངེས་པ་དོན་དམ་པར་སྐྱེ་བ་མེད་ཀྱང་གཟུགས་ལས་གཟུགས་བརྙན་བཞིན་དུ་ཀུན་རྫོབ་པའི་སྐྱེ་བ་མི་འགལ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་དམ་བཅས པ་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།གང་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པས་སྔོན་པོ་ཤེས་ཀྱི། སྔོན་པོའོ་སྙམ་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེར་ཡང་དབང་པོའི་ཡུལ་ཐ་སྙད་པ་ལས་དགོངས་ནས་འདི་གསུངས་ཏེ། གཞན་ལས། མིག་དང་རྣ་བ་སྣ་ ཡང་ཚད་མ་མིན།།ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དབང་པོ་དྲུག་ཚད་མ་ཡིན་པར་བཀག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཀྱང་། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་བཀག་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཐམས་ཅད་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བཅོམ་ ལྡན་འདས་ཉིད་ཀྱིས་དགོངས་པ་རབ་ཏུ་བསྟན་པའི་ཡང་ཕྱིར་རོ།།དམིགས་པ་ཅན་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་མེད་དོ་ཞེས་ཀྱང་གསུངས་ལ། དམིགས་པ་དང་མི་དམིགས་པ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བླང་བར་བྱ་བ་དང་། དོར་བར་བྱ་བ་ཡང་ཉེ་བར་བསྟན་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་ འདས་མ་ལས་ཇི་སྐད་དུ།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཇི་ཙམ་གྱིས་ན་དམིགས་པ་ལགས། ཇི་ཙམ་གྱིས་ན་མི་དམིགས་པ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཇི་ཙམ་དུ་གཉིས་ཡིན་པ་དེ་ཙམ་དུ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་མེད་པ་ནི་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་ འདས་ཇི་ཙམ་གྱིས་ན་གཉིས་ལགས།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་བ། རབ་འབྱོར་ཇི་ཙམ་དུ་མིང་དང་གཟུགས་དང་། ཇི་ཙམ་དུ་རྣ་བ་དང་སྒྲ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བར་ཇི་ཙམ་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་དང་། སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་གཉིས་ཡིན་ནོ་ཞེས་ གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ།།ཡང་གཉིས་སུ་འདུ་ཤེས་པ་ལ་ནི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་བཟོད་པ་ཡང་མེད་ན་ཞེས་གསུངས་སོ། །འཕགས་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་སྡུད་པ་ལས་ཀྱང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་དམིགས་པ་མེད་པ་སྟེ། དེ་ལ་ནི་ལྟ་བ་མི་འབྱུང་ངོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཐ་སྙད་པའི་མིག་ལ་སོགས་པ་ལས་ དགོངས་ཏེ།བདག་ཉིད་ལྟ་བ་པོ་ནས་ཤེས་པ་པོའི་བར་ཡིན་ནོ་ཞེས་གྲགས་པ་ལ་སོགས་པར་ལྟ་བ་དགག་པའི་ཕྱིར་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་ཙམ་ལ་གཟུད་པའི་དགོངས་པས་མིག་ལ་སོགས་པ་བསྟན་ཏོ།

因此，胜义中苦等谛实际并不存在，而是为了声闻的缘故，为了令其厌离轮回，以及为了引导他们趣入仅仅是人无我的真实性，才如此宣说其为无常等自性，仅此而已，并非是为了宣说二无我而说的，应当如是了知。
又有人说：'所生和能生的事物自性，从牧牛女开始的一切众生都共知，因此也为共识所破。'这种说法也是不相干的，因为胜义自性等并非凡夫所共知。若为共知，则他们也不会成为凡夫。如同梦境等虚妄的自性也可能为共识所知。
共识也不是现量和比量之外的另一种量。若归属于这两者之中，则由于完全舍弃了与之相违，也就完全舍弃了其所破。
又有人说：'其他人为了生起定解而想要运用因，承许从因生起定解，因此也与自语相违。'这也不相违，因为虽然为了生起定解而运用因，但并未承许从因胜义中生起定解。那么是什么呢？仅仅是生起而已，并非是特殊的生起。
此处是想要通过遮破胜义生来成立诸法胜义无自性，而非通过遮破仅仅的生起。因此，虽然从因不存在胜义生起定解，但如同影像从色法显现一样，世俗生起并不相违，所以承许并不与自语相违。
又如世尊所说：'具眼识者知青色，而非认为是青色。'在此也是就世俗根境而言，因为在其他经中说：'眼耳鼻非量'等，遮破六根是量，如前已说。在《圣般若波罗蜜多经》等中也遮破色等境。世尊自己也明显开示说这一切是就世间世俗而说的。
又说：'于有所缘者，般若波罗蜜多不清净。'并且也开示了所缘和无所缘是菩萨们应取应舍的。如《世尊母》中说：'世尊，何为所缘？何为无所缘？世尊告曰：有二即所缘，无二即无所缘。问曰：世尊，何为二？世尊告曰：善现，乃至名与色，乃至耳与声，乃至无上正等菩提与佛，此即为二。'
又说：'于二想者，连随顺忍也无有。'《圣法集经》中也说：'一切法无所缘，于此不生见。'
因此，就世俗眼等而言，为了遮破认为自己是见者乃至知者等共识的见解，为了引导趣入仅仅人无我的意趣而宣说眼等。

།གང་གིས་ན་འདི་དག་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་མི་སྣང་བར་འགྱུར་བ་ནམ་མཁའི་ཨུཏྤལ་ལ་ཡོད་པའི་སྔོན་པོ་ལ་ སོགས་པ་བཞིན་དུ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་སྣང་བ་ཀུན་རྫོབ་པ་ཡང་གཏན་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།གང་ཡང་གང་ཅུང་ཟད་ཀུན་འབྱུང་བའི་ཆོས་ཅན་དེ་ཐམས་ཅད་ནི་འགོག་པའི་ཆོས་ཅན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འདིས་དངོས་པོ་རྣམས་ཡང་དག་པར་ནི་སྐད་ཅིག་མར་ གནས་པའི་ཆོས་ཅན་དུ་གྲུབ་བོ་ཞེས་བྱ་བར་ཉེ་བར་བསྟན་ཏོ་ཞེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་ཉིད་རྟོགས་པའི་སྒོ་ནས་བདག་མེད་པ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་དབང་དུ་མཛད་ནས་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་ལ་གཞུག་པའི་དགོངས་པས་གསུངས་ཀྱི་།དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའ་རྣམས་ཀྱི་དབང་དུ་མཛད་ནས་ཆོས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཟབ་མོའི་གཏམ་ལ་བརྟེན་ནས་གསུངས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་དག་ལ་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཡང་དག་པར་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པའི་ངོ་བོར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་ལྟ་བ་དང་ཉེ་བར་སྟོན་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྟར་ཉེ་བར་བཅོས་པ་ ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་ལ།འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་ལ་སོགས་པའི་མཐའ་གཉིས་དང་བྲལ་བ་ནི་དེ་དག་གི་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་ལམ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཉེ་བར་བསྟན་ཏོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་འཕགས་པ་ཆོས་ཡང་དག་པར་སྡུད་པ་ལས་ནི་སྐྲག་པའི་གནས་ཡོངས་སུ་སྤང་པའི་ཕྱིར་ཐ་སྙད་ ཀྱི་དབང་གིས་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པའི་ཆོས་རྣམས་བཤད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ།།སློབ་དཔོན་གྱིས་ཀྱང་། སྐྱེ་བ་དང་ནི་འཇིག་པའི་ལམ། །དགོས་པའི་དོན་དུ་ཉེ་བར་བསྟན། །ཞེས་བཤད་དེ། འདི་ནི་སྔར་བསྟན་ཟིན་པ་ཉིད་དོ། །ཡང་། ཇི་ལྟར་སྒྱུ་མ་རྨི་ལམ་བཞིན། །དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་ཇི་ལྟ་བར། །དེ་ བཞིན་སྐྱེ་དང་དེ་བཞིན་གནས།།དེ་བཞིན་དུ་ནི་འཇིག་པར་བཤད། །ཅེས་བཤད་དོ། །འཕགས་པ་ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་རྒྱ་མཚོས་ཞུས་པ་ལས་ཀྱང་། སྔོན་གྱི་མཐའ་སྟོང་ཕྱི་མའི་མཐའ་ཡང་སྟོང་། །སྐྱེ་དང་གནས་དང་འཇིག་པའི་དངོས་པོ་སྟོང་། །འདི་ནི་དངོས་པོ་ཡོད་མིན་མེད་པའང་མིན། །ཆོས་རྣམས་ ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་།།ཞེས་གསུངས་སོ། །འདུ་བྱེད་རྣམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཏེ། འཕགས་པ་ལག་བཟངས་ཀྱིས་ཞུས་པ་ལས། ཇི་སྐད་དུ། དེ་འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བ་དུས་གསུམ་ཡང་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ། དེ་ལ་འདུ་ བྱེད་འདས་པ་གང་དག་འགགས་པ་འདི་ནི་འདས་པའི་དུས་ཞེས་བྱའོ།།མ་འོངས་པ་གང་དག་མ་བྱུང་བ་དེ་ནི་མ་འོངས་པའི་དུས་ཞེས་བྱའོ། །ད་ལྟར་གྱི་གང་དག་སོ་སོར་བྱུང་བ་འདི་ནི་ད་ལྟར་གྱི་དུས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མི་གནས་ཤིང་ གནས་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་ནི་སྐད་ཅིག་ལས་ཕན་ཚུན་དུ་མི་གནས་སོ། །སྐད་ཅིག་མ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྐྱེ་བའི་དུས་ཀྱང་གཞན། གནས་པའི་དུས་ཀྱང་གཞན། འགག་པའི་དུས་ཀྱང་གཞན་ཏེ། སྐད་ཅིག་མ་དེ་ནི་མི་གནས་ཤིང་གནས་པ་མེད་དོ་ ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ།།འདིས་ནི་སྐད་ཅིག་མ་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་ཉེ་བར་བསྟན་ཏེ། ཐོག་མ་དང་། བར་དང་། ཐ་མ་ཐ་དད་པའི་བདག་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སློབ་དཔོན་གྱིས་ཀྱང་འདི་དག་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཁོ་ནར་བཤད་དེ། ཇི་ལྟར་སྐད་ཅིག་མཐའ་ ཡོད་ལྟར།།ཐོག་མ་དབུས་ཀྱང་བརྟག་པར་གྱིས། །སྐད་ཅིག་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཕྱིར། །འཇིག་རྟེན་སྐད་ཅིག་ལ་མི་གནས། །ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། དུ་བ་ལས་ནི་མེར་ཤེས་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་མདོ་གཞན་ལས། མེ་དང་དུ་བ་ལ་སོགས་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་ཚོགས་པ་ཡང་དག་པ་པ་སྤྱིར་བཀག་པའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པ་པའི་དོན་གྱི་དབང་དུ་མཛད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་པ་ཉིད་དེ། འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས་ཇི་སྐད་དུ། གང་ཕྱིར་འདུས་ལས་མ་གཏོགས་པའི། །དངོས་པོ་བློ་ཡིས་མི་ཟིན་པ། ། དེ་ཡི་ཕྱིར་ན་མ་སྐྱེས་ཤིང་། །ངོ་བོ་མེད་པར་ང་སྨྲའོ།

如同虚空中的青莲花所具有的青色等一样，这一切都不显现，但是青色等色法的世俗显现也并非完全不存在。
关于'凡是有生起之法的一切，都是有灭之法'这一推理，说明诸法真实是刹那性的法，这是为了引导声闻们通过了知生灭法性而趣入无我，是以引导补特伽罗无我为意趣而宣说的。
这并非是针对诸菩萨而依深奥法性之谈而宣说的。世尊说，对他们宣说诸行真实生灭本性的观察和教导，是如同般若波罗蜜多一样的方便。
并且指出，远离有为无为等二边，是他们获得无上菩提的道路。
如来在《圣法集经》中说，为了断除怖畏处，依世俗而说诸生灭法。
论师也说：'生灭之道路，为了利益而宣说。'这在前面已经说过了。
又说：'如同幻梦般，如同乾闼婆城，如是生如是住，如是而说灭。'
《圣龙王海所问经》中也说：'前际空后际亦空，生住灭等诸事空，此非有物非无物，诸法一切自性空。'
为了显示诸行的刹那性也非真实，《圣善臂所问经》中说：'他了知过去、未来、现在三时。其中，已灭的过去行，称为过去时；未生的未来行，称为未来时；各别生起的现在行，称为现在时。
其中，现在的蕴界处是不住而无住处。为什么呢？世间不能在刹那之间相互安住。所谓刹那，生时是一个时候，住时是另一个时候，灭时又是另一个时候，该刹那是不住而无住处的。'等等。
这是显示刹那性仅是分别的本性，因为显示了始中终的差别性。
论师也完全随顺这些解释说：'如同刹那有边际，当观始中亦如是，以具三刹那性故，世间不住于刹那。'
关于世尊所说'从烟知有火'等，如前所说，由于在其他经中普遍遮遣火烟等缘起等聚合为真实，所以不是就真实义而说的。
如《圣楞伽经》中说：'由于离聚合外，心不能取诸法，因此我说诸法无生且无自性。'

།དངོས་པོ་གཅིག་དང་གཞན་ཉིད་དུ། །ཇི་ལྟར་བྱིས་པས་རྣམ་བརྟགས་ལྟར། །འདུས་ལས་གཞན་མིན་མ་ཡིན་ཏེ། །གཞན་ཡང་གནས་པ་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །འཕགས་པ་སྟུག་པོ་བཀོད་པ་ལས་ཀྱང་། ཕུང་པོ་མེད་ཅིང ཁམས་ཀྱང་མེད།།ཆོས་ཀུན་མཚན་ཉིད་མེད་པ་སྟེ། །ཕྲ་རབ་རྡུལ་དུ་རྣམ་གཞིགས་ན། །དེ་དག་དེ་བཞིན་གནས་པ་མེད། །ས་དང་ཆུ་ལ་སོགས་པའི་དངོས། །རྟོགས་པ་ཅན་གྱི་སྐྱེ་བོས་བརྟགས། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ཡང་། ཕྲ་རབ་རྡུལ་དུ་རྣམ་ཕྱིན། །དངོས་པོ་ཕྲ་རབ་ཀྱང་མི་གནས། །ཞེས་ གསུངས་སོ།།དེའི་ཕྱིར་ས་ལ་སོགས་པ་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་འདུས་པའི་ངོ་བོ་མེ་ལ་སོགས་པ་ཡང་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་མེ་དང་དུ་བ་ལ་སོགས་པ་བརྟགས་པ་ཅན་དང་། བརྟགས་པའི་ངོ་བོར་བསྟན་པ་ཀུན་རྫོབ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་། ཡང་དག་ པ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།ཆོས་མངོན་པ་ལ་སོགས་པ་ལས། རྒྱུའི་རྐྱེན་ལ་སོགས་པ་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཀུན་རྫོབ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི། ཡང་དག་པ་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་དམ་པར་འགའ་ཡང་སྐྱེ་བ་མེད་ན་དེ་དག་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་མི་འཐད་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་སྔར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཕུང་པོ་ལ་ སོགས་པ་བསྟན་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཐ་སྙད་ཀྱི་བདེན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔར་བཤད་ཟིན་པ་ཉིད་དོ།།འཕགས་པ་ཆོས་ཡང་དག་པར་སྡུད་པ་ལས་ཀྱང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཐ་སྙད་དུ་བསྟན་ པ་རྣམ་པ་བཅུར་རྟོགས་པར་བྱ་སྟེ།རྣམ་པ་བཅུ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཕུང་པོ་བསྟན་པ་དང་། ཁམས་བསྟན་པ་དང་། སྐྱེ་མཆེད་བསྟན་པ་དང་། སེམས་ཅན་བསྟན་པ་དང་། ལས་བསྟན་པ་དང་། སྐྱེ་བ་བསྟན་པ་དང་། རྒ་བ་བསྟན་པ་དང་། འཆི་བ་བསྟན་པ་དང་། ཤི་བ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་བསྟན་ པ་དང་།དེ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་བསྟན་པ་ཐ་སྙད་དུ་བསྟན་པའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །རང་དང་གཞན་གྱི་གཞུང་ལུགས་ལ་གནས་པ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་དུ་ཉེ་བར་བརྟགས་པ་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དོན་དམ་པར་ན་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་སོགས་པར་རབ་ཏུ་བསྒྲུབས་ པས་དེའི་ཕྱིར་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།གང་ཡང་དེའི་ཚེ་དངོས་པོ་ཁས་བླངས་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་སྔར་ལན་བཏབ་ཟིན་པ་ཉིད་དོ། །གང་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཅི་ཡིན་གལ་ཏེ་ཐམས་ཅད་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཕན་ཚུན་འགལ་ བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཀུན་རྫོབ་ནི་རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། དངོས་པོ་ཡང་དག་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དག་ལ་ཡང་དེ་ལས་བཟློག་པའི་རྣམ་པར་སྒྲོ་འདོགས་པར་འཁྲུལ་པའི་བློ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཅེས་བྱ་སྟེ། འདིའམ་འདིས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀུན་ཏུ་སྒྲིབ་པ་ལྟ་བུར་བྱེད་འགེགས་པ་ལྟ་བུར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་དུ་མདོ་ལས་ཀྱང་། དངོས་རྣམས་སྐྱེ་བ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ། །དམ་པའི་དོན་དུ་རང་བཞིན་མེད། །རང་བཞིན་མེད་ལ་འཁྲུལ་པ་གང་། །དེ་ནི་ཡང་དག་ཀུན་རྫོབ་འདོད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར དེས་ཉེ་བར་བསྟན་པའི་དངོས་པོ་བརྫུན་པ་ཐམས་ཅད་ནི་ཀུན་རྫོབ་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱའོ།།དེ་ཡང་ཐོག་མ་མེད་པའི་འཁྲུལ་པའི་བག་ཆགས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་དབང་གིས་བྱུང་ལ། དེས་ཀྱང་སྲོག་ཆགས་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་དག་པར་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལྟ་བུར་ཉེ་བར་སྟོན་པར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་གི་ བསམ་པའི་དབང་གིས་དངོས་པོ་བརྫུན་པའི་ངོ་བོ་ཐམས་ཅད་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱའོ།།འདི་དག་ཡང་དག་པར་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་སྣང་བ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་དུ་གཏན་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། མ་བརྟགས་ན་དགའ་བའི་རྣམ་ པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ།།ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཀུན་རྫོབ་པ་ནི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའི་རྣམ་པར་ཉེ་བར་འཛིན་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ།

就像愚者所分别的那样，事物既不是一也不是异，不异于聚合也不存在异体。如是所说。《华严经》中也说：'无蕴亦无界，诸法无相性，若析至极微，彼等亦非实。地水等诸物，有智者所观。'又说：'分析至极微，微尘亦不住。'
因此，地等是分别的自性，故其聚合的自性火等也唯是分别的自性，所以火与烟等能诠所诠，都只是世俗谛，而非胜义谛。
《阿毗达磨》等所说的因缘等，也仅是世俗谛而非胜义谛。因为胜义中无任何生起，故彼等非无因，如前所述。关于蕴等的阐述，也如前所说，是依世俗谛而说。
《圣法集经》中也说：'菩萨应当了知如来应供正等正觉的十种世俗言说。何为十种？即：蕴的开示、界的开示、处的开示、有情的开示、业的开示、生的开示、老的开示、死的开示、死后结生的开示、为寂灭彼等而开示涅槃的世俗言说。'
自他宗派所依据的蕴等一切，在胜义中无生等已得到充分证明，因此不是成立已成。前面所说'此时唯许诸法实有'等说法，也已经回答。
关于'何为世俗，若说一切皆无不应理，因为相互矛盾'的说法也不合理。世俗并非如兔角般完全不存在。那么是什么呢？对于无自性的诸法，颠倒增益的迷乱心即是世俗，因为它遮蔽、阻碍了真实义。
如经中说：'诸法生世俗，胜义无自性，于无性迷乱，许为真世俗。'因此，由彼所显的一切虚妄事物唯是世俗谛。
这是由无始迷乱习气成熟力所生，它令一切众生见似真实的事物自性。因此，依彼等意乐，一切虚妄事物的自性唯世俗有。
这些既非真实事物的自性，因为非如所显般真实；也非如兔角般全无自性，因为未经观察则现为悦意。如上所说的世俗也非事物的自性，因为显现为颠倒执取的形相。

།དེ་ཉིད་དང་ནི་གཞན་ཉིད་དག་ནི་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ཉིད་གཞན་ཉིད་དུ་འགྱུར་བར་འགལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་གཏན་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་གཉི་གའི་ངོ་བོ་ལས་འདས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་གཉི་གའི་ངོ་བོ་ལ་བརྟེན་པའི་ཀླན་ཀ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་གནས་པ་མེད་པ་ཉིད་དེ། དངོས་པོ་ཁོ་ན་ལ་གཅིག་བསྒྲུབ་པ་དང་། དགག་པ་ཅིག་ཤོས་དགག་པ་དང་། བསྒྲུབ་པ་མེད་ན་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཉི་ག་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་འགལ་གྱི། །དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་ཀྱང་མ་གྲུབ་པས་གཉི་ག་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོར་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེའི ཕྱིར་གཉི་ག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་ལ་འགལ་བ་མེད་དོ།།ལྟོས་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་ནུས་པ་དང་མི་ནུས་པ་ལ་སོགས་པ་འགལ་བ་ཡང་མི་སྲིད་པ་ཉིད་དེ། མི་ནུས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་རྣམ་པར་བཞག་ལ། ནུས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་རྣམ་པར་ གཞག་གོ།།སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འཁྲུལ་པའམ། མ་འཁྲུལ་པས་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་བདེན་པ་གཉིས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་རྣམ་པར་གཞག་སྟེ། འདི་ལྟར་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་ བུ་ལ་སོགས་པ་ལ་འཁྲུལ་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པའི་མི་དག་གིས་གཞག་པའི་ངོ་བོ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་བརྫུན་པའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པས་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའོ་ཞེས་ཐ་སྙད་གདགས་ལ།སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་ལ་སོགས་ པ་དེ་ཉིད་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མ་འཁྲུལ་པ་ཅན་དག་གིས་གཞག་པའི་ངོ་བོ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་དག་པའི་ཚད་མ་ཡོངས་སུ་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་བཞིན་དུ་ལྟོས་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་ བདེན་པ་གཉིས་ལ་བརྟེན་པའི་ཐ་སྙད་འདི་ཐམས་ཅད་མི་འགལ་ལོ།།གདོན་མི་ཟ་བར་དེ་ལྟར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རབ་རིབ་ཅན་ལ་སོགས་པས་དམིགས་པའི་སྐྲ་ལ་སོགས་པ་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་པ་ལ་ཡང་ཀླན་ཀ་འདི་ཐམས་ཅད་ཅི་སྟེ་ འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ།འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་སྐྲ་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་དོན་དམ་པར་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ན་དེ་ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་ལྟ་བུར་སྣང་ཞིང་། ཇི་ལྟར་ཡུལ་དང་། དུས་དང་། གནས་སྐབས་སོ་སོར་ངེས་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པར་འབྱུང་བ་ལྟ་བུར་ཤེས་པར་འགྱུར། གཅིག་ལ་ནི་སྐྱེ་བ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ལ་ སོགས་པ་དང་།ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཕན་ཚུན་འགལ་བ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་སྐྲ་ལ་སོགས་པ་དང་། གཉིས་ལ་འཁྲུལ་པ་དང་མ་འཁྲུལ་པའི་ཤེས་པར་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ངོ་བོ་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་གཉིས་ལ་བརྟེན་ནས་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་བདེན་ཞིང་དོན་དམ་པ་པར་མེད་དོ་ཞེས་ བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་ལ་ལྟོས་པའི་བྱེ་བྲག་ཅན་མི་འགལ་བ་ལྟར་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བས་འདི་ནི་ཀླན་ཀར་མི་རུང་ངོ་།།གང་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སྐྱེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ལ་ཡང་དོན་ནི་འདི་ཡིན་པར་བརྗོད་པར་འདོད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་འཁྲུལ་པའི་ངོ་བོ་ཇི་སྐད་བཤད་ པས་དངོས་པོ་རྣམས་ཡང་དག་པར་སྐྱེ་བ་མེད་ཀྱང་།སྐྱེ་བ་ལྟ་བུར་ཉེ་བར་སྟེན་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་གི་བསམ་པའི་དབང་གིས་དངོས་པོ་རྣམས་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། དངོས་རྣམས་སྐྱེ་བ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །གང་ཡང་དོན་དམ་པར་ སྐྱེ་བ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ལ་ཡང་དོན་ནི་འདི་ཡིན་པར་འདོད་དེ།ཡང་དག་པའི་ཐོས་པ་དང་། བསམས་པ་དང་། བསྒོམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདིའི་དོན་དམ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

由于已经说明了'彼性'与'他性'二者以相互排斥而住的特性，'彼性'成为'他性'是相违的。
它也不是完全不存在的本性，因为有显现的缘故。
因此，一切事物都超越了有和无二者的本性。
所以，凡是依靠事物和非事物二者本性的诘难，这一切都是无所依的，因为唯在事物上成立一者和否定另一者的否定与成立若不存在，就不是非二者的本性相违，而在非事物上则不然。
在彼处连一个本性也不成立，所以安立为非二者的本性，因此在非二者的立场上没有相违。
由观待的差别，能力与无能等相违也是不可能的，因为无能等是依胜义谛而安立，能力等是依世俗谛而安立。
如同幻化人等，一切事物都是由迷乱或不迷乱的识所安立的本性，依次安立二谛的差别，即如同对幻化人等，具有迷乱识的人们所安立的本性那样，对一切事物也是由虚妄相的识所增益的本性，这就称为世俗谛。
如同对那幻化人等，具有不迷乱识者所安立的本性那样，对一切事物由真实量所决定的本性，那就是胜义谛。
因此，如同幻化等的言说那样，由观待的差别，依二谛的一切言说都不相违。
必须如此理解。
若不如此，则对于眼翳者等所见的毛发等，以及唯识论者的二相，为何不生起这一切诘难呢？
即如果这些毛发等胜义中确实是无，那么它们怎么会显现为似有，怎么会产生了知各别境、时、处的确定执取？
在一法上生与不生等，有与无是相互矛盾的是不合理的。
如同对于毛发等和二相，由迷乱和不迷乱的识所安立的本性依世俗谛和胜义谛，说'世俗中为真，胜义中为无'等安立，由观待差别而不相违那样，对一切事物也是如此，所以这不能成为诘难。
对于所说的'世俗中生'等，其义是这样的：由于世俗迷乱的本性如前所说，诸法虽然真实中无生，但似现为生，因此依他们的意乐，说诸法世俗中生。
正因如此，世尊说：'诸法生世俗。'
对于所说的'胜义中无生'等，其义是这样的：一切从闻、思、修所生的智慧，因为是无颠倒境的缘故称为胜义，因为是此胜义的缘故。

།མངོན་སུམ་ དང་བརྒྱུད་པས་བྱས་པའི་ཁྱད་པར་ནི་ཡོད་དེ།དེ་དག་གི་དབང་གིས་དངོས་པོ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པ་ཁོ་ནར་ཤེས་སོ། །དེས་ན་འདི་སྐད་དུ་དོན་དམ་པར་སྐྱེ་བ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་དག་ཡང་དག་པར་ཤེས་པས་སྐྱེ་བར་མ་གྲུབ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གཉི་གར་ ཡང་བརྗོད་པ་མ་འབྲེལ་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཁྱེད་ཀྱིས་ཀྱང་མདོའི་ཚིག་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་མ་སྐྱེས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཇི་ལྟར་གྲང་། ཁྱེད་ཀྱིས་བདེན་པ་གཉིས་ལ་བརྟེན་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱང་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཏེ། གལ་ཏེ་ཚིག་གི་དོན་ངེས་པར་ལེགས་པར་མ་ཟིན་པར་ གཞན་དག་སུན་འབྱིན་པ་བརྫུན་ཉིད་ཉེ་བར་རྗོད་པར་བྱེད་ན་ནི་མངོན་པར་བརྗོད་པར་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་གསལ་རབ་ཏུ་མངོན་ནོ།།གང་ཡང་གལ་ཏེ་མ་བརྟགས་པ་རྟོགས་པ་མེད་པ་ཙམ་ཡིན་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་བསམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་ རབ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པས་ངེས་པར་སེམས་པ་ལ་ཞུགས་པ་ཚད་མ་ཡང་དག་པའི་སྟོབས་ལས་བྱུང་བ་དང་།དེ་བཞིན་དུ་བསྒོམས་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡང་བརྟགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་མངོན་སུམ་དུ་མཐུན་པར་དཔྱོད་པའི་ཕྱིར་དང་། དེའི་རྒྱུ་མཐུན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཁོ་ན་ ཉིད་ཀྱི་དོན་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པ་བརྫུན་པའི་རྣམ་པ་ཉེ་བར་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་དེ་ལས་བཟློག་པའི་ཕྱིར་མ་བརྟགས་པ་ཞེས་བྱའི།རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ལ། རྟོག་པ་མེད་པ་ཙམ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དེ་རབ་ཏུ་གྲགས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་བརྫུན་ པའི་ངོ་བོ་ཐམས་ཅད་ནི་ཀུན་རྫོབ་པ་ཞེས་བྱའོ།།དེས་ན་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ཡང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཞིང་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གྲགས་པའི་དོན་སྤོང་བ་ཡང་མ་ཡིན། དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཁས་ལེན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ལ། འདིར་མེད་ པར་དགག་པར་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་སུན་འབྱིན་པ་འདི་ནི་བྱིས་པའི་སྐྱེ་བོ་ཀུན་ཏུ་རྨོངས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚིག་ཙམ་ཉེ་བར་བཀོད་པ་སྨྲ་བ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་པས་དེ་ནི་མཁས་པ་རྣམས་ཡོངས་སུ་ཚིམ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་འོན་ཏེ་ཀུན་རྫོབ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ གྲགས་པ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་ཉེས་པ་མེད་དེ།འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ལ་གྲགས་པའི་དོན་ཐམས་ཅད་ཀུན་རྫོབ་ཉིད་དུ་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་དོན་ཐམས་ཅད་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཁ་ཅིག་གིས་འགའ་ཁོ་ན་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། ། དེའི་ཕྱིར་ལས་དང་འབྲས་བུ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་སོ་སོར་ངེས་པ་ཤིན་ཏུ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཁོ་ནས་ཡིན་ལ་གཞན་ནི་ཤེས་པ་ཕལ་པས་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །བསྟན་བཅོས་བྱེད་པ་ཁ་ཅིག་གིས་གྲགས་པ་ལས་འདས་ཏེ། དངོས་པོ་རྣམས བརྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོར་ཉེ་བར་བརྟགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ལོག་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་ཅེས་བྱ་སྟེ།དེ་ནི་གྲགས་པར་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་རབ་ཏུ་བརྟགས་པ། དཔེར་ན། འདིར་ནི་བདག་གམ་སེམས་ཅན་མེད། །ཆོས་འདི་ རྒྱུ་དང་བཅས་པ་ཡིན།།ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུ་དེ་ནི་ཡང་དག་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་ཅེས་བྱའོ། །དེས་ན་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་གཅིག་ལ་བསྟན་བཅོས་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ངོ་བོ་དུ་མར་སྒྲོ་བཏགས་ཀྱང་དངོས་པོ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཕན་ཚུན་འགལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །གང་ཡང་འོན་ཏེ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་དོན་སྒྱུ་མའི་དོན་ ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་མི་བདེན་པའི་དོན་ནི་སྒྱུ་མའི་དོན་ཉིད་དུ་འདོད་པའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་མེད་དེ་གཏན་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་འདི་ལ་སྔར་བཤད་པའི་ཉེས་པ་ཡང་མེད་ལ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བ་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་ཉེས་པ་ཡང་མེད་དེ་། དེ་ནི་ སྔར་བསྩལ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

直接和间接的差别是存在的。由于这些的力量，知道这一切事物确实是未生的。因此，所说'胜义中无生'是说由于正确了知这些而未成立生起。因此，在两者中都不是无关联的表述。
如果不是这样的话，你们对经中'一切法胜义中无生'等词句又将如何理解？你们依二谛安立的名言又将如何？如果不能很好地确定词义而对他人作出虚妄的诽谤，那么显然就是无关联的表述。
又说'如果仅仅是未经观察的无分别'等言论也是无关联的。因为思所成慧以无颠倒的真实性决定思维，是由正确量力所生，同样修所成慧也称为观察，因为是如实现证真实义，并且是其同类因。
一切背离真实义、执持虚妄相的认识，由于与此相反故称为未经观察，既非无分别智，也非仅仅无分别。因此，由于是极为显著的本性，一切虚妄事物的本性称为世俗。
因此，虽是未经观察的本性，既非无分别智，也不否定比量所成立的意义，也不承认事物的自性，此处也不想说是无遮。
因此，这种诽谤仅仅是为了迷惑愚者而作的空洞言论而已，这并不能使智者满意。又说'如果世俗是世间共许'等言论也无过失，因为承认一切世间共许的意义都是世俗。
而且并非一切意义都是一切根识的对境，因为有些只为某些所见。因此，业果等一切安立的极为隐蔽的确定，唯是一切智智，其他甚至不是普通认识。
某些论师超越共许，将诸法分别为观察等本性，这是邪世俗有，因为这甚至不是共许。又如与缘起相顺的观察，如说'此中无我及有情，此法唯是有因'等，这称为真世俗有。
因此，虽然论师们将一切事物分别安立为多种本性，但事物的本性并不相互矛盾。又说'如果世俗义是幻化义'等言论也无过失，因为承认不真实义就是幻化义，而非完全无的本性。
因此，此中既无前述过失，也无诽谤染净的过失，因为这已经前面已经解释过了。

།སྒྱུ་མའི་དོན་འཁྲུལ་པའི་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ཡང་ཤེས་པ་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ཐལ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་བརྫུན་པའི་རྣམ་པ་ཉེ་བར་འཛིན་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་ལ། བདེན་པ་དང་བརྫུན་པ་དག་ཀྱང་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་བརྫུན་པའི་ངོ་བོ་ཡང་བདེན་པ་ཉིད་ དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་འཁྲུལ་པ་ཉིད་དུ་ཡང་མི་འགྱུར་ལ།སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། གཅིག་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །མི་བདེན་པའི་ངོ་བོ་ཡང་བརྫུན་པའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་ཤེས་པ་བདེན་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་གཉིས་ནི་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་།གཅིག་ལ་ཆ་ཤས་དང་ཆ་ཤས་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་ཡང་བརྫུན་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་ཤེས་བྱ་ནང་གི་ཡིན་པའི་ལུགས་ལས་ཁྱད་པར་ཆེའོ། །གང་ཡང་ཇི་སྟེ་ཀུན་རྫོབ་སྒྲ་ཙམ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ སྨྲས་པ་དེ་ཡང་ཕྱོགས་སྔ་མ་རང་གི་ལུགས་ཀྱིས་ཉེ་བར་བརྟགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རིགས་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དེ།བདེ་བར་གཤེགས་པ་ནི་གང་གི་ལུགས་ཀྱང་འགྲོ་བ་སྒྲ་ཙམ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བ་མེད་དོ། །མདོ་ལས། འདི་དག་ཐམས་ཅད་མིང་ཙམ་སྟེ། །འདུ་ཤེས་ཙམ་ལ་རབ་ཏུ་གནས། །རྗོད་པར་བྱེད་ ལ་མ་གཏོགས་པར།།བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པ་དེ་ལ་ཡང་གང་དག་རྗོད་པ་ཡང་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡང་དེ་ལས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཉེ་བར་རྟོག་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་གི་ལུགས་དགག་པའི་ཕྱིར་རྗོད་པ་དང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དག་རྟོག་པ་ལ་གནས་པ་ཉིད་ཁོ་ན་ ཉེ་བར་བསྟན་ཏེ།འདུ་ཤེས་ཙམ་ལ་གནས་པའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །འདུ་ཤེས་ནི་འདིར་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པར་བཤད་དོ། །དེ་ལ་གནང་བའི་མིང་ནི་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ལ། དོན་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར། རྗོད་པར་བྱེད་པ་མ་གཏོགས་པར། །བརྗོད་པར་ བྱ་བ་ཡོད་མ་ཡིན།།ཞེས་གསུངས་སོ། །རྟོག་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བའི་རྗོད་པ་ཁོ་ན་མིང་གི་སྒྲར་དགོངས་ཀྱི། རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་གྲགས་པའི་སྒྲ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཙམ་ཉིད་དུ་ཟད་ན་ནི་ཐམས་ཅད་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་ སྣང་བར་ཡང་མི་འགྱུར་ལ།ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །མདོ་ལས་ཀྱང་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་བསྟན་པས་ཤུགས་ཀྱིས་ན་ཤེས་པ་དང་། ཤེས་བྱ་དང་། རྗོད་པ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ཁོ་ནར་གསུངས་ཀྱི། སྒྲ་ཙམ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འཕགས་པ་བདེན་པ་གཉིས་བསྟན་པ་ལས་ཇི་སྐད་དུ། ལྷའི་བུ་གཞན་ཡང་དོན་དམ་པར་ན་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ནི་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་ཏེ། ཁྱད་པར་མེད་པ། མ་སྐྱེས་པ། མ་འགགས་པ། བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་། རྗོད་པ་དང་། ཤེས་བྱ་དང་། ཤེས་པ་དང་བྲལ་བའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། འདི་ལས་ནི་ཤུགས་ཀྱིས་ན་ཤེས་པ་དང་། ཤེས་བྱ་དང་། རྗོད་པ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་ཉེ་བར་བསྟན་ཏེ། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལས་བཟློག་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་དག་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་། འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་བསྟན་པ་ལས་ཀྱང་། འདི་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་ཤེས་པ་དང་། ཤེས་བྱའི་བདག་ཉིད་དང་། ཡི་གེ་དང་སྒྲར་བསྟན་པ་བརྗོད་པའི་བདག་ཉིད་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་པར་བྱའི། །རྗོད་པ་དང་། བརྗོད པར་བྱ་བ་ཙམ་ཁོ་ན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གང་ལ་སེམས་ཀྱི་རྒྱུ་བ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་དོན་དམ་པ་ཀུན་རྫོབ་ལས་བཟློག་པའི་ཡུལ་དུ་བསྟན་པ་ཇི་ལྟར་འཐད་པར་འགྱུར། དེ་ལ་གལ་ཏེ་དོན་དམ་པར་བསྟན་པར་བྱ་བའི་དོན་དངོས་པོར་གྱུར་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ལེགས་པར་བཤད་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་ དབྱེ་བར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཀླན་ཀ་ཚོལ་ན་དེའི་ཚེ་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་དོ་།།ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་རོ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ།

虽然幻相的意义是迷乱心识的本性，但心识并非实在之物，因为它显现为执取虚妄相，而真实与虚妄是相互矛盾的。因此，虚妄的本性也不会成为真实，所以心识既不会成为迷乱，也不会成为多样的本性，因为在一体中本性是相互矛盾的。如果说不真实的本性因为虚妄而是迷乱的话，那么心识就不会成为真实，因为这两者在一切自性上都无有差别，并且在一体中不可能有部分与整体的实在。因此，心识也是虚妄的本性，所以这与认为它是内在所知的观点有很大的不同。
至于所说'如果仅仅是世俗名言'等说法，由于是从前者自宗的角度假设，所以并不合理，因为佛陀从未说过任何宗派认为'一切唯是名言'。经中说：'此等一切唯是名，唯依想而安立，除能诠外，所诠不存。'对此，有些人认为能诠也是实在的，所诠也是另外存在的，为了破除这种观点，才显示能诠和所诠仅仅安住于分别中，所以说'唯依想而安立'。这里的'想'是指分别的本质。
其中，施设的名称就是能诠，意义就是所诠，因此说'除能诠外，所诠不存'。所谓名言声，是指显现于有分别心识中的能诠，而不是耳识所闻的声音，因为那不是能诠。如果仅仅如此，则一切也不会显现为色等种种相，也不会建立蕴等诸法。
经中也是通过宣说胜义谛而间接说明心识、所知、言说等一切都仅是世俗谛，而不是仅仅是名言。如《二谛经》中说：'天子，复次，胜义中胜义谛超越一切言说，无差别、无生、无灭，远离所诠、能诠、所知、能知。'由此间接显示心识、所知、言说等一切唯是世俗谛，因为世俗谛是与胜义谛相反的本性。
正因为如此，《无尽慧所说经》也相应地说明，世间言说的心识与所知的本性、文字与声音表达的本性是世俗谛，而不仅仅是能诠与所诠而已。若不如此，怎么能说'彼中心行亦无有'来显示胜义是相反于世俗的境界呢？对此，如果有人质疑说：'既然胜义中没有可说的实在之义，那么也就不会有善说等差别'，那么这就是在证成已成立的事了，因为一切法在真如中都是一味的。

།དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་ནི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་འགའ་ཡང་མེད་དེ། དེས་ན་ལེགས་པར་བཤད་པ་དང་། ལེགས་པར་བཤད་པ་མ་ཡིན་པ་དག་དེ་ཁོ་ན་ ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོར་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མེད་ཀྱང་ཉེས་པ་མེད་དོ།།འོན་ཏེ་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མེད་དོ་ཞེས་རྒོལ་ན་ནི་དེ་མ་གྲུབ་སྟེ། འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བཀའ་མངོན་སུམ་དང་བརྒྱུད་པས་དོན་དམ་པ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་དང་། ལུས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་གང་ ཡིན་པ་དེ་ནི་ལེགས་པར་བཤད་པ་ཡིན་ལ།བཟློག་པ་ནི་ལེགས་པར་བཤད་པ་མ་ཡིན་པས་དེ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ། །ཁྱེད་ཀྱི་ལྟར་ན་ཡང་མིང་ནི་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་ལེགས་པར་བཤད་པ་དང་། ཅིག་ཤོས་དག་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཇི་ལྟར་གཞག་སྟེ། དེ་ ལ་ཁྱེད་ཀྱི་ལེན་གང་ཡིན་པ་ཁོ་བོ་ཅག་གི་ཡང་དེ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་འདི་ནི་གྱི་ནའོ།།གང་ཡང་ཇི་སྟེ་སྒྲའི་དོན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཀུན་རྫོབ་སྒྲའི་དོན་ཁོ་ན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་སྒྲའི་དོན་ཀྱང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཏེ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་ངོ་ བོ་ཉིད་མེད་པ་ལ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར།ཇི་ལྟར་སྒྱུ་མའི་མི་མང་པོ་དག་ལ་མི་མི་སྐྱེ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲའི་དོན་སྤྱིའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་དེ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དག་ལ་ཡང་ཅི་སྟེ། རྣམ་པར་མི་གཞག་།ཁྱད་པར་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ཁོ་ན་ལ་སྒྲའི་དོན་སྤྱིའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ངོ་བོར་འགྱུར་དགོས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་རྒྱུ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དེ། སྔ་ན་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་དངོས་པོར་མ་གྱུར་པ་ལ་ཡང་མེད་པ་ཞེས་སྤྱིར་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་གང་དག་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་བྱ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཁོངས་སུ་འདུས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་སྔར་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །དངོས་པོ་ཁོ་ན་བསྟན་དུ་མེད་པའི་ངོ་བོར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ འདི་ལ་རིགས་པ་ཅི་ཡང་མེད་དེ་།སྐྲ་ཤད་དང་ཟླ་བ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པ་བརྫུན་པ་ཡང་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །མདོ་ལས་ཀྱང་རྗོད་པ་དང་། །བརྗོད་པར་བྱ་བའི་ངོ་བོ་ཁོ་ན་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པར་བཤད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་མདོ་དེའི་ཁུངས་མདོ་ ཉིད་ཀྱང་སྔར་བཤད་ཟིན་ཏོ།།གང་ཡང་དོན་དམ་པ་ལ་ཡང་ཐལ་བ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་དེ་ལྟར་འདོད་པའི་ཕྱིར་ཐལ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏོ་། དེའི་མཚན་ཉིད་ནི་མི་འདོད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་དམ་པར་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ངོ་བོ་བརྗོད་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་སྤྲོས་པ་ཐམས་ ཅད་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་སྐད་དུ་མདོ་ལས་ཀྱང་། འཇམ་དཔལ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་གང་ཡིན། འཇམ་དཔལ་གྱིས་སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ་གལ་ཏེ་དོན་དམ་པར་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་ངོ་བོར་གྱུར་ན་། དེ་དོན་དམ་པའི་བདེན་ པ་ཞེས་བྱ་བའི་གྲངས་སུ་མི་འགྲོའི།ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །ལྷའི་བུ་གཞན་ཡང་དོན་དམ་པར་ན་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ནི་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་པའོ་ཞེས་རྒྱས་པར་གསུངས་སོ། །དེ་དག་ལ་དངོས་པོའི་བག་ཆགས་ཀྱང་སྔར་བཀག་པས་དེའི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་ཁོ་ནའི་ཁོངས་ སུ་འདུས་པའི་ཕྱིར་གཞན་དུ་ཁ་བསྐང་མི་དགོས་སོ།།གལ་ཏེ་ཚད་མས་དངོས་པོ་མེད་པར་བསྒྲུབས་པ་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་དང་ཁྱད་པར་མེད་པ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་ཡང་རང་དགས་དོན་དམ་པར་ཡོད་དོ་ཞེས་མིང་དུ་འདོགས་པར་བྱེད་ན་ནི་དགའ་མགུར་ཐོགས་ལ་དགའ་སྟོན་ཡང་བྱེད་ལ་རག་གོ། །རང་དགའི་འདོད་ པ་ཙམ་གྱི་རྗེས་སུ་བྱེད་པས་གཞག་པ་ཙམ་གྱི་སྒོ་ནས་ནི་དངོས་པོ་རྣམས་དེ་ལྟ་བུར་འགྱུར་བར་འབྲང་བ་མེད་དོ་།ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།

真如中没有任何差别。因此，善说与非善说在真实性的本质上虽无差别，但也无过失。若争论说在世俗中也无差别，这是不成立的。比如，如来的教言通过直接和间接宣说胜义，能给众生带来利益和安乐的，那就是善说；与此相反的就是非善说，因此这两者的差别是成立的。
按照你们的观点，名称是遍计所执性中所说的，那么善说与另一种如何建立差别？对此你们的理解是什么，我们的理解也是一样，所以这是无意义的。还有，如果说'声音的意义'等说法也是不合理的，因为不仅仅是世俗的声音意义。但也是声音的意义，这是为了显示一切法胜义无自性，如同幻化等，是遍计所执性。
就像对许多幻化人施设'人不生'这样的声音意义的共相性质一样，对于胜义无自性的诸法为何不能如此安立？认为必须唯独对实有的事物才能成为声音意义的共相性质，这种说法毫无根据，因为我们看到对于无先例等非实有的特性也可以共称为'无'。
还有，说什么'乐等唯是自证'等说法也不合理，因为一切乐等都摄于世俗谛中，如前所说。说'唯有事物成为不可说的本性'这种说法毫无道理，因为我们看到虚妄的毛发、第二月等也是不可说的本性。
经中也说过，并非仅仅将能诠和所诠的本性说为世俗谛。因此，该经的依据前面已经说明。还有，说'对胜义也只是应成'的说法，由于我们本来就如此承许，所以并非应成，因为应成的特征是令对方不欲乐的。
胜义中增益的本性的言说只是世俗，因为它超越一切戏论。如经中说：'文殊，什么是胜义谛？文殊说：天子，如果胜义中胜义谛成为身语意的境界本性，它就不能算作胜义谛，而只会成为世俗谛。天子，另外，胜义中的胜义谛是超越一切言说的。'如是广说。
对于这些，事物的习气前面已经遮破，因此由于摄于唯世俗中，不需要另作补充。如果对于以量成立无实如幻等的这种情况，也随意安立为胜义有，那就随你高兴，爱怎么庆祝就怎么庆祝吧。仅仅随顺自己的意愿而作安立，诸法不会因此而成为那样，因为会有太过的过失。

།རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཉིད་དང་། རང་གིས་རིག་པར་བྱ་བ་ཉིད་ནི་དངོས་པོ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། སྒྱུ་མ་དང་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པས་འཁྲུལ་ པའི་ཡང་ཕྱིར་ལ།གང་དུ་ཡང་འབྲེལ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་མི་འབྱུང་བ་ལ་དངོས་པོ་ཉིད་མ་མཐོང་ངོ་ཞེ་ན། མ་མཐོང་དུ་ཟིན་ཀྱང་། གཞན་ལ་དེར་འགྱུར་དགོས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་འབྲེལ་པ་ཅི་ཡང་མེད་དེ། ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཤིང་ཉིད་ཡོད་པས་ཤིང་ཤ་པ་གདོན་མི་ ཟ་བར་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་བདེན་པ་ལ་སོགས་པ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་མ་གྲུབ་པས་བརྩད་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་ཇི་སྟེ་སྐད་ཅིག་ལས་ཕན་ཆད་དུ་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲ་བ་དེ་ཡང་མི་འདོད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། རང་བཞིན་ནི་གཞན་དུ་འགྱུར་བར་མི་འཐད་ པའི་ཕྱིར་དང་།དངོས་པོ་རྣམས་ཡང་དག་པ་པ་ཉིད་ཡིན་ན་གནས་པ་དང་མི་གནས་པ་ཕན་ཚུན་འགལ་བ་མི་འཐད་དོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་གཡོ་བ་ཉིད་དངོས་པོ་རྣམས་རང་བཞིན་གྱིས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་ཡོངས་སུ་སྟོན་པར་བྱེད་པས་དེ་དག་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རྗོད་པར་བྱེད་དོ། ། ཀུན་རྫོབ་གཡོ་བའི་དོན་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་མི་འདོད་པར་བསྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་གཡོ་བའི་བདག་ཉིད་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་རང་བཞིན་གྱིས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དོན་དམ་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་བྱུང་བ དང་མ་བྱུང་བ་དག་ཏུ་ཡང་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་གནས་པའི་ཕྱིར་རྟག་པ་ཡིན་པས་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།གང་ཡང་ཇི་སྟེ་མི་བདེན་པའི་དོན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་བདེན་པའི་སྒྲའི་དོན་མངོན་པར་མི་ཤེས་པ་ཁོ་ནས་གླེངས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་འཁྲུལ་པའི་བློ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ།།དེ་ནི་བརྫུན་པའི་རྣམ་པ་ཉེ་བར་འཛིན་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་མི་བདེན་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཡང་ཡང་དག་པར་བདེན་པ་མ་ཡིན་ཡང་བདེན་པའི་ངོ་བོ་ལྟ་བུར་གྲགས་པས་དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་གི་བསམ་པའི་དབང་གིས་དེ་ལ་བདེན་པའོ་ཞེས་མིང་དུ་འདོགས་པ་མཛད་དོ། །གང་གི་ཚེ་ཤེས་པ་དང་ ཤེས་བྱ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀུན་རྫོབ་བོ་ཞེས་བརྗོད་པ་དེའི་ཚེ་ཡང་འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་པའི་ངོར་བདེན་པ་ཞེས་བྱའི།ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ལྟོས་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་སྒྲ་ཙམ་བཀོད་པའི་ཕྱིར་བདེན་པ་དང་བདེན་པ་མ་ཡིན་པ་དག་ཕན་ཚུན་འགལ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། ། ཀུན་རྫོབ་ནི་ལོག་པའི་རྣམ་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉིད་ནི་གཞན་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེས་རྣམ་པར་གཞག་པ་འགྲོ་བ་བརྫུན་པ་ཡང་དེ་དག་གི་བསམ་པའི་དབང་གིས་བདེན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་གདོན་མི་ཟ་བར་དངོས་པོ ཉིད་དུ་ཁས་བླང་བར་བྱ་དགོས་སོ་ཞེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་པ་ཉེས་པས་དམ་བཅས་པ་བོར་བས་ཡིན་ནོ།།གང་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཚད་མ་འམ། ཚད་མ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྲང་། གལ་ཏེ་འདི་ཚད་མ་ཡིན་ན་ནི་ཇི་ལྟར་ཀུན་རྫོབ་ཡིན། འོན་ཏེ་ཚད་མ་མ་ཡིན་ན་ནི་ཇི་ལྟར་འདི་ལས་ བདག་མེད་པ་འགྲུབ་ཅེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་ཇི་ལྟར་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཤེས་པ་སྤྱིའི་རྣམ་པ་བརྫུན་པ་ཉེ་བར་འཛིན་པར་ཞུགས་པས་ཀུན་རྫོབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ཡང་མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་བྱེད་པ་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཚད་མར་འདོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཀུན་རྫོབ་ འགའ་ཡང་རང་གི་ངོ་བོས་བརྫུན་པ་ཡིན་ཡང་ཚུལ་བཞིན་དུ་ཐོས་པ་དང་བསམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་བརྒྱུད་པ་ལས་འོངས་པའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དོན་ལ་མི་སླུ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཚད་མ་ཞེས་བྱའོ།།དེ་ལས་བཟློག་པ་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ། ། ཚད་མ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་འདི་ཐམས་ཅད་ནི་ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒོ་ཁོ་ན་ནས་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔར་བསྒྲུབས་པས་དེའི་ཕྱིར་འདི་ནི་གྱི་ནའོ།

缘起性和自证性并非是事物本身的因，因为如幻术和空中毛发等错乱的缘故，以及在任何处都无法成立关联的缘故。如果说在非缘起中未见事物性，即使未见，'必须在他处成为彼'这一说法也毫无关联，就如同有遍及的树性并不一定必然有娑罗树。因此，由于真实等颠倒未成立，故非无诤。若有人说'由于刹那之后不住'等言论，这也不会成为不欲，因为自性不应成为他性，如前已说明若诸事物是真实，则住与不住相互矛盾不应理。因此，动性完全显示诸事物自性无自体，故说彼等为世俗自性。
若世俗是动义，则非成立不欲。一切动性本质的事物如幻等，其自性无自体相的空性即是胜义，彼亦如来出世与否，一切时中恒常安住故为常，因此非成立已成。若有人说'非真实义'等言论，此亦仅是由于不了知真实词义而发，如前已说'错乱心即是世俗'。
彼由于显现执持虚妄相故称为非真实。虽然彼非真实真实，但因似真实体而闻名，故依彼等意乐而安立'真实'之名。当说一切所知所识等皆为世俗时，也是就世间共许而言为真实，而非就真实智慧而言。因此，由观待差别而仅立名故，真实与非真实二者并非相互矛盾。
世俗由于显现为颠倒相故，也不承许为事物性，如前已说'彼性不转为他'。由彼安立虚妄轮回，依彼等意乐称为真实，因此所说'世俗必须承许为事物性'之说不应理，此乃舍弃错误立宗之过失。若说世俗是量或非量，若是量则如何是世俗？若非量则如何由此成立无我？此说亦不应理。
如是，如同比量智虽以执持虚妄共相为世俗体性，然由获得所欲义故许为量，如是任何世俗虽自体虚妄，但由如理闻思等因相续而来故，以于世间及出世间义无欺故称为量。与此相反者即非量。一切量等安立皆唯依世俗门，如前已成立故无过。

།གང་ཡང་གདོན་མི་ཟ་བར་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ས་བོན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་དོན་དམ་པར་ཡོད་པར་ཁས་བླངས་དགོས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ སྨྲས་པ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།གལ་ཏེ་འདིའི་རྒྱུ་ཙམ་ཞིག་རབ་ཏུ་བསྒྲུབ་ན་ནི་དེའི་ཚེ་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། འདིའི་རྒྱུ་རང་དང་མཐུན་པ་ཀུན་རྫོབ་པ་ཐོག་མ་མེད་པ་འདོད་པ་ཉིད་པས་འདི་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་དམ་བཅའ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་འདིའི་ས་བོན་དོན་དམ་པ་ཞིག་རབ་ཏུ་བསྒྲུབ་ ན་ནི་དེའི་ཚེ་གང་དུ་ཡང་དེ་དང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མ་གྲུབ་པས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ།ཤིང་ལ་སོགས་པ་ཀུན་རྫོབ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་སྔ་མ་སྔ་མ་དང་མཐུན་པ་མ་བརྟགས་ན་དགའ་བ་ཁོ་ན་ལས་འབྱུང་བར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་འགལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གནོད་སྦྱིན་ དང་མཐུན་པ་ཁོ་ནའི་གཏོར་མ་ཡིན་པས་ཀུན་རྫོབ་ཐམས་ཅད་ནི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཁོ་ནར་བསྒྲུབས་ཟིན་ཏོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འདི་ཇི་ལྟར་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་འགྱུར། འདི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་ས་བོན་ཡང་རང་དང་མཐུན་པ་དང་དངོས་པོར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནར་རིགས་ཀྱི། །དངོས་པོ་ ནི་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་ནི་དེ་དང་འགལ་བའི་ཕྱིར་དང་། མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་། ཚད་མས་གནོད་པའི་ཕྱིར་འདི་ནི་གྱི་ནའོ། །གང་ཡང་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཁས་ལེན་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་གང་གིས་ན་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་དོན་དམ་པར་ཁས་ལེན་ན་བདེན་པ་གཉིས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་འགྲུབ་ པར་འགྱུར་བ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ནི་གང་དུ་ཡང་མ་གྲུབ་སྟེ།དངོས་པོའི་ངོ་བོ་དོན་དམ་པ་པ་ནི་མེད་ཀྱང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་མ་བརྟགས་ན་གྲུབ་པ་དག་ལ་ཇི་ཙམ་དུ་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པར་སྒྲོ་བཏགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ཞེས་བྱ་བར་རྣམ་པར་བཞག་ལ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དག་ པའི་ཚད་མས་ཀུན་ཏུ་གཏན་ལ་ཕབ་ཅིང་སྒྲོ་མ་བཏགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ཞེས་བྱའོ།།དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་དོན་དམ་པར་མེད་ཀྱང་བདེན་པ་གཉིས་རྣམ་པར་གཞག་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་པས་འདི་ནི་གྱི་ནའོ། །གང་ཡང་གལ་ཏེ་དོན་དམ་པ་གྱི་ན་ཞིག་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་འབྲལ་བ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་ཆོས་དང་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ནི་རིགས་པ་དང་ལྡན་པས་དམ་པ་ཡིན་ཞིང་དོན་ཀྱང་དེ་ཡིན་ཏེ། དོན་དུ་གཉེར་བ་རྣམས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཆེད་དུ་དོན་དུ་གཉེར་བར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། ཡེ་ཤེས་དམ་པ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་དོན་ཏེ་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་དེའི་ཡུལ་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཚིག་གི་དོན་གཞན་དུ་སྦྱོར་བའི་སྒོ་ནས་དེར་ཐ་སྙད་གདགས་སོ། །ཐོས་པ་དང་། བསམས་པ་དང་། བསྒོམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས རབ་དེའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་གདགས་པས་དེ་སྐད་དུ་བརྗོད་དོ།།དེ་ལ་གང་གི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དོན་དམ་པ་སྒོམ་པར་བྱེད་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མ་ལུས་པར་སྤོང་ཞིང་གོང་ནས་གོང་དུ་ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པ་ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་པར་ཐོབ་ པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཕྱིར་དོན་ཆེན་པོ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པས་དམ་པའི་སྒྲར་བརྗོད་པར་བྱ་བར་འོས་པ་ཉིད་དོ།།དེ་ཡང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་དམ་པ་རྟོག་པའི་དྲ་བ་མ་ལུས་པ་དང་བྲལ་བ། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྣང་བ་མེད་པས་མི་དམིགས་པར་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་འགྱུར་གྱི། དམིགས་པར་ནི་ མི་ཡིན་ཏེ།ཇི་སྐད་དུ། ལྷའི་བུ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ནི་ཇི་ཙམ་དུ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པའི་ཡུལ་ལས་ཀྱང་འདས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །འདིས་ནི་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོ་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་དམིགས་པས་ མཐོང་བ་འགོག་པར་བྱེད་དོ།།ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདག་ཉིད་དོན་དམ་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཡོན་ཏན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་མ་ལུས་པའི་གཞི་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

对于'必须承认胜义中有世俗种子、识等'这样的说法也是不合理的。如果是要成立此法的因缘，那就是成立已成之法，因为承许此法的因是无始以来的世俗相顺因，所以并非是主张无因。如果要成立此法的胜义种子，那么在任何情况下都不能成立随行，所以是不定，因为见到树等一切世俗法都是从未经观察而愉悦的前前相顺取因中生起。
因此，能立也不相违，因为如同夜叉相顺的食子一样，已经成立一切世俗都是无实体性。若非如此，这怎么会成为世俗？如果这是无实体性，那么种子也应该是相顺且非实有的，而不是实有，因为这与彼相违、未成立、且为量所破故。
对于'如果承许实有自性'等所说的内容，在任何情况下都未成立若承许胜义中有实有自性则能成立二谛差别的随行关系。即使没有胜义实有自性，对于未经观察而成立的色等法，凡是增益为生等的，安立为世俗谛；凡是以正量决定且无增益的无生等，称为胜义谛。
因此，即使胜义中无实有自性，也能安立二谛。对于'若是胜义'等所说的内容也是不相离的。如是，法无我和人无我的特征真如是具有正理故为殊胜，且是所求故为义，因为是为了断除所知障而应当追求的对境，因为是无颠倒的殊胜智慧之义即对境，故称为胜义。
出世间智慧的所缘性也通过词义的其他结合而假立为彼。从闻思修所生的智慧随顺彼者也由假立而如是称呼。其中，由于修习真如特征胜义的瑜伽师们能断除一切烦恼，并且逐渐获得智慧等功德差别，因此由于成办大义而应当以'殊胜'之词来称呼。
彼出世间殊胜智慧远离一切分别网，由于一切法无相而成为不可得的自证，而非所缘。如经中说：'天子，胜义谛甚至超越具足一切种相的一切智智之境。'此说明真实超越境之实体，故遮遣以所缘而见。所说智慧自性为胜义相者，是因为是一切圆满功德之所依故。

།དེ་ལྟ་བས་ན་དོན་དམ་པ་ནི་དོན་ཆེན་པོ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་གྱི་ན་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་དོན་ དམ་པ་གྱི་ན་ཞིག་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དོན་དམ་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ།དེ་ལ་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཡང་དག་པ་པ་ཅི་ཡང་མི་སྲིད་པས་དེར་ཡང་ཀླན་ཀ་འདི་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཇི་སྟེ་བརྫི་བར་མི་འགྱུར། དེའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཁྱེད་ཀྱི་ལན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཁོ་བོ་ཅག་གི་ཡང་ཡིན་པས། མཚུངས་པ་ཉིད་དོ། །གང་ཡང་དངོས་པོ་རྣམས་དོན་དམ་པར་མེད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པ་དེར་ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དོན་དམ་པ་ཁོ་ནའི་དབང་དུ་མཛད་ནས། དེ་ལས་དགོངས་ཏེ་མེད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ན་དོན་དམ་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་དཔྱད ན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།ཡང་གལ་ཏེ་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པ་དག་གཅིག་པར་འདོད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ལ་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་ཀྱིས་བཤད་པའི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱིས་དོན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དོན་དམ་པ་དང་། འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཀུན་རྫོབ་དང་ལྷན་ཅིག་།ཅིག་ པ་ཡང་མ་ཡིན་ཞིང་ཐ་དད་པར་ཡང་མི་འདོད་དེ།འཕགས་པ་དགོངས་པ་ངེས་པར་འགྲེལ་པ་ལས། ཇི་སྐད་དུ། གལ་ཏེ་དོན་དམ་པའི་མཚན་ཉིད་འདུ་བྱེད་དག་ལས་གཞན་མ་ཡིན་པར་གྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་བདེན་པ་མཐོང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའམ། སངས་རྒྱས་ཉིད་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཞིང་ཇི་ལྟར་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དེ་བཞིན་དུ་དོན་དམ་པ་ཡང་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་འགྱུར་ལ། ཇི་ལྟར་དོན་དམ་པར་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཐམས་ཅད ཀྱང་ཁྱད་པར་མེད་པར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན།འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ནི་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱི་དོན་ཇི་ལྟར་ཐོབ་པ་ལ་སོགས་པའི་འོག་ཏུ་དོན་དམ་པ་ཚོལ་བ་ཡང་རུང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་དོན་དམ་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་འདུ་བྱེད་དག་ལས་གཞན་མ་ ཡིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།།གཞན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་བདེན་པ་མཐོང་བ་རྣམས་ཀྱི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་མཚན་མ་ཟིལ་གྱིས་མི་ནོན་པར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་རྣལ་འབྱོར་པ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་མཚན་མ་ཟིལ་གྱིས་མ་ནོན་པས་མཚན་མའི་འཆིང་བ་ལས་མ་གྲོལ་བར་ཡང་འགྱུར་ལ། མཚན་མའི་འཆིང་བ་ལས་ མ་གྲོལ་བས་གནས་ངན་ལེན་གྱི་འཆིང་བ་ལས་ཀྱང་མ་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལས་མ་གྲོལ་བ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གྲུབ་པ་དང་། བདེ་བ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་དོན་དམ་པའི་མཚན་ཉིད་འདུ་བྱེད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དག་ལས་གཞན་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་དོན་དམ་པའི་མཚན་ ཉིད་འདུ་བྱེད་དག་གི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཡང་མི་འགྱུར་ལ།དོན་དམ་པའི་མཚན་ཉིད་འདུ་བྱེད་དག་བདག་མེད་པ་ཙམ་དང་། ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཙམ་དུ་ཡང་མི་འགྱུར་ལ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བའི་མཚན་ཉིད་དུས་གཅིག་ཏུ་མཚན་ཉིད་སོ་སོར་གྲུབ་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་དོན་ དམ་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་དུང་ལ་སོགས་པའི་དཀར་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་དེ་ཉིད་དང་།གཞན་ཉིད་དག་ཏུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །དངོས་པོ་ཁོ་ན་ལ་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྲིད་པའི་དོན་དམ་པ་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ནི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་མེད་ པའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་དང་།གཞན་ཉིད་དག་ཏུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ན་སྟེ། དངོས་པོ་ཡོད་ན་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་སྲིད་པར་འགྱུར་གྱི། དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དག་ལ་དེ་མི་སྲིད་པ་ཉིད་པས་འགལ་བ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ།

因此，胜义谛是成就大义的自性，所以不是因。再者，如果胜义谛是因，那么涅槃怎么会是胜义谛呢？因为在涅槃中任何真实的事物自性都不可能存在，那么为什么不会被这一切过失所压制呢？因此，你对此的回答也同样是我们的回答，所以是相同的。
又对于'诸法胜义中无'的说法，是依据真实智慧自性的胜义谛而说的，依此意趣说'无'。另一方面，'胜义无'的意思是以真实性观察时'无'的意思。
对于所说'如果认为世俗谛和胜义谛是一'等，由于世尊已经解释过，从真实性来说，具有真实义相的胜义谛和具有有为相的世俗谛，既不是一也不承认是异。如《圣解深密经》中所说：
'如果胜义相不异于诸行，那么一切凡夫都将见到真谛，因此一切将获得涅槃或成佛，如同有为相是烦恼相一样，胜义谛也将成为烦恼相。如同胜义中一切诸行无差别一样，一切有为相也将无差别，然而一切诸行因相异故非无差别。'
瑜伽师们对于如实获得等之后寻求胜义谛也将不合理。因此，胜义相既非不异于诸行，也非异于诸行。若不如此，见真谛者将不能降伏诸行之相，因此瑜伽师未降伏诸行之相故将不能解脱相的束缚，未解脱相的束缚故也将不能解脱随眠的束缚。
未从此解脱者将不能证得涅槃成就和无上安乐。再者，如果胜义相异于诸行相，那么胜义相也不会成为诸行的共相，胜义相也不会成为诸行仅是无我和仅是无自性，烦恼相和清净相将同时成为各别成立的相。
因此，胜义相如同贝壳等的白性等一样，不可说与诸行是一或是异。对于唯事物才可能有一异分别的胜义共相，因为无有事物自性，所以决定不可说是一或异。若有事物则可能有一异的认知，对于无事物自性者则不可能有此，因此完全无有矛盾。

།ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དོན་དམ་པ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་དང་ལྷན་ཅིག་དེ་ བཞིན་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དོན་དམ་པའི་རྣམ་པར་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ཁོ་ན་སྟེ།འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལས་ཇི་སྐད་དུ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཅི་ལགས། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱང་གཞན་ལགས་། དོན་དམ་པ་ཡང་གཞན་ལགས་སམ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་ སྩལ་པ།རབ་འབྱོར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱང་གཞན་ལ། དོན་དམ་པ་ཡང་གཞན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་དོན་དམ་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དོན་དམ་པ་ནི་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་དང་ཁྱད་པར་ མེད་པའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ལ།དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པ་དང་མཐུན་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་པས་ལྟོས་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་གཅིག་ལ་གཉིས་ཀའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་མི་འགལ་ལོ། །གང་ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་ལྟར་ན་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཡང་ རུང་བར་དཀའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ལྟ་བ་འདི་ཁོ་ན་ལ་ཡང་ཚོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་རིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བས་ཀུན་ནས་བསླང་བའི་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཁོ་ན་རྒྱུ་ཡོངས་སུ་དག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་ཁྱད་པར་ཅན་ དང་འདོད་པ་མངོན་པར་གྲུབ་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་གྱི།ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་ཀུན་ནས་བསླང་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ལོག་པའི་ལྟ་བས་ཀུན་ནས་བསླང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཡན་ལག་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །དོན་དམ་པར་ནི་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་འགའ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་དེར་དམིགས་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ ལོག་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ།སྨིག་རྒྱུ་ལ་ཆུར་དམིགས་པ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དེས་ཀུན་ནས་བསླང་བའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་རྩོམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བདག་དང་བདག་གིར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་ཀུན་ནས་བསླང་བའི་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་རྒྱུ་རྣམ་པར་མ་དག་པ་ཀུན་ནས་བསླང་བའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་སྟོབས་ཆུང་བ་ ཡིན་ནོ།།སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པའི་རིག་བྱར་གྱུར་པ་མི་དམིགས་པ་ནི་ཡང་དག་པའི་དོན་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྨིག་རྒྱུ་ལ་ཆུར་མི་དམིགས་པ་བཞིན་དུ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དེས་ཀུན་ནས་བསླང་བའི་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་འབྲས་བུ་ཆེན་པོར་འགྱུར་ཏེ། རྒྱུ་རྒྱས་པས་ ཀུན་ནས་བསླང་བའི་ཕྱིར་ས་བོན་གྲུང་པོས་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པའི་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མི་དམིགས་པ་ལ་ཡང་དག་པར་བརྟེན་པའི་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བས་ཀུན་ནས་བསླང་བའི་ཕྱིར་མཁས་པ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་དང་བ་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་གྱི། གཞན་ནི་ མ་ཡིན་ནོ།།གང་གིས་ན་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་བསོད་ནམས་མེད་པར་འགྱུར་བ་སྦྱིན་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གཅིག་ཏུ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཐམས་ཅད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དུས་ཐམས་ཅད་དུ་མི་དམིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ གནས་སྐབས་མ་ཡིན་པ་ན་སྒྱུ་མ་བཞིན་དུ་དེ་དག་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེའི་ཚེ་ན་ནི་མོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་མི་དམིགས་པར་རྣམ་པར་གཞག་སྟེ། དེ་སྐད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཐབས་མཁས་པས་སྦྱིན་པ་གཏོང་ཞིང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ལགས།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྦྱིན་པ་གཏོང་ཞིང་སྦྱིན་པ་ཡོངས་སུ་གཏོང་བ་ན་སྦྱིན་པ་ལ་སྒྱུ་མའི་བློ་ཁོ་ན་ཉེ་བར་གནས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་རྒྱས་པར་གསུངས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་ འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔར་གྱུར་པས་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པར་མོས་པའི་སྒོ་ནས་དོན་དུ་གཉེར་བ་རྣམས་ལ།སྲས་ལ་སོགས་པ་ཡོངས་སུ་བཏང་བས་མི་འགལ་བ་ཉིད་དོ། །མཉམ་པར་གཞག་པའི་གནས་སྐབས་ན་ནི་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཤིན་ཏུ་མི་དམིགས་པ་ཁོ་ནའོ།

智慧本性的胜义谛与世俗谛一起，即是如实相的胜义谛的一体性，如同在《圣般若波罗蜜多经》中所说：'世尊，世间的世俗谛是一回事，胜义谛又是另一回事吗？'世尊回答说：'须菩提，世间的世俗谛与胜义谛并非是不同的，世间世俗谛的真实性即是胜义谛的真实性。'
智慧本性的胜义谛因与幻化等无差别，故也是真实世俗的本性，又因与真实性相应，故也是胜义谛的本性，因此从不同角度来看，一法具有两种本性并不相违。
你所说的'福德智慧二资粮圆满是很难成就的'等说法也不合理，因为正是通过这种见解才能圆满资粮。如此，由正见所引发的布施等，因为是从清净因所生，所以能成就殊胜果报和所欲，而不是由颠倒所引发的，就像由邪见所引发的持戒等支分一样。
就胜义谛而言，因为根本没有布施等事物，所以执著于此即是颠倒，如同将海市蜃楼执著为水一样。因此，由此所引发的一切波罗蜜多的行为，都如同由我执和我所执颠倒所引发的布施等一样，因为是由不清净因所引发，所以力量极其微弱。
不执著于布施等所缘境，因为是真实义的对境，就像不执著海市蜃楼为水一样，是不颠倒的。因此，由此所引发的布施等也能成就大果，因为是由成熟因所引发，如同由良种子所生的苗芽等。
正因为如此，依于无所得的布施等，因为是由正见所引发，所以能令智者生起极大信心，而其他则不然。也不是说因为不行布施等而无福德，因为布施等事物并非是完全不存在的，在世俗谛中一切都是存在的。
也不是在任何时候都无所得，因为在非三昧状态时，如同幻化一样可以观察到这些。此时是依信解而建立无所得，如世尊所说：'世尊，菩萨摩诃萨如何以善巧方便行布施而摄受般若波罗蜜多？'世尊回答说：'须菩提，菩萨摩诃萨行布施时，应当对布施生起如幻的认知。'
因此，世尊成为菩萨时，通过观修如幻等的方式，对于所求之事，以布施儿子等并不相违。而在入定状态时，则完全不执著布施等。

།དེའི་ཚེ་ན་ནི་དེ་དག་འཇུག་ པ་ལ་མི་བརྟེན་ཏེ།ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དུས་ན་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་བཏང་སྙོམས་སུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་སྦྱོར་བ་དང་མཇུག་གི་གནས་སྐབས་ན་ནི་དེ་དག་འཇུག་སྟེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་བརྩེགས་པ་ལས་ཀྱང་། དགེ་སློང་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ངེས་སྦྱིན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ ཀྱང་དམིགས་པར་མི་བྱ་ལ།སྦྱིན་པ་མི་སྦྱིན་པར་ཡང་མི་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱས་པར་གསུངས་སོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ལས། སྟོང་པ་ཉིད་ལ་མོས་པ་མི་དམིགས་པ་ལ་བརྟེན་པའི་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཆེ་བ་ཉིད་དང་། ཡོངས་ སུ་དག་པ་ཉིད་དུ་གསུངས་ཏེ།ཇི་སྐད་དུ་རབ་འབྱོར་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། ཤར་ཕྱོགས་ཀྱི་ནམ་མཁའ་ཚད་གཟུང་བར་སླའམ། རབ་འབྱོར་གྱིས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ནི་མ་ལགས་སོ། །རབ་འབྱོར་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་ཞིག་མི་དམིགས་པར་སྦྱིན་པ་བྱིན་པ་དེའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ ཚད་ཀྱང་གཟུང་བར་སླ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ།།སྦྱིན་པའི་སྒྲ་ནི་འདིར་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཅར་ཡིན་པར་བཞེད་དེ། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཅེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་འབྱུང་གནས་ལས་ཀྱང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་རབ་ཏུ་ཞི་བ་བྱང་ཆུབ་ ཀྱི་ཆེད་དུ་སྤྱོད་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་སྟེ།སྦྱིན་པ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །ལེན་པ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །ཡོན་གནས་ཀྱང་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །བསྔོ་བ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །གང་ སྔོ་བར་བྱེད་པ་དེ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ།།གང་དུ་སྔོ་བར་བྱེད་པ་དེ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྦྱིན་པ་ནི་སྦྱིན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་ངོ་། །དེ་བཞིན་དུ་ལེན་པ་དང་། ཡོན་གནས་དང་། སྦྱིན་པའི་འབྲས་བུ་དང་། ཡོངས་ སུ་བསྔོ་བ་དང་།བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པ་ལ་ཡང་སྦྱར་བར་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་མོས་པ་དེ་ནི་བསམ་པ་ཚད་མེད་པའི་སྒོ་ནས་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་དག་པར་འགྱུར་ཏེ། སྦྱིན་པ་དེ་ནི་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་ཡང་འཐོབ་ལ། རྫབ་རྫུབ་མ་ཡིན་པར་ ཡང་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་གསུངས་སོ།།དེ་ལྟར་ན་མི་དམིགས་པ་ལ་ཡང་དག་པར་བརྟེན་པའི་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་འབྲས་བུ་ཆེ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལག་མཐིལ་ན་ཡོད་པ་དང་འདྲ་བས་དེའི་ཕྱིར་དམིགས་པ་ཅན་ གྱི་གོ་སྐབས་ཐག་བསྲིངས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ།།གང་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་དོན་གང་ཡིན་པར་འདོད། གལ་ཏེ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ལ་ཡང་བདག་ཉིད་ཀྱིས་མེད་ པ་ཁོ་ནའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་བཞག་ན་ཡང་འགལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ལ།གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡང་དག་པ་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་གཞན་ལ་ལྟོས་ནས་ཡོད་པ་དང་སྔ་ན་མེད་པ་ཡང་མི་འཐད་དེ། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་ནི་གཅིག་ལ་རིམ་ གྱིས་ཀྱང་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་འདི་དག་ནི་ཡང་དག་པར་ན་སྒྱུ་མ་བཞིན་དུ་གཞན་ལ་རག་ལས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །ངོ་བོ་ཉིད་ནི་བྱས་པ་ཉིད་དུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །འདི་དག་ཡང་དག་པར་ན་གཞན་ལས་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ ཡིན་ཏེ།འདི་ཡང་སྔར་རབ་ཏུ་བསྒྲུབས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན། ཐ་སྙད་དུ་ནི་འདི་དག་གཞན་ལ་ལྟོས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་ཡོད་པ་ལ་སོགས་པར་ཐལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།

当时不依赖于彼等趣入，因为在三摩地时舍弃布施等。然而在加行和后得位时彼等趣入。正因为如此，《圣宝积经》中也广说：'诸比丘，菩萨不应执著布施的自性，也不应不行布施'等。
正因为如此，《圣般若波罗蜜多经》等中说，依于无所缘的空性信解的布施等，其果报广大且清净。如经中说：'须菩提，于意云何？东方虚空可测量否？'须菩提白言：'世尊，不也。''须菩提，如是菩萨以无所得而行布施，其福德量亦不可测量。'
此处'布施'一词意指六波罗蜜多，因为经中说'布施波罗蜜多六'。《圣宝源经》中也说：'菩萨智慧寂静，为菩提而行，应了知一切法无自性。应了知布施无自性，应了知受者无自性，应了知福田无自性，应了知回向无自性，应了知能回向者无自性，应了知所回向处无自性。何以故？布施以布施自性空。如是受者、福田、布施果报、回向、菩提自性空亦当配合。如是，信解空性者以无量意乐清净布施波罗蜜多，此布施得布施波罗蜜多之名，且非虚妄。'
如是，依于无所得的布施等，因为果报广大且清净，无上正等正觉果如在掌中，因此远离有所缘的机会。
若问：'一切法无自性'此说何义？若谓因自身无故无自性，则成立已成。对此，即使安立为因自身本无而无自性，亦无相违，亦非成立已成。若诸事物有真实自性，则不应依他而有及本无，因为有无相违故。
是故，诸事物实如幻化，以依他起自性故唯是无自性。如前已说，自性不应是所作。此等实非从他而有，此亦如前已成立，故何成立已成？世俗中此等以依他性而趣入，故亦不致常有等过失。

།དེ་ལྟར་ན་དངོས་པོ་རྣམས་རང་བཞིན་གྱིས་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བཅས་པ་ཡིན་ན་རང་གི་ བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཡང་མེད་པ་དང་།དེ་བཞིན་དུ་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་གནས་པ་མི་འཐད་པ་ཁོ་ན་སྟེ། འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཡང་དག་པར་ཡོད་པ་གཅིག་ལ་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དང་། གནས་པ་དང་། མི་གནས་པ་ལ་སོགས་པ་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་ཆོས་དང་ལྡན་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། དེས་ན་འདི་དག་རང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། རང་གི་ངོ་བོ་ལ་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་གསལ་རབ་ཏུ་མངོན་པས་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ག་ལ་ཡིན། ཀུན་བརྟགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཡིན་ན་ཡང་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔར་བསྒྲུབས་ཟིན་ཏེ། ཚད མས་གནོད་པ་ཉིད་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ཡང་ཡང་དག་པར་ན་ཚད་མས་གནོད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རིགས་ཀྱི། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་ངོ་བོ་ཁོ་ན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འཕགས་པ་ཡེ་ཤེས་དམ་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དངོས་པོའི་རང་ གི་མཚན་ཉིད་ཡང་དག་པ་པ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔར་རིགས་པ་དང་ལུང་དག་གིས་བསྟན་ཟིན་ཏོ།།ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡང་དངོས་པོའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡང་དག་པ་པ་ལ་བརྟེན་པར་གང་དུ་ཡང་ཡང་དག་པར་མ་གྲུབ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་ འདས་ཉིད་ཀྱིས་འདི་ཐ་སྙད་ཀྱི་བདེན་པ་ལ་བརྟེན་པར་རྣམ་པར་གཞག་ཅེས་བཤད་ཟིན་ཏོ།།གང་ཡང་གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དང་པོ་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་མ་སྐྱེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ལ་ཡང་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་ པར་གཟོད་མ་ནས་སོ་སོར་ཞི་བའི་ཕྱིར་མ་སྐྱེས་པ་ཉིད་དུ་འདོད་ཀྱི།འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་ཉིད་ཙམ་གྱི་ཕྱིར་ཡང་མ་ཡིན་ལ། སྔོན་འགགས་པ་ཡང་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །སྔོན་མེད་པའི་ཆོས་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱིས་པའི་སྐྱེ་བོའི་སྐྲག་པ་ ཡོངས་སུ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་འདི་དག་གིས་ཀྱང་དངོས་པོ་རྣམས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་སོགས་པར་བསྟན་པ་ཡིན་དུ་ཆུག་ཀྱང་།འདི་དག་ཁོ་ནས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ངེས་པར་བཟུང་སྟེ། རང་དང་གཞན་ལ་སོགས་པ་ལས་སྐྱེ་བ་མེད་པར་ཡང་སྔར་བསྟན་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་བརྟགས་པའི་བདག་ཉིད་ དང་།བདག་ཉིད་མི་སྐྱེ་བ་ཡིན་ན་ཡང་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ད་གཟོད་བསྟན་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཐ་སྙད་པའི་སྐྱེ་བ་ཁས་བླངས་པས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་མེད་པར་ཁས་ལེན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ལ། ཡང་དག་པ་པ་ཡང་མ་ ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་དང་འགལ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།ཆོས་ཐམས་ཅད་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་རོ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་ཁོ་ནར་ཁྱད་པར་སྐྱེ་བ་མེད་པས་སྐྱེ་བ་མེད་པར་ཁས་བླངས་ཀྱང་། གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །འཇིག་རྟེན་ན་གྲགས་ པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་བསམས་ནས་ཁྱད་པར་སྐྱེ་བ་མེད་པར་རྗོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པས་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་དང་འགལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།།དངོས་པོ་རྣམས་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་བ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་དང་། དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པས་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་མེད་པར་ཁས་བླངས་ཀྱང་དེ་ཙམ་ཁོ་ནས་ནི་ མ་ཡིན་ཏེ།ཇི་སྐད་དུ་སྔར་བཤད་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་མི་འདོད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་མདོ་སྡེ་མང་པོ་དང་འགལ་བ་གཞན་ཡང་སྣང་ངོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ལན་བཏབ་ཟིན་ཏོ། །གང་ཡང་ཐེག་པ་གསུམ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། སྒྲུབ་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་དཔགས་པའི་དད་ པའི་བྱེ་བྲག་ལས་རིགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བསྟན་པ་དེ་ཡང་ཐེག་པ་གསུམ་བསྒྲུབ་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཐེག་པའི་བྱེ་བྲག་དཔག་ཏུ་མེད་པར་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།

如此，若诸事物本性具有自性，则以自身而言既是无，同样以自性而住亦不应理，因为相违之故。对于真实存在的事物之自性，不应具有存在与不存在、安住与不安住等相互矛盾的法。
因此，由于这些以自身是无，且不住于自性，故无自性性明显显现成立，何来成立已成？即使是遍计所执性的无自性，也非成立已成，如前已证，因为量所破即是遍计所执性。
诸事物的生起，真实而言也是量所破，这也应当是遍计所执性，而非仅是所取能取性。如前已以理教说明，圣者殊胜智慧行境的事物真实自相也是不存在的。
染污与清净等安立，也未曾真实成立是依于事物真实自相，世尊自身已说此是依世俗谛而安立。
又若说一切事物因最初未生故是未生等，于此亦无成立已成等过失。如是，一切法胜义中本来各别寂静故许为未生性，非仅因无始轮回故，亦非因先前已灭故不生，亦非因先前无法不生故。
或者，即使世尊为断除凡夫恐惧，以这些方式说示诸事物无生等，但并非仅此而已，因为前已说明从自他等无生。若是遍计所执性与自性不生，亦非成立已成，此即今当说明。
由于承许如幻等世俗生，故非承许一切方面皆无生，亦非是真实，因此不违见等。
由于一切法于法界无自性相中一味故，仅是如此性相中无差别生起，故虽承许无生，亦非成立已成。非就世间共许自性而言无差别生起，故亦不违见等。
诸事物离作用相的生起故，及非由自在天等所生故，虽承许无生，然非仅此而已，如前所说，故不成不欲。
又所说与诸多经典相违等其他过失，皆已答毕。又为成立三乘，由修行差别推知信解差别而说示推知种性差别，此亦不能成立三乘，因为成立无量乘差别故。

།འདིས་ནི་གང་གིས་ན་ཐེག་པ་གསུམ་ཁོ་ན་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་རིགས་དཔག་ཏུ་ཡོད་པ་གསུམ་ཞིག་ངེས་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་ བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལས་རིགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་དཔག་ཏུ་མེད་པར་ཤེས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །མདོ་ལས་ཀྱང་། དེ་སྐད་དུ་འབྱུང་བས་དེའི་ཕྱིར་ཐེག་པའི་བྱེ་བྲག་དཔག་ཏུ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ནི་གང་གིས་ན་རིགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ངེས་པར་འགྲུབ་པར་ འགྱུར་བ་སྒྲུབ་པ་དང་ལྡན་པ་དང་དད་པའི་བྱེ་བྲག་ངེས་པར་ཡང་མི་སྣང་སྟེ།མ་ངེས་པར་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་རེས་འགའ་གང་དག་གཞན་ལ་ཕན་པའི་བསམ་པ་གཅིག་པུ་ལ་ཞུགས་པར་སྣང་བ་དེ་དག་ཉིད་ཡང་མི་དགེ་བའི་གྲོགས་པོ་དང་ཕྲད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་རྒྱུ་མེད་པ་ཁོ་ནར་གཞན་སྡུག་ བསྔལ་བར་མངོན་པར་དགའ་བར་ཀུན་ཏུ་སྣང་ངོ་།།དེ་བཞིན་དུ་གང་དག་རྒྱུ་མེད་པ་ཁོ་ནར་གཞན་སྡུག་བསྔལ་བར་མངོན་པར་དགའ་བར་ཀུན་ཏུ་དམིགས་པ་དེ་དག་ཀྱང་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་ཕྲད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་ཡང་གཞན་ལ་ཕན་པའི་བསམ་པ་གཅིག་པུ་ལ་ཞུགས་པར་ཡང་སྣང་བ་ཉིད་ དོ།།གང་དག་རང་ལ་ཕན་པ་དང་། བདེ་བ་ཅུང་ཟད་ཙམ་ལ་ཡིད་ཆགས་ཤིང་གཞན་ལ་འཁུ་བར་ཀུན་ཏུ་དམིགས་པ་དེ་དག་ཀྱང་། གཞན་ལ་འཁུ་བར་འདོད་པ་ལོག་པར་ཡང་དམིགས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་གང་དག་རང་ལ་ཕན་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྒྲུབ་པ་ལྷུར་ལེན་ཅིང་། གཞན་ ལ་གནོད་པར་དགའ་བར་སྣང་བ་དེ་དག་ཀྱང་།གཞན་ལ་ཕན་པ་གཅིག་པུ་ལ་ཞུགས་པར་ཡང་སྣང་ངོ་། །གང་དག་འཁོར་བའི་བདེ་བ་ཙམ་འདོད་ཅིང་། བསོད་ནམས་དག་བྱེད་པར་མཐོང་བ་དེ་དག་ཀྱང་། སྲིད་པའི་བདེ་བ་འདོད་པ་ལས་རྣམ་པར་ལོག་ཅིང་ཡང་དེ་དག་བྱེད་པར་ཡང་སྣང་ ངོ་།།དེ་ལྟ་བས་ན་སྒྲུབ་པ་མ་ངེས་པར་སྣང་བ་ལས་དད་པ་མ་ངེས་པར་རྗེས་སུ་དཔག་ལ། དེར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་རིགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ཀྱང་མ་ངེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཤེས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་རིགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་འདི་ལས་ཐེག་པ་གསུམ་ངེས་པར་འགྲུབ། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་སྣ་ཚོགས་ པར་བསྟན་པས་ཀྱང་རིགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ངེས་པ་ཤེས་པར་ནི་མི་འགྱུར་རོ།།མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རིགས་ལྔ་འབྱུང་བ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཐང་ཅིག་ངེས་པ་ལས་དགོངས་ཏེ་གསུངས་ཀྱི། གཏན་དུ་བའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །མདོ་དེ་ཉིད་ལས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་རིགས་གཏན་དུ་བ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏེ། བློ་ གྲོས་ཆེན་པོ་འདོད་པ་ཅན་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་བརྒྱ་ལ་རེས་འགའ་ཞིག་ན་ཡང་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྣམས་སློང་བར་བྱེད་དེ།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་འདི་ལྟ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་ སུ་མ་བཏང་ངོ་ཞེས་གང་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་གཞན་དག་ཀྱང་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྨོན་པ་ལ་སོགས་པར་འགྱུར་བ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་པར་བྱའོ། །གང་ཡང་འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་བསྟན་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐེག་པ་གསུམ་ བསྟན་པ་དེ་ཡང་ཁུངས་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དེ།དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྣ་ཚོགས་དག་ཏུ་ཐེག་པ་སྣ་ཚོགས་བསྟན་པའི་སྒོ་ནས་ཆོས་བསྟན་པ་ལ་འཇུག་གི་།ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་སྒོ་ཁོ་ན་ནས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྐད་དུ་འཕགས་པ་སྡོང་པོས་བརྒྱན་པ་ལས་ཀྱང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དཔལ་རྣམ་པར་སྣང་བྱེད་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཀུན་ཏུ་ཡེ་ཤེས་རིན་པོ་ཆེའི་འོད་ཟེར་དཔལ་གྱི་ཡོན་ཏན་ཏོག་གི་རྒྱལ་པོས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་མ་ཐག་ཏུ་སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ས་ལ་བཀོད་དོ། །སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་ནི་ངེས་པར འབྱུང་བའི་བྱང་ཆུབ་ལ་བཀོད་དོ།།སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་ནི་དབང་པོ་ཡོངས་སུ་དག་པ་རབ་ཏུ་བསྒོམ་པས་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་བྱང་ཆུབ་ལ་བཀོད་དོ། །སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་ནི་དྲི་མ་མེད་པའི་རྒྱལ་མཚན་ཕ་རོལ་གནོན་པའི་བྱང་ཆུབ་ལ་བཀོད་དོ། །སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ དག་ནི་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ལ་བཀོད་དོ།

由此并非必然能够了知仅有三种无量种姓而成就三乘，因为由此能知种姓差别无量故。经中也如是说，因此乘的差别将成为无量。
对于诸有情，也不见有能确定推知种姓差别的修行和信解差别，因为修行不定故。如是，有时见到某些人唯一发起利他之心，而后由于遇到恶友等缘故，无因地显现出乐于使他人痛苦。
同样，那些无因地显现出乐于使他人痛苦的人，也由于遇到善知识等缘故，又显现出唯一发起利他之心。
那些执著于自利和些微安乐而显现出嗔恨他人的人，也会显现出远离嗔恨他人的意乐。
同样，那些专注于成办圆满自利而显现出乐于损害他人的人，也会显现出唯一趣入利他。
那些希求轮回安乐而造作福德的人，也会显现出远离希求有为安乐而造作彼等。
因此，由显现修行不定而推知信解不定，由此推知种姓差别也是不定的本性。
因此，由于种姓差别不定，如何由此确定成就三乘？通过宣说有情界差别，也不能了知种姓差别决定。
所说的五种现证种姓，也是依据暂时决定而说，并非为永恒。即彼经中也如是说明种姓非永恒，如说：'大慧，即使贪欲者舍弃一切善根，也会由如来加持力而于百世中偶尔生起诸善根。何以故？大慧，如是，诸如来不舍弃一切有情。'
因此，应知由如来加持力，其他众生也必定会发无上菩提愿等。
又如《圣无尽慧所说经》等所说三乘，也非为究竟，因为诸如来于种种世界中以宣说种种乘门而转法轮，并非仅以三乘门。
如是《圣华严经》中亦云：'于庄严世界中，如来圆满智慧宝光吉祥功德幢王佛成正觉后，即令无量有情安住声闻地，令无量有情安住决定出离菩提，令无量有情以修习清净根决定出离菩提，令无量有情安住无垢幢胜菩提，令无量有情安住缘觉地。'

།སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་ནི་སྤོབས་པའི་ཤུགས་ཀྱིས་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་བྱང་ཆུབ་ལ་བཀོད་དོ། །སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སྤོབས་པས་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་བྱང་ཆུབ་ལ་བཀོད་དོ། །སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ དག་ནི་རྫུ་འཕྲུལ་ཐམས་ཅད་དུ་སོང་ཞིང་ཐེག་པའི་ཚུལ་ཐ་དད་པས་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་བྱང་ཆུབ་ལ་བཀོད་དོ།།སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་ནི་སྦྱོར་བ་དང་སྤྱོད་པ་ཚད་མེད་པ་དག་ལ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བས་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་བྱང་ཆུབ་ལ་བཀོད་དོ། །སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མེད་ པ་དག་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་འཇུག་པས་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་བྱང་ཆུབ་ལ་བཀོད་དོ།།སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་ནི་དམིགས་པའི་ཡུལ་ཡོངས་སུ་དག་པ་སྙིང་པོའི་ཚུལ་གྱིས་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་བྱང་ཆུབ་ལ་བཀོད་དོ། །སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སར་སེམས་བསྐྱེད་དུ་ བཅུག་གོ།།སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལམ་ལ་བཀོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་གསུངས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་བྱིས་པ་རྣམས་གཟུང་པའི་ཕྱིར་ཐེག་པའི་བྱེ་བྲག་རྣམ་པར་གཞག་པར་བསྟན་གྱི། ངེས་པའི་དོན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་དེ། འཕགས་པ་ལང་ཀར་ གཤེགས་པ་ལས་ཇི་སྐད་དུ།ལྷ་ཡི་ཐེག་དང་ཚངས་པའི་ཐེག་།དེ་བཞིན་དུ་ནི་ཉན་ཐོས་དང་། །དེ་བཞིན་གཤེགས་དང་རང་རྒྱལ་གྱི། །ཐེག་པ་འདི་དག་ངས་བཤད་དེ། །ཇི་སྲིད་སེམས་ནི་འབྱུང་བའི་བར། །ཐེག་པ་རྣམས་ལ་ཐུག་པ་མེད། །སེམས་ནི་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ན། །ཐེག་པ་མེད་ཅིང་འགྲོ་ བ་མེད།།ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་ང་སྨྲ་སྟེ། །ཐེག་པ་རྣམ་གཞག་ཡོད་མ་ཡིན། །བྱིས་པ་རྣམས་ནི་ཡོངས་དྲང་ཕྱིར། །ཐེག་པ་ཐ་དད་ངས་བཤད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེའི་ཕྱིར་འཕགས་པ་དམ་པའི་ཆོས་པདྨ་དཀར་པོ་ལ་སོགས་པ་ལས། ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་བསྟན་པ་དྲང་བའི་དོན་མ་ཡིན་ ཏེ།དེ་སྐད་དུ་དེ་ལ་ཤཱ་རིའི་བུ་གཞན་ཡང་གང་གི་ཚེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་སྙིགས་མ་ལྔའི་དུས་སེམས་ཅན་རྣམས་དྲི་མ་མང་ཞིང་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཆུང་བར་གྱུར་པ་ན། འབྱུང་བ་དེའི་ཚེ་ཐབས་མཁས་པས་ཐེག་པ་གཅིག་པོ་དེ་ཉིད་ཐེག་པ་གསུམ་དུ་ བསྟན་པས་སྟོན་ཏོ་ཞེས་གསུངས་སོ།།ཡང་ཤཱ་རིའི་བུ་ང་ལ་དད་པར་གྱིས་ཤིག་།ང་ལ་ཡིད་ཆེས་པར་གྱིས་ཤིག་།ངེས་པར་ཟུང་ཤིག་།ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ནི་བརྫུན་གསུང་བ་མི་མངའོ་། །ཤཱ་རིའི་བུ་ཐེག་པ་ནི་འདི་གཅིག་ཁོ་ནར་ཟད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པའོ་ཞེས་གསུངས་ སོ།ཡང་། མི་མཁས་གང་དག་དམན་ལ་མངོན་དགའ་ཞིང་། །སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་མང་ལ་སྤྱད་མ་སྤྱད། །འཁོར་བ་ལ་ཆགས་ཤིན་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་བ། །དེ་དག་རྣམས་ལ་མྱ་ངན་འདས་པ་བསྟན། །སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་རབ་ཏུ་རྟོགས་བྱའི་ཕྱིར། །ཐབས་ནི་རང་བྱུང་གིས་ནི་མཛད་འགྱུར་གྱི། །དེ་དག་ རྣམས་ལ་ཁྱེད་ཅག་སངས་རྒྱས་སུ།།འགྱུར་རོ་ཞེས་ནི་ནམ་ཡང་མི་གསུང་ངོ་། །ཅི་ཕྱིར་ཞེ་ན་སྐྱོབ་པ་དུས་ལ་གཟིགས། །དལ་བ་གཟིགས་ནས་དེ་ཡི་འོག་ཏུ་གསུངས། །དལ་བ་དེ་ནི་དེ་ལྟར་ཇི་ཞིག་ལྟར། །ཐོབ་པས་དེ་ཕྱིར་ཡང་དག་ངེས་འདིར་བཤད། །སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་རབ་ཏུ་རྟོགས་བྱའི་ཕྱིར། ། འཇིག་རྟེན་དུ་ནི་མགོན་པོ་གཅིག་པུ་འབྱུང་། །ཐེག་པ་གཅིག་སྟེ་ཐེག་པ་གཉིས་པ་མེད། །སངས་རྒྱས་ཐེག་པ་དམན་པས་ཁྲིད་མི་མཛད། །གང་ལ་སངས་རྒྱས་རང་བྱུང་བདག་ཉིད་གང་། །རབ་ཏུ་གནས་ཤིང་རྟོག་ལམ་གང་ཅི་འདྲ། །སྟོབས་དང་བསམ་གཏན་རྣམ་པར་ཐར་དང་དབང་། །དེ་ཉིད་ལ་ནི སེམས་ཅན་རྣམས་འགོད་དོ།།རྡུལ་བྲལ་བྱང་ཆུབ་ཁྱད་པར་ཅན་རེག་ནས། །གལ་ཏེ་ང་ཡིས་ཐེག་པ་དམན་པ་ལ། །སེམས་ཅན་འགའ་ཞིག་བཀོད་པར་གྱུར་ན་ཡང་། །ང་ལ་སེར་སྣའི་ཉེས་འགྱུར་ལེགས་མ་ཡིན། །ཐེག་པ་གཅིག་སྟེ་གཉིས་པ་ཡོད་མ་ཡིན། ། གསུམ་པའང་ནམ་ཡང་ཡོད་མིན་འཇིག་རྟེན་ན། །སྐྱེས་བུ་མཆོག་རྣམས་ཐབས་ཀྱི་ཐེག་པ་གང་། །སྣ་ཚོགས་ཉེ་བར་སྟོན་པར་མཛད་མ་གཏོགས། །ཞེས་བཤད་དོ།

安置无量众生于以勇猛力而决定出离的菩提中。安置无量众生于以一切法勇猛而决定出离的菩提中。安置无量众生于以遍行一切神通及种种乘法而决定出离的菩提中。安置无量众生于以专注无量加行与行为而决定出离的菩提中。安置无量众生于以入定而决定出离的菩提中。安置无量众生于以清净所缘境界之精要法而决定出离的菩提中。令无量众生于菩萨地发菩提心。安置无量众生于菩萨道中'等广说。世尊为摄受凡夫而宣说种种乘之差别，并非了义之说，如《楞伽经》中说道：'天乘与梵乘，如是声闻乘，如来与独觉，此等乘我说。乃至心生起，诸乘无穷尽，若心已转依，无乘亦无趣。我说唯一乘，诸乘无安立，为摄诸凡夫，我说乘差别。'
因此，《圣妙法白莲经》等经中说唯一乘并非不了义。其中说道：'复次舍利子，当如来应供正等觉出现于五浊恶世，众生垢重而善根微少之时，以善巧方便将此一乘示现为三乘而宣说。'
又说：'舍利子，汝当信受我，汝当深信我，汝当坚持。舍利子，如来无有妄语。舍利子，乘唯此一乘，即是佛乘。'
又说：'愚者乐于劣，未曾亲近佛，贪著轮回苦，为彼说涅槃。为证佛智慧，自觉设方便，然于彼等前，终不说成佛。何以故者观时机，观闲暇后为宣说，如是闲暇云何得，是故于此说决定。为证佛智慧，世间现独尊，唯一乘无二，不以劣乘导。自觉佛安住，思维诸道理，力定解脱权，安置诸有情。证得无垢胜菩提，若我令诸有情住，劣乘实非为善事，于我成悭吝过失。唯一乘无有二，三乘终无有，除诸大丈夫，方便示种种。'

།དེ་ལ་བྱིས་པའི་སྐྱེ་བོ་ཁྱིམ་ཀུན་ཏུ་འབར་བ་ན་གནས་པ་གདོན་པའི་ཐབས་སུ་གཞན་པའི་ཁྱད་པར་ཉེ་བར་བསྟན་པའི་དཔེ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་འདྲོན་པའི་སྐྱེ་བོ་རིན་པོ་ཆེའི་གླིང་ན་གནས་པ་ལྡོག་པར་བྱ་བའི་ཐབས་གཞན་འབྲོག་དགོན་པའི་དབུས་སུ་གྲོང་ཁྱེར་སྤྲུལ་པ་ཉེ་བར་སྟོན་པའི་དཔེས་ཐེག་པ་གསུམ་བསྟན་པ་ཐབས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་པར་མཛད་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དྲང་བའི་དོན་དུ་གསུངས་ཏེ། འཕགས་པ་བདེན པ་པོའི་ལེའུ་ལས་ཀྱང་།འཇམ་དཔལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ནི་ཐེག་པ་གཅིག་གིས་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཐེག་པའི་སྙིང་པོ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །ང་ལ་ནི་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་འདུ་ཤེས་ཐ་དད་པ་དང་ བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།འཇམ་དཔལ་གལ་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཁ་ཅིག་ལ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སྟོན་པར་འགྱུར་ལ། ཁ་ཅིག་ལ་ནི་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ། ཁ་ཅིག་ལ་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་སྟོན་པར་གྱུར་ན། དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཐུགས་ཡོངས་སུ་མ་དག་པར་ཡང་འགྱུར་ཞིང་། མངོན་ པར་ཞེན་པའི་ཉེས་པར་ཡང་འགྱུར།ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་ཉི་ཚེ་བར་ཡང་འགྱུར་ལ། འདུ་ཤེས་ཐ་དད་པར་ཡང་འགྱུར། ཆོས་ལ་སློབ་དཔོན་གྱིས་དཔེ་མཁྱུད་བྱས་པར་ཡང་འགྱུར། འཇམ་དཔལ་གཞན་ཡང་ང་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་གང་དང་གང་སྟོན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་ ལ་གཞོལ་བ།ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་འབབ་པ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་འདྲེན་པར་བྱེད་པ། ཕྱོགས་གཅིག་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ང་ལ་ཐེག་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་མེད་དོ། །འཇམ་དཔལ་ཐེག་པ་རྣམ་པར་ གཞག་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་ས་རྣམ་པར་གཞག་པར་མཛད་པ་ཡིན།འདི་ནི་གང་ཟག་རྣམ་པར་གཞག་པར་མཛད་པ་ཡིན། ཚོགས་ཆུང་ངུ་དང་། ཚོགས་ཚད་མེད་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་གྱི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་ལ་ནི་ཐ་དད་པ་མེད་ དོ།།འདི་ནི་འཇུག་པའི་སྒོ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། འཇུག་པ་བསྟན་པ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་གྱི། དོན་དམ་པ་ནི་མ་ཡིན་པས་ཐེག་པ་ནི་གཅིག་ཏུ་ཟད་དེ། གཉིས་པ་ནི་མེད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འཕགས་པ་དཔལ་ཕྲེང་སེང་གེའི་ང་རོའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་ འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་།ཐེག་པ་གསུམ་པོ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐབས་ཡིན་ཏེ། ཐེག་པ་གཅིག་རྟོགས་པས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་གཅིག་བསྟན་པ་དགོངས་པ་ཅན་ ཉིད་ཡིན་པར་ཉེ་བར་རྗོད་པར་བྱེད་པས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཐེག་པ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་འཕགས་པ་དམ་པའི་ཆོས་པདྨ་དཀར་པོ་ལ་སོགས་པ་ལས་འབྱུང་བ་དང་།གཅིག་ཁོ་ནར་མི་མཐུན་པར་འགྱུར་ རོ་ཞེས་བྱ་བར་ངེས་པར་གཟུང་གི།དེ་ལྟ་བུ་ལ་དགོངས་ཏེ། བསྟན་པ་ནི་མ་ཡིན་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་། འཕགས་པ་ཆོས་བཅུ་པ་ལ་སོགས་པ་ལས། ཐེག་པ་གསུམ་བསྟན་པ་ཐབས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་འབའ་ཞིག་ཡིན་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གདུལ་བའི་སྐྱེ་བོ་ ལ་ཐེག་པ་གཅིག་བསྟན་པ་དགོངས་པ་བསྟན་ཏོ་ཞེས་གསུངས་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ།།ཐེག་པ་གསུམ་བསྟན་པ་འདི་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་ཐབས་ཡིན་གྱི། བདེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་པ་ནི་གདུལ་བྱ་རྣམས་ནི་དེ་ལ་ཞུགས་པར་མི་ནུས་སོ། །མདོ་སྡེའི་རྒྱན་ལས་ཀྱང་། འདི་དང་མཐུན་པར་ཐེག་པ་གཅིག་།བསྟན་པ་དགོངས་པ་ཅན་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བསྟན་ཏོ།

对于此，为了引导住在燃烧之家的愚童离开的方便，以显示其他殊胜的譬喻；同样，为了使住在珍宝洲的众生返回的方便，以在旷野中显现城市的譬喻来说明三乘是方便教法。世尊说此为不了义。如《圣谛品》中也说：'文殊，佛土以一乘决定出离，故具有乘之精要。我无声闻乘和独觉乘的安立。为何如此？因如来远离分别想故。文殊，假若如来对某些说大乘，对某些说独觉乘，对某些说声闻乘，则如来心不清净，有执著过失，大悲有限，有分别想，于法成为有师承。文殊，复次，我对众生所说一切法，皆趣向菩提，流入大乘，引导一切智，获得一分，即是获得一切智。因此，我无乘的安立。文殊，所谓乘的安立，是一切智者安立诸地，是安立补特伽罗，是安立小资粮和无量资粮，由于法界无差别故，乘无差别。此是显示入门，显示入门也是世俗，非胜义，故乘唯一，无有第二。'
《圣吉祥鬘狮子吼经》中也说：'所谓涅槃和此三乘皆是诸如来方便，证悟一乘即得无上正等正觉。'因此，说一乘是具密意，由于法界等性相乘相等故说唯一乘，智者们应当确定此说与《圣妙法白莲华经》等所说不相违，应了知非如是密意而说。世尊也在《圣十法经》等中说，由于显示三乘唯是方便自性，故对所化众生说一乘是密意。
三乘教法是诸世尊的方便，非真实，若所化众生知此则不能入彼。《经庄严论》中也与此相顺，说'一乘教是具密意。'

།གང་ཡང་ཉན་ཐོས་རྣམས་བག་ལ་ཉལ་ཆད་ན་སྐྱེ་བ་ཡང་གཏན་དུ་ཡང་དག་པར་ཆད་པས་འདི་དག་སྐྱེ་བ་དུ་མ་བརྒྱུད་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་ལྟ་ག་ལ་འགྱུར་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་དང་དེ་དག་གི་སྐྱེ་བ་གཏན་དུ ཡང་དག་པར་ཆད་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།འཕགས་པ་དཔལ་ཕྲེང་སེང་གེའི་ང་རོའི་མདོ་ལས་ཇི་སྐད་དུ། དགྲ་བཅོམ་པ་ལ་ཡང་འཇིགས་པ་མཆིས་ཏེ། དེས་སྐྲག་པའི་དགྲ་བཅོམ་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཁོ་ ན་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆིའོ།།བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟ་ལགས་པས་ཉན་ཐོས་དགྲ་བཅོམ་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱང་སྐྱེ་བའི་ལྷག་མ་དང་བཅས་པའི་ཆོས་ཅན་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་གི་སྐྱེ་བ་ཟད་པ་མ་ལགས་ཏེ། སྐྱེ་བ་མཆིས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ ནི་ལྷག་མ་དང་བཅས་པ་ལགས་ཀྱི།སྐྱེ་བ་པས་ནི་མ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་གི་ལས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་མ་ལགས་ཏེ། དེ་དག་ལ་ནི་བགྱི་བ་མང་དུ་མཆིས་སོ། །དེ་དག་ལ་ནི་གང་དག་མ་སྤངས་ན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་ལས་ཐག་རིང་དུ་གྱུར་པ་སྤང་བར་བགྱི་བའི་ཆོས་ ཀྱང་མང་དུ་མཆིས་སོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ།།གང་ཡང་དེ་དག་གི་སྐྱེ་བ་ཟད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཟད་པ་དང་། མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་འབྱུང་བ་དེ་ཡང་མདོ་དེ་ཉིད་ལས་དྲང་བའི་དོན་ཡིན་པར་བཤད་དེ། ཇི་སྐད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དགྲ་བཅོམ་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ལ་ སོ་སོར་རྟོག་པ་མཐར་ཐུག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་།དབུགས་འབྱིན་པའི་རྗེས་སུ་དྲན་པ་བཞི་པོ་གང་དག་ལགས་པ་དེ་དག་ནི་དགོངས་པ་ཅན་ཏེ། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དྲང་བའི་དོན་རྣམ་པར་ཕྱེ་སྟེ་ལུང་བསྟན་པར་བགྱི་བ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། འཆི་འཕོ་བ་ནི་འདི་གཉིས་ ལགས་ཏེ།རྣམ་པར་ཆད་པའི་འཆི་འཕོ་བ་དང་། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་ཡོངས་སུ་སྒྱུར་བའི་འཆི་འཕོ་བའོ། །དེ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་པར་ཆད་པའི་འཆི་འཕོ་བ་ནི་སེམས་ཅན་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་དང་བཅས་པ་རྣམས་ཀྱི་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དགྲ་བཅོམ་པ་དང་། རང་ སངས་རྒྱས་དང་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དབང་ཐོབ་པ། ཡིད་ཀྱི་ལུས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་འཆི་འཕོ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལ་ཐུག་གི་བར་དུ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འཆི་འཕོ་བ་ནི་འདི་གཉིས་ལས་རྣམ་པར་ཆད་པའི་འཆི་འཕོ་བའི་དབང་དུ་བགྱིས་ཏེ། དགྲ་ བཅོམ་པ་དང་།རང་སངས་རྒྱས་དག་གི་སྐྱེ་བ་ཟད་དོ་སྙམ་པའི་ཤེས་པ་འབྱུང་བ་ལགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་གཉིས་ལས་འདི་དག་ལ་མ་རིག་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་སའི་རྐྱེན་ཅན་ཟག་པ་མེད་པ་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་སྐྱེ་བ་ཡོད་དོ་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་ འདས་འདི་ལྟ་སྟེ།དཔེར་ན་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྐྱེན་ཅན་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་སྲིད་པ་གསུམ་འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དགྲ་བཅོམ་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡིད་ཀྱི་ལུས་མ་རིག་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་སའི་རྐྱེན་ཅན་ཟག་ པ་མེད་པའི་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་སྐུ་གསུམ་འབྱུང་ངོ་ཞེས་རྒྱས་པར་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ།།འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས་ཀྱང་། དེ་དག་ཁམས་གསུམ་ལས་འདས་པ་ཡིན་ཡང་ཟག་པ་མེད་པའི་ཁམས་ལ་རྣམ་པར་གནས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་ པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་ཡང་སྐྱེ་བ་ལ་དབང་ཐོབ་པའི་སྒོ་ནས་ཚོགས་གཉིས་ཡོངས་སུ་བཀང་སྟེ།སངས་རྒྱས་ཉིད་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཁོ་ན་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་གང་གི་ཚེ་དེ་དག་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་རྟོགས་ནས་ཉེས་པའི་བག་ཆགས་ཐམས་ཅད་སྤངས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་བག་ཆགས་ ཀྱི་ཉེས་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་མྱོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་ནས་སད་དེ།ཡང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་སུ་གཏོགས་པའི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱས་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་ངོ་བོ་ཉིད་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ།

对于声闻们断尽随眠后，由于永远真实断绝生死，这些人如何能通过多生累世修行而成就佛果呢？如此所说，由于他们的生死并未永远真实断绝，因此这种说法不合理。如《圣吉祥鬘狮子吼经》中所说：'阿罗汉也有恐惧，因恐惧而阿罗汉和独觉也唯一皈依世尊。世尊，如是声闻阿罗汉和独觉也是具有余生之法，世尊，他们的生死并未穷尽，仍有生死。世尊，他们是有余依的，而非已生者。世尊，他们的事业并未圆满，他们还有许多事要做。他们还有许多法要断除，若不断除则远离涅槃界。'
又如他们所说的'生死已尽'等所谓的尽和无生智的生起，在该经中也说明是了义的，如经中说：'世尊，阿罗汉和独觉们对解脱的究竟智慧和四种出息随念，这些都是带有密意的，是有漏的权巧之义分别宣说的。世尊，为什么呢？死有两种：断绝的死亡和不可思议的变化死。其中世尊，断绝的死亡是具有结生的众生的。世尊，阿罗汉、独觉和已得自在的菩萨意生身的死亡，乃至菩提心为止是不可思议的变化。世尊，这两种死亡中，依据断绝的死亡而阿罗汉和独觉生起生死已尽的智慧。'
此二者中，这些人有无明习气地为缘的无漏业因所生的生，如经中广说：'世尊，譬如由取为缘的有漏业因所生的三有，如是世尊，阿罗汉、独觉和菩萨们的意生身是以无明习气地为缘的无漏业因所生的三身。'
《圣楞伽经》中也说：'他们虽然超越三界，但安住于无漏界中，因此依靠诸佛如来加持而获得自在受生的方式圆满二资粮，终将证得佛果。大慧，当他们证悟法无我并断除一切过失习气时，由于没有禅定醉心的习气过失，从无漏界中觉醒，复于出世间界中圆满资粮，获得不可思议的法身体性。'

།དཔེར་ན་ཤིང་ནི་རྒྱ་མཚོ་རུ། །དབའ་རླབས་ ཀྱིས་ནི་རབ་གཡེངས་པ།།དེ་བཞིན་ཉན་ཐོས་རྨོངས་པ་ཡང་། །མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ནི་རབ་ཏུ་གཡེངས། །དེ་དག་ཉོན་མོངས་བག་ཆགས་འབྲེལ། །ཀུན་ནས་ལྡང་དང་ལྡན་མ་ཡིན། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མྱོས་པས་མྱོས། །ཟག་པ་མེད་པའི་ཁམས་ལ་གནས། །དེ་ལ་མཐར་ཐུག་ཡོད་མིན་ཞིང་། ། ཕྱིར་ལྡོག་པ་ཡང་ཡོད་མ་ཡིན། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ལུས་ཐོབ་ནས། །བསྐལ་པའི་བར་དུ་མི་སད་དོ། །དཔེར་ན་སྐྱེས་བུ་མྱོས་པ་ནི། །མྱོས་འགྱུར་མེད་ན་སངས་པ་ལྟར། །དེ་བཞིན་དེ་དག་ང་ཡི་སྐུ། །སངས་རྒྱས་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་འཐོབ། །ཅེས་གང་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་ཤིང་དང རྒྱ་མཚོའི་དཔེས་ནི་འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོར་མི་བྱིང་བར་བསྟན་ཏོ།།དེ་དབའ་རླབས་ཀྱི་དཔེས་ནི་ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་དབང་གིས་གཅིག་ཏུ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །ཉོན་མོངས་བག་ཆགས་འབྲེལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་ པས་ཀྱང་མ་རིག་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་སའི་འཆིང་བ་ལས་ནི་མ་གྲོལ་གྱི།ཉོན་མོངས་པ་ཀུན་ནས་ལྡང་བ་ཙམ་ལས་གྲོལ་ལོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་མཐར་ཐུག་ཡོད་མིན་ཞིང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཀྱང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་དུ་ཞུགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ལ། འཁོར་བའི་ རྒྱ་མཚོར་འཁྱམས་པ་ཡང་མ་ཡིན་གྱི།ཟག་པ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་ལ་བསྐལ་པའི་བར་དུ་ཡང་གནས་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དེ། དེ་ལས་ལངས་ནས་ནི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱས་ནས་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་ལེགས་པར་ རབ་ཏུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།གང་ཡང་འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལ་སོགས་པ་ལས། སྤྲུལ་པའི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་དབང་དུ་མཛད་ནས་ཉན་ཐོས་ལུང་བསྟན་པར་མཛད་དོ་ཞེས་གསུངས་པ་དེ་ཡང་སེམས་ཅན་དམན་པ་ལ་མོས་པ་སྐྲག་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་དང་། ཐེག་པ་གསུམ་བསྟན་པ་ཐབས་ཉིད་ བསྟན་པའི་ཆེད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གོང་དུ་བཤད་པ་ཐམས་ཅད་དང་འགལ་བ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་འཁོར་ལོའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཆོས་བསྟན་པ་ནི་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ འཁོར་ལོར་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་མཉམ་མོ།།དེ་ལ་མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ནི་དམན་པ་ལ་མོས་པ་སྙིགས་མ་ལྔའི་དུས་ན་བྱུང་བ་སྟེ། ཐེག་པ་གཅིག་བསྟན་པ་ལ་མི་འཇུག་མི་མོས་པས། སེམས་ཅན་དེ་དག་རིགས་པ་འདིས་སངས་རྒྱས་ཉིད་ལ་གཏད་དོ་ཞེས་ གསུངས་སོ།།གལ་ཏེ་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་ཟག་པ་ཟད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་པའི་ཕྱིར། སྐྱེ་བ་དུ་མ་བརྒྱུད་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ན། དེའི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བར་འགྱུར་བའི་དགྲ་བཅོམ་པ་ལ་ཡང་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་པའི་ཕྱིར། དེར་མི་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་སྨོན་ལམ་གྱི་སྟོབས་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བར་འདོད་ན་ནི་གཞན་དག་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་ཅིའི་ཕྱིར་མི་འདོད། དེ་སྐད་དུ། འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལས་ཀྱང་། གཞན་ཡང་དེ་དག་གལ་ཏེ་བླ་ན མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལྟར་ན་རྗེས་སུ་ཡི་རང་གི་།ང་ནི་དེ་དག་གི་དགེ་བའི་རྩ་བའི་བར་ཆད་མི་བྱེད་དེ། ཆོས་ཁྱད་པར་ཅན་དག་པས་ཆོས་ཁྱད་པར་ཅན་ལྷག་པར་དམིགས་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་གལ་ཏེ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐམས་ཅད དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྣོད་མ་ཡིན་པར་གྱུར་ན།དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་ང་ནི་དེ་དག་གི་དགེ་བའི་རྩ་བའི་བར་ཆད་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ་། །གཏན་མི་སྲིད་པ་ལ་ནི་བར་ཆད་མི་སྲིད་དོ། །གནས་སྐབས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ངེས་པ་ལས་དགོངས་ནས་དགྲ་བཅོམ་པ་ཞི་བའི་བགྲོད་པ་ གཅིག་པ་ཉིད་དུ་གསུངས་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་ཀྱི།དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་པར་བྱའོ།

比如树木在大海中，被波浪所剧烈摇动。同样，愚昧的声闻，也被相状所剧烈动摇。他们与烦恼习气相连，不具有普遍生起。醉于禅定之醉，安住于无漏界中。于此既无究竟，也无退转。获得禅定之身后，直至劫末也不会醒来。比如醉酒之人，若无醉因则会清醒。同样，他们也将获得我之身，即所谓佛之法性。
对此，以树木和大海为喻说明不会沉溺于轮回大海。以波浪为喻说明由于执著法相之力，并非一向完全涅槃。'烦恼习气相连'等句说明虽未解脱无明习气地的束缚，但已解脱烦恼生起而已。'于此无究竟'等句也很好地说明了既未入涅槃城，也未漂泊轮回海，仅仅因具无漏禅定而住于无漏界中直至劫末，从中出定后圆满资粮即可获得佛果。
又如《楞伽经》等中说'依据化现声闻而授记声闻'，应当理解这是为了断除下劣众生的恐惧，以及显示三乘教法是方便。若非如此，则将完全违背前述所有内容。《不退转法轮经》中也说：'一切世界中诸佛所说法，以不退转法轮平等性而等同。其中娑婆世界众生，是于五浊恶世出现的乐于下劣者，不入不信一乘教法，以此理趣引导彼等众生趣向佛果。'
若谓阿罗汉以漏尽故无有结生，则不能经多生修行而成佛。那么，回向菩提的阿罗汉也因无有结生而不能成佛。若许由愿力及如来加持力而有结生，为何不许其他阿罗汉亦如是？如《圣般若波罗蜜多经》中亦云：'复次，若彼等如是发无上正等正觉心，我随喜之。我不障碍彼等善根，应以殊胜法缘殊胜法。'
若彼等一切皆非无上正等正觉之法器，则云何说'我不障碍彼等善根'？对完全不可能之事，障碍亦不可能。应知仅是依据阶段差别之确定而说阿罗汉唯一趣向寂灭，而非因一切时中决定故。

།དེ་སྐད་དུ་འཕགས་པ་དམ་པའི་ཆོས་པདྨ་དཀར་པོ་ལས་ཀྱང་། དགེ་སློང་ངམ་དགེ་སློང་མ་གང་ལ་ལ་ཞིག་དགྲ་བཅོམ་པ་ཉིད་དུ་ཁས་འཆེ་ཞིང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་ དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྨོན་ལམ་ཡོངས་སུ་མི་འཛིན་པར་བདག་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་རེ་བ་མེད་དོ་ཞེས་སྨྲ་ཞིང་།བདག་གི་ལུས་ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མཐའ་ནི་འདི་ཙམ་དུ་ཟད་དོ་ཞེས་སྨྲ་ན། ཤཱ་རིའི་བུ་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །གང་ ཡང་དགྲ་བཅོམ་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཟད་པའི་ཕྱིར་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་དེ།དེ་ཁོ་ནར་ཟད་དོ། །ཉན་ཐོས་བདེན་པ་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དང་། ཕྱིར་མི་འོང་བ་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་གཉིས་ཁོ་ན་བླ་ན་མེད་ པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལུང་བསྟན་ཏོ།བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཡོངས་སུ་སྒྱུར་བའི་སྐྱེ་བ་དང་ཡང་དེ་གཉིས་ཁོ་ན་དང་ལྡན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་དེ་ཡང་འཕགས་པ་དཔལ་ཕྲེང་སེང་གེའི་ང་རོའི་མདོ་དང་། འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། འཕགས་པ་ཆོས་བཅུ་པ་ ལ་སོགས་པའི་མདོ་ལས་འབྱུང་བ་དང་འགལ་བ་སྟེ།དེ་དག་ལས་ནི་དགྲ་བཅོམ་པ་ཁོ་ན་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བར་ཉེ་བར་བསྟན་གྱི། ཕྱིར་མི་འོང་བ་དག་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་འཕགས་པ་དཔལ་ཕྲེང་སེང་གེའི་ང་རོའི་མདོ་ནི་སྔར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །འཕགས་ པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལས་ཀྱང་།དེས་དགྲ་བཅོམ་པ་ཉིད་ཐོབ་ནས་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་དོན་དུ་གཉེར་ན་སྐྱེ་བ་མ་མཆིས་པར་ཇི་ལྟར་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ནི་མཁྱེན་བཞིན་དུ་འདི་སྐྱེ་བར་ལུང་བསྟན་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ།བྱམས་པ་ང་ནི་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་དུ་སོང་བའི་སྐྱེ་བ་འདོགས་པར་མི་མཛད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་འདིའི་སྐྱེ་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་བསྔོ་བ་ཡིན་པར་འདོགས་པར་མཛད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འཕགས་པ་ཆོས་བཅུ་པ་ལས་ཀྱང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉན་ཐོས་ཟག་པ་མ་མཆིས་པ། སྲིད་པར་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་ཡང་དག་པར་ཆད་པ་རྣམས་རིགས་མཆིས་སུ་ལགས་ཀྱང་། ཇི་ལྟར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ པ།རིགས་ཀྱི་བུ་དེའི་ཕྱིར་དཔེ་ཉོན་ཅིག་།རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་རྒྱལ་པོ་རྒྱལ་རིགས་སྤྱི་བོ་ནས་དབང་བསྐུར་བའི་བུ་ཞིག་བཟོའི་གནས་ཐམས་ཅད་སློབ་པར་འགྱུར་ལ། དེ་ཡང་དབང་པོ་རྟུལ་ལ་དབང་པོ་རྣོ་བ་མ་ཡིན་པས་ཕྱིས་བསླབ་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྔར་སློབ། སྔར་བསླབ་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཕྱིས་སློབ་པར་འགྱུར་ན་རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། འོན་ཀྱང་གཞི་དེས་དེ་རྒྱལ་པོའི་བུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་བརྗོད་དམ། གསོལ་བ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟ་མ་ལགས་སོ། །བདེ་བར་གཤེགས་པ་དེ་ལྟ་མ་ལགས་ཏེ། རྒྱལ་པོའི་བུ་ཞེས་བརྗོད པར་བགྱི་ལགས་སོ།།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་བ། རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དབང་པོ་རྟུལ་པོ་རིགས་དང་ལྡན་པ་སྔར་བསྒོམ་པའི་ལམ་གྱིས་ཉོན་མོངས་པ་ཟད་པར་བྱེད་ཅིང་། ཕྱིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་ འཚང་རྒྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱས་པར་གསུངས་སོ།།གང་ཡང་འགྲོ་བ་འདི་ཀུན་སངས་རྒྱས་འགྱུར་བ་སྟེ། །ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་དོན་ནི་སྐྱེ་བོ་ཉེ་བ་ལ་ལྟོས་ཏེ་དགོངས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་རྣམ་པར་འཆད་པར་བྱེད་པ་དེ་ཡང་རང་དགའ་ཙམ་གྱིས་ཉེ་བར་བརྟགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རིགས་ པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དེ།འགྲོ་བ་མ་ལུས་པ་རུང་བ་ཉིད་དུ་གཟིགས་ནས་དེ་སྐད་དུ་གསུང་བར་འགྱུར་ན་ཡང་དེའི་ཚེ་འགལ་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད་དེ། དེ་སྐད་དུ་འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་སྤྲིན་ལ་སོགས་པ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་བརྗོད་པ་ཐོས་པ་ཙམ་གྱིས་ ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ས་བོན་བསྐྲུན་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཁྱད་པར་མེད་པར་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ཉིད་དུ་ལུང་བསྟན་གྱི།སྐྱེ་བོ་ཉེ་བ་ལ་ལྟོས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

正如在《圣妙法白莲经》中所说：'若有比丘或比丘尼自称已证阿罗汉果，却不发无上正等正觉愿，而说我于佛乘无所希求，并说我身涅槃之际仅止于此。舍利子，应知此人是增上慢者。'
又说，阿罗汉由于烦恼已尽，故完全无有结生相续，仅此而已。声闻见谛者以及离欲的不还果者，由于具有佛种性，唯此二者被授记将证无上正等正觉。唯此二者具有不可思议的转生。
此说与《圣吉祥鬘狮子吼经》、《圣般若波罗蜜多经》、《圣十法经》等经典相违。因为这些经典中说唯阿罗汉近于结生相续，而不还果者则不然。如是《圣吉祥鬘狮子吼经》已如前说。
又在《圣般若波罗蜜多经》中说：'若证得阿罗汉果后，为求正等正觉，无有生处如何能得？世尊明知而授记此人当有生处。世尊说：慈氏，我不是说他有随业烦恼所转的生，而是说他有不可思议的涅槃回向生。'
又在《圣十法经》中说：'世尊，诸无漏声闻，虽已永断诸有结，云何能证无上正等正觉？世尊说：善男子，为此且听譬喻。善男子，譬如灌顶王子学习一切工巧，由于根钝非利根故，后当学者先学，先当学者后学。善男子，于意云何？然而因此能说他非王子否？白言：世尊，不也。善逝，不然，应说是王子。'
世尊说：'善男子，如是钝根菩萨具种性者，先以修道断尽烦恼，后证无上正等正觉。'等等广说。
又有说'此一切众生当成佛'之义是针对近处众生而作的密意解释，此说也因仅是自作臆测而不合理。因为见一切众生皆堪能而如是宣说时有何相违？如在《圣宝云经》等中说，仅仅听闻释迦牟尼佛等名号，即种下不退转种子，故无差别地授记一切众生皆为不退转，而非是针对近处众生而说。

།དེའི་ཕྱིར་གང་གིས་བརྗོད་པ་ཐོས་པ་དང་། ཉན་པ་དང་། ཉན་པར་འགྱུར་བ་དེ་དག་ལ་ཡང་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ས་བོན་ ཡོད་པ་ཉིད་དེ།ཁྱེད་ཀྱང་དྲི་མ་རྣམས་ནི་གློ་བུར་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སེམས་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བར་འདོད་དེ། དེའི་ཕྱིར་འགྲོ་བ་མ་ལུས་པ་དེར་རུང་བ་ཉིད་པས་དེ་ལས་དགོངས་ཏེ་དེ་སྐད་དུ་བཤད་པར་རིགས་པ་ཉིད་དེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ སྙིང་པོ་ཅན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ཀྱང་།ཐམས་ཅད་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་གོ་འཕང་ཐོབ་པར་རུང་བ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྒྲ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་ བ་ཡིན་པར་བརྗོད་པར་བཞེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་སྐད་དུ་བསྟན་པས་ནི་ཐམས་ཅད་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ཐེག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་དུ་འགྲོ་བའི་ལམ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཤེས་པའི་ བདག་ཉིད་ལ་བྱ་སྟེ།འདི་ནས་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཤེས་པ་ཁོ་ནས་ཐར་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་གྱི། གཞན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དེ་ཡང་གཅིག་ཁོ་ནར་ཟད་དེ། ཐུག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ལྟ་བ་ཐ་དད་ཀྱང་དངོས་པོའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་མའི་བདག་ ཉིད་དུ་འབྲང་བ་ནི་མེད་དོ།།དེའི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡང་དག་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་དེ་ ཁོ་ན་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ཏེ།རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཀུན་ཏུ་རྨོངས་པའི་གཉེན་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཉི་ཚེ་བའི་ཤེས་པ་དག་གིས་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་ཐམས་ཅད་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་ བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་ཆོས་དང་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མངོན་སུམ་པའི་ཡེ་ཤེས་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་ཡང་དག་པའི་ལམ་ཡིན་གྱི། གཞན་ནི་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་ཐེག་པ་ནི་གཅིག་ཁོ་ནར་ཟད་དོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལམ་གཞན་གྱིས་ཐར་པ་མེད་ཅེས་བསྟན་ཏེ།འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས། ཇི་སྐད་དུ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་གཞན་དག་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྒྱུ་ལ་རག་ལས་པར་མཐོང་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདའོ་སྙམ་དུ་བློ་འབྱུང་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཆོས་ལ་བདག་ མེད་པ་མཐོང་བ་མེད་པས་ཐར་པ་ནི་མེད་དོ།།བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་འདི་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རིགས་ཅན་གྱི་ངེས་པར་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པ་ལ་ངེས་པ་འབྱུང་བའི་བློ་ཡིན་ཏེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་འདི་ལ་ལྟ་བ་ངན་པ་བཟློག་པའི་ཕྱིར་རྣལ་འབྱོར་དུ་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། ། འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལས་ཀྱང་། རབ་འབྱོར་གཉིས་ནི་དངོས་པོ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་སུ་མེད་པ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །གསོལ་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་གཉིས་ཞེས་བགྱི་བ་གང་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་གཟུགས་སུ་འདུ་ཤེས པ་ནི་གཉིས་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། རེག་པ་དང་། ཚོར་བ་དང་། ཁམས་དྲུག་དང་། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་དང་། བསམ་གཏན་དང་། གཟུགས་མེད་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། བདག་མེད་པ་དང་། བདེ་བ་དང་། སེམས་ཅན་ལ་སོགས་པར་འདུ་ཤེས་ པ་ནི་ཞེས་རྒྱས་པར་བསྟན་ནས།ཇི་ཙམ་དུ་འདུ་ཤེས་པ་དེ་ཙམ་དུ་གཉིས་ཡིན་ནོ། །ཇི་ཙམ་དུ་གཉིས་ཡིན་པ་དེ་ཙམ་དུ་དངོས་པོ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ཙམ་དུ་དངོས་པོ་ཡིན་པ་དེ་ཙམ་དུ་འཁོར་བ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ཙམ་དུ་འཁོར་བ་ཡིན་པ་དེ་ཙམ་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་མི་འགྲོལ་ ལོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་རྣམ་གྲངས་འདིས་འདི་ལྟར་གཉིས་སུ་འདུ་ཤེས་པ་ལ་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་བཟོད་པ་ཡང་མེད་པར་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་སོ།

因此，对于那些已经听闻、正在听闻、将要听闻教法的人们，他们也具有不退转的种子。你们也认为烦恼是暂时的，所以心性本来光明。因此，一切众生都适合于此，基于这个意趣而如是宣说是合理的。'一切众生皆有如来藏'这句话也完全显示了一切众生都适合获得无上正等正觉的果位。因为如来的声音是为了表明法界、人无我和法无我的特征本性光明之意。
如是宣说即是完全显示一切皆为无上正等正觉的本性。此外，所谓'乘'是指通往涅槃城的道路，即了知真实性的本体，因为从此处前往之故。唯有通过了知真实性才能获得解脱，而非其他。这真实性也仅此一个，因为若有多个将导致无穷过失。虽然见解有差别，但在事物的真实性上并不存在多体性。
因此，真实性本体唯一的对境之智慧也唯一。诸佛菩萨所证悟的真实性之智慧，其对境即是现证真实性，因为它是一切愚痴的对治。片面的认知无法通达真实性，因为这将导致过度的过失。若是如此，则一切众生都将见到真实性。
因此，现证法无我和人无我真实性的智慧才是获得涅槃的真实道路，其他则不是，所以乘只有一个。正因为如此，世尊说明没有其他道路能获得解脱。如《楞伽经》中说：'大慧，其他人见一切法依因而起，认为能得涅槃，大慧，若不见法无我，则无解脱。大慧，这是声闻乘证悟种性者非出离而起出离想，大慧，为了遣除这种恶见，应当修习瑜伽。'
在《般若波罗蜜多经》中也说：'须菩提，二是有事，无二是无事。'问道：'世尊，何为二？'世尊答道：'须菩提，执著色相为二。如是广说蕴、界、触、受、六界、缘起、禅定、无色、苦、无我、乐、众生等执著'后说：'有多少执著即有多少二，有多少二即有多少事，有多少事即有多少轮回，有多少轮回即众生不得解脱。因此，依此理趣，应知对于二执也无随顺之忍。'

།འཕགས་པ་བདེན་པ་གཉིས་ལ་འཇུག་པ་ལས་ཀྱང་། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་ནི་དངོས་པོར་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་བསྒོམ་པ་ཁོ་ནས་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་གི་ལམ་གཞན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཏེ།འཇམ་དཔལ་ཇི་ལྟར་ན་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་འདུལ་བར་འགྱུར། ཇི་ལྟར་ན་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་འགྱུར། འཇམ་དཔལ་གྱིས་ སྨྲས་པ།དོན་དམ་པར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཤིན་ཏུ་མ་སྐྱེས་ཤིང་མ་བྱུང་བའི་དངོས་པོ་དག་ལ། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་སྟེ། ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་དེ་ལས་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་འབྱུང་ངོ་། །ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་དང་། རྣམ་པར་ རྟོག་པ་དེ་ལས་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་འབྱུང་ངོ་།།ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་ལས་བདག་ཏུ་སྒྲོ་འདོགས་པ་འབྱུང་ངོ་། །བདག་ཏུ་སྒྲོ་འདོགས་པ་དེ་ལས་ལྟ་བ་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་འབྱུང་ངོ་། ལྟ་བ་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་དེ་ལས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་འབྱུང་ངོ་། ། ལྷའི་བུ་གང་གིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་ཤིན་ཏུ་མ་སྐྱེས་པ་དང་། མ་བྱུང་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དེ་ནི་དོན་དམ་པར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཞིག་དོན་དམ་པར་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་དེ་ནི་ཀུན་ཏུ་མི་རྟོག་རྣམ་པར་མི་རྟོག་གོ། །གང་མི་རྟོག ཀུན་ཏུ་མི་རྟོག་པ་དེ་ནི་ཚུལ་བཞིན་དུ་ཞུགས་པ་ཡིན་ནོ།།གང་ཚུལ་བཞིན་དུ་ཞུགས་པ་དེ་ནི་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གང་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ལ་ལྟ་བ་ཀུན་ནས་ལྡང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། དོན་དམ་པར་མྱ་ ངན་ལས་འདས་པར་ལྟ་བ་ཀུན་ནས་ལྡང་བའི་བར་དུ་ཡང་མི་འགྱུར་རོ།།སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་གནས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་མཐོང་བ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཤིན་ཏུ་མཐོང་བར་བལྟ་སྟེ། འདི་ནི་ཉོན་མོངས་པ་འདུལ་བ་ཞེས་བྱའོ། །ལྷའི་བུ་གང་གི་ཚེ་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ སྣང་བ་མེད་པའི་ཤེས་རབ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་དོན་དམ་པར་ཤིན་ཏུ་སྟོང་པ་དང་།ཤིན་ཏུ་མཚན་མ་མེད་པ་དང་། དོན་དམ་པར་དངོས་པོ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་མ་སྐྱེས་ཤིང་མ་བྱུང་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དེའི་ཚེ་ལྷའི་བུ་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་མེད་ པའི་ཚུལ་གྱིས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ།།ལྷའི་བུ་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་གང་སྦྲུལ་གྱི་རིགས་འདོན་པ་དེས་ནི་དུག་ཞི་བར་བྱེད་དོ། །ལྷའི་བུ་གང་ཞིག་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱི་རིགས་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དེ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་རབ་ཏུ་ཞི་བར་འགྱུར་རོ། །ལྷའི་ བུས་སྨྲས་པ།འཇམ་དཔལ་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱི་རིགས་གང་ཡིན། འཇམ་དཔལ་གྱིས་སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ་དོན་དམ་པར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཤིན་ཏུ་མ་སྐྱེས་ཤིང་མ་བྱུང་བའི་དངོས་པོ་དག་ལ་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱི་རིགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་གང་གསུངས་པ་ ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་གང་ངེས་པར་ལེགས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་དུ་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་ནི་དངོས་པོ་མ་ལུས་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་སྒོམ་པ་འདི་ཁོ་ནར་ཟད་པས་དེའི་ཕྱིར་དེ་དོན་དུ་གཉེར་བ་བདག་ལེགས་སུ་དགའ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ལམ་ངན་པ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐག་བསྲིངས་ཏེ་སྤངས་ནས་དེ་ཉིད་ བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་རིགས་པ་དང་།ལུང་གི་སྒྲོན་མའི་ཚོགས་ཀྱིས་གསལ་རབ་ཏུ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་དང་། སྐྱེ་བོ་མཁས་པའི་འགྲོ་བ་མ་ལུས་པས་བརྗོད་ཅིང་རྗེས་སུ་བགྲོད་པའི་ཕྱིར་གུས་པར་རྟག་ཏུ་བསྟེན་པར་བྱའོ། །དེ་བས་ན་ཐེག་པ་གཅིག་པ་ཉིད་ དང་།ཆོས་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། ། བསྟན་བཅོས་དབུ་མ་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་སློབ་དཔོན་ཀ་མ་ལ་ཤཱི་ལས་མཛད་པ་རྫོགས་སོ།

在《圣二谛论》中也说：'由于一切烦恼的根本是对事物的执著，所以唯有通过修习一切法无自性才能断除烦恼，而非其他道路。'
文殊问：'如何调伏烦恼？如何遍知烦恼？'
文殊答：'在胜义中一切法本来不生不起的诸法中，世俗中从无中颠倒，从非有中颠倒，从此颠倒生起分别和遍计。从分别和遍计生起非理作意。从非理作意生起我执。从我执生起见惑缠缚。从见惑缠缚生起诸烦恼。'
天子，若能以无所知的方式了知一切法胜义中本来不生不起，此即非胜义颠倒。若非胜义颠倒者则无分别无遍计。若无分别无遍计者即是如理而行。若如理而行者则不会于胜义中增益非有。若不于胜义中增益非有者则不会生起诸见，乃至于胜义中涅槃见亦不生起。
安住于无生者以无见的方式彻见烦恼，这就是调伏烦恼。天子，当以无相智慧了知诸烦恼胜义中极其空性、极其无相，以及胜义中诸法本来不生不起时，天子，这就是以无所知的方式遍知烦恼。
天子，譬如能辨识蛇种者能够平息毒害。天子，若能了知烦恼的种类，则能以极不可得的方式息灭烦恼。
天子问：'文殊，何为烦恼的种类？'
文殊答：'天子，于胜义中一切法本来不生不起的诸法中起分别，这就是烦恼的种类。'
因此，若要趣入解脱城，唯有修习一切事物皆空性，为此，欲求此道者应远离恶道分别，依止大德们以理证教证灯光所明显宣说之道，因为这是一切智者所说并随行的道路，应当恭敬常时依止。
因此，唯一乘和一切法胜义无自性已经成立。
论师莲花戒所著《中观光明论》圆满。

། །། མཁན་པོ་ཤཱི་ལེན་དྲ་བོ་དྷི་དང་ལོ་ཙཱ་བ་དཔལ་བརྩེགས་ཀྱིས་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པ་།། །།

堪布戒护菩提与译师华智严校对译定。
